jmp0401_般若現觀莊嚴論疏·白蓮瓔珞.g2.0f

局米旁大師教言集MP8般若現觀莊嚴論疏·白蓮瓔珞 4-1-1a 般若現觀莊嚴論疏·白蓮瓔珞名義 ༄༅༅། །ཤེར་ཕྱིན་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་མཆན་འགྲེལ་པུཎྚ་རི་ཀའི་དོ་ཤལ་བཞུགས་སོ། ། 4-1-1b ༄༅། །མཁྱེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤེས་བྱའི་མཐའ་དང་མཉམ། །བརྩེ་བའི་འོད་སྟོང་གདུལ་བྱ་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །ལྷུན་གྲུབ་རྒྱུན་མི་ཆད་པའི་མཛད་པ་ཅན། །ཐུབ་དབང་ཉིན་བྱེད་གུས་པའི་གཙུག་གིས་མཆོད། །དགའ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་ལེགས་བཞུགས་ཤིང་། །རྒྱལ་བའི་དགོངས་ཟབ་བདུད་རྩིའི་ཆར་འབེབས་ནས། །འཛམ་གླིང་སྐལ་བཟང་གདུལ་བྱའི་རེ་སྐོང་བ། །རྒྱལ་ཚབ་བྱམས་ཆེན་སྨྲ་བའི་ཟླ་བ་རྒྱལ། །གྲངས་མེད་རྒྱལ་སྲས་འདུས་པའི་འཁོར་གྱི་དབུས། །རྨད་བྱུང་སྟོང་པ་ 4-1-2a ཉིད་ཀྱི་སེངྒེའི་སྒྲ། །སྒྲོགས་ལ་ཟླ་མེད་མཁྱེན་པའི་གཏེར་གཅིག་པུ། །འཇམ་དབྱངས་ལྷག་པའི་ལྷ་དེས་རྟག་པར་སྐྱོངས། །འཕགས་བཞིའི་བསྐྱེད་ཡུམ་ཤེར་ཕྱིན་གསལ་མཛད་པ། །ཐོགས་མེད་དབྱིག་གཉེན་འཕགས་གྲོལ་རྣམ་པ་གཉིས། །སེང་གེ་བཟང་སོགས་ལོ་པཎ་དངོས་བརྒྱུད་ཀྱི། །བླ་མ་རྣམས་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཡུམ་དོན་ཟབ་རྒྱས་གཏིང་མཐའ་བྲལ་ནའང་། །དང་པོའི་ལས་ཅན་བློ་གྲོས་གསར་བུ་རྣམས། །རབ་དགའི་མཆོད་ཡོན་ཟེགས་མ་ཙམ་འདི་འང་། ། 4-1-2b ཆོས་རྗེ་བླ་མའི་མཁྱེན་རབ་མཚོ་ལས་སོ། །འདིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མན་ངག་གི་བསྟན་བཅོས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་འདི་འཆད་པ་ལ། མཚན་གྱི་དོན། འགྱུར་གྱི་ཕྱག །གཞུང་གི་དོན། མཇུག་གི་དོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། མཚན་བསྒྱུར་བ། མཚན་བཤད་པ། མཚན་གྱི་དགོས་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྒྱ༷་གར༷་སྐ༷ད་དུ༷། ཨ༷་བྷི༷་ས༷་མ༷་ཡ༷་ནི། བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པ། ཨ༷་ལ༷ཾ་ཀ༷་ར༷་ནི་རྒྱན། ནཱ༷་མ༷་ནི་ཞེས་བྱ་བ། པྲ༷་ཛྙཱ༷་པཱ༷་ར༷་མི༷་ཏ༷་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི། ཨུ༷་པ༷་དེ༷་ཤ༷་ནི་མན་ངག་གི། ཤཱ༷ས་ཏྲ༷་ནི་བསྟན་བཅོས་སོ། ། གཉིས་པ་ནི། གཞུང་ལམ་འབྲས་བུའི་ཤེར་ཕྱིན་ལས། འདིར་རྩ་བའི་མདོ་གཞུང་ཤེས༷་ར༷བ་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ་ཕྱིན་པ༷འི་བཀའ་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ། དེ་དག་གི་དོན་ཚེགས་ཆུང་ངུས་དོན་ཆེན་པོ་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པ་མན་ང༷ག་གི༷་བསྟན༷་བཅོ༷ས་ནི། སྤྱིར་ངེས་ཚིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། རྒྱལ་བའི་བཀའ་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཡིན་ཏེ། སློབ་མའི་རྒྱུད་འཆོས་པའི་སྒྲ་བཤད་དུ་ཡོད་ལ། འདིར་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་གིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་སོ། །བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། ཐེག་དམན་རྣམས་མིང་ཚིག་ཡི་གེ་སྟེ། ཚོགས་གསུམ་ 4-1-3a གྱི་རང་བཞིན་བེམ་པོའི་ངོ་བོར་འདོད་ལ། ཐེག་ཆེན་ལྟར་ན་མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་རྣམ་པར་སྣང་བའི་རིག་པ་སྟེ། བཀའ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་གདུལ་བྱའི་གཞན་སྣང་དང་། ས་བཅུ་མ

【現代漢語翻譯】般若現觀莊嚴論疏·白蓮瓔珞名稱釋義 ༄༅༅། །ཤེར་ཕྱིན་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་མཆན་འགྲེལ་པུཎྚ་རི་ཀའི་དོ་ཤལ་བཞུགས་སོ། ། ༄༅། །智慧之輪與所知之邊際等同，慈悲之光芒遍佈所有應化眾生，具有不間斷的自然成就事業，向能仁（Thubwang，釋迦牟尼佛）如日光般的身影，以恭敬之頂禮膜拜。安住于喜樂天（Ganden，兜率天）之法雲中，降下諸佛甚深意趣之甘露雨，滿足贍洲（Dzamling，地球）具緣應化眾生之期望，祈願彌勒（Jampa，慈氏）化身，慈悲之雄辯月亮勝利。于無數佛子聚集之中央，發出奇妙空性之獅吼，宣說無與倫比之智慧寶藏，祈願文殊（Jamyang，妙吉祥）本尊恒常護佑。顯明四聖之生母般若（Sherchin，智慧度），無著（Thokme，Asanga）世親（Yiknyen，Vasubandhu）聖解脫（Drol，Aryavimuktisena）二尊者，以及獅子賢（Senge Zang，Haribhadra）等印度（Lo）藏（Pen）譯師師徒，我以恭敬之心頂禮。雖然般若（Yum，佛母）之義深廣無涯，但對於初學者而言，這如同歡喜供養之滴水，也是從法王上師之智慧海中而來。此處講授般若波羅蜜多（Sherabkyi Paroltu Chinpai，智慧到彼岸）之竅訣論典《現觀莊嚴論》（Ngonpar Tokpai Gyen）時，分為名稱之義、翻譯之禮敬、正文之義、結尾之義四個部分。首先，名稱之義分為三個方面：名稱之翻譯、名稱之解釋、名稱之必要。首先是名稱之翻譯：梵語為Abhisamaya-alankara-nama-Prajnaparamita-upadesha-shastra。藏語翻譯為：mNgon par rtogs pa（現觀）, rGyan（莊嚴）, zhes bya ba（名為）, shes rab kyi pha rol tu phyin pa'i（智慧到彼岸的）, upa desha（教導）, shastra（論）。第二是名稱之解釋：從經、道、果之般若（Sherchin，智慧度）而言，此處根本之經為《般若波羅蜜多經》（Shes rab kyi pha rol tu phyin pa'i，智慧到彼岸的）之廣、中、略三部。以微小之勤奮即可輕易證悟其重大意義，此乃竅訣之論典。一般而言，從詞義角度而言，佛陀之教言也是論典，因為具有調伏學子相續之解釋。此處指十地自在者所造之論典。論典之自性，小乘行者認為名、句、字是積聚之自性，是物質之本體。而大乘行者則認為，名、句、字是顯現之覺性，佛語是佛陀智慧之自性因所生，是應化眾生之他顯現，十地菩薩

【English Translation】 Prajnaparamita Abhisamayalankara Commentary: White Lotus Garland Meaning of the Title ༄༅༅། །ཤེར་ཕྱིན་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་མཆན་འགྲེལ་པུཎྚ་རི་ཀའི་དོ་ཤལ་བཞུགས་སོ། ། ༄༅། །The circle of wisdom is equal to the limit of knowable objects, the light of compassion pervades all beings to be tamed, possessing uninterrupted spontaneous actions, I prostrate with reverence to the Sugata (Thubwang, Shakyamuni Buddha) like the sun. Well-dwelling in the clouds of Dharma in Tushita (Ganden, Joyful Land), raining down the nectar of the profound intentions of the Buddhas, fulfilling the hopes of fortunate beings to be tamed in Jambudvipa (Dzamling, Rose apple continent), may the regent Maitreya (Jampa, Loving one), the moon of eloquent compassion, be victorious. In the center of the assembly of countless Bodhisattvas, uttering the lion's roar of wondrous emptiness, the sole treasure of incomparable wisdom, may Manjushri (Jamyang, Gentle Glory), the supreme deity, always protect. Making clear the Prajnaparamita (Sherchin, Perfection of Wisdom), the mother of the four noble ones, Asanga (Thokme, Without Attachment), Vasubandhu (Yiknyen, Kinsman of Wealth), Aryavimuktisena (Drol, Noble Liberation) the two, and Haribhadra (Senge Zang, Good Lion) and other Indian (Lo) and Tibetan (Pen) translators and their lineages, I prostrate with reverence. Although the meaning of the Prajnaparamita (Yum, Mother) is deep and boundless, for beginners, even this drop of joyful offering is from the ocean of wisdom of the Dharma Lord Lama. Here, in explaining the treatise on the instructions of the Prajnaparamita (Sherabkyi Paroltu Chinpai, Perfection of Wisdom) called 'Ornament of Clear Realization' (Ngonpar Tokpai Gyen), there are four parts: the meaning of the title, the homage in translation, the meaning of the text, and the meaning of the conclusion. First, the meaning of the title has three aspects: the translation of the title, the explanation of the title, and the necessity of the title. First is the translation of the title: In Sanskrit: Abhisamaya-alankara-nama-Prajnaparamita-upadesha-shastra. In Tibetan: mNgon par rtogs pa (Clear Realization), rGyan (Ornament), zhes bya ba (named), shes rab kyi pha rol tu phyin pa'i (of the Perfection of Wisdom), upa desha (Instruction), shastra (Treatise). Second is the explanation of the title: From the Prajnaparamita (Sherchin, Perfection of Wisdom) of the Sutra, Path, and Fruit, here the root Sutra is the three versions of the Prajnaparamita Sutra (Shes rab kyi pha rol tu phyin pa'i, of the Perfection of Wisdom): extensive, intermediate, and concise. With little effort, one can easily realize its great meaning, this is the treatise of instructions. In general, from the etymological point of view, the Buddha's teachings are also treatises, because they have the explanation of taming the student's mindstream. Here, it refers to the treatise composed by the master of the ten bhumis. The nature of the treatise, the Hinayana practitioners consider names, sentences, and letters to be the nature of accumulation, the essence of matter. While the Mahayana practitioners consider names, sentences, and letters to be the awareness that appears, the Buddha's words arise from the self-nature cause of the Buddha's wisdom, it is the other-appearance of beings to be tamed, the Bodhisattvas of the ten bhumis

ན་ཆད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ནི། རང་གཞན་གཉིས་ཀའི་སྣང་བ་དང་འབྲེལ་བའོ། །ཤེར་ཕྱིན་གྱི་བཀའ་ཡི་དོན། དངོས་བསྟན་སྟོང་ཉིད་སྙིང་པོའི་དོན་དང་། སྦས་དོན་ལམ་གྱི་མངོན་རྟོགས་གཉིས་ལས། ཕྱི་མ་སྟེ། ཡུམ་དོན་ཡང་དག་པ་ལ་བློ་མངོ༷ན་དུ་ཕྱོགས་པས་དོན་མ་ནོར་བར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ལེགས་པ༷ར་རྟོག༷ས་པ་སྟེ། སྦས་དོན་དངོས་པོ་བརྒྱད་དོ། །དེ་གསལ་བར་བྱེད་པ༷འི་རྒྱན༷་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་རྒྱན་ཡུམ་དོན། མཛེས་བྱེད་ཀྱི་རྒྱན་དོན་བདུན་ཅུར་གནས་པ། གསལ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱན་བསྟན་བཅོས་འདིས་གསལ་བར་བྱེད་པས་མཁས་པ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །ཞེ༷ས་བྱ༷་བ༷་ནི་མིང་དོན་འབྲེལ་བ་བརྗོད་པའོ། །དེ་ལའང་འདིར་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་པར་གསུངས་པས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རིམ་པ་གསུམ་ལས་བཀའ་འཁོར་ལོ་བར་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལ། 4-1-3b བོད་སྔ་རབས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ཤེར་ཕྱིན་འབུམ་པ། ༡ ཉི་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་པ། ༢ ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པ། ༣ ཤེས་རབ་ཁྲི་པ། ༤ བརྒྱད་སྟོང་པ། ༥ མདོ་སྡུད་པ་༦ སྟེ་ཡུམ་དྲུག་དང་། ཤེར་ཕྱིན་བདུན་བརྒྱ་པ། ༡ ལྔ་བརྒྱ་པ། ༢ སུམ་བརྒྱ་པ། ༣ ཚུལ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པ། ༤ ལྔ་བཅུ་པ། ༥ སྒོ་ཉེར་ལྔ་པ། ༦ ཀཽའུ་ཤི་ཀས་ཞུས་པ། ༧ རབ་རྩལ་རྣམ་གནོན་གྱིས་ཞུས་པ། ༨ ཤེར་ཕྱིན་ཡི་གེ་ཉུང་ངུ་། ༩ ཡི་གེ་གཅིག་པ། ༡༠ ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་༡༡ སྟེ་སྲས་བཅུ་གཅིག་བཅས་ཁྱོན་བཅུ་བདུན་དུ་གྲངས་ངེས་མཛད། རིག་རལ་ནས། ཤེར་ཕྱིན་མཚན་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་མ། ༡ ཉི་མའི་སྙིང་པོ། ༢ ཟླ་བའི་སྙིང་པོ། ༣ ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ། ༤ ལག་ན་རྡོ་རྗེ། ༥ རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་རྣམས་༦ ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་ཀྱང་བཅུ་བདུན་དུ་མ་འདུས་ལ། སྡུད་པ་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པ་ལས་བཀོལ་བས། ལྷག་པའི་སྐྱོན་ཡོད་ཅེས་བཤད། ཨར་བྱང་ཆུབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་རྒྱས་འབྲིང་དགུར་དབྱེ་བར་མཛད་ལ། སྤྱིར་ཡུམ་རྒྱས་པ་ལའང་། དྲི་ཟའི་ཡུལ་དུ་བཞུགས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་པ་དང་། ལྷ་ཡི་ཡུལ་དུ་བཞུགས་པ་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱད་པ་དང་། ཀླུ་ཡི་ཡུལ་དུ་བཞུགས་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་གསུམ་དུ་ཡོད་པར་གསུངས། འོན་ཀྱང་ཡུམ་སྲས་བཅུ་བདུན་ནི་བོད་དུ་ཐོག་མར་ 4-1-4a ཆོས་བསྒྱུར་དུས་ཀྱི་འགྱུར་ཟིན་གྱི་ཐ་སྙད་ལས། དེར་གྲངས་ངེས་མཛད་པ་མིན་པར་ངེས་ཏེ། པདྨ་བཀའ་ཐང་དུ། ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ཡུམ་སྲས་བཅུ་བདུན་དང་། །ཤེར་ཕྱིན་སྟོང་ཉིད་གཙོར་བཏོན་མདོ་མང་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡུམ་གྱི་དགོངས་འགྲེལ་ལའང་། རྒྱལ་བ་མ་ཕམ་པས་སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་རིམ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང་། མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དངོས་བསྟན་སྟོང་ཉིད་སྟོན་པ་ལ་དབུ་མ་རིག་པའི་ཚོགས་དང་། ཕྱོགས་གླ

【現代漢語翻譯】關於《現觀莊嚴論》：它與自他的顯現相關。般若經的意義在於，直接闡述空性之精髓，以及隱含的道之現觀。後者，即對母經（般若經）意義的正確理解，通過心識的顯現而毫不錯誤地如實證悟，是隱含意義的八事。

爲了闡明這一點，有莊嚴：自性莊嚴是母經的意義，美化莊嚴存在於七十義中，闡明莊嚴通過此論闡明，從而使智者歡喜。被稱為「莊嚴」是因為它表達了名稱與意義之間的聯繫。

在此，我們的導師，圓滿正等覺的佛陀，薄伽梵，善說三轉法輪，其中第二轉法輪是關於般若波羅蜜多的。

早期藏族學者將《般若十萬頌》、《般若二萬五千頌》、《般若一萬八千頌》、《般若一萬頌》、《般若八千頌》、《略釋經》視為六部母經，以及《般若七百頌》、《般若五百頌》、《般若三百頌》、《般若一百五十頌》、《般若五十頌》、《二十五門經》、《憍尸迦所問經》、《勝妙定解脫所問經》、《般若短品》、《一字般若》、《般若心經》視為十一部子經，總共十七部經。仁欽熱則認為，雖然《般若百八名》,《日藏般若》，《月藏般若》，《普賢般若》，《金剛手般若》，《金剛幢般若》也屬於般若經，但並未包含在這十七部之中，並且由於是從《般若一萬八千頌》中摘錄的，所以存在多餘的過失。阿阇黎菩提智則將其分為廣、中、略九類。一般來說，關於廣本母經，有說法稱在持明者的國土有《般若百萬頌》，在天人的國土有《般若八十萬頌》，在龍的國土有《般若十萬頌》。然而，母經和子經這十七部，並非在西藏最初翻譯佛經時就確定了數量，這是可以確定的。正如《蓮花生遺教》中所說：『般若波羅蜜多母子十七部，主要翻譯了闡述空性的眾多經典。』

關於母經的註釋，嘉瓦瑪帕（無垢友）主要闡述隱含意義的現觀次第，著有《現觀莊嚴論》。貢布魯珠（龍樹）主要闡述直接意義的空性，著有《中觀理聚論》。覺囊派

【English Translation】 Regarding the treatise 'Ornament for Clear Realization': It relates to the appearances of both oneself and others. The meaning of the Prajnaparamita Sutras is that the directly stated meaning is the essence of emptiness, and the hidden meaning is the realization of the path. The latter, the correct understanding of the meaning of the Mother Sutra (Prajnaparamita), through the manifestation of mind, without error, realizing as it is, is the eight topics of the hidden meaning.

To clarify this, there are ornaments: the ornament of self-nature is the meaning of the Mother Sutra, the beautifying ornament resides in the seventy topics, and the clarifying ornament clarifies through this treatise, thereby creating joy for the wise. It is called 'Ornament' because it expresses the connection between name and meaning.

Here, our teacher, the perfectly enlightened Buddha, the Bhagavan, has well taught the three turnings of the Dharma wheel, of which the intermediate turning of the Dharma wheel is about the Prajnaparamita.

Early Tibetan scholars considered the 'Perfection of Wisdom in One Hundred Thousand Lines,' 'Perfection of Wisdom in Twenty-five Thousand Lines,' 'Perfection of Wisdom in Eighteen Thousand Lines,' 'Perfection of Wisdom in Ten Thousand Lines,' 'Perfection of Wisdom in Eight Thousand Lines,' and 'Condensed Sutra' as the six Mother Sutras, and the 'Perfection of Wisdom in Seven Hundred Lines,' 'Perfection of Wisdom in Five Hundred Lines,' 'Perfection of Wisdom in Three Hundred Lines,' 'Perfection of Wisdom in One Hundred and Fifty Lines,' 'Perfection of Wisdom in Fifty Lines,' 'Twenty-five Door Sutra,' 'Kauśika's Question,' 'Sublime Determination Liberation's Question,' 'Short Perfection of Wisdom,' 'One Syllable Perfection of Wisdom,' and 'Heart Sutra' as the eleven Son Sutras, totaling seventeen Sutras. Rinchen Rel asserted that although the 'One Hundred and Eight Names of Perfection of Wisdom', 'Essence of the Sun', 'Essence of the Moon', 'Samantabhadra', 'Vajrapani', 'Vajra Dhvaja' also belong to the Prajnaparamita Sutras, they are not included in these seventeen, and because they are extracted from the 'Perfection of Wisdom in Eighteen Thousand Lines,' there is the fault of being superfluous. Acharya Bodhibhadra divided them into nine categories: extensive, medium, and concise. Generally, regarding the extensive Mother Sutra, it is said that there is the 'Perfection of Wisdom in One Million Lines' in the land of the Vidyadharas, the 'Perfection of Wisdom in Eight Hundred Thousand Lines' in the land of the Devas, and the 'Perfection of Wisdom in One Hundred Thousand Lines' in the land of the Nagas. However, it is certain that these seventeen Mother and Son Sutras were not determined in number during the initial translation of Buddhist scriptures in Tibet. As stated in the 'Padma Kathang': 'The seventeen Mother and Son Prajnaparamita Sutras, mainly translated many Sutras that explain emptiness.'

Regarding the commentaries on the Mother Sutra, Gyalwa Mapham (Vimalamitra) mainly explains the stages of realization of the hidden meaning and wrote the 'Ornament for Clear Realization'. Gonpo Ludrup (Nagarjuna) mainly explains the emptiness of the direct meaning and wrote the 'Collection of Middle Way Reasoning'. Jonang School

ང་གིས་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་སུ་གཙོ་བོའི་དོན་སོ་གཉིས་དང་། དཔའ་བོས་མཛད་པའི་འབུམ་ཊཱི་ཀ་གནོད་འཇོམས་སུ་སྒོ་གསུམ་རྣམ་གྲངས་བཅུ་གཅིག་གིས་འགྲེལ་པ་ཚུལ་བཞིར་གྲགས་ཀྱང་། ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱང་བསྡུ་ན་སྔ་མ་གཉིས་ལས་སྲོལ་གཞན་མིན་པར། ཡུམ་གྱི་བརྗོད་བྱ། ཟབ་པ་སྙིང་པོའི་དོན་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་རིམ་པ་གཉིས་ཡིན་པས། ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་གཉིས་སོ། །རྗེ་བཙུན་བྱམས་མགོན་གྱི་མན་ངག་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ཀྱིས་འགྲེལ་པ་མཛད་མོད། མཆེ་བའི་སྡེའི་འབུམ་ཊཱི་ཀ་ཏུ་གྲགས་པ་མཁས་པ་འགས་དབྱིག་གཉེན་ཡིན་པར་བཞེད་པ་ལས་སྐུ་མཆེད་ཀྱི་སྡེ་ 4-1-4b བོད་དུ་མ་བསྒྱུར་ལ། འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེ། ༡ སློབ་དཔོན་གྲོལ་སྡེ། ༢ ཇོ་བོ་སྨྲྀ་ཏི་ཛྙཱ་ན། ༣ སེང་བཟང་གིས་ཉི་ཁྲི་དང་། ༤ བརྒྱད་སྟོང་དང་། ༥ སྡུད་པར་སྦྱར་བ་དང་། ༦ བྱམས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་ཐོབ་ནས་འགྲེལ་པ་དོན་གསལ། ༧ དེའི་ཡང་འགྲེལ་གསེར་གླིང་པ་ཆོས་གྲགས། ༨ ཡང་དེ་འགྲེལ་ཚིག་གསལ་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་བཤེས་གཉེན་༩ རྣམས་དང་སྡུད་པར་སྦྱར་བ་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་དང་། ༡༠ རྒྱ་འགྲེལ་གྲགས་པའི་ཆ་ཞེས་རཏྣ་ཀིརྟིས་དང་། ༡༡ ཤེས་རབ་སྒྲོན་མའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་ཁ་ཆེ་སངས་རྒྱས་དཔལ་ཡེས་དང་། ༡༢ རིན་འབྱུང་ཞི་བས་མཛད་པའི་དག་ལྡན་དང་། ༡༣ འབུམ་གྱི་རྣམ་བཤད་རྒྱན་སྦྱར་དྷརྨཱ་ཤྲཱིས་མཛད་པ་དང་། ༡༤ བརྒྱད་སྟོང་བཀའ་འགྲེལ་སྙིང་པོ་རིན་འབྱུང་ཞི་བ་དང་། ༡༥ ཤེར་ཕྱིན་དོན་བསྡུས་སྒྲོན་མ་ཇོ་བོས་མཛད་པ་དང་། ༡༦ བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་པ་གནད་ཀྱི་ཟླ་འོད་རྒྱན་སྦྱར་འཇིགས་མེད་འབྱུང་གནས་དང་། ༡༧ ཤེར་ཕྱིན་མཛོད་ཀྱི་ལྡེའུ་མིག་སྡུད་པ་རྒྱན་སྦྱར་ཙམ་དྷརྨཱ་ཤྲཱིས་མཛད་པ་དང་། ༡༨སེང་བཟང་འགྲེལ་པའི་བསྡུས་དོན་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་དང་། ༡༩ དོན་བསྡུས་ཀུ་མཱ་ར་ཤྲཱི་བྷ་དྲས་མཛད་པ། ༢༠ སྡུད་པའི་གདམས་ངག་སྟེ། ༢༡ རྒྱ་གར་གྱི་འགྲེལ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ 4-1-5a གོ། དེ་ལས་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེ་དང་། སེངྒེ་བཟང་པོའི་རྗེས་སུ་བོད་ཡུལ་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་འབྲངས་པར་མཛད་ཅིང་དེ་ཉིད་གཙོ་བོར་བཟུང་ངོ་། །སྤྱི་རྒྱ་གར་ན་བཀའ་བབས་དྲུག་ཏུ་གྲགས་ཏེ། བདེ་བའི་འབྱུང་གནས་དགའ་ལྡན་ལྷ་ཡུལ། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་འབྱུང་གནས་འོག་ཀླུ་ཡུལ། རིག་པའི་འབྱུང་གནས་ཤར་ཕྱོག་བྷདྒྷ་ལ། ཡོན་ཏན་གྱི་འབྱུང་གནས་བཻ་ཏའི་ཡུལ། བྱིན་རླབས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ནུབ་ཕྱོགས་ཨོ་རྒྱན་ཡུལ། ངོ་མཚར་གྱི་འབྱུང་གནས་བྱང་ཕྱོགས་བི་ཤྭ་ཀ་ཙན་དན་གྱི་གླིང་ནས་བརྒྱུད་པ་སྟེ་དྲུག་གོ། བོད་ཡུལ་འདིར་ཡང་ལྷ་བཙད་པོ་ཁྲི་སྲོང་གི་འབུམ་ཊཱི་ཀ་ཡོད་ཅིང་། བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་བཤད་སྲོལ་ཡང་རྒྱུན་མ་ཆད་པར། ཕྱི་དར་རྔོག་ལོའི

【現代漢語翻譯】我將《八千頌般若攝義》（Ashtasahasrika Abhisamayalankara）中的三十二個主要意義，以及勇士（dPa' bo）所著的《十萬頌般若釋》（Bhum tika）中的十一個三門分類，合稱為四種釋論。如果將後兩者歸納，它們與前兩者並無不同，都是關於般若波羅蜜多的主題：甚深精要之義，以及廣大的現觀次第。此乃二大車軌宗派。依仗慈氏彌勒（Byams mgon）的口訣，無著（Thogs med）昆仲作了解釋。被稱為『齒部的十萬頌釋』，一些學者認為作者是世親（dByig gnyen），但昆仲的著作並未譯成藏文。聖解脫部（Phags pa rnam grol sde）：1. 解脫部論師（Slob dpon grol sde），2. 覺吉祥智（Jo bo smri ti dznyA na），3. 僧伽賢（Seng bzang）將《二萬頌般若》（nyI khri）與4.《八千頌般若》和5.《略釋般若》（sdud pa）結合，6. 慈氏彌勒親自授記並著有《義明釋》（don gsal），7. 其復注是金洲法稱（gSer gling pa chos grags），8. 再次註釋是《釋詞》（tshig gsal），由法友（chos kyi bshes gnyen）9. 等人與《略釋般若》結合，由佛智（sangs rgyas ye shes）所著，10. 印度釋論中著名的《名聲之分》（grags pa'i cha）由Ratnakirti所著，11. 《智慧燈鬘》（shes rab sgron ma'i phreng ba）由克什米爾佛護（kha che sangs rgyas dpal yes）所著，12. 寶生寂（rin 'byung zhi ba）所著的《具足釋》（dag ldan），13. 《十萬頌般若釋莊嚴》（'bum gyi rnam bshad rgyan sbyar）由達摩室利（dharmA shrI）所著，14. 《八千頌般若經釋心要》（brgyad stong bka' 'grel snying po）由寶生寂所著，15. 《般若波羅蜜多攝義燈》（sher phyin don bsdus sgron ma）由覺沃（jo bo）所著，16. 《八千頌般若釋要義月光莊嚴》（brgyad stong 'grel pa gnad kyi zla 'od rgyan sbyar）由無畏生處（'jigs med 'byung gnas）所著，17. 《般若波羅蜜多寶藏鑰匙略釋莊嚴》（sher phyin mdzod kyi lde'u mig sdud pa rgyan sbyar）由恰達摩室利（tsam dharmA shrI）所著，18. 僧伽賢釋的摘要由慧生（shes rab 'byung gnas）所著，19. 《攝義》（don bsdus）由鳩摩羅室利跋陀羅（kumAra shrIbhadra）所著，20. 《略釋般若口訣》（sdud pa'i gdams ngag），21. 共有二十一部印度釋論。其中，藏地的學者們主要追隨聖解脫部論師和僧伽賢的傳統。總的來說，印度有六種教法傳承：安樂生處兜率天（dga' ldan lha yul），受用生處地獄龍宮（'og klu yul），智慧生處東方巴嘎拉（shar phyog bhadgha la），功德生處貝達（bai ta'i yul），加持生處西方鄔金（nub phyogs o rgyan yul），以及奇妙生處北方毗濕迦旃檀林（byang phyogs bi shwa ka tsa ndan gyi gling）。在藏地，也有贊普赤松德贊（khri srong）的《十萬頌般若釋》，前弘期的解釋傳統也未中斷，后弘期有俄譯師（rngog lo'i）。

【English Translation】 I have compiled the thirty-two main meanings from the 'Condensed Meaning of the Eight Thousand Verses of Prajnaparamita' (Ashtasahasrika Abhisamayalankara), and the eleven categories of the three doors from the 'Commentary on the Hundred Thousand Verses' (Bhum tika) by the Hero (dPa' bo), known as the four commentaries. If the latter two are summarized, they are not different from the former two, being about the subject of Prajnaparamita: the profound essence, and the vast stages of realization. These are the two chariot traditions. Relying on the instructions of Lord Maitreya (Byams mgon), the brothers Asanga (Thogs med) made explanations. The 'Commentary on the Hundred Thousand Verses of the Tooth Section' is said to be authored by Vasubandhu (dByig gnyen) by some scholars, but the brothers' works were not translated into Tibetan. The Noble Liberation Section (Phags pa rnam grol sde): 1. Teacher Liberation Section (Slob dpon grol sde), 2. Jowo Smrtijnana (Jo bo smri ti dznyA na), 3. Sanghasena (Seng bzang) combined the 'Twenty Thousand Verses' (nyI khri) with 4. the 'Eight Thousand Verses' and 5. the 'Condensed Prajnaparamita' (sdud pa), 6. Maitreya himself prophesied and wrote the 'Meaningful Explanation' (don gsal), 7. Its sub-commentary is Dharmakirti of Suvarnadvipa (gSer gling pa chos grags), 8. Again, the commentary is the 'Clear Words' (tshig gsal), by Dharma Friend (chos kyi bshes gnyen) 9. and others combined with the 'Condensed Prajnaparamita' by Buddhajñana (sangs rgyas ye shes), 10. The famous 'Part of Fame' (grags pa'i cha) in Indian commentaries is by Ratnakirti, 11. 'Garland of Wisdom Lights' (shes rab sgron ma'i phreng ba) by Kashmir Buddha Shri Yeshe (kha che sangs rgyas dpal yes), 12. The 'Complete Explanation' (dag ldan) by Ratnakarashanti (rin 'byung zhi ba), 13. 'Ornament of the Explanation of the Hundred Thousand Verses' ('bum gyi rnam bshad rgyan sbyar) by Dharmashri (dharmA shrI), 14. 'Essence of the Explanation of the Eight Thousand Verses' (brgyad stong bka' 'grel snying po) by Ratnakarashanti, 15. 'Lamp of the Condensed Meaning of Prajnaparamita' (sher phyin don bsdus sgron ma) by Jowo (jo bo), 16. 'Ornament of the Moonlight of the Essential Points of the Explanation of the Eight Thousand Verses' (brgyad stong 'grel pa gnad kyi zla 'od rgyan sbyar) by Fearless Source ('jigs med 'byung gnas), 17. 'Key to the Treasury of Prajnaparamita, Ornament of the Condensed Prajnaparamita' (sher phyin mdzod kyi lde'u mig sdud pa rgyan sbyar) by Tsam Dharmashri (tsam dharmA shrI), 18. The summary of Sanghasena's commentary by Jnanasri (shes rab 'byung gnas), 19. 'Condensed Meaning' (don bsdus) by Kumarashribhadra (kumAra shrIbhadra), 20. 'Instructions on the Condensed Prajnaparamita' (sdud pa'i gdams ngag), 21. There are twenty-one Indian commentaries. Among them, the scholars of Tibet mainly followed the traditions of the Noble Liberation Section Teacher and Sanghasena. In general, there are six lineages of teachings in India: the Joyful Land of Tushita (dga' ldan lha yul), the Source of Enjoyment, the Naga realm below ( 'og klu yul), the Source of Knowledge, the East Bhagala (shar phyog bhadgha la), the Source of Qualities, Baita (bai ta'i yul), the Source of Blessings, the West Oddiyana (nub phyogs o rgyan yul), and the Source of Wonders, the North Vishaka Chandana Grove (byang phyogs bi shwa ka tsa ndan gyi gling). In Tibet, there is also the 'Commentary on the Hundred Thousand Verses' by Trisong Detsen (khri srong), and the early dissemination's tradition of explanation has not been interrupted, and in the later dissemination there is Ngok translator (rngog lo'i).

་བཤད་རྒྱུན་དུ་འདུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཀུན་གཟིགས་ཤེས་རབ་འོད་ཟེར་གྱིས། མཁྱེན་གསུམ་ཐོས་བསམ་སྐྱ་བ་འཛིན་མཁས་ཤིང་། །ཉམས་ལེན་སྦྱོར་བཞིའི་གཟིངས་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །ཆོས་སྐུའི་ལྷུན་པོ་མཛེས་པར་ལྟ་བ་ཡི། །འཁོར་ལོར་བར་པའི་སྦས་དོན་ལམ་རིམ་དེ། །དགའ་ལྡན་གནས་སུ་མི་ཕམ་ཆོས་རྗེས་བཀྲལ། །འཕགས་པའི་ 4-1-5b ཡུལ་དུ་བཀའ་བབས་རྣམ་པ་དྲུག །རྒྱན་གྱི་དགོངས་འགྲེལ་ཤད་སྲོལ་རྣམ་མང་ཡང་། །གང་དེ་འགྲེལ་ལ་འཕགས་སེང་ཁྱད་པར་འཕགས། །དེ་དག་གཞེད་གཞུང་རྔོག་ལོའི་ཐུགས་མཚོར་བབས། །ཤེར་ཕྱིན་རྒྱས་མཛད་འབྲེ་ཨར་རྣམ་གཉིས་ཀྱི། །འཆད་རྩོད་ཉི་ཟླའི་འོད་ཟེར་འབུམ་ཕྲག་གིས། །གངས་ཅན་མུན་པའི་ནགས་ཁྲོད་གསལ་བར་མཛད། །ཅེས་སོ། །རྒྱས་པར་དོན་བདུན་ཅུ་དེ། འབྲིང་ཤེས་བྱ་མཁྱེན་གསུམ། ཉམས་ལེན་སྦྱོར་བཞི། འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་སྟེ་དངོས་པོ་བརྒྱད་དང་། དེའང་བསྡུ་ན་མཁྱེན་གསུམ་དུ་འདུས་ཏེ། འཕགས་བཞིའི་མངོན་རྟོགས་མཁྱེན་གསུམ་སྤྱིས་བསྡུས་ཤིང་། སྦྱོར་བཞི་ལམ་ཤེས་དང་། ཆོས་སྐུ་རྣམ་མཁྱེན་དུ་འདུས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། སྤྱིར་རྒྱ་སྐད་སྨོས་པས་སྐད་ལ་བག་ཆགས་འཇོག །ཆོས་ཁུངས་མར་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ། བྱེ་བྲག་ཏུ་ཕྱོགས་གང་དུ་གཏོགས་ངོས་ཟིན་པ་དང་གླེགས། བམ་བཙལ་སླ་བ་སོགས་སོ། ། 譯敬 གཉིས་པ་འགྱུར་ཕྱག་ནི། མ་རིག་པའི་གཉིད་སང༷ས་ཤིང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བློ་རྒྱས༷་པ་སྟེ། སྐྱབས་འགྲོ་བདུན་ཅུ་པ་ལས། ཤེས་བྱ་ལ་ནི་བློ་རྣམ་རྒྱས། །རྨོངས་པའི་ཟུམ་པ་ 4-1-6a བཅོམ་པས་ནི། །སངས་རྒྱས་པདྨ་ལྟར་རྣམ་རྒྱས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དང་། སྒྲིབ་གཉིས་བྱང༷་ཞིང་། མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཡོན་ཏན་ཁོང་དུ་ཆུབ༷་པའི་རྣམ་མཁྱེན་དང་། གཞན་དོན་ལ་སེ༷མས་དཔའ༷་བའི་སྙིང་སྟོབས་ཅན་ཐ༷མས་ཅ༷ད་ལ༷་ཕྱག༷་འཚ༷ལ་ལོ༷། །ཞེས་རྒྱལ་པོའི་བཀས་བཅད་སྡེ་སྣོད་ངོས་འཛིན་གྱི་ཕྱག་གོ། ། 正文 གསུམ་པ་གཞུང་དོན་ལ། བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་དང་། བརྩམ་བྱ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ལུས་དངོས་གཉིས། 著論序分 དང་པོ་ལ། གདུལ་བྱ་དང་བ་བསྐྱེད་པའི་ཡན་ལག་མཆོད་བརྗོད་དང་། རྟོགས་ལྡན་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་དགོས་འབྲེལ་གཉིས། དང་པོ། གང་ཟག་ཉན༷་ཐོ༷ས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རང་དོན་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ཞི༷་བ༷་ཚོལ༷་བ་སྟེ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣ༷མས། ཐབས་གཞི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་གང་ཟག་གི་བདག་དང་། གཟུང་བས་གདོད་མ་ནས་སྟོང་པར་ཤེས་པའི་ཀུན༷་ཤེས༷་པ་ཉི༷ད་ཀྱིས༷། བཞེད་དོན་འབྲས་བུ་ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས། ཉོན་མོངས་དང་སྡུག་བསྔལ། ཉེར༷་ཞིར༷་ཏེ་ཉེ་བར་ཞི་བར་ཁྲིད༷་པར་མཛ༷ད་ནུས་པ་གང༷་ཡི༷ན་པ་དང༷་། གང་ཟག་བྱང་ཆུབ་སེམས་ 4-1-6b དཔའ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་དུ་གདུལ་བྱའི་འགྲོ༷་ལ༷་ཕན༷

【現代漢語翻譯】是口耳相傳的傳統。正如一切智者·慧光（Kunzig Sherab Ozer）所說：『精通聞思修三學，憑藉四行之舟，得以瞻仰法身之莊嚴。此乃輪涅中介之隱義道次第，于兜率天由彌龐法王（Mipam Choje）宣說。』在聖地，有六種方式接受教誨，註釋的風格也多種多樣，但其中以聖獅子（Singha）的註釋最為殊勝。這些教義都匯入了榮譯師（Ngok Loe）的心海。兩位弘揚般若的大學者——哲和阿（Dre和Ar）二師，以其講辯之日月光輝，照亮了雪域的黑暗森林。以上是關於七十義的闡釋。簡而言之，即知三學（Sheja Khyen Sum）、修四行（Nyamlen Jor Zhi）、果法身（Drebu Chosku）這八個方面。若再歸納，則可概括為知三學，即四聖諦的現觀，修四行則歸於道智，法身則歸於一切智。第三，通常使用梵語，是爲了在語言上留下印記，使人對佛法的來源產生信心，並能具體瞭解其所屬的宗派，便於查詢經文。譯經的禮敬：從無明的睡夢中醒來，智慧增長，如《七十皈依頌》所說：『智慧增長於所知，破除愚昧的昏沉，如蓮花般盛開。』消除二障，通達智慧和功德，對一切具有菩薩心的人頂禮！這是國王欽定的識別經藏的禮敬。正文：分為入造論之支分和所造論之正體兩部分。論序分：首先，分為調伏所化之支分——供養讚頌，以及具證者入論之支分——必要關聯兩部分。第一部分：對於那些希求寂滅的聲聞和緣覺，他們只關注自身的利益。憑藉對蘊、界、處等諸法皆空的通達，能夠將他們引導至有餘涅槃和無餘涅槃，使煩惱和痛苦得以平息。以及對於那些發菩提心的菩薩，他們爲了利益眾生而輪迴不息。

【English Translation】 It is a tradition passed down orally. As Kunzig Sherab Ozer said: 'Skilled in the three knowledges of hearing, thinking, and meditating, relying on the boat of the four practices, one can behold the beauty of the Dharmakaya. This is the hidden meaning of the intermediate stage of the Wheel of Life, explained by Mipam Choje in Tushita Heaven.' In the sacred land, there are six ways to receive teachings, and various styles of commentary, but the commentary of the Holy Lion (Singha) is the most excellent. These teachings flowed into the heart-ocean of Ngok Loe, the translator. The two great scholars who propagated Prajnaparamita, Dre and Ar, illuminated the dark forests of the snowy land with the light of their teachings and debates. The above is an explanation of the seventy meanings. In short, it includes the three knowledges (Sheja Khyen Sum), the four practices (Nyamlen Jor Zhi), and the result, the Dharmakaya (Drebu Chosku), these eight aspects. If further summarized, it can be generalized into the three knowledges, which are the direct realization of the Four Noble Truths, the four practices are included in the Path Knowledge, and the Dharmakaya is included in the Omniscient Knowledge. Third, the use of Sanskrit is generally to leave an impression on the language, to create confidence in the source of the Dharma, and to specifically understand which sect it belongs to, making it easier to find scriptures. The salutation in translation: Awakening from the sleep of ignorance, wisdom increases, as the 'Seventy Verses of Refuge' says: 'Wisdom increases in what is known, destroying the darkness of ignorance, blooming like a lotus.' Eliminating the two obscurations, mastering wisdom and merit, I prostrate to all those who have the heart of a Bodhisattva! This is the salutation of identifying the Tripitaka by the decree of the king. Main text: Divided into the limbs of entering the composition of the treatise and the actual body of the treatise to be composed. Preface to the Treatise: First, it is divided into the limb of subduing the disciples—offering praise, and the limb of the realized entering the treatise—necessity and connection. First part: For those Shravakas and Pratyekabuddhas who seek peace, focusing only on their own benefit, with the understanding that all aggregates, elements, and sources are empty of self, they are led to Nirvana with remainder and Nirvana without remainder, where afflictions and suffering are pacified. And for those Bodhisattvas who generate Bodhicitta, they continue to cycle through samsara to benefit sentient beings.

་པར༷་བྱེ༷ད་པ་རྣམ༷ས། ཐབས་ཉན་རང་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ་གསུམ་པོ་དོན་དམ་དུ་རང་བཞིན་སྐྱེ་མེད་དང་། ཐ་སྙད་དུ་རྒྱུ་འབྲས་ངོ་བོ་རྣམས་སུ་རྟོགས་པའི་ལམ༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷། བཞེད་དོན། འཇིག༷་རྟེན༷་མཐའ་དག་གིས་དོན༷་དུ་གཉེར་བྱ་མངོན་མཐོ་དང་། ངེས་ལེགས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་སྒྲུབ༷་པར་མཛ༷ད་ནུས་པ༷་གང་དང་། ཐབས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཀུན་ལྷག་མེད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་། སྐྱེ་བ་མེད་པར་གཟིགས་པའི་རྣམ་མཁྱེན་གང༷་དང༷་ཡང༷་དག༷་པར་ལྡན༷་པས༷། གང་ཟག་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཉེས་སྤྱོད་མཐའ་དག་བསྡོམ་པའི་སྐུ་ཅན་ཐུབ༷་པ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམ༷ས་ཀྱིས། བཞེད་དོན། བརྗོད་བྱ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་དང་ལྡན༷་པ། རྗོད་བྱེད་དྲང་ངེས་སྣ༷་ཚོགས༷་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འདི༷་གསུ༷ངས་པར་མཛད་པ༷་སྟེ། ཡུམ་བར་མ་ལས། རབ་འབྱོར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །ལམ་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ 4-1-7a ཀྱི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉན༷་ཐོས༷་དང་རང་རྒྱལ། བྱང༷་ཆུབ༷་སེམས་དཔའི༷་ཚོགས༷་དང་བཅས༷་པ་སྟེ། དེ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི༷་ནི༷་ཡུམ༷་དེ༷་ལ༷། རྗེ་བཙུན་བྱམས་པས་སོ་སོར་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་དབྱེར་མེད་རོ་གཅིག་ཏུ་ཕྱག༷་འཚལ༷་ལོ། །དེ་ལྟར་མཆོད་པར་བརྗོད་པའི་དགོས་པ་རང་དོན་དུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པར་མཚོན་པ་དང་། གཞན་དོན་དུ་ཡུམ་འདིས་སྲས་བཞིའི་བཞེད་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཐོས་ནས་དབང་བརྟུལ་ལ་དྭང་བ་དང་། དེ་ལ་རིགས་པའི་གནོད་པ་མེད་པར་མཐོང་ནས་དབང་རྣོན་ལ་ཡིད་ཆེས་སྐྱེ་བས། མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ལ་གུས་པས་དོན་གཉེར་གྱིས་ཞུགས་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བ་གནས་སྐབས་དང་། མཐར་ཐུག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་དགོས་འབྲེལ་ནི། རྣམ༷་པ༷་ཐ༷མས་ཅ༷ད་མཁྱེན༷་པ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་ལམ༷་རྣམ་མཁྱེན་གྱིས་མཚོན་ནས་ལྷག་མ་བདུན་དང་བཅས་པ། སྟོན༷་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས༷་རྒྱལ་བའི་ཡུམ་འདི༷་རྣམས་ལ༷ས་བཤ༷ད་པ༷་གང༷་ཡིན་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་རྒྱན་གྱི་བརྗོད་བྱ་དང་། བྱང་སེམས་ལས་གཞན༷་མུ་སྟེགས་པ་དང་། ཉན་རང་སོགས་ཀུན་ཀྱིས༷་མྱོང༷་བ༷་མ༷་ཡི༷ན་པའི་རྣམ་མཁྱེན་ཏེ༷། 4-1-7b ཆོས་སྐུ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས༷་སྒྲུབ་པའི་སྤྱོ༷ད་པ་ཕར་ཕྱིན་བཅུ༷་ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་ཅན་གྱི༷་མ༷དོ་ཡི་དོན༷་ཤེས་བཞིན་དང་བཅས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ངེས་པ་མི་བརྗེད་པའི་དྲ༷ན་པ༷་ལ༷་བཞག༷་ནས། ས་བཅུ་བགྲོད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ༷་དང༷་ལྡན༷་པས༷

【現代漢語翻譯】那些殊勝的行者們，以通達聲聞、緣覺、菩薩三乘道，于勝義諦中證悟自性本空，於世俗諦中證悟因果體性的道智，所欲求者，乃是世間一切眾生所追求的增上生、決定勝以及圓滿菩提，並且能夠成辦這一切。對於能知之法與所知之法的一切顯現皆能無餘通達，並且具足無生之見的遍智，具足一切功德。諸如來、應供、正遍知，以其身語意總攝一切過失，所欲求者，乃是宣說具足能詮二諦一切相，所詮正理、不了義等種種差別的法輪。如《中品般若經》所說：『善現，一切智是聲聞和獨覺的。道智是菩薩的。一切種智是如來、應供、正遍知。』如是，與聲聞、緣覺、菩薩眾眷屬一同，與彼等同在之佛陀，于彼經中，至尊彌勒以各自自證之智慧，無別無二地敬禮。如是宣說供養之必要，自利方面，是象徵殊勝士夫；利他方面，聽聞此經能成辦四子之所欲，對於鈍根者能生起歡喜，對於利根者見其無有理證之妨害而生起信心，因此以恭敬心尋求經與論之義，進而生起聞思修之智慧，暫時能獲得安樂，究竟能獲得大菩提。第二，解釋能依所依之關係：以遍知佛陀之道——道智，象徵包含其餘七種智慧在內的一切智慧。導師如來所宣說的此般若波羅蜜多，是論著《現觀莊嚴論》所詮釋的內容。此遍智，是菩薩之外的，外道以及聲聞、緣覺等一切眾生皆無法體驗的。法身即是菩提心寶，以及佈施等十度之自性，以具有經義之智慧，安住于不忘失之正念，行於十地，菩薩即能具足智慧。那些殊勝的行者們，以通達聲聞、緣覺、菩薩三乘道，于勝義諦中證悟自性本空，於世俗諦中證悟因果體性的道智，所欲求者，乃是世間一切眾生所追求的增上生、決定勝以及圓滿菩提，並且能夠成辦這一切。對於能知之法與所知之法的一切顯現皆能無餘通達，並且具足無生之見的遍智，具足一切功德。諸如來、應供、正遍知，以其身語意總攝一切過失，所欲求者，乃是宣說具足能詮二諦一切相，所詮正理、不了義等種種差別的法輪。如《中品般若經》所說：『善現，一切智是聲聞和獨覺的。道智是菩薩的。一切種智是如來、應供、正遍知。』如是，與聲聞、緣覺、菩薩眾眷屬一同，與彼等同在之佛陀，于彼經中，至尊彌勒以各自自證之智慧，無別無二地敬禮。如是宣說供養之必要，自利方面，是象徵殊勝士夫；利他方面，聽聞此經能成辦四子之所欲，對於鈍根者能生起歡喜，對於利根者見其無有理證之妨害而生起信心，因此以恭敬心尋求經與論之義，進而生起聞思修之智慧，暫時能獲得安樂，究竟能獲得大菩提。第二，解釋能依所依之關係：以遍知佛陀之道——道智，象徵包含其餘七種智慧在內的一切智慧。導師如來所宣說的此般若波羅蜜多，是論著《現觀莊嚴論》所詮釋的內容。此遍智，是菩薩之外的，外道以及聲聞、緣覺等一切眾生皆無法體驗的。法身即是菩提心寶，以及佈施等十度之自性，以具有經義之智慧，安住于不忘失之正念，行於十地，菩薩即能具足智慧。

【English Translation】 Those excellent practitioners, through the path-wisdom that understands the three paths of Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas—realizing emptiness of inherent existence in ultimate truth and the nature of cause and effect in conventional truth—aspire to achieve the higher realms, definite goodness, and complete enlightenment, which are sought by all beings in the world, and are capable of accomplishing all of these. They possess the omniscient wisdom that completely comprehends all aspects of knowable phenomena without exception and sees the unborn nature, endowed with all qualities. The Buddhas, the Tathagatas, the Arhats, the Perfectly Enlightened Ones, whose body, speech, and mind encompass the abandonment of all faults, aspire to proclaim the Dharma wheel that possesses all aspects of the two truths as the object of expression and various teachings of definitive and provisional meanings as the means of expression. As stated in the Intermediate Mother Sutra: 'Subhuti, all-knowingness belongs to the Hearers and Solitary Realizers. Path-wisdom belongs to the Bodhisattvas. All-aspects-knowingness belongs to the Tathagatas, the Arhats, the Perfectly Enlightened Buddhas.' Thus, together with the assembly of Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas, the Buddhas who are with them, in that sutra, the venerable Maitreya pays homage with wisdom that is self-aware and inseparable. Thus, the necessity of proclaiming the offering is that, for one's own benefit, it symbolizes the supreme individual; for the benefit of others, hearing this sutra accomplishes the aspirations of the four sons, generating joy in those of dull faculties and faith in those of sharp faculties who see that there is no logical harm in it. Therefore, by engaging with reverence in seeking the meaning of the sutras and treatises, wisdom of hearing, thinking, and meditating arises, leading to temporary happiness and ultimately to the attainment of great enlightenment. Secondly, explaining the relationship of dependence: the path-wisdom, symbolizing the path of the omniscient Buddha, includes the remaining seven wisdoms. This Prajnaparamita, taught by the Teacher, the Tathagata, is what is explained in the treatise 'Ornament of Clear Realization'. This omniscient wisdom is not experienced by anyone other than Bodhisattvas, such as non-Buddhists, Hearers, and Solitary Realizers. The Dharmakaya is the essence of the jewel-like Bodhicitta and the ten perfections such as generosity. With the wisdom that understands the meaning of the sutras, abiding in unwavering mindfulness, traversing the ten grounds, the Bodhisattva is endowed with wisdom.

་ཆོས་སྐུ་མཐོང༷་བའམ་རྟོགས་པར་འགྱུར༷་བའི་ཕྱིར༷་ཞེས་པ་ནི་ཉིད་དགོས། དེའང་ཡུམ་དོན་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་དངོས་པོ་བརྒྱད་སྦས་དོན་གྱི་ཚུལ་དུ་མདོ་ན་ཡོད་པ་གཞུང་འདིས་གསལ་བར་བཀྲལ་བས་བདེ༷་བླག༷་ཏུ༷་ནི༷་རྟོག༷ས་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་བསྟན་བཅོས་རྩོམ༷་པའི༷་དགོས༷་པ༷་སྟེ༷། དེའང་རྣམ་མཁྱེན་རྟོགས་པར་ཡུམ་དོན་ཤེས་པ་ལ་རགས་ལས། དེའང་བསྟན་བཅོས་འདི་ལ་རགས་ལས་པས། བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་དང་འབྲེལ་དགོས་པ་ཉིད་དགོས་དང་འབྲེལ་བས་འབྲེལ་པ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་ཡི༷ན་ནོ། །ཆོས་སྤྱོད་བཅུ་ལ་ཡི་གེ་འདྲི་མཆོད་སོགས་བཅུ་དང་། སེམས་བསྐྱེད་སོགས་རྣམ་མཁྱེན་མཚོན་བྱེད་ཆོས་བཅུ་དང་། ཡན་ལག་བདུན་སྟེང་སྐྱབས་འགྲོ་སྨོན་འཇུག་གི་སེམས་བཅས་བཅུ་དང་། ཕར་ཕྱིན་བཅུ་བཅས་སྤྱིར་དབྱེ་བ་ཡོད་དོ། ། 所著論典正文 གཉིས་པ་ལུས་དངོས་ལ། རྒྱས་པར་དད་པ་ལ་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་བ། འབྲིང་པོར་དགའ་བ་ལ་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བ། བསྡུས་པར་མོས་པ་ལ་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་གསུམ། 信心等廣分八類 དང་པོ་ 4-1-8a ལ་སྡོམ་གྱིས་མདོར་བསྟན་པ་དང་། དེ་དག་གི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས། 略說總義 དང་པོ་ལ་ལུས་མདོར་བསྟན་པ་དང་། ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས། 略說本身 དང་པོ། སྔར་མཆོད་བརྗོད་དུ་བསྟན་པའི་ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ་ཕྱིན༷་པ༷་ནི༷། ཇི་ལྟར་འཆད་ན་བརྗོད་བྱ་དངོས༷་པོ༷་བརྒྱ༷ད་ཀྱིས༷་ཡང༷་དག༷་པར་བཤ༷ད་པར་བྱ་སྟེ། ཤེར་ཕྱིན་དེ་ལའང་། སེང་གེ་བཟང་པོའི་བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་ཆེན་ལས། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་དངོས་ཡིན་ལ། དེ་ཐོབ་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཚིག་དང་། ངག་གི་ཚོགས་ཀྱི་གཞུང་དང་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ལམ་ལ་ཡང་ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཏགས་པའོ། །ཞེས་དང་། ཕྱོགས་གླང་གི་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་ལས། ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་གཉིས་མེད། །ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས། །སྒྲུབ་བྱའི་དོན་དེ་དང་ལྡན་པས། །གཞུང་ལམ་དག་ལ་དེ་སྒྲས་བཏགས། །ཞེས་གསུངས་པས། འབྲས་བུ་ཤེར་ཕྱིན་དངོས་དང་། ལམ་ཤེར་ཕྱིན་འབྲས་མིང་རྒྱུ་ལ་བཏགས་པ་དང་། གཞུང་ཤེར་ཕྱིན་བརྗོད་བྱའི་མིང་རྗོད་བྱེད་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། ། 廣說分法 གཉིས་པ་ནི། 八事定義 དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི། ཤེས་བྱའི་རྣམ༷་པ་མ་ལུས་པ་ཀུན༷་ 4-1-8b སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མཁྱེན༷་པ་ཉི༷ད་དེ། དབྱེ་ན་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་མཁྱེན་པ་གཉིས། ལམ་གསུམ་སྐྱེ་མེད་དུ་རྟོགས་ཤིང་། རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་ནས་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སློབ་ལམ་ལ༷མ་ཤེ༷ས་ཉི༷ད་དེ། དབྱེ་ན། ཉན་རང་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་ཤེས་པའི་ལམ་ཤེས་གསུམ། དེ༷་ནས༷། གཞི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐ༷མས་ཅ༷ད་གང་ཟག་གི་བདག་གིས་སྟོང་པ་ཙམ་

【現代漢語翻譯】『爲了證悟法身』，這是必要的。因為在經中，很難理解的《般若經》的八種事物是以隱藏的方式存在的，而這部論典清楚地解釋了它們，所以很容易理解。因此，撰寫這部論典的目的是爲了容易理解。證悟一切智依賴於理解《般若經》的意義，而理解《般若經》的意義又依賴於這部論典。因此，所詮釋的內容必須與能詮釋的方法相關聯，而能詮釋的方法又與必要性相關聯，因此，關聯性是隱含地表明的。十種修行包括書寫、供養等十種；發心等象徵一切智的十種法；七支供養加上皈依和發願的意樂等十種；以及十度。總的來說，存在這些分類。所著論典正文第二，關於身體的實際內容，詳細地分為八類信仰，中等地分為六類歡喜，簡略地分為三類信欲。信心等廣分八類第一 4-1-8a 首先是總結性地簡要說明，然後是詳細解釋這些內容的含義。略說總義首先是簡要說明身體本身，然後是詳細解釋各個部分。略說本身首先，先前在供養讚頌中提到的《般若波羅蜜多》，如何解釋才能通過八種事物來正確地解釋呢？關於這一點，《獅子賢八千頌釋》中說：『佛陀世尊的無二智慧如幻，這是真實的事物。獲得它並與之相應，通過詞語和語言的集合的論述以及見解等特徵的道路，也被稱為《般若波羅蜜多》，這只是一個名稱。』此外，法稱的《八千頌義集》中說：『般若波羅蜜多是無二的，那個智慧就是如來。因為它具有要實現的意義，所以道路也被賦予了這個名稱。』因此，果《般若經》是真實的事物，道《般若經》是將果之名賦予因，經《般若經》是將所詮釋之名賦予能詮釋。廣說分法第二是八事定義八種事物的特徵是：完全、毫不遺漏地 4-1-8b 在一瞬間直接瞭解所有知識，分為如所有智和盡所有智兩種。三種道證悟無生，通過圓滿、成熟和凈化，現證真實之邊的有學道是道智。分為聲聞、緣覺、大乘的道智三種。然後，作為基礎的蘊、界、處都僅僅是遠離人我的空性。

【English Translation】 'In order to realize or see the Dharmakaya', this is necessary. Because in the Sutra, the eight objects of the Prajnaparamita that are difficult to understand exist in a hidden way, and this treatise clearly explains them, so it is easy to understand. Therefore, the purpose of composing this treatise is for easy understanding. Realizing omniscience depends on understanding the meaning of the Prajnaparamita, and understanding the meaning of the Prajnaparamita depends on this treatise. Therefore, what is to be expressed must be related to the method of expression, and the method of expression must be related to the necessity. Therefore, the relationship is implicitly indicated. The ten practices include writing, offering, etc.; the ten dharmas that symbolize omniscience, such as generating Bodhicitta; the ten including the seven-branch offering plus the intention of taking refuge and aspiration; and the ten Paramitas. In general, there are these classifications. Text of the Composed Treatise Second, regarding the actual content of the body, it is divided into eight categories of faith in detail, six categories of joy in the middle, and three categories of aspiration in brief. Eight Categories of Extensive Division of Faith First 4-1-8a First, there is a brief summary, and then a detailed explanation of the meaning of these contents. Brief Explanation of the General Meaning First, there is a brief explanation of the body itself, and then a detailed explanation of the parts. Brief Explanation of the Body Itself First, how should the Prajnaparamita mentioned earlier in the offering praise be explained in order to correctly explain it through the eight objects? Regarding this, the 'Great Commentary on the Lion Good Eight Thousand Verses' says: 'The non-dual wisdom of the Buddha, the Bhagavan, is like an illusion, and this is the real thing. Obtaining it and being in accordance with it, the path with the characteristics of the collection of words and languages and views, etc., is also called Prajnaparamita, which is just a name.' In addition, Dharmakirti's 'Collected Meaning of the Eight Thousand Verses' says: 'Prajnaparamita is non-dual, that wisdom is the Tathagata. Because it has the meaning to be accomplished, the path is also given this name.' Therefore, the fruit Prajnaparamita is the real thing, the path Prajnaparamita is giving the name of the fruit to the cause, and the Sutra Prajnaparamita is giving the name of what is to be expressed to what can be expressed. Extensive Explanation of Division The second is Definition of Eight Objects The characteristics of the eight objects are: 4-1-8b Completely and without omission, directly knowing all knowledge in an instant, divided into knowing as it is and knowing all that there is. The three paths realize no-birth, and through perfection, maturation, and purification, the learning path that manifests the ultimate reality is the Path Wisdom. It is divided into the Path Wisdom of the Hearers, Solitary Realizers, and the Great Vehicle. Then, the aggregates, elements, and sources that are the basis are all merely emptiness devoid of a self of a person.

དུ་ཤེས་པ་ཉན་ཐོས་པའི་རྟོགས་པ་དང་། གཟུང་བ་ཆོས་བདག་མེད་པར་ཤེས་པ་རང་རྒྱལ་དང་། བདག་གཉིས་ཀྱི་སྟོང་པ་སྤྲོས་བྲལ་དུ་ཤེས་པ་ཐེག་ཆེན་པའི་གཞི་ཤེས༷་པ༷་ཉི༷ད་དེ། དབྱེ་ན་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་གཞི་ཤེས་གཉིས། ལམ་མཁྱེན་གསུམ་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་རྣམ༷་པ་ཀུན༷་བསྡུས་ཏེ་མངོ༷ན་པར་རྫོགས༷་པར་རྟོགས༷་པ༷་ལ་རང་དབང་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དུ་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། དབྱེ་ན་སྦྱོར་བ་བཞིའམ་ཉི་ཤུ་དང༷་། སྦྱོར་བ་དེ་གོམས་ནས་གྲུབ་པའི་ཚད་དུ་གྱུར་པ་དྲོད་ནས་སྐད་ཅིག་མའི་བར་གྱི་གནས་སྐབས་བསྟན་པ་ནི། སྐབས་སོ་སོའི་གོམས་པ་རྫོགས་པའི་རྩེ་མོ་ཡིན་ལ། དེ་རྣམས་རྟགས་དང་རྣམ་འཕེལ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་ནས་བསྟན་པ་རྩེ༷་མོར༷་ཕྱིན༷་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། དབྱེ་ན་སྦྱོར་ལམ་རྩེ་སྦྱོར་སོགས་བདུན་ནམ་བཞི་དང༷་། སློབ་ལམ་མཐར་ཐུག་པ་སྐད་ཅིག་མའི་སྦྱོར་བ་གྲུབ་ 4-1-9a པའི་ཆེད་དུ། ལམ་གྱི་རྣམ་པ་གྲངས་དང་གོ་རིམ་ངེས་ཅན་དུ་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་ཀུན་འདྲེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒོམ་པ་མཐར༷་གྱིས་པ༷་ཡི་སྦྱོར་བ་སྟེ། དབྱེ་བ་བཅུ་གསུམ་སྦྱོར་བ་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་ལ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་ཚང་བར་སྒོམ་པས་མངོ༷ན་པར་རྫོགས༷་པར་བྱང༷་ཆུབ༷་པར་ནུས་པ་སྐད་ཅིག་མའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། དབྱེ་ན་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་བཞི། སྦྱོར་བཞི་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཆོས༷་ཀྱི༷་སྐུ་སྟེ། དབྱེ་ན་སྐུ་བཞི་དང༷་བཅས་དེ༷་རྣམ༷ས་དངོས་པོ་བརྒྱ༷ད་དོ། ། 七十義定義 གཉིས་པ་དོན་བདུན་ཅུའི་མཚན་ཉིད་ནི། རྣམ་མཁྱེན་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་བཅུ། ལམ་ཤེས་བཅུ་གཅིག །གཞི་ཤེས་དགུ། རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་བཅུ་གཅིག །རྩེ་མོ་བརྒྱད། མཐར་གྱིས་པ་བཅུ་གསུམ། སྐད་ཅིག་མ་བཞི། ཆོས་སྐུ་བཞི་བཤད་པ་རྣམས་རིམ་པར། དོན་གཉིས་སམ་ཟུར་གཉིས་ཚང་བའི་ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམ༷ས་བསྐྱེ༷ད་པ༷་དང༷་། ༡ བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་པའི་སྒོ་ནས་ལམ་སྒྲུབ་པར་གདམས་པ་གདམས༷་ངག༷་དང༷་། ༢ དེ་ཉམས་སུ་བླངས་པས། ངེས༷་པར་འབྱེ༷ད་པ་མཐོང་ལམ་གྱི་ཡན༷་ལག༷་སྟེ་རྒྱུར་གྱུར་པ་སྦྱོར་ལམ་རྣམ༷་པ་བཞི༷་དང༷་། ༣ རྟེན་ཆོས་སྒྲུབ༷་པ༷་བཅུ་གསུམ་ 4-1-9b པོ་ཡི༷་ནི༷། གཞིའམ་རྟེན་དུ་གྱུར༷་པ༷་ཡི། ཆོས༷་ཀྱི༷་དབྱིངས༷་ཀྱི༷་རང༷་བཞིན༷་གནས་རིགས་དང༷་། ༤ སྒྲུབ་པ་ལ་བླང་དོར་དུ་བྱ་བས་ཆོས་རྣམས་ཤེས་པར་བྱས་ནས། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ལ་དམི༷གས་པ༷་དག༷་དང༷་། ༥ སྒྲུབ་པ་དེའི་ཆེད༷་དུ་བྱ་བ་མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་སྤངས་རྟོགས་སེམས་ཆེན་པོ་གསུམ་དང༷་ནི༷། ༦ བསམ་པ་རྒྱ་ཆེ་བས་གོ༷་ཆ༷་བགོས་ནས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་མི་ཚུགས་ཤིང་། ཕར་ཕྱིན་རེ་རེ་ཡང་དྲུག་ལྡན་དུ་སྒྲུབ་པ་དང་། ༧ གོ་ཆ་དེ་ལྟ་བུ་དང་

【現代漢語翻譯】了知聲聞的證悟是了知所取法無我，了知獨覺是了知二取空性離戲，了知大乘的基礎是了知基智本身。區分而言，有大乘和小乘的兩種基智。將三種道智確定下來，全部彙集並完全證悟，爲了獲得自主而修習的加行，區分而言，有四種或二十種加行。加行熟練后達到成就的程度，從暖位到剎那位的各個階段的顯現，是各個階段修習圓滿的頂峰。這些通過徵象和增相等來表示，是到達頂峰的加行。區分而言，有加行道的頂加行等七種或四種。爲了成就學道的最終階段——剎那加行，以一定的數量和順序，通過相互引導的方式來修習，是漸次的加行。區分而言，有十三種加行。完全成就這些加行，達到圓滿，在一剎那間圓滿修習所有無漏法，從而能夠完全現證菩提，是剎那加行。區分而言，從反面的角度有四種。修習四種加行的最終果位是完全清凈的法身。區分而言，有四身等，這些是八種事物。七十義的定義：第二，七十義的體性是：表示一切智的十法，道智十一，基智九，圓滿加行十一，頂八，漸次十三，剎那四，以及所說的法身四。依次是：具備兩種意義或兩種特性的世俗菩提心，以及：1、通過雙運二諦的方式來教導修道，是教誡；2、通過修習這些，決定性的生起見道的支分，也就是作為因的四種加行道；3、作為所依或基礎的十三種法，是法界自性安住種姓；4、通過對修習的取捨，在了知諸法后，對修習不共之法的方式進行專注；5、爲了修習的目的，最終的果位是三種舍證大心；6、由於廣大的發心，披上盔甲，不被相違品所動搖，並且每一度都修習六度；7、像這樣的盔甲和……

【English Translation】 Knowing that the realization of the Shravakas (Hearers) is understanding the absence of self in phenomena to be grasped; knowing that the realization of the Pratyekabuddhas (Solitary Realizers) is understanding the emptiness of the two selves as free from elaboration; knowing that the basis of the Mahayana (Great Vehicle) is understanding the Alaya-jnana (Base Consciousness) itself. If distinguished, there are two types of Base Consciousness: that of the Great Vehicle and that of the Lesser Vehicle. Establishing the three wisdoms of the path, gathering all aspects and fully realizing them, the practice of application in order to gain independence. If distinguished, there are four or twenty applications. The manifestation of the stages from heat to the momentary, which becomes the measure of accomplishment after the application is familiar, is the peak of the completion of practice in each stage. These are indicated by signs and increases, etc., and are the application of reaching the peak. If distinguished, there are seven or four such as the peak application of the path of application. In order to accomplish the ultimate stage of the path of learning, the momentary application, practicing in a way that mutually guides each other with a certain number and order of aspects of the path, is the gradual application. If distinguished, there are thirteen applications. Fully accomplishing these applications, reaching the end, and fully practicing all uncontaminated dharmas in a single moment, thereby being able to fully awaken to enlightenment, is the momentary application. If distinguished, there are four from the perspective of reversal. The ultimate result of practicing the four applications is the completely pure Dharmakaya (Body of Dharma). If distinguished, there are four bodies, etc. These are eight objects. Definitions of the Seventy Meanings: Second, the characteristics of the seventy meanings are: ten dharmas representing omniscience, eleven path wisdoms, nine base wisdoms, eleven complete applications, eight peaks, thirteen graduals, four momentaries, and the four Dharmakayas that have been explained. In order, they are: the relative Bodhicitta (Mind of Enlightenment) that possesses two meanings or two aspects, and: 1. Teaching the practice of the path through the union of the two truths is instruction; 2. By practicing these, the definitive arising of the limbs of the path of seeing, which is the four paths of application that become the cause; 3. The thirteen dharmas that are the basis or foundation are the nature of the Dharmadhatu (Realm of Dharma), the indwelling lineage; 4. By knowing the dharmas to be adopted or abandoned in practice, focusing on the way to practice the uncommon dharma; 5. For the purpose of practice, the ultimate result is the three great minds of abandonment and realization; 6. Because of the vast intention, putting on armor, not being shaken by opposing forces, and practicing each Paramita (Perfection) with six qualities; 7. Such armor and...

ལྡན་པས་སྦྱོར་བ་ཐེག་ཆེན་ལམ་འབྲས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཀུན་ལ་འཇུག༷་པའི༷་བྱ༷་བ༷་སྒྲུབ་པ་དང༷་། ༨ བསམ་སྦྱོར་དེས་དྲངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་ཚད་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ཚོགས༷་མཐའ་ཡས་པ་སྒྲུབ་པ་དང་ནི༷། ༩ གོང་བཤད་དགུ་པོ་མཐར་ཕྱིན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས། མཐར་ཐུག་གི་འབྱུང་ས་བརྒྱད་དུ་ངེས༷་པར༷་འབྱུང༷་བའི་སྒྲུབ་པ་དང་བཅས༷་པ་དེ་ལྟར་བཅུ་པོ་རྣམ༷ས་ཀྱིས་ཐུབ༷་པའི༷་རྣམ༷་ཀུན༷་མཁྱེན༷་པ༷་ཉི༷ད་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་སོ། །ལམ་ཤེས་སྐྱེ་རུང་གི་རྟེན་དུ། ཐུབ་པའི་འོད་ཀྱིས་རྣམ་སྨིན་ལས་སྐྱེས་པ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་འོད་མོ༷ག་མོ༷ག་པོར་བྱེད་པས་ང་རྒྱལ་བཅོམ་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་ཡུལ་ངེས་པ་དང་། ཁྱབ་པ་དང་། རང་ 4-1-10a བཞིན་འཁོར་བ་མི་འདོར་བ་དང་། བྱེད་ལས་གཞན་འཁོར་དུ་སྡུད་པ་རྣམས་ལ༷་སོག༷ས་པའི་སྒྲས་བསྟན་པ་དང༷་། ༡ བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་མཐོང་གིས་བལྟས་ནས་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ཤུགས་བསྟན། སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་དང་། ༢ རང་རྒྱལ་བསེ༷་རུའི༷་ལམ༷་གང༷་དང༷་། ༣ ཚེ་འདི༷་དང་ཚེ༷་རབས་གཞན༷་པའི༷་ཡོན༷་ཏན༷་གྱིས༷། ཕན༷་ཡོན༷་ཆེ༷་བ༷་དང་ལྡན་པ་བདེན་བཞི་མངོན་སུམ་མཐོང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་དང་། ༤ སྒོམ་ལམ་གྱི་བྱེ༷ད་པ༷་ཕན་ཡོན་དང༷་ནི༷། ༥ དེ་ལྡན་སྒོམ་ལམ་དངོས་ལ། ཟག་བཅས་སྒོམ་ལམ་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་སྐབས་དང་། ཟག་མེད་སྒོམ་ལམ་མཉམ་བཞག་གི་སྐབས་གཉིས། དང་པོ་ལ། རང་དང་། གཞན་དང་། གཉིས་དོན་དུ་ཡུམ་ཡོན་ཏན་ཅན་དུ་འཛིན་པ་མོས༷་པ༷་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བླ་མེད་སྒོམ་ལམ་དང༷་། ༦ དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་རྣམས་ཐུགས་དགྱེས་པས་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་བསྟོ༷ད་པ་དང༷་བཀུར༷་བ་དང༷་བསྔ༷གས་པ༷་མོས་པའི་ཕན་ཡོན་དང༷་། ༧ དགེ་བ་མི་ཟད་པར་བྱེད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རང་གཞན་གྱི་དགེ་རྩ་ཀུན་ལ་དམིགས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་བསྔོ་བ་དང་། དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྔོ༷་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བླ་མེད་སྒོམ་ལམ་དང༷་། ༨ 4-1-10b དགེ་བ་འཕེལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རང་གཞན་གྱི་དགེ་བ་ལ་རྗེས༷་སུ༷་ཡི༷་རང༷་བ༷། ༩ ཡི༷ད་ལ༷་བྱེ༷ད་པ༷་བླ༷་ན་མེ༷ད་པའི་སྒོམ་ལམ་དག་དང་། གཉིས་པ་ལ། མཉམ་བཞག་སྤྲོས་བྲལ་མངོན་སུམ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་སྒྲུབ༷་པ་སྒོམ་ལམ་དང༷་། ༡༠ ཆོས་ཀུན་ཡེ་ནས་རྣམ་དག་ཏུ་གནས་ཀྱང་། དུང་ལ་སེར་སྣང་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པའི་དྲི་མ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་སྦྱངས་ནས་རིམ་བཞིན་ཤིན༷་ཏུ༷་དག༷་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་འདི༷་ནི༷་སྒོམ༷་པའི༷་ལམ༷་མོ། །༡༡ དེ་ལྟར་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་གིས། བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔའ༷་མཁས༷་པ་རྣམ༷ས་ཀྱི༷། ལམ༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ནི༷་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དེ༷་འདྲ༷ར་བཤ༷ད་དོ། །དུ

【現代漢語翻譯】 8. 以具足之行，趣入以大乘道果所攝的一切法，是為成辦之事； 9. 以彼思擇之行所引導，趣入菩薩道之成辦，以無量之門成辦無邊之資糧； 10. 依于圓滿成辦上述九者，必定現證究竟之八種生處之成辦。如是十者，即是象徵能仁一切智智之法。作為生起道智之所依，能仁之光使由業感所生之諸天之光黯然失色，由此摧伏我慢，以及生處決定、周遍、不捨自性輪迴、將事業攝為利他等等，皆由『等』字所示。 1. 為令菩薩以智慧之眼觀照而度越，故作暗示：聲聞之學道； 2. 獨覺之辟支佛道； 3. 此生與他生之功德； 4. 具有大利益，以現見四諦之智慧，即大乘之見道； 5. 修道之作用與利益； 6. 具足彼者之真實修道，分為有漏修道之後得位與無漏修道之等持位兩種。初者，于自、他、二利，以信解之心執持具功德之母，是為無上修道； 7. 諸佛菩薩歡喜，以讚歎、恭敬、稱揚功德，是為信解之利益； 8. 使善根不盡，於世俗諦中，緣自他一切善根，迴向菩提之因；于勝義諦中，以不執著之方式迴向，是為無上修道； 9. 為增長善根，隨喜自他之善根； 10. 是為意念之無上修道。次者，等持現證離戲之智慧，是為成辦功德之修道； 11. 諸法本自清凈，然如於貝殼見黃相，以顛倒之心執著之垢染，以正道清凈，次第轉為『極凈』，此乃修道。如是此等十一者，乃是善巧之菩薩，所證之道智，如是宣說彼法。

【English Translation】 8. With the practice of possessing, entering into all the Dharmas encompassed by the Mahāyāna path and its fruits, is the accomplishment of actions; 9. Guided by that thought and practice, entering the Bodhisattva path is accomplished by accumulating limitless merits through immeasurable means; 10. Relying on the complete accomplishment of the aforementioned nine, the accomplishment of definitely arising in the ultimate eight sources of arising. Thus, these ten represent the Dharma that symbolizes the Tathāgata's omniscience. As a basis for generating path-wisdom, the light of the Tathāgata subdues pride by making the light of the gods born from karmic results dim, and the determination of the place of birth, pervasiveness, not abandoning the nature of samsara, gathering activities for the benefit of others, etc., are indicated by the word 'etc.' 1. To enable Bodhisattvas to cross over by seeing with wisdom, it implicitly indicates the path of the Śrāvakas (listeners); 2. The path of the Pratyekabuddhas (solitary realizers); 3. The merits of this life and other lives; 4. Possessing great benefits, with the wisdom of directly seeing the Four Noble Truths, is the path of seeing in the Mahāyāna; 5. The function and benefits of the path of meditation; 6. Possessing that, the actual path of meditation is divided into two stages: the subsequent attainment stage of contaminated meditation and the equipoise stage of uncontaminated meditation. In the first, holding the virtuous mother with faith and understanding for oneself, others, and the benefit of both is the supreme path of meditation; 7. The Buddhas and Bodhisattvas rejoice, praising, honoring, and extolling the merits, which is the benefit of faith and understanding; 8. Making merit inexhaustible, in the conventional truth, dedicating the roots of virtue of oneself and others to the cause of Bodhi; in the ultimate truth, dedicating in a non-attached manner is the supreme path of meditation; 9. To increase merit, rejoicing in the virtue of oneself and others; 10. Is the supreme path of meditation of mindfulness. Secondly, the wisdom of directly realizing non-elaboration in equipoise is the path of meditation for accomplishing merit; 11. Although all Dharmas are inherently pure, like seeing yellow in a conch shell, the defilement of clinging to what is inverted is purified by the correct path, gradually becoming 'extremely pure,' which is the path of meditation. Thus, these eleven represent the Dharma that symbolizes the path-wisdom attained by skillful Bodhisattvas, as it is taught.

ས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས༷་པ༷ས་སྲི༷ད་པ་འཁོར་བ་ལ༷་མི༷་གན༷ས་ཤིང༷་མ་གོས་པའི་གཞི༷་ཤེས་དང་། ༡ སྲིད་ཞི་མཉམ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་དམིགས་མེད་ཀྱི་སྙིང༷་རྗེས༷་ཞི༷་བ་ལ༷་མི༷་གན༷ས་པའི་གཞི་ཤེས་དང༷་། ༢ མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་རྟོགས་ནས་དངོས་དངོས་མེད་ཀྱི་མཚན་མར་དམིགས་པས་འཇུག་ན་ཡང་དག་པའི་རྣམ་མཁྱེན་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས༷་མ༷་ཡི༷ན་པས༷་རིང༷་བ༷་ཡི་གཞི་ཤེས་དང༷་། ༣ དངོས་དངོས་མེད་ཀྱི་མཚན་མར་མི་རྟོག་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཐབས༷་ཀྱིས༷་རིང༷་བ༷་མ༷་ཡི༷ན་པའི་གཞི་ 4-1-11a ཤེས་ཉི༷ད་དང་། ༤ གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་ཆོས་སུ་མཚན་མར་ཞེན་པ་སྤང་བྱ་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་དང་། ༥ དེ་ལས་བཟློག་པ་གཉེན༷་པོའི༷་ཕྱོགས༷་ཀྱི་གཞི་ཤེས་དག༷་དང་། ༦ ཁྱད་གཞི་གཟུགས་སོགས་དང༷་། ཁྱད་ཆོས་མི་རྟག་སོགས་ལ་ཞེན་པ་བཀག་ནས་སྒོམ་པའི་ལམ་ཉན་རང་གི་སྦྱོར་བ་ཤུགས་ལ་འཕེན་བྱེད་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྦྱོར༷་བ་དང༷་། ༧ གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་མཚན་མ་དང་ཁྱད་པར་དང་ཡུལ་ཅན་བཞིར་མངོན་ཞེན་གྱི་རློམ་པ་མེད་པ་གཞི་ཤེས་དེ༷་ཡི༷་མཉམ༷་ཉི༷ད་དེ་འཛིན་སྟངས་དང༷་། ༨ སྦྱོར་བ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉན༷་ཐོས༷་དང་། ལ༷་སོ༷གས་པས་སྒྲས་རང་རྒྱལ་གྱི་མཐོང་ལམ་ཤུགས་བསྟན་དང་། སྒྲོ་འདོགས་སོ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་དངོས་བསྟན་ཏེ། ༩ དེ་ལྟར་དགུ་པོ་དེ༷་འདྲ༷་ནི་ཀུན༷་ཤེས༷་སམ་གཞི་ཤེས་ཉི༷ད་དུ༷་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་སུ་འདོ༷ད་པའོ། །གང་བསྒོམ་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་ཀུན་བསྡུས་ནས་རྣམ་པ་བརྒྱ་དོན་གསུམ་དུ་བཤད་པ་སྦྱོར་བའི་རྣམ༷་པ༷་དང་། ༡ ཇི་ལྟར་སྒོམ་པ་སྦྱོར༷་བ༷ར་དབྱེ་ན། རང༷་གི༷་ངོ་བོར་ཉི་ཤུ་བཅས༷་༢ པ་རྣམ༷ས་དང༷་། ༢སྦྱོར་བའི་སྔོན་འགྲོ་ལ། དེ་ལྟར་སྦྱོར་བ་བསྒོམས་པ་ལས་ཐོབ་པའི་ཡོན༷་ཏན༷་༣ བཅུ་བཞི༷་དང་། སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་ 4-1-11b དོར་བྱའི་སྐྱོན༷་ནི༷་བདུད་ལས་ཞེ་དྲུག་དང་། ༤སྦྱོར་བ་ཉིད་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཤེས་བྱ་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ལ་ཤེས་མཚན། ཁྱད་མཚན། བྱེད་མཚན། ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་བཞི་ལས་ཕྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དགུ་བཅུ་གོ་གཅིག་བཅས༷་པ་དང་། ༥ སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་གོ་རིམ་ལ། མོས་སྤྱོད་ན་སྦྱོར་བ་སྒོམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་རྒྱུད་ལ་བསྟེན་བྱ་ཐར༷་པ་ཆ་མཐུན་ཚོགས་ལམ་ད༷ང་། ༦ དེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ངེས༷་འབྱེ༷ད་ཆ༷་མཐུན༷་སྦྱོར་ལམ་དང༷་། ༧ སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་པོའི་གང་ཟག༷་སློབ༷་པ༷་ཕྱིར༷་མི༷་བལྡོག༷་པའི༷་ཚོགས༷་དང་། ༨ སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་བརྟེན་པ་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་སྲི༷ད་དང༷་ཞི༷་བ༷་མཉམ༷་ཉི༷ད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དང༷་། ༩ མ་དག་པ་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ས

【現代漢語翻譯】認識到三有（藏文：ས་གསུམ་，含義：欲界、色界、無色界）的平等性，從而不住于輪迴（藏文：སྲིད་པ་འཁོར་བ་），不被其所染污的根本智慧（藏文：གཞི་ཤེས་），這是第一種。認識到輪迴與寂滅的平等性，以無緣大慈悲（藏文：དམིགས་མེད་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་）不住于寂滅的根本智慧，這是第二種。如果不能如實地認識到遠離二邊的智慧，而執著于有和無的相狀，即使努力修行，也不是證得圓滿正等覺（藏文：ཡང་དག་པའི་རྣམ་མཁྱེན）的正確方法，這是導致遠離的根本智慧，這是第三種。不執著于有和無的相狀，而是認識到它們的平等性，這種方法不會導致遠離，這是第四種根本智慧。執著于基、道、果的法，這是應當斷除的、不順品的根本智慧，這是第五種。與此相反，屬於順品的是第六種根本智慧。通過禁止執著于作為所依的色等（藏文：གཟུགས་སོགས་），以及作為特性的無常等（藏文：མི་རྟག་སོགས་），來修習道，這種修習會自然而然地傾向於聲聞和獨覺的道，這是根本智慧的修習，這是第七種。對於色的自性、相狀、差別和有境這四者，沒有顯現執著的傲慢，這種根本智慧的平等性就是執持的方式，這是第八種。這種修習的果，暗示了聲聞（藏文：ཉན་ཐོས་）和獨覺的見道（藏文：མཐོང་ལམ་），直接顯示了遠離了增益和損減二邊的，大乘的見道（藏文：མཐོང་བའི་ལམ་）。如上所述的這九種，都被認為是象徵一切智智（藏文：ཀུན་ཤེས་）或根本智慧的法。將所修習的三智（藏文：མཁྱེན་གསུམ་）的各個方面全部歸納起來，分為一百七十三種相，這是修習的相（藏文：སྦྱོར་བའི་རྣམ་པ་）。如何修習，可以分為修習（藏文：སྦྱོར་བ་）本身。首先，有二十種自性（藏文：རང་གི་ངོ་བོར་ཉི་ཤུ་བཅས་）。其次，修習的前行。從修習中獲得的功德（藏文：ཡོན་ཏན་）有十四種。修習的障礙，即應當捨棄的過患（藏文：སྐྱོན་），有四十六種魔業。象徵修習本身的所知（藏文：ཤེས་བྱ་）的體性（藏文：མཚན་ཉིད་），可以分為知體性（藏文：ཤེས་མཚན）、差別體性（藏文：ཁྱད་མཚན）、作用體性（藏文：བྱེད་མཚན）和自性體性（藏文：ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་）四種，共有九十一種。在相續中生起殊勝修習的次第，從勝解行位開始，通過修習，相續中會生起順解脫分（藏文：ཐར་པ་ཆ་མཐུན་）的資糧道（藏文：ཚོགས་ལམ་）。這種修習完全成熟后，會生起順抉擇分（藏文：ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་）的加行道（藏文：སྦྱོར་ལམ་）。修習者（藏文：སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་པོའི་གང་ཟག）是不會退轉的補特伽羅。殊勝修習所依賴的是，能夠證得佛法身（藏文：ཆོས་སྐུ་）的，輪迴與寂滅平等性的修習。通過修習，可以將不清凈轉化為清凈。

【English Translation】 The first is the fundamental wisdom (Skt: mūlajñāna) that knows the equality of the three realms (Skt: trailokya; Tibetan: ས་གསུམ་, meaning the desire realm, form realm, and formless realm), thereby not abiding in samsara (Tibetan: སྲིད་པ་འཁོར་བ་) and not being defiled by it. The second is the fundamental wisdom that realizes the equality of samsara and nirvana, and with unconditioned great compassion (Tibetan: དམིགས་མེད་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་) does not abide in nirvana. The third is the fundamental wisdom that leads to distance, because if one does not realize the wisdom that is free from the two extremes as it is, but clings to the characteristics of existence and non-existence, even if one strives in practice, it is not the correct method for attaining perfect complete enlightenment (Skt: samyaksaṃbuddha; Tibetan: ཡང་དག་པའི་རྣམ་མཁྱེན). The fourth is the fundamental wisdom that does not lead to distance, because one does not cling to the characteristics of existence and non-existence, but realizes their equality through skillful means. The fifth is the fundamental wisdom of the unfavorable side, which should be abandoned, because it clings to the characteristics of the ground, path, and fruit. The sixth is the fundamental wisdom of the favorable side, which is the opposite of the above. The seventh is the practice of the fundamental wisdom, which, by preventing attachment to forms (Tibetan: གཟུགས་སོགས་) as the basis and impermanence (Tibetan: མི་རྟག་སོགས་) as the characteristics, naturally inclines the practice of the path towards the Shravakas and Pratyekabuddhas. The eighth is the way of holding the equality of that fundamental wisdom, which is without the pride of manifest clinging to the four aspects of form: its essence, characteristics, differences, and object. The ninth directly shows the path of seeing (Skt: darśanamārga; Tibetan: མཐོང་བའི་ལམ་) of the Mahayana, which is free from the two extremes of addition and subtraction, and implicitly indicates the path of seeing of the Shravakas (Tibetan: ཉན་ཐོས་) and Pratyekabuddhas, which is the result of that practice. These nine aspects, as described above, are considered to be the dharmas that represent omniscience (Tibetan: ཀུན་ཤེས་) or fundamental wisdom. The aspects of the three wisdoms (Tibetan: མཁྱེན་གསུམ་) to be cultivated are all summarized and explained as one hundred and seventy-three aspects, which are the aspects of practice (Tibetan: སྦྱོར་བའི་རྣམ་པ་). How to practice can be divided into the practice (Tibetan: སྦྱོར་བ་) itself. First, there are twenty aspects of one's own nature (Tibetan: རང་གི་ངོ་བོར་ཉི་ཤུ་བཅས་). Second, the preliminaries of practice. The merits (Tibetan: ཡོན་ཏན་) obtained from practicing are fourteen. The obstacles to practice, which are the faults (Tibetan: སྐྱོན་) to be abandoned, are forty-six demonic activities. The nature of what is to be known (Tibetan: ཤེས་བྱ་), which symbolizes the practice itself, can be divided into four types: the nature of knowledge (Tibetan: ཤེས་མཚན), the nature of difference (Tibetan: ཁྱད་མཚན), the nature of function (Tibetan: བྱེད་མཚན), and the nature of self (Tibetan: ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་), totaling ninety-one. The order in which special practices arise in the mindstream begins with the stage of aspiration and conduct, where, through practice, the accumulation path (Tibetan: ཚོགས་ལམ་) of the part in accordance with liberation (Tibetan: ཐར་པ་ཆ་མཐུན་) arises in the mindstream. When this practice is fully matured, the path of joining (Tibetan: སྦྱོར་ལམ་) of the part in accordance with ascertainment (Tibetan: ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་) arises. The practitioner (Tibetan: སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་པོའི་གང་ཟག) is a person who does not regress. The special practice relies on the practice of equality between samsara and nirvana, which is the cause for attaining the Dharmakaya (Tibetan: ཆོས་སྐུ་) of the Buddha. Through practice, impurity is transformed into purity.

ྨོན་ལམ་དང་། དེ་བཞིན་འགྲུབ་པའི་ཚོགས་རྫོགས་པར་མཛད་པས་ལོངས་སྐུ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ། རྟེན་རང་གི་ཞིང༷་དག༷་པའི་སྦྱོར་བ་བླ༷་ན༷་མེ༷ད་པ༷་ནི༷། ༡༠ རྣམ༷་ཀུན༷་མངོ༷ན་རྫོགས༷་རྟོགས༷་པ༷་མཚོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ༷། རྣམ་ཀུན་མངོན་རྫོགས་འདི༷་ནི༷་ཞིང་དེར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་ལ། དུས་དང་དུས་མིན་ཤེས་པ་དང་། སྒྲུབ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་དུ་མའི་ཐབས༷་ལ་མཁས༷་པའི་སྦྱོར་བ་སྤྲུལ་སྐུའི་རྒྱུ་སྟེ། ༡༡ དོན་གྱི་གཙོ་བོ་རྣམ་པ་བཅུ་དང་བཅས༷་པ༷་དེ་ལྟར་ཆོས་བཅུ་གཅིག་ 4-1-12a ཡི༷ན་ནོ། །བསྡུས་གོམས་རབ་ཏུ་གྱུར་པ་དེ༷་ཡི༷་རྟགས༷་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་པ་དྲོད་ཀྱི་རྩེ་མོ་དང༷་། ༡ བསོད་ནམས་རྣམ༷་འཕེལ༷་བཅུ་དྲུག་གིས་མཚོན་པ་རྩེ་མོའི་རྩེ་མོ་དང༷་། ༢རང་དོན་རྟོགས་པ་བརྟན༷་པ་དང༷་གཞན་དོན་སྙིང་རྗེ་བརྟན་པས་མཚོན་པ་བཟོད་པའི་རྩེ་མོ་དང་། ༣ བསོད་ནམས་ཚད་མེད་པའི་སྒོ་ནས་མཚོན་པ་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་དོན་ལ་སེམ༷ས་ཀུན༷་ཏུ་གན༷ས་པ༷་ཡི་ཏིང་འཛིན་ཆོས་མཆོག་གི་རྩེ་མོ་དང༷་། ༤ མཐོང་སྤང་རྟོག་པའི་གཉེན་པོ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མཐོང༷་ལམ་རྩེ་མོ་ཞེས༷་བྱ༷་བ་དང༷་། ༥ སྒོམ་སྤང་རྟོག་པའི་གཉེན་པོ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སྒོམ༷་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷འི་ལམ༷་གྱི་རྩེ་མོ་ནི༷་སོ༷་སོ༷་ལ༷། ༦ ཀུན་བཏགས་ཀྱི་ཆ་མཐོང་ལམ་དང་། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཆ་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་བྱ་འཇུག་ལྡོག་རྫས་བཏགས་ཀྱི་རྣམ༷་པར༷་རྟོག༷་པ༷་རྣམ༷་པ་བཞི༷་བཞི་ཡི༷། གཉེན༷་པོ༷་རྣམ༷་པ༷་བཞི༷་བཞི་དང༷་ནི༷། སློབ་ལམ་མཐར་ཐུག་པ་ཕན་ཡོན་ཚད་མེད་པ་ཅན་གྱི་བར༷་ཆ༷ད་མེ༷ད་པའི༷་རྩེ་མོའི་ཏིང༷་ངེ༷་འཛིན༷་དང་། ༧ དེའི་ཞར་ལ་བར་ཆད་མེད་རྩེ་དེ་ལ་བསལ་བྱ་བདེན་གཉིས་འགལ་བར་འཛིན་པའི་ལོག༷་པར༷་བསྒྲུབ༷་པའི་རྩོད་སྤང་དང༷་བཅས༷་པ༷་ནི༷། ༨ ཆོས་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གིས་རྩེ༷་མོའི༷་མངོ༷ན་རྟོག༷ས་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །མཐར༷་གྱིས༷་པ༷་ལ། ལམ་གྱི་ངོ་བོ་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ 4-1-12b བར་ཕྱིན་དྲུག་ལ་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་འཇུག་ཅིང་། ལམ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་རྟེན་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་སངས་རྒྱས་ཆོས་དགེ་འདུན་གཏོང་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྷ་རྗེས་དྲན་དྲུག་དང་མི་འབྲལ་བ་དང་། ལམ་དག་པར་བྱེད་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ལམ་མཐར་གྱིས་སམ་རིམ་གྱིས་སློབ་པས། རྣམ༷་པ་གསུམ༷་དང་། རྣམ༷་པ་བཅུ༷་སྟེ་ཆོས་ཁྱོན་བཅུ་གསུམ་པོས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དཀྱུས་ཐོག་གཅིག་ཏུ་ཚང་བའི་གོ་རིམ་ངེས་ཅན་དུ་བསྒོམ་པའོ། །སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་རབ་ཀྱི་མཐའ། བྱ་བ་རྫོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་གཅི༷ག་གིས༷་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་ཞིང་མཉམ་པར་མངོ༷ན་པར་རྫོགས༷་པར་བྱང༷་ཆུབ༷་པ༷་སྟེ

【現代漢語翻譯】以發願和圓滿成就資糧來成辦色身（lOṅs sku，報身），這是獲得報身的因。所依為自清凈剎土，無與倫比的結合，象徵著一切圓滿正覺。這圓滿正覺，是爲了在那剎土利益眾生，通達何時應度化、何時不應度化，以及精通以多種不同方法度化的方便，這是化身（sprul sku，化身）的因。十一法是具有十種主要意義的。總而言之，通過串習而達到極致的標誌，以十二個象徵來表示暖位頂峰。以十六種增長的福德來表示頂峰之頂。以穩固的自利覺悟和穩固的利他慈悲來表示忍位頂峰。以無量福德之門來表示對無生之義念念不忘的等持，即世第一法之頂。斷除見道所斷的俱生煩惱之對治，稱為見道頂峰。斷除修道所斷的俱生煩惱之對治，稱為修道之頂峰。各自而言，在見道中，斷除遍計所執分，在修道中，斷除俱生分，四種四種的能取所取之分別念，以及四種四種的對治。無間三昧是終極的學道，具有無量利益。緊隨其後的是無間頂峰，其中需要破除的是執著二諦相違的邪見。以上八法象徵著頂峰的現觀。最終，道的體性從佈施到智慧的六度波羅蜜多，以圓滿的結合而進入。使道成為殊勝所依的是圓滿的發心，不離於佛、法、僧、佈施、持戒、天等六隨念。使道清凈的是一切法無自性的體性，通過逐漸或次第修學道，分為三種和十種，總共十三法，以涵蓋三種智慧的一切相，在同一序列中圓滿具足的次第進行修習。結合達到究竟的極致，事業圓滿的智慧，在一剎那間照見一切所知法，顯現且平等，圓滿正覺。

【English Translation】 Making aspirations and perfecting the accumulation of merit to accomplish the lOṅs sku (Sambhogakaya, enjoyment body), this is the cause for attaining the Sambhogakaya. The basis is one's own pure realm, an unparalleled union, symbolizing all perfect enlightenment. This perfect enlightenment is for benefiting sentient beings in that realm, understanding when to tame and when not to tame, and being skilled in methods of taming in various different ways, this is the cause of the sprul sku (Nirmanakaya, emanation body). The eleven dharmas are those with ten main meanings. In short, the sign of becoming extremely accustomed through practice, represented by twelve symbols, is the peak of heat. The peak of the peak is represented by sixteen increasing merits. The peak of patience is represented by stable self-benefit realization and stable altruistic compassion. The peak of the supreme mundane dharma is represented by the samadhi of constantly abiding in the meaning of unbornness through the gate of immeasurable merit. The antidote to the conceptual afflictions to be abandoned on the path of seeing is called the peak of the path of seeing. The antidote to the afflictions to be abandoned on the path of meditation is called the peak of the path of meditation. Separately, in the path of seeing, abandon the imputed part, and in the path of meditation, abandon the innate part, the four types of apprehended and apprehender conceptualizations, and the four types of antidotes. The uninterrupted samadhi is the ultimate path of learning, possessing immeasurable benefits. Immediately following is the uninterrupted peak, in which what needs to be refuted is the wrong view of holding the two truths to be contradictory. The above eight dharmas symbolize the realization of the peak. Ultimately, the nature of the path, from generosity to wisdom, the six perfections, enters with a perfect union. What makes the path superior is the perfect intention, inseparable from the six recollections of Buddha, Dharma, Sangha, generosity, ethics, and deities. What purifies the path is the nature of all dharmas being without inherent existence, through gradually or sequentially learning the path, divided into three types and ten types, a total of thirteen dharmas, encompassing all aspects of the three wisdoms, cultivating in a definite sequence that is fully complete in a single arrangement. The ultimate limit of the complete union, the wisdom of accomplishing the activity, in a single instant, illuminates all knowable phenomena, appearing and being equal, perfectly enlightened.

། ངོ་བོ་ལ་དབྱེ་བ་ཐ་དད་མེད་ཀྱང་ལྡོག་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ནི༷་རྣམ༷་པ༷་བཞི༷་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་སོ། །སྦྱོར་བཞི་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་ལ། སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་ཆོས་ཉིད་དག་པ་གཉིས་ལྡན་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཀྱི་སྐུ་ཡོན་ཏན་དང་བཅས་པ་༡དང་། 4-1-13a ངེས་པ་ལྔ་ལྡན་གྱི་ལོངས༷་༢ སྤྱོད་རྫོགས༷་པའི་སྐུ་མཚན་དཔེར་བཅས༷་པ་དང༷་། དེ༷་བཞིན༷་དུ༷། དེ་ལས་གཞན་པ༷་གདུལ་བྱ་སོ་སོའི་ངོ་སྐལ་ལ་སྣང་བའི་སྤྲུལ༷་པ༷་ཡི་སྐུ་མཚན་དཔེར་བཅས་པ་༣ ནི༷་དང་། ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་མངའ་བ་ཡེ་ཤེས་ཆོས༷་སྐུ༷་དང་། ༤ དེའི་བྱིན་བས་ལས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་བར་རྒྱུན་མི་ཆད་པའི་ཕྲིན་ལས་མཛ༷ད་པ༷་དང༷་བཅས༷་པ༷། དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམ༷་པ༷་བཞིར༷་ནི༷་ཆོས་སྐུའི་དབྱེ་བ་ཡང༷་དག༷་པར་བརྗོ༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ལྟར་ན་མཚོན་བྱེད་ཆོས་བཞིའི་གཅིག་ལ་ཕྲིན་ལས་འདྲེན་པར་མཛད་དོ། ༈ ། 廣說彼等義 གཉིས་པ་དེའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། གཏན་ལ་དབབ་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ། ཉམས་ལེན་སྦྱོར་བ་བཞི་བཤད་པ། འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུའི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གསུམ། 廣說所立三智分法 དང་པོ་ལ་གསུམ། ཐོབ་བྱ་རྣམ་མཁྱེན། ཐོབ་བྱེད་ལམ་ཤེས། སྤང་བྱ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། 廣說所證一切智分法 དང་པོ་ལའང་བཞི། ལམ་གྱི་རང་བཞིན་སེམས་བསྐྱེད་པ། སེམས་བསྐྱེད་དག་བྱེད་གདམས་ངག་ནོད་པ། གདམས་པའི་འབྲས་བུ་ངེས་འབྱེད་ཡན་ལག །གདམས་པའི་ 4-1-13b དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསྒྲུབ་པའོ། ། 道之本發心 དང་པོ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། རབ་དབྱེ་གཉིས། 發心定義 དང་པོ་ལ་གཉིས། མཚན་ཉིད་དངོས་དང་། དེ་མདོ་དང་སྦྱར་བའོ། ། 定義本 དང་པོ་ནི། བྱང་སེམས་ཚོགས་ལམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་འདུན་ལྡན་སེམས་བསྐྱེད་མཚན་གཞི། ཐེག་ཆེན་སེམས་བསྐྱེད་ཡིན་པར་མཚོན། མཚོན་བྱ་སེམ༷ས་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ནི༷་མཚན་ཉིད་ཟུར་གཉིས་ཚང་བ་སྟེ། གཞན༷་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན༷་ཁུར་དུ་ཁྱེར་བའི་ཕྱིར༷་ཞུགས་པ་སྙིང་རྗེའི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་གཞན་དོན་ལ་དམིགས་པ་དང་། དོན་དུ་གཉེར་བྱ་ཡང༷་དག༷་པར་རྫོགས༷་པའི༷་བྱང༷་ཆུབ༷་ཐོབ་པར་འདོ༷ད་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེའང་འདོད་པ་ནི་ཡུལ་ངེས་ལྔ་ཡི་ནང་གི་སེམས་བྱུང་ཡིན་ཀྱང་། རྒྱུ་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པའི་མིང་། འབྲས་བུ་སེམས་བསྐྱེད་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དགེ་བའི་ཆོས་བྱང་ཆུབ་ལ་འདུན་པའི་ངོ་བོ། བྱང་ཆུབ་དོན་གཉེར་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེ་བའི་ར

【現代漢語翻譯】雖然本體上沒有差別，但從反體的特徵來看，有四種相：非異熟的剎那、異熟的剎那、無相的剎那和無二的剎那。修習四種結合的究竟果，是顯空雙運的法性，具有二種清凈的自性身（藏文：ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་，漢語字面意思：自性身），具足功德1，以及具有五種決定的圓滿受用身（藏文：ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་，漢語字面意思：報身），具足相好2。同樣地，還有爲了不同根器的所化眾生所顯現的化身（藏文：སྤྲུལ་པའི་སྐུ་，漢語字面意思：化身），具足相好3，以及具有無漏的二十一種法蘊的智慧法身（藏文：ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་，漢語字面意思：智慧法身）4，以及憑藉其加持，直到輪迴結束都不會中斷的利生事業。因此，這四種法，也可以說是法身的分類。正如學誠法師所說，以四種表徵法中的一種來引導利生事業。廣說彼等義第二，詳細解釋其含義，包括：詳細解釋需要確定的三種智慧的支分；解釋修習四種結合；詳細解釋果法身（藏文：ཆོས་སྐུ་，漢語字面意思：法身）的支分。共有三點。廣說所立三智分法第一點又分為三部分：詳細解釋所要獲得的遍智（藏文：རྣམ་མཁྱེན།，漢語字面意思：一切智），獲得的方法道智（藏文：ལམ་ཤེས།，漢語字面意思：道智），以及所要斷除的基礎智（藏文：གཞི་ཤེས།，漢語字面意思：基智）的支分。廣說所證一切智分法第一點又分為四部分：道的自性發心（藏文：སེམས་བསྐྱེད་，漢語字面意思：發心），清淨髮心的訣竅，訣竅的果決定勝解支分，以及如實地修行訣竅的意義。道之本發心第一點包括髮心的定義和分類兩部分。發心定義第一點分為兩部分：真實的定義和與經文的結合。定義本第一點是：菩薩（藏文：བྱང་སེམས་，漢語字面意思：菩薩）在資糧道（藏文：ཚོགས་ལམ་，漢語字面意思：資糧道）上的具有意願的發心是發心的基礎。象徵著大乘發心。所象徵的發心具有兩個完整的特徵：爲了利益無邊無際的一切眾生而承擔重任，是基於慈悲的利他行為；以及與希望獲得圓滿正等覺（藏文：རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་，漢語字面意思：圓滿菩提）的意願相一致的特殊心。雖然意願是五種對境中的心所，但這裡用作追求目標的意願的名稱，並被賦予了果發心的名稱。之所以這樣稱呼，是因為如果具有追求菩提的意願，那麼就會產生果發心。

【English Translation】 Although there is no difference in essence, from the perspective of contrasting characteristics, there are four aspects: the moment of non-Vipāka, the moment of Vipāka, the moment of no characteristic, and the moment of non-duality. The ultimate result of cultivating the four unions is the Dharmatā of appearance and emptiness in union, the Svabhāvikakāya (Tibetan: ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་) with two purities, endowed with qualities 1, and the Sambhogakāya (Tibetan: ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་) with five certainties, endowed with marks and signs 2. Similarly, there is also the Nirmāṇakāya (Tibetan: སྤྲུལ་པའི་སྐུ་) that appears to individual disciples according to their capacity, endowed with marks and signs 3, and the Jñānakāya (Tibetan: ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་) possessing twenty-one aggregates of undefiled Dharma 4, and the continuous activity of benefiting beings until the end of Samsara through its blessings. Thus, these four Dharmas can also be said to be divisions of the Dharmakāya. As stated by Master Shi Xuecheng, one of the four symbolic Dharmas is used to guide the activity of benefiting beings. Extensive Explanation of Their Meaning Secondly, to explain their meaning in detail, including: detailed explanation of the divisions of the three wisdoms to be determined; explanation of the cultivation of the four unions; detailed explanation of the divisions of the resultant Dharmakāya (Tibetan: ཆོས་སྐུ་). There are three points in total. Extensive Explanation of the Divisions of the Three Wisdoms to be Established The first point is further divided into three parts: detailed explanation of the divisions of the Sarvākārajñāna (Tibetan: རྣམ་མཁྱེན།) to be attained, the Path Wisdom (Tibetan: ལམ་ཤེས།) as the method of attainment, and the divisions of the Base Wisdom (Tibetan: གཞི་ཤེས།) to be abandoned. Extensive Explanation of the Divisions of the Wisdom of All Aspects to be Attained The first point is further divided into four parts: the nature of the path, Bodhicitta (Tibetan: སེམས་བསྐྱེད་), the instructions for purifying Bodhicitta, the branch of definitive understanding as the result of the instructions, and the non-perverted accomplishment of the meaning of the instructions. The Root of the Path, Bodhicitta The first point includes the definition and classification of Bodhicitta. Definition of Bodhicitta The first point is divided into two parts: the actual definition and the combination with the scriptures. The Basis of the Definition The first point is: Bodhicitta (Tibetan: བྱང་སེམས་) with aspiration in the mindstream of a Bodhisattva (Tibetan: བྱང་སེམས་) on the Path of Accumulation (Tibetan: ཚོགས་ལམ་) is the basis of Bodhicitta. It symbolizes the Mahāyāna Bodhicitta. The symbolized Bodhicitta has two complete characteristics: taking on the responsibility for the benefit of limitless beings, which is an altruistic action based on compassion; and a special mind that is in accordance with the desire to attain complete perfect enlightenment (Tibetan: རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་). Although desire is a mental factor among the five objects, it is used here as the name of the aspiration to pursue the goal, and is given the name of the resultant Bodhicitta. The reason for this designation is that if there is an aspiration for enlightenment, then the resultant Bodhicitta will arise.

ྒྱུ་མཚན་གྱིས་སོ། །ཡང་ན་གཙོ་སེམས་བསྐྱེད་མོད་ཀྱི། གྲོགས་འདུན་པའི་མིང་གིས་གྲོགས་ཅན་སེམས་བསྐྱེད་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །དགོས་པ་ནི། དེ་ལ་ 4-1-14a བརྟེན་ནས་བྱང་སེམས་སྐྱེ་བས་དང་། དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་ནི། སེམས་བྱུང་འདུན་པ་དེ་སེམས་བསྐྱེད་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དེའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་རྒྱུ་འབྲས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བས། དཔེར་ན་བུད་ཤིང་དང་། མེ་གཅིག་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་བཞིན་ནོ། །མཚན་ཉིད་དེ་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ། རྟེན་ཐེག་ཆེན་ལ་མོས་ཤིང་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འདོད་པའི་ལྷ་ཀླུ་སོགས་ལ་ཡང་སྐྱེ། འཇུག་པའི་རྟེན་བྱང་ས་དང་ལམ་སྒྲོན་དུ་སོ་ཐར་དགོས་པར་གསུངས་པ་རྟེན་ཁྱད་པར་བའི་དབང་དུ་ཡིན་གྱི། འདོད་ལྷ་དང་གོང་མའི་རྟེན་ཅན་གྱི་བྱང་སེམས་ཡོད་པས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་མཐོང་བ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐུ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ། ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་ཐོས་པ་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བ་མཐོང་ནས་མི་བཟོད་པ་སོགས་ལས་སྐྱེའོ། །སེམས་བསྐྱེད་དེ་ལ་དབྱེ་ན། སྨོན་པ་དང་། འཇུག་པ་གཉིས། དེའི་ཁྱད་པར་སྤྱོད་པ་ཉམས་ལེན་གྱིས་དངོས་སུ་མ་ཟིན་པ་སྨོན་པ་སེམས་བསྐྱེད་དང་། དེས་ཟིན་པ་འཇུག་པ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཕན་ཡོན་ནི་སྡིག་པ་ཟད་པ་དང་བསོད་ནམས་འཕེལ་བ་སོགས་གནས་སྐབས་དང་། 4-1-14b མཐར་ཐུག་གི་དོན་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པའོ། ། 其結合經 གཉིས་པ་ནི། ཆེད་དུ་བྱ་བ་གཞན་དོན་དེ༷་དང༷་། དོན་དུ་གཉེར་བྱ་སངས་རྒྱས་དེ༷་ནི༷་རང་བཟོ་མ་ཡིན་ཏེ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དང་། སྡོང་པོ་བཀོད་པའི་མདོ་སོགས་དང་མཐུན་པར་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་པའི་ཡུམ་གྱི་མདོ་ན༷་གསུངས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན༷་དུ༷་ཡིན་ཏེ། མདོ་ན་བསྡུས༷་པ་དང༷་རྒྱས༷་པའི༷་སྒོ༷་ནས༷་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་མདོ་སྦྱོར་གསུངས་ནས། གཞན་ལ་མེད་པ་ཡང་འདི་དང་པོ་ཡིན་པས་འདི་ལ་བཤད་པ་ལྟར། གཞན་ཀུན་ལའང་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་ཡུམ་བར་མ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་འདོད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་པས་བྱང་ཆུབ་མདོར་བསྟན། ཡང་དེ་རྒྱས་པར། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་སེམས་ཆེན་པོ་མི་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡུམ་ལ་གནས་ཏེ་སྦྱིན་པར་བྱ་བ་དང་། སྦྱིན་པ་པོ་དང་། ལེན་པ་པོ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་བྱའོ། །སོགས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལ་ 4-1-15a བསླབ་པར་གསུངས། ཡང་གཞན་དོན་མདོར་བསྟན་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་གངྒཱ་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེ

【現代漢語翻譯】或者說是以幻覺（ྒྱུ་མཚན་）的方式。又或者，雖然生起了主要的菩提心，但以『希望成為朋友』之名，稱為『具有友伴的菩提心』。必要性是：依靠它能生起菩薩，而對實物造成損害的是：生起的心願是菩提心的原因，如果它就是菩提心的本體，那麼原因和結果就變成一體了。例如，就像承認木柴和火焰是一體的。對於具有這種特徵的菩提心，其所依是信仰大乘並希望獲得佛陀果位的神、龍等。至於《入行論》和《菩提道燈論》中說需要別解脫戒作為進入的基礎，那是就特殊所依而言的，因為有欲界天和更高界眾生作為所依的菩提心。生起菩提心的原因有：見到佛陀的身相，見到或聽到佛陀和菩薩的神力，聽到大乘佛法，見到眾生受苦而無法忍受等等。菩提心可以分為發願菩提心和行菩提心兩種。它們的區別在於：尚未通過修行實際掌握的是發願菩提心，已經掌握的是行菩提心。利益包括消除罪業和增長福德等暫時的利益，以及最終成就佛陀果位的究竟利益。第二，所要專注的利他行為，以及所要實現的佛陀果位，都不是憑空捏造的，而是與《不退轉法輪經》和《華嚴經》等相符，正如在廣、中、略的《般若經》中所說的那樣。經中以略說和廣說的方式來闡述。這裡提到了經的結合，因為這是其他經中沒有的，所以按照這裡的解釋，應該知道其他所有經中也都有。那麼，如何理解呢？如《般若中品經》中說：『舍利子，於此菩薩摩訶薩欲於一切法，一切種，現證菩提者，當學般若波羅蜜多。』這是對菩提心的簡要指示。又如對其廣說：『舍利子，於此菩薩摩訶薩以不住之方式安住于般若，不觀施者、受者及施物，以無舍之方式圓滿佈施波羅蜜多。』等等，經中說要學習六度。又如對利他的簡要指示：菩薩摩訶薩於十方如恒河沙數世界

【English Translation】 Or it can be said to be in the manner of illusion (ྒྱུ་མཚན་). Or, although the main Bodhicitta is generated, it is called 'Bodhicitta with companions' in the name of 'hoping to be a friend'. The necessity is: relying on it, Bodhisattvas can be born, and what harms the real thing is: the arising wish is the cause of Bodhicitta, if it is the essence of Bodhicitta, then the cause and effect become one. For example, it is like admitting that firewood and fire are one. For the Bodhicitta with this characteristic, its basis is gods, nagas, etc. who believe in Mahayana and hope to attain Buddhahood. As for the statement in 'Entering the Bodhisattva's Way of Life' and 'Lamp for the Path to Enlightenment' that Pratimoksha is required as the basis for entry, that is in terms of the special basis, because there are Bodhicittas with the desire realm and higher beings as their basis. The causes for the arising of Bodhicitta are: seeing the body of the Buddha, seeing or hearing the power of the Buddha and Bodhisattvas, hearing the Mahayana Dharma, seeing sentient beings suffering and being unable to bear it, and so on. Bodhicitta can be divided into two types: Aspiration Bodhicitta and Action Bodhicitta. The difference between them is: what has not yet been actually grasped through practice is Aspiration Bodhicitta, and what has been grasped is Action Bodhicitta. The benefits include the temporary benefits of eliminating sins and increasing merit, and the ultimate benefit of ultimately attaining Buddhahood. Second, the altruistic activities to be focused on and the Buddhahood to be achieved are not fabricated out of thin air, but are in accordance with the 'Avivartachakra Sutra' and the 'Avatamsaka Sutra', etc., as stated in the extensive, medium, and concise 'Prajnaparamita Sutra'. The sutra elaborates in a concise and extensive manner. Here, the combination of sutras is mentioned because this is not found in other sutras, so according to the explanation here, it should be known that all other sutras also have it. So, how should it be understood? As it says in the 'Middle Length Prajnaparamita Sutra': 'Shariputra, the Bodhisattva-Mahasattva who wishes to fully realize enlightenment in all dharmas, in all ways, should study the Prajnaparamita.' This is a brief instruction on Bodhicitta. And as for its extensive explanation: 'Shariputra, the Bodhisattva-Mahasattva abides in Prajna in a non-abiding manner, and does not observe the giver, the receiver, and the gift, and perfects the Paramita of Giving in a non-giving manner.' And so on, the sutra says to study the six perfections. And as for the brief instruction on altruism: The Bodhisattva-Mahasattva in the ten directions, as many worlds as the sands of the Ganges

ན་གྱི་ཁམས་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འདོད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་དང་། ཡང་སེམས་ཅན་སེར་སྣ་ཅན་རྣམས་སྦྱིན་པ་ལ་འགོད་པ་ནས། ཤེས་རབ་འཆལ་པ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་འགོད་སོགས་ཀྱིས་གཞན་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་དོ། ། 類別 གཉིས་པ་རབ་དབྱེ་ནི། དེ༷་ཡང༷་ཚོགས་ལམ་ཆུང་ངུར་གྲོགས་བྱང་ཆུབ་དོན་གཉེར་གྱི་འདུན་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཅན། དཔེ་ས༷་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་དཀར་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ཡི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚོགས་ལམ་འབྲིང་པོར་བསམ་པ་གསེར༷་ལྟ་བུ་བྱང་ཆུབ་བར་དུ་མི་འགྱུར་བས་མི་ཉམས་པ་དང་། ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོར་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཟླ༷་བ༷་ལྟ་བུ་དགེ་བའི་ཆོས་མཐའ་དག་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་དང་། སྦྱོར་ལམ་དུ་མཁྱེན་གཉིས་རྗེས་མཐུན་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་མེ༷་ལྟ་བུ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གསུམ་སྟེ་མཁྱེན་གསུམ་ 4-1-15b གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྒྲིབ་པའི་བུད་ཤིང་བསྲེག་པ་དང་། མཐོང་ལམ་ས་དང་པོར། སེམས་བསྐྱེད་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སྦྱིན་པ་གཏེར༷་ལྟ་བུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱེད་པ་དང༷་ས་གཉིས་པར་ཚུལ་ཁྲིམས་རིན༷་ཆེན༷་འབྱུང༷་གན༷ས་ལྟར་ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེའི་རྟེན་གྱི་དངོས་པོ་དང་། ས་གསུམ་པ་ན་བཟོད་པ་རྒྱ་མཚོ༷་ཆེན་པོ་ལྟར། མི་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ཐོག་ཏུ་བབས་པས་མི་འཁྲུགས་པ་དང་། ས་བཞི་པ་ན། བརྩོན་འགྲུས་རྡོ༷་རྗེ༷་ལྟ་བུ་ཡིད་ཆེས་པ་བརྟན་པས་མི་ཕྱེད་པ་དང་། ས་ལྔ་པ་ན་བསམ་གཏན་རི༷་ཡི་རྒྱལ་པོ་ལྟར། དམིགས་པའི་རྣམ་པར་གཡེང་བས་མི་བསྐྱོད་པ་དང་། ས་དྲུག་པ་ན་ཤེས་རབ་སྨན་ལྟ་བུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། ས་བདུན་པ་ན་ཐབས་མཁས་པ་དགེ་བའི༷་བཤེས༷་གཉེན༷་ལྟ་བུ་དགེ་རྩ་མི་འཛད་པའམ་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བ་དང༷་། ས་བརྒྱད་པ་ན་སྨོན་ལམ་ཡི༷ད་བཞིན༷་ནོར༷་བུ༷་ལྟར་ཇི་ལྟར་སྨོན་པའི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པ་དང་། ས་དགུ་པ་ན་སྟོབས་ཀྱི་ཕར་ཕྱིན་ཉི༷་མ༷་ལྟར་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ལ་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། ས་བཅུ་པར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་ 4-1-16a མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་ཆོས་ཀྱི་གླུ༷་དབྱ༷ངས་སྙན་པ་ལྟ་བུ་གདུལ་བྱ་འདུན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་དང་། དག་པའི་ཁྱད་པར་ལམ་ན་ལྔ་ཡོད་དེ། མངོན་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྒྱལ༷་པོ༷་ལྟ་བུ་མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པས་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་གཉིས་བང་མཛོད༷་ལྟ་བུ་བྱང་ཆུབ་ལ་མཁོ་བ་ཚང་བ་དང༷་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ལམ༷་པོ༷་ཆེ༷་ལྟ་བུ། འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་གཤ

【現代漢語翻譯】如果我想讓所有眾生，處於我的境界中的眾生，都能夠完全脫離痛苦，進入涅槃，我就應該學習《般若波羅蜜多》（智慧的完成）。此外，爲了引導吝嗇的眾生布施，以及引導智慧不圓滿的眾生獲得圓滿的智慧等等，（經文中）詳細闡述瞭如何利益他人。類別第二，詳細分類如下：其中，在資糧道的小階段，與菩提心的願望和相應的發心相似，就像種（དཔེ་，梵文：udāharaṇa，例子，種子）一樣，因為它是所有善法的基礎。在資糧道的中等階段，其發心就像金（གསེར་，梵文：suvarṇa，黃金）一樣，在證得菩提之前不會改變，因此不會退失。在資糧道的大階段，其殊勝的發心就像月亮（ཟླ་བ་，梵文：candra，月亮）一樣，所有的善法都會增長。在加行道中，修習與二智相應的瑜伽就像火（མེ་，梵文：agni，火焰）一樣，能夠焚燒遮蔽一切智的障礙，也就是焚燒三種智慧的違品。在見道，也就是初地時，與發心相應的佈施就像寶藏（གཏེར་，梵文：nidhi，寶藏）一樣，能夠滿足所有的眾生。在二地時，戒律就像珍寶的來源（རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་，梵文：ratnākara，珍寶之源）一樣，是功德珍寶所依之處。在三地時，忍辱就像大海（རྒྱ་མཚོ་，梵文：samudra，海洋）一樣，即使所有不悅意的事情都降臨到身上，也不會動搖。在四地時，精進就像金剛（རྡོ་རྗེ་，梵文：vajra，金剛）一樣，因為堅定的信念而不可摧毀。在五地時，禪定就像山王（རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་，梵文：girirāja，山王）一樣，不會被目標的分散所動搖。在六地時，智慧就像藥物（སྨན་，梵文：auṣadhi，藥物）一樣，能夠平息煩惱障和所知障的疾病。在七地時，善巧方便就像善知識（དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་，梵文：kalyāṇamitra，善友）一樣，善根不會窮盡，或者在任何情況下都不會捨棄利益眾生。在八地時，願力就像如意寶（ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་，梵文：cintāmaṇi，如意寶）一樣，能夠成就所愿的結果。在九地時，力量的圓滿就像太陽（ཉི་མ་，梵文：sūrya，太陽）一樣，能夠使所化眾生的相續中的善妙莊稼成熟。在十地時，與智慧的圓滿相應的發心就像美妙的法歌（ཆོས་ཀྱི་གླུ་དབྱངས་，梵文：dharmagīti，法歌）一樣，能夠引導所化眾生。清凈的特殊道有五種：具有神通就像國王（རྒྱལ་པོ་，梵文：rājan，國王）一樣，以無礙的力量成辦他人的利益。福德和智慧二資糧就像寶庫（བང་མཛོད་，梵文：kośa，寶庫）一樣，圓滿具足成佛所需的條件。三十七道品就像大道（ལམ་པོ་ཆེ་，梵文：mahāpatha，大道）一樣，所有的聖者都遵循。

【English Translation】 If I wish that all sentient beings, those in my realm, could completely escape suffering and enter Nirvana, I should study the Prajñāpāramitā (Perfection of Wisdom). Furthermore, to guide miserly beings to give alms, and to guide those with incomplete wisdom to attain complete wisdom, etc., (the text) elaborates on how to benefit others. Category Second, the detailed classifications are as follows: Among them, in the small stage of the path of accumulation, the aspiration of Bodhicitta and the corresponding mind are similar to a seed (དཔེ་, udāharaṇa, example, seed), because it is the foundation of all virtuous dharmas. In the middle stage of the path of accumulation, its aspiration is like gold (གསེར་, suvarṇa, gold), which does not change until enlightenment is attained, and therefore does not diminish. In the great stage of the path of accumulation, its superior aspiration is like the moon (ཟླ་བ་, candra, moon), and all virtuous dharmas will increase. In the path of application, practicing yoga corresponding to the two wisdoms is like fire (མེ་, agni, flame), which can burn away the obstacles that obscure omniscience, that is, burn away the opposing factors of the three wisdoms. In the path of seeing, which is the first bhumi, the almsgiving corresponding to the aspiration is like a treasure (གཏེར་, nidhi, treasure), which can satisfy all sentient beings. In the second bhumi, discipline is like a source of jewels (རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་, ratnākara, source of jewels), which is the basis for the virtues of jewels. In the third bhumi, patience is like the great ocean (རྒྱ་མཚོ་, samudra, ocean), which does not waver even when all unpleasant things befall it. In the fourth bhumi, diligence is like a vajra (རྡོ་རྗེ་, vajra, diamond), which is indestructible due to firm faith. In the fifth bhumi, meditation is like the king of mountains (རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་, girirāja, king of mountains), which is not moved by the distraction of objects. In the sixth bhumi, wisdom is like medicine (སྨན་, auṣadhi, medicine), which can pacify the diseases of afflictive and cognitive obscurations. In the seventh bhumi, skillful means are like a virtuous friend (དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་, kalyāṇamitra, virtuous friend), whose roots of virtue are inexhaustible, or who never abandons benefiting sentient beings in any situation. In the eighth bhumi, aspiration is like a wish-fulfilling jewel (ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་, cintāmaṇi, wish-fulfilling jewel), which can accomplish the desired results. In the ninth bhumi, the perfection of power is like the sun (ཉི་མ་, sūrya, sun), which can ripen the virtuous crops in the minds of those to be tamed. In the tenth bhumi, the aspiration corresponding to the perfection of wisdom is like a beautiful Dharma song (ཆོས་ཀྱི་གླུ་དབྱངས་, dharmagīti, Dharma song), which can guide those to be tamed. The special pure paths are five: having clairvoyance is like a king (རྒྱལ་པོ་, rājan, king), who accomplishes the benefit of others with unobstructed power. The two accumulations of merit and wisdom are like a treasury (བང་མཛོད་, kośa, treasury), which fully possesses the conditions needed for enlightenment. The thirty-seven factors of enlightenment are like a great path (ལམ་པོ་ཆེ་, mahāpatha, great path), which all the noble ones follow.

ེགས་ཤིང་རྗེས་སུ་གཤེགས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་ལྷག་མཐོང་བཞོན༷་པ༷་ལྟ་བུ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་དུ་ཡང་མི་ལྷུང་བས་བདེ་བླག་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་། གཟུངས་དང་སྤོབས་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་བཀོད༷་མའི༷་ཆུ༷་སྟེ་ཆུ་མིག་གམ་ཁྲོན་པ་ལྟ་བུ། ཐོས་པ་དང་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་འཛིན་པས་མི་ཟད་པ་དང༷་ནི༷། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཡི་སྦྱོར་བ་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞིའི་དགའ་སྟོན་དང་ལྡན་པ་སྒྲ༷་སྙན༷་ལྟ་བུ། ཐར་པ་འདོད་པའི་གདུལ་བྱ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་སྙན་པར་སྒྲོགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཡི་དངོས་གཞི་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་མཉམ་པ་ཉིད་ཆུ༷་བོ༷་ཡི་རྒྱུན་ལྟ་བུ། མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་བྱ་བ་ལྷུན་གྲུབ་ 4-1-16b རྒྱུན་མི་ཆད་པར་ཐ་མི་དད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མཇུག་ཏུ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་ལྡན་པ་སྤྲིན༷་ལྟ་བུ་སྟེ། དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་བཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པས། དེ་རྣམས་ཀྱིས༷། སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྣམ༷་པ༷་ཉི༷་ཤུ༷་རྩ༷་གཉི༷ས་སོ༷། །མདོར་ན་དེ་དག་ཚོགས་ལམ་ཆུང་ངུ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཡི་བར་དུ་དེའི་གེགས་དང་བྲལ་ཞིང་གྲོགས་འདུན་པ་སོགས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ས་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་ལ་སོགས་པར་ཇེ་བཟང་དུ་སོང་ནས་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །ས་མཚམས་འདི་ནི་སློབ་དཔོན་སེང་བཟང་གི་ལུགས་ཡིན་ལ། ས་བཅུ་རྒྱུན་མཐའི་སྦྱོར་དངོས་མཇུག་ན་ཡོད་པར་བཞེད་པའང་ཡོད་དོ། །ལམ་དེ་དང་དེར། དེ་དག་ལྷག་པོར་སྤྱོད་པ་ཙམ་ལས་ཕལ་ཆེར་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། 授凈治發心教誡 གཉིས་པ་ལ། གདམས་ངག་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། རྟོགས་དཀའ་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། 略說教誡 དང་པོ་ལ་བཞི། སྒྲུབ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་དང་། དམིགས་ཡུལ་བདེན་པ་བཞི་ལ་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་དང་། རྟེན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་དང་། སྒྲུབ་པ་ཕུན་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་གདམས་པའོ། ། 授成就本教誡 དང་པོ་ནི། 4-1-17a གདམས་ངག་ནོད་ཡུལ་ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོ་ཆོས་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་དངོས་སམ། ཕལ་པ་ཚོགས་ལམ་ཆུང་ངུ་ནས་སོ། །ནོད་པ་པོ་གདམས་ངག་དོན་གཉེར་གྱི་སེམས་ཅན་ནོ། །ཉན་པའི་རྒྱུ་གང་ལ་མཉམ་པར་བཞག་ན་སངས་རྒྱས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་དོན་བར་མ་ཆད་དུ་འཛིན་ནུས་པའི་ཆོས་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནམ། རང་རང་གི་དྲན་ཤེས་སོ། །དབྱེ་བ་ལ་སྔར་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་བྱེད་གདམས་ངག་དང་། ཐོབ་ཟིན་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་རྗེས་བསྟན་ཏེ་སློབ་དཔོན་གྲོལ་སྡེས་འདི་གོ་བཟློག་གོ། ཉན་བྱའི་གདམས་ངག་བཅུར་གསུངས་པའི་དང་པོ། སེམས་བསྐྱེད་སོགས་བསླབ་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད། ཐ་སྙད་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མི་འགོག་པས་ཀུན་རྫོབ

【現代漢語翻譯】如起程和隨行，如慈悲和觀慧乘騎。不落入輪迴和涅槃任何一邊，輕鬆前行。如持咒、無畏和具足的菩提心，如涌現的泉水或水井。通過聽聞和未聽聞之法，永不窮盡。如佛地的結合，具備四法印的喜宴，如樂器。為渴望解脫的所化眾生，悅耳地宣說佛法。如佛地的本體，通往唯一道路的平等性，如河流的 निरंतर（藏文：རྒྱུན་，梵文天城體：निरंतर，梵文羅馬擬音：niraṃtara，漢語字面意思：連續）。以增上生和決定勝，成辦他利，任運成就。 4-1-16b 恒常不斷，無有差別。在佛地的結尾，具備法身，如雲朵。如在兜率天安住等，普遍示現。因此，這些是菩提心的二十二種分類。總而言之，從資糧道的小者開始，直到佛地，遠離其障礙，與友伴等相應，通過如大地般的菩提心等，變得越來越好，從而安住。此地界是僧ha僧伽跋陀羅（僧ha跋陀羅，獅子賢）的宗派，也有認為十地在相續的結尾之加行、正行、結行中存在。在那些道上，僅僅是更加行持那些，要知道幾乎所有地方都存在。授予凈治發心教誡第二，分為：總說教誡和分別解說難以理解之處兩種。略說教誡第一，分為四：教誡修持自身的體性，教誡所緣四諦，教誡所依三寶，教誡修持圓滿之因。授予成就本教誡第一： 4-1-17a 教誡的接受者是獲得資糧道大者，獲得法流三摩地，是殊勝化身或普通資糧道小者等。接受者是尋求教誡意義的有情。聽聞之因，安住於何處，能夠不間斷地領受不可思議的佛陀之法詞義的法流三摩地，或者各自的憶念。分類為：未獲得者，獲得之教誡；已獲得者，令其殊勝之後示現，導師解脫軍將此顛倒。所聽聞的十種教誡之第一，菩提心等一切應學之法。不遮止名言顯現如幻，故為世俗。

【English Translation】 Like embarking and following, like riding on compassion and insight. Not falling into either saṃsāra or nirvāṇa, proceeding easily. Like holding mantras, fearlessness, and endowed bodhicitta, like a spring or well that emerges. Through hearing and not hearing the Dharma, never exhausting. Like the union of the Buddha-bhūmi, possessing the feast of the four seals, like a musical instrument. Pleasantly proclaiming the Dharma to those trainees who desire liberation. Like the essence of the Buddha-bhūmi, the equality of the path of the one and only way, like the stream of निरंतर (Tibetan: རྒྱུན་, Sanskrit Devanagari: निरंतर, Sanskrit Romanization: niraṃtara, Chinese literal meaning: continuous). Accomplishing the benefit of others through higher realms and definite goodness, spontaneously accomplishing. 4-1-16b Constantly unceasing, without difference. At the end of the Buddha-bhūmi, possessing the Dharmakāya, like a cloud. Like abiding in Tuṣita, etc., universally manifesting. Therefore, these are the twenty-two divisions of bodhicitta. In short, from the smallness of the accumulation path up to the Buddha-bhūmi, being free from its obstacles, being in accordance with companions, etc., through bodhicitta like the earth, becoming better and better, and thus abiding. This boundary is the tradition of Acarya Seng-bzang (Siṃhabhadra), and there are also those who believe that the ten bhūmis exist in the final practice, main practice, and concluding practice of the continuum. On those paths, merely practicing those more, one should know that they are present in almost all places. Instructions on Imparting Pure Motivation Second, there are two: general instructions and specific explanations of what is difficult to understand. Brief Instructions First, there are four: instructions on teaching the nature of one's own practice, instructions on the four truths to be meditated upon, instructions on the three jewels to be relied upon, and instructions on the cause of perfect practice. Instructions on Imparting Accomplishment First: 4-1-17a The recipient of the instructions is the great accumulation path, having attained the samādhi of the Dharma stream, being the actual supreme Nirmāṇakāya or the small accumulation path, etc. The recipient is a sentient being seeking the meaning of the instructions. The cause of listening, abiding in what, is the samādhi of the Dharma stream that can uninterruptedly receive the words and meanings of the inconceivable Buddha's Dharma, or one's own mindfulness. The divisions are: the instructions that cause one to attain what has not been attained, and the subsequent teachings that make what has been attained special, which Acarya Grol-sde reverses. The first of the ten instructions to be listened to is all the Dharma to be learned, such as bodhicitta. Since phenomena are not prevented from appearing like illusions, it is conventional.

་ཏུ་ཡོད་པ་དང་། དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྐྲག་པ་མེད་པར་བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་པའི་སྒོ་ནས་ལམ་སྒྲུབ༷་པར་གདམས་པ་སྟེ། ཤཱ་རིའི་བུ་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་འཁོར་གསུམ་མི་ 4-1-17b དམིགས་པར་འདོམས་པའི་གདམས་ངག་དང༷་། སྒྲུབ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་སྦྱོར་བ་ཕྱིན་དྲུག་གི་ཆེད་དུ་བྱ་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་རྟོགས་བྱ་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་ཉན་རང་གི་སྒྲུབ་པ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའོ། །འདིར་བདེན་པ་གཉིས་ལ། དབྱེ་གཞི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཙམ་མམ། བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་ཙམ་དང་། དབྱེ་བ་ལ་ཀུན་རྫོབ་དོན་དམ་གཉིས་ལས། ཀུན་རྫོབ་ལ་དབང་པོ་དྲུག་གནོད་མེ༷ད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་དང་། གནོད་པས་དཀྲུགས་པའི་སྣང་བ་རབ་རིབ་དང་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས། དོན་དམ་ལ་སྐྱེ་སོགས་བཀག་ཙམ་ལས་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ལས་མ་གྲོལ་པ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་མཐའ་དག་ལས་གྲོལ་བ་རྣམ་གྲངས་མིན་པའི་དོན་དམ་གཉིས་སོ། །མཚན་ཉིད་ནི། བློའི་ཡུལ་ལས་མ་འདས་པའི་ཆོས་རིགས་པ་ཡང་དག་གིས་དཔྱད་མི་བཟོད་པ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། བློ་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་དམིགས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དོན་དམ་བདེན་པའོ། །དེའང་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་སྣང་བ་གཟུང་འཛིན་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ 4-1-18a དང་། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྤྲོས་བྲལ་དེ་བཞིན་ཉིད་དོན་དམ་བདེན་པ་ཡིན་པས་ན། འཆད་པ་པོས་སྒྲས་བསྟན་པ་དང་། ཉན་པ་པོས་ཐོས་བསམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་བདེན་པ་གཉིས་ནི། ཡུལ་ཅན་བློ་ལ་ལྟོས་ནས་བདེན་གཉིས་སོ་སོར་བཞག་ཏུ་རུང་མོད། འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་དོན་དམ་མཚན་ཉིད་པ་ལ་ལྟོས་ན་གཉིས་ཀ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འགྱུར་བས་ཤན་ཕྱེད་པར་བྱའོ། །བདེན་གཉིས་དེ་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་ན། དོན་དམ་སྣང་བའི་ཆོས་ཉིད་མིན་པར་ཐལ་བ་དང་། དོན་དམ་རྟོགས་པས་སྣང་བ་ལ་བདེན་ཞེན་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་མི་ཆོད་པར་ཐལ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་རིགས་པས་མ་རྙེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་དོན་དམ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བ་དང་། ཀུན་ཉོན་དང་རྣམ་བྱང་གཉིས་གང་ཟག་གཅིག་གི་རྒྱུད་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པར་ཐལ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གཅིག་ཡིན་ན། ཀུན་རྫོབ་མཐོང་བས་དོན་དམ་བདེན་པ་མཐོང་བར་ཐལ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ལ་དམིགས་ནས་ཀུན་ཉོན་འཕེལ་བ་ལྟར་དོན་དམ་ལ་དམིགས་ཀྱང་དེ་ཉིད་འཕེལ་བར་ཐལ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ལས་ལོགས་སུ་དོན་དམ་བཙལ་དུ་མེད་པར་ 4-1-18b

【現代漢語翻譯】處於，並且因為在勝義中無所緣，所以不畏懼空性，通過雙運二諦的方式修持道。舍利子，對於菩薩摩訶薩修持般若波羅蜜多，當他成為菩薩時，也不真正見到菩薩。』這便是教導不緣三輪的教言，以及修持的自性是爲了六度波羅蜜多的事業，爲了所有眾生的利益而證悟，從而獲得法身，因此勝過聲聞緣覺的修持。在此，關於二諦，區分的基礎僅僅是無自性嗎？或者僅僅是從非真實中返回？區分有世俗諦和勝義諦兩種。世俗諦中，有六根無損之境顯現的正世俗諦，以及被損害擾亂的顯現，如眼翳和髮網等顯現的倒世俗諦兩種。勝義諦中，有僅僅遮止生等，但未從生滅戲論中解脫的，有名相的勝義諦，以及從生和不生的所有戲論中解脫的，無名相的勝義諦兩種。定義是：未超出心識對境的法，不能被正確的理智所分析，是世俗諦；超出心識的法性，是離戲、寂滅的勝義諦。因此，顯現為能境和所境二者，所有具有能取所取的都是世俗諦，聖者以智慧使二取相消失的方式體驗到的離戲真如是勝義諦。因此，講者以語言指示，聽者以聞思作為對境的二諦，相對於有境的心識而言，二諦可以分別安立；但相對於聖者的等持，具有勝義的特徵，則二者都變成世俗，所以要區分清楚。如果二諦在勝義上是不同的，那麼勝義就會成為非顯現的法性，並且因為證悟勝義而不能斷除對顯現的真實執著，並且不能用理智找到的真如就不是勝義，並且雜染和清凈二者會同時在一個人的相續中成立，並且如果在世俗中是一體的，那麼見到世俗就會見到勝義，並且像緣世俗而增長雜染一樣，緣勝義也會增長勝義，並且不能在世俗之外尋找勝義。

【English Translation】 is present, and because there is no object of focus in the ultimate sense, there is no fear of emptiness, and it is advised to practice the path through the union of the two truths. Shariputra, for a Bodhisattva Mahasattva practicing the Prajnaparamita, even as he becomes a Bodhisattva, he does not truly see a Bodhisattva.』 This is the instruction to not focus on the three spheres, and the nature of practice itself is for the sake of the six perfections, to realize for the benefit of all sentient beings, thereby attaining the Dharmakaya, and thus it is superior to the practice of Shravakas and Pratyekabuddhas. Here, regarding the two truths, is the basis of distinction merely the absence of inherent existence? Or merely returning from what is not true? The distinctions are twofold: conventional truth and ultimate truth. Within conventional truth, there are two types: the correct conventional truth, which is the appearance of the six senses without impairment, and the false conventional truth, which is the appearance disturbed by impairment, such as the appearance of cataracts and hairnets. Within ultimate truth, there are two types: the nominal ultimate truth, which merely negates arising and so forth but has not been liberated from the proliferation of arising and ceasing, and the non-nominal ultimate truth, which is liberated from all proliferation of arising and not arising. The definitions are: a phenomenon that does not transcend the object of mind and cannot be analyzed by correct reasoning is conventional truth; the nature of phenomena that transcends the mind, is free from proliferation, and is the pacification of focus is ultimate truth. Therefore, all that appears as the two, object and subject, all that has grasping and being grasped, is conventional truth, and the suchness free from proliferation experienced by the noble ones through the manner in which dualistic appearances vanish is ultimate truth. Therefore, the two truths that the speaker indicates with words and the listener makes the object of hearing and thought, in relation to the mind that is the subject, the two truths can be separately established; but in relation to the samadhi of the noble ones, which has the characteristic of ultimate truth, both become conventional, so a distinction must be made. If the two truths are different in the ultimate sense, then the ultimate would become a non-manifesting nature of phenomena, and because of realizing the ultimate, the clinging to the truth of appearances could not be severed, and the suchness not found by reasoning would not be ultimate, and defilement and purification would both be established simultaneously in the continuum of one person, and if they are one in the conventional sense, then seeing the conventional would be seeing the ultimate, and just as defilement increases by focusing on the conventional, so too the ultimate would increase by focusing on it, and the ultimate cannot be sought separately from the conventional.

ཐལ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་སྤྲོས་པ་སྣ་ཚོགས་དང་བཅས་པ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་ཡང་དེར་ཐལ་ལོ། །དེས་ན་དོན་དམ་དུ་གཅིག་ཐ་དད་ཀྱི་སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་གང་དུའང་ཁས་མི་ལེན་ལ། ཐ་སྙད་དུ་རྣམ་གྲངས་པའི་དོན་དམ་གྱི་དབང་དུ་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་དང་། རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་གྱི་དབང་དུ་གཅིག་པ་བཀག་ཙམ་གྱི་ཐ་དད་དེ། བདེན་གཉིས་དོན་ལ་གང་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་དབྱེར་མེད་པས་ཡིན་ལུགས་ལ་ཐ་དད་མེད་ཀྱང་། བློ་ལ་ལྟོས་ནས་འདུས་མ་བྱས་ནམ་མཁའ་ལ་ཤར་ཕྱོགས་དང་ནུབ་ཕྱོགས་བློས་ཐ་དད་དུ་ཕྱེ་བའི་ཐ་དད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གཏན་ལ་དབབ་བྱའི་ཆ་ནས་བདེན་གཉིས་སུ་བསྟན་ཟིན་ནས། 授所緣四諦教誡 གཉིས་པ་བླང་དོར་བྱ་བའི་ཆ་ནས་བདེན་པ་བཞི་ལ་གདམས་པ་ནི། ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱིས། བླང་དོར་དུ་བྱ་བའི་ཆ་ནས་བདེན་པ་བཞིར་གྲངས་ངེས། གོ་རིམ་ནི། ལམ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་དང་བསྟུན་ན། ནད་པས་སྨན་བསྟེན་པ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་བྱ། ཀུན་འབྱུང་སྤང་བྱ། འགོག་པ་ཐོབ་བྱ། ལམ་རྒྱུད་ལ་བསྟེན་བྱ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་བཤད་ནི། ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མི་ 4-1-19a རྟག་པ་སོགས་གང་གསུངས་པ་ལྟར་བདེན་ཅིང་དེ་ལྟར་འཕགས་པས་གཟིགས་པས་ཀྱང་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རང་བཞིན་ནི། མ་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་ལས་ཉོན་གྱི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཟག་བཅས་འབྲས་གྱུར་གྱི་ཆ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ། མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་གིས་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་བཞི། ཟག་བཅས་འཁོར་བའི་ཕུང་པོ་འདི་དག་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། རྒྱུ་མིན་གཞན་ལས་མ་བྱུང་བར་ལས་ཉོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཆ་ནས་ཀུན་འབྱུང་། དེ་ལ་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་། ཀུན་འབྱུང་། རབ་སྐྱེ། རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་བཞི། རྒྱུ་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་བཞིན་ཉིད་གོང་དུ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་འབྲས་གཏན་དུ་མི་སྐྱེ་བར་རྒྱུན་ཆད་པའི་གོ་འཕང་རྟག་པ་དམ་པ་འགོག་པ། དེ་ལ་འགོག་པ། ཞི་བ། གྱ་ནོམ། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །ལམ་གང་གིས་ཤེས་མཐོང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ལམ་ལྔ་ནི་ལམ་བདེན། དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་ལམ་དང་། རིགས་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་དང་། ངེས་འབྱིན་བཞི་སྟེ། བདེན༷་པ༷་བཞི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་རྣམ༷ས་ 4-1-19b དང༷་ནི༷། དེ་ཡང་མདོ་ལས། གཟུགས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བརྩོན་ན་ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་གཟུགས་སྐྱེ་འགག་མེད་པར་སྟོན་པ་དང་། སྟོང་ཉིད་མི་སྐྱེ་མི་འགག་ཀུན་ཉོན་དང་། རྣམ་བྱང་བསྟེན་བྱ་དང་། བསྟེན་བྱ་མ་ཡིན་པ་དང་། བདག་ཉིད་སྦྱིན་པ་ལ་བརྩོན་མི་བརྩོན་སོགས་ཀྱིས་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཤེར་ཕྱིན་དབྱེར་མེད་དུ་གདམས་པས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བདེན་བཞི་ལ། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་བྱར། ཀུན་འབྱུང་སྤང་བྱར། འག

【現代漢語翻譯】就像世俗諦包含各種各樣的戲論一樣，勝義諦也同樣包含在其中。因此，在勝義諦中，一切關於一和異的戲論的特徵都不被承認。但在名言中，就名言勝義諦而言，本體相同但反體相異；就非名言勝義諦而言，僅僅是遮止一的差別。因為二諦在意義上沒有任何差別，所以在實相上沒有差別。然而，就心識而言，就像對於無為法虛空，心識區分出東西方一樣，存在著由心識區分的差別。這樣，從需要確定的角度來看，已經闡述了二諦。 授予所緣四諦教誡 第二，從需要取捨的角度，對四諦進行教誡：追求解脫的人，從需要取捨的角度來看，四諦的數量是確定的。順序是：與證悟道的次第相一致，就像病人求醫一樣，應知痛苦，應斷集，應證滅，應修道。詞源解釋：正如如來所說的一切，如無常等，都是真實的，聖者所見也是真實的，因此稱為諦。自性：從不清凈的器情世界，由煩惱的力量產生的，所有具有染污的果的部分都是苦諦。其特徵是剎那無常、痛苦、空性和無我四種行相。這些具有染污的輪迴蘊，不是無因產生的，也不是由非因的其他事物產生的，而是由業和煩惱的因產生的，因此是集諦。它具有輪迴的因、集起、增生、緣起四種行相。通過道的力量，彼性更高。輪迴的因果永遠不會產生，相續斷絕的地位是常恒寂滅的滅諦。它具有滅、寂靜、殊勝、決定出離的自性，是涅槃。通過哪種道可以知見和現證，五道即是道諦。它具有正道、理、修、能出四種行相。這十六種四諦的行相是：此外，經中說：『若勤於色性空』，同樣也宣說色無生滅，以及空性不生不滅，染污和清凈應修和不應修，自性佈施應勤和不勤等，因此在世俗諦中，色等對境和有境與般若波羅蜜多無別地進行教誡。痛苦應知，集應斷。

【English Translation】 Just as conventional truth includes various kinds of elaborations, so too does ultimate truth. Therefore, in ultimate truth, all characteristics of elaborations of one and different are not accepted. But in terms of convention, in terms of nominal ultimate truth, the essence is the same but the reverse is different; in terms of non-nominal ultimate truth, it is merely the difference of negating oneness. Because the two truths have no difference in meaning, there is no difference in reality. However, in relation to the mind, just as for unconditioned space, the mind distinguishes east and west, there is a difference distinguished by the mind. Thus, from the point of view of what needs to be determined, the two truths have been explained. Teaching the Four Noble Truths as Objects of Focus Second, from the point of view of what needs to be adopted and abandoned, the four truths are taught: For those who seek liberation, the number of the four truths is fixed in terms of what needs to be adopted and abandoned. The order is: in accordance with the order of realizing the path, just as a patient seeks medicine, suffering should be known, origin should be abandoned, cessation should be attained, and the path should be cultivated. Etymological explanation: Just as whatever the Thus-Gone One has said, such as impermanence, is true, and what the noble ones see is also true, so it is called truth. Nature: From the impure vessel and essence world, arising from the power of afflictions, all parts of the contaminated result are the truth of suffering. Its characteristics are the four aspects of momentary impermanence, suffering, emptiness, and selflessness. These contaminated aggregates of samsara are not produced without a cause, nor are they produced from other non-causes, but from the cause of karma and afflictions, so it is the truth of origin. It has the four aspects of the cause of samsara, arising, increasing, and condition. Through the power of the path, that nature is higher. The cause and effect of samsara will never arise, and the state of continuous cessation is the permanent and blissful truth of cessation. It has the nature of cessation, peace, excellence, and definite departure, which is nirvana. Through which path can one know, see, and realize, the five paths are the truth of the path. It has the four aspects of the right path, reason, practice, and definite emergence. These sixteen aspects of the four truths are: Moreover, the sutra says: 'If one strives for the emptiness of form,' and similarly it also proclaims that form has no birth or death, and that emptiness does not arise or cease, that defilement and purification should be cultivated and not cultivated, and that the nature of generosity should be diligent and not diligent, etc. Therefore, in conventional truth, the objects such as form and the subjects are taught as being inseparable from prajnaparamita. Suffering should be known, and origin should be abandoned.

ོག་པ་ཐོབ་བྱར། ལམ་བསྟེན་བྱར་ཞེན་པ་བཀག་པའོ། ། 授所依三寶教誡 གསུམ་པ་ནི། སྒྲུབ་པའི་རྟེན་སྐྱབས་གནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ལ། ཐེག་ཆེན་ཐུན་མིན་གྱི་སངས་རྒྱས་ནི། རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་འདུས་མ་བྱས་པའི་སྐུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་བརྙེས་པས་རང་དོན་ཕུན་ཚོགས། མཁྱེན་བརྩེ་ནུས་གསུམ་ཚད་མེད་པས་གཞན་དོན་ཕུན་ཚོགས། སྐུ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་མངའ་བ་དང་། ཆོས་ལ་ཆགས་པ་བྲལ་བྱེད་ལམ་བདེན་རང་ངོར་ཉོན་སྒྲིབ་དག་པ། ཤེས་སྒྲིབ་མེད་པས་གསལ་བ། སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཉི་མ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་མངའ་བ་དང་། གང་ཞིག་ཆགས་བྲལ་འགོག་བདེན་ 4-1-20a སྤྲོས་པས་བསམ་དུ་མེད་པ། ལས་ཉོན་ཉེ་བར་ཞི་བ། སོ་སོར་རང་གིས་རིག་བྱ་རྟོག་པ་མེད་པ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འགོག་ལམ་གཉིས་རྟོགས་པའི་ཆོས་དང་། དེའི་རྗོད་བྱེད་གསུང་རབ་ལུང་གི་ཆོས་ཐོག་མཐའ་བར་དུ་དགེ་བའོ། །དགེ་འདུན་ནི་ཆོས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཏེ་དེ་ལ་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས། འཕགས་པ་རྣམས་ཆོས་ཉམས་སུ་བླངས་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་ཐེག་ཆེན་འཕགས་པ་ན། ཐུན་མིན་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་སོ་སོ་རང་རིག་པས་རྟོགས་ནས། ཆགས་ཐོགས་དམན་སྒྲིབ་གསུམ་ལས་གྲོལ་བའི་རིག་གྲོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པའོ། །དེའང་ཡུམ་གྱི་མདོ་ལས། གཟུགས་ལ་རྣམ་མཁྱེན་ཉིད་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་དེ། སོགས་གསུངས་པའི་དོན་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྟོན་པ་ལམ་གྲོགས་སུ་ཤེས་པ་ལ་ཞེན་པ་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་མི་སྦྱོར་མི་དམིགས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཕྱིན་སངས༷་རྒྱས༷་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་དང་། ལ༷་སོ༷གས་པའི་སྒྲས། ཆོས་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་མཐའ་དག་རང་བཞིན་མེད་པར་སྟོན་པ་དང་། བྱང་སེམས་འཕགས་པ་རྣམས་ 4-1-20b མི་དམིགས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྟོན་པས་དཀོན༷་མཆོག༷་གསུམ༷་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དགག་པའོ། ། 授成就圓滿因教誡 བཞི་པ་ལ། སྒྲུབ་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སྤང་བའི་རྒྱུ་ལ་གདམས་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་ལ་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་རྒྱུ་ལ་གདམས་པ་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་ལ་གདམས་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་མཐར་ཐུག་པའི་རྒྱུ་ལ་གདམས་པ་བཞི།དང་པོ་ལེ་ལོའི་གཉེན་པོ་བརྩོན་འགྲུས་གསུམ་ལ་གདམས་པ་ནི། དང་པོ་བྱ་བ་ངན་ཞེན་གྱི་ལེ་ལོ་བསོད་སྙོམས་རོ་མྱོང་གི་རྒྱུ་ལས། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་བདེ་བ་ལ་ཞེན་བྱའི་ངོ་བོ་ཉིད་མི་དམིགས་པར་བསྟན་པ་མ༷་ཞེན༷་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། གཉིས་པ་དུས་རིང་མོར་སྒྲུབ་པ་བྱས་ཀྱང་འདོད་དོན་མ་གྲུབ་པར་སྐྱོ་བ་སྐྱེས་ཏེ་སྒྲུབ་པ་འདོར་བ་སྒྱིད་ལུག་པའི་ལེ་ལོ་བསལ་ནས་བརྩོན་འགྲུས་འཕེལ་བའི་རྒྱུ། འགྲོ་མང་གི་མཐའ་དང་། བསྐལ་མང་གི་ཡུན་རིང་པོར་མི་རློམ་པ་ཡོ

【現代漢語翻譯】教誡如何獲得所依三寶，以及阻止對道路的執著。第三部分是關於修行所依賴的皈依處——三寶的本質。對於大乘不共的佛陀來說，由於證得了自生智慧、不造作、自然成就的法身，所以自利圓滿；由於具備無量的智慧、慈悲和能力，所以利他圓滿；由於具有法、報、化三身，所以具備無量的功德。對於佛法來說，它是脫離貪執的道路，是真實的自性，清凈了煩惱障；由於沒有所知障，所以光明；具備如太陽般對治二障的功德。而對於那些脫離貪執的滅諦來說，是無法用言語來思量的，煩惱和業力都已平息，各自通過自證才能領悟，是無分別的三種自性。因此，證悟滅諦和道諦的佛法，以及表達它們的聖言，從始至終都是善的。僧伽是那些修持佛法的人，分為凡夫和聖者兩種。聖者們通過修持佛法，證悟了法性真理。特別是大乘聖者，通過各自的證悟，領悟了不共的甚深和廣大的法義，具備了解脫貪執、障礙和低劣的殊勝智慧解脫功德。正如《般若經》中所說：『不應將色法與一切智智相結合』等等。爲了避免將世俗顯現理解為修行道路上的助伴而產生執著，因此宣說不將境與有境相結合，不作意，證得平等性智慧，最終成佛。通過『等』字，表明一切法智的三種形態都無自性。通過向菩薩聖眾宣說無作意、無生，從而斷除對三寶的執著。教誡如何成就圓滿之因第四部分包括四個方面：教誡捨棄修行的違緣之因；教誡修行不依賴他緣之因；教誡修行圓滿功德之因；教誡修行達到究竟之因。第一點是教誡對治懈怠的三種精進：首先，對於因貪圖惡劣行為的懈怠，以及因貪圖供養和名聲的懈怠，要通過不執著于身、語、意的安樂來對治，從而展示不執著的精進。其次，對於即使長期修行也因願望無法實現而感到沮喪，從而放棄修行的怯懦懈怠，要通過不自滿於漫長的道路和無數劫的時間，從而增長精進。

【English Translation】 Instructions on how to obtain the refuge of the Three Jewels and to prevent attachment to the path. The third part is about the essence of the Three Jewels, the refuge upon which practice relies. For the unique Buddha of the Mahayana, because he has attained the Dharmakaya (法身，body of dharma) of self-arisen wisdom, uncreated, and naturally accomplished, self-benefit is complete; because he possesses immeasurable wisdom, compassion, and ability, the benefit of others is complete; because he has the three bodies (法、報、化三身，Dharmakaya, Sambhogakaya, Nirmanakaya), he possesses immeasurable qualities. For the Dharma, it is the path that separates from attachment, the true nature, purifying the afflictive obscurations; because there is no cognitive obscuration, it is luminous; it possesses the qualities of the sun, which is the antidote to the two obscurations. And for those who are free from attachment, the cessation of suffering, it is impossible to think about with words, afflictions and karma are pacified, and each can only be understood through self-realization, it is the nature of the three non-discriminations. Therefore, the Dharma that realizes the two truths of cessation and path, and the sacred words that express them, are good from beginning to end. The Sangha are those who practice the Dharma, and there are two types: ordinary beings and noble ones. The noble ones, through practicing the Dharma, have realized the truth of the Dharma nature. In particular, the Mahayana noble ones, through their own realization, understand the unique, profound, and vast Dharma, and possess the extraordinary wisdom of liberation from attachment, obstacles, and inferiority. Just as the 《Prajnaparamita Sutra》 says: 'One should not combine form with omniscience,' etc. In order to prevent attachment from arising by understanding conventional appearances as aids on the path of practice, it is taught not to combine object and subject, not to make intentions, to attain the wisdom of equality, and to ultimately become a Buddha. Through the word 'etc.,' it is shown that all three aspects of Dharma wisdom are without self-nature. By teaching the Bodhisattva Sangha to be without intention and without birth, attachment to the Three Jewels is eliminated. Instructions on how to achieve the cause of perfect accomplishment The fourth part includes four aspects: instructions on abandoning the causes that hinder practice; instructions on the cause of practice not depending on other conditions; instructions on the cause of practice perfecting qualities; instructions on the cause of practice reaching the ultimate. The first point is to instruct on the three diligences that counteract laziness: first, for the laziness of being attached to bad actions, and the laziness of being attached to offerings and fame, one should counteract it by not being attached to the comfort of body, speech, and mind, thereby demonstrating unattached diligence. Secondly, for the cowardly laziness of becoming discouraged because desires cannot be fulfilled even after practicing for a long time, and thereby abandoning practice, one should increase diligence by not being complacent about the long road and countless eons.

ངས༷་སུ༷་མི༷་ངལ༷་བའི་བརྩོན་འགྲུས་གཟུགས་ཚོར་སོགས་ནས་བྱང་ཆུབ་བར་གྱི་ཆོས་གང་ལའང་རློམ་བྱར་མེད་པ་དང༷་། གསུམ་པ་བདག་ཉིད་བརྙས་པའི་ལེ་ལོ་སྤོང་བྱེད། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ་ 4-1-21a བརྗོད་བྱ་རེ་རེའི་དོན་དུ་སྐྱིལ་ཀྲུང་གཅིག་གིས་བསྐལ་པར་གནས་པས་ཆོས་ཉན་དགོས་ཀྱང་མི་སྐྲག་ཅིང་སྤྲོ་བ་ལམ༷་ནི་ཡོངས༷་སུ༷་འཛིན༷་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཆོས་རྣམས་གདོད་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ་བསླབ་པར་སྟོན་པ༷་དང༷་གསུམ་མོ། །གཉིས་པ་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་རྒྱུ་སྤྱན་ལྔ་ལ་གདམས་པ་ནི། མདོར། ཤ་ཡི་མིག་གིས་དཔག་ཚད་བརྒྱ་མཐོང་བ་ཡོད་དོ། །སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་པོ་དཔག་ཚད་བརྒྱ་ནས་སྟོང་གི་བར་གཟུགས་ཕྲ་རགས་མཐོང་བ་ཤ་ཡི་སྤྱན་བསམ་གཏན་པར་མ་ངེས་ཤིང་། རྟེན་གང་དུ་སྐྱེས་པའི་སས་བསྡུས་པའི་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་པའོ། །ཚེ་སྔ་མར་བསམ་གཏན་པ་སྒོམ་པའི་རྣམ་སྨིན་ལས་ཚེ་འདིར་འབད་མེད་དུ་འབྱུང་བ་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མཐོང་བ་ལྷ་ཡི་སྤྱན། འདི་དང་ལྷ་ཡི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་ཚེ་འདིར་བསམ་གཏན་གྱི་འདུ་བྱེད་ལས་བྱུང་མ་བྱུང་ཙམ་མོ། །ཆོས་ཉིད་བདེན་མཐོང་ངམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ས་བཅུའི་མཉམ་བཞག་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན། འདི་དང་དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་གཅིག །ལུང་རྟོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་སོགས་རྒྱུད་ཚོད་ཤེས་པ་ 4-1-21b ཆོས་ཀྱི་སྤྱན། འདི་དང་ཕ་རོལ་སེམས་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་ན། འདི་འཕགས་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་དང་། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཡུལ་གཞན་རྒྱུད་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་རྟོགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན། འདི་རྗེས་མཐུན་ས་བདུན་པ་ནས་ཡོད། ཨར་གྱིས་ས་དང་པོ་ནས་ཡོད་པར་བཤད། དེ་ལྟར་སྤྱན༷་ལྔ༷་དང༷་ནི༷་ཞེས་མཐར་ཐུག་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་ཅིང་། གནས་སྐབས་གཞན་དོན་བྱ་བའི་ཐབས་གཞན་ལ་རགས་མ་ལུས་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྤྱན་ལྔ་བསྐྱེད་ཅིང་། དོན་དམ་པར་སྤྱན་ལྔའི་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་རོ་གཅིག་དམིགས་མེད་དུ་གདམས་སོ། །གསུམ་པ་མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ་གདམས་པ་ནི། བསམ་གཏན་སྒོམ་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་བསམ་གཏན་པའི་སས་བསྡུས་པ་མིག་དབང་དྭངས་པས། ཐག་ཉེ་རིང་གཟུགས་ཕྲ་རགས་སེམས་ཅན་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ལྷ་ཡི་མིག་གི་མངོན་ཤེས། གོང་སས་བསྡུས་པའི་རྣ་དབང་ལ་བརྟེན་ནས་ཐག་ཉེ་རིང་གི་སྒྲ་སྐད་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ལྷ་ཡི་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་དང་། བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་སེམས་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་ཕ་རོལ་སེམས་ཤེས་ཀྱི་ 4-1-22a མངོན་ཤེས། བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་པའི་སེམས་ཀྱིས་རང་གཞན་རྣམས་ཚེ་རབས་སྔ་མ་རྣམས་སུ་གང་དུ་སྐྱེས་ནས་བདེ་སྡུག་སོགས་ཅི་མྱོང་པ་

【現代漢語翻譯】我對於不懈的精進，從色蘊等直到菩提之間的任何法，都沒有自滿之心；第三，捨棄輕視自己的懈怠。在十方諸佛面前，爲了每一個所說之義，以一個跏趺坐姿安住一劫也不畏懼，並且歡喜踴躍，完全掌握精進，證悟諸法本無生，從而進行修學，這是第三點。第二，不依賴他緣的五眼之教授。總而言之：『肉眼能見百逾繕那』等等經文已經闡明。依靠神變足的自在力，能見百逾繕那乃至千逾繕那的細微和粗大的事物，肉眼並非必定是禪定者才能擁有。而是依憑于任何所生之處的處所攝持的根，是有色之物。前世修習禪定的果報，導致今生不費力氣就能見到死亡和轉生，這是天眼。此天眼與天眼通的差別在於，是否由今生的禪定所生。以法性見真或以無分別智見真，是十地菩薩的等持，這是智慧之眼。此眼與勝義菩提心相同。通達經教和證悟之法，以及根器的利鈍等，這是法眼。此眼與他心通的差別在於所緣境的差別，此眼唯是聖者相續中的證悟，而他心通則能知曉其他相續中的一切。通達一切法而現證菩提，是佛眼。此眼在隨順的七地時就有。阿阇梨（藏文：ཨར་，梵文天城體：आर्य，梵文羅馬擬音：Ārya，漢語字面意思：聖者）說從初地時就有。如是五眼，最終能成辦菩提，並且在過渡階段，爲了成辦利他事業，不依賴其他方法，所以在世俗諦中生起五眼，而在勝義諦中，五眼的所緣和能緣是無二無別的，于無緣中進行教授。第三，六神通之教授。從修習禪定之力而生，為禪定處所攝持，以清凈的眼根，能知遠近的細微和粗大的事物，以及眾生的死亡和轉生，是天眼通。依靠上界處所攝持的耳根，能知遠近的一切聲音，是天耳通。依靠禪定，能知曉他人心念如何變化，是他心通。依靠禪定之心，能知曉自己和他人前世生於何處，感受過何種苦樂等等。

【English Translation】 I have no arrogance towards any dharma from the skandha of form, etc., up to enlightenment, due to tireless diligence; third, abandoning laziness that despises oneself. In front of the Buddhas of the ten directions, for the sake of each and every meaning expressed, remaining in a single lotus posture for a kalpa without fear, and with joy and enthusiasm, fully grasping the diligence that teaches to realize that all dharmas are primordially unborn, is the third point. Second, the instruction on the five eyes that do not rely on others. In short: 'The eye of flesh sees a hundred yojanas.' etc., has been shown. Relying on the power of the miraculous foot, the senses that rely on it can see subtle and coarse forms from a hundred to a thousand yojanas. The eye of flesh is not necessarily limited to those in meditative concentration. Rather, it is a sense organ included in the element of the place where one is born, and is a material object. From the ripening of meditating in previous lives, in this life, without effort, one can see death and rebirth, which is the divine eye. The difference between this and the clairvoyance of the divine eye is merely whether it arises from the activity of meditation in this life or not. Seeing the truth of dharma nature or non-conceptual wisdom, the samadhi of the ten bhumis, is the eye of wisdom. This is the same as ultimate bodhicitta. Knowing the scriptures and the dharma of realization, and the sharpness or dullness of the senses, etc., is the Dharma eye. The difference between this and telepathy is made by the difference in the object. This is only the realization of the noble lineage, and the object of the other is all knowledge of other lineages. Realizing all dharmas and manifestly awakening to enlightenment is the Buddha eye. This exists from the seventh bhumi onwards. Arya (藏文：ཨར་，梵文天城體：आर्य，梵文羅馬擬音：Ārya，漢語字面意思：Noble One) says it exists from the first bhumi. Thus, the five eyes ultimately accomplish enlightenment, and in the meantime, to accomplish the work of benefiting others, without relying on other methods, the five eyes are generated in conventional truth, and in ultimate truth, the object and subject of the five eyes are of one taste, and are instructed in the absence of focus. Third, the instruction on the six abhijñas. Arising from the power of meditative concentration, included in the place of meditative concentration, with the pure eye faculty, one knows the subtle and coarse forms of near and far, and the death and rebirth of sentient beings, which is the clairvoyance of the divine eye. Relying on the ear faculty included in the upper realm, one knows all the sounds of near and far, which is the clairaudience of the divine ear. Relying on meditative concentration, one knows how the minds of others change, which is telepathy. Relying on the mind of meditative concentration, one knows where oneself and others were born in previous lives, and what kind of happiness and suffering they experienced, etc.

ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་གྱི་མངོན་ཤེས་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས། མང་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་། གཅིག་དུ་མར་བསྒྱུར་བ་སོགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བྱ་བ་སྟོན་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་ཤེས་དང་། ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་ཤེས་བཅས་མངོ༷ན་ཤེས༷་ཀྱི༷་ཡོན༷་ཏན༷་དྲུག༷་པོ་སེམས་ཅན་རྣམས་མཉམ་ཉིད་ལ་དགོད་པ་དང་། འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་བྱམས་པ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཡུལ་དང་ཕྲད་པ་དང་། ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་བྱ་བར་འོས་པ་དང༷་། ལུང་བསྟན་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རང་རྒྱུད་ལ་སྐྱེད་ཚུལ་དང་། དོན་དམ་པར་སྤྲོས་པ་ཞི་བར་རྟོགས་པའོ། །བཞི་པ་མཐོང་སྒོམ་ལམ་ལ་གདམས་པ་ནི། དང་པོ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་གཟིགས་པ་ཐེག་ཆེན་མཐོང༷་ལམ༷་སྟེ། མཐོང་སྤང་རྣམས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དུ་བཟོད་ཤེས་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་ཅན་དང༷་། གཉིས་པ་སྤང་བྱ་ལྷན་སྐྱེས་སྒོམ་སྤང་རྣམས་སྤངས་པའི་དོན་དུ། སྔར་ཆོས་ཉིད་མཐོང་བའི་རྟོགས་པ་དེའི་ 4-1-22b རྒྱུན་གོམས་པར་བྱེད་པའི་ཐེག་ཆེན་སྒོམ༷་ལམ་ཞེས༷་བྱ༷་ལ༷། ལམ་དེ་གཉིས་རྒྱུད་ལ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་སྒྲུབ་པའི་རྣམ་པ། ༡ དམིགས་པ། ༢ རྟེན། ༣ འགལ་རྐྱེན་༤ སྤང་༥ བ། ༦ མཐུན་རྐྱེན་༧ སྒྲུབ་༨ པ་༩ རྣམས་༡༠ ཀྱིས་གདམས༷་ངག༷་ནི༷། གྲངས་བཅུ༷་ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ངེས་པར་ཤེས༷་པར༷་བྱ༷འོ། ། 難證各別說 གཉིས་པ་རྟོགས་དཀའ་བ་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ནི། མདོ་ལས་རྒྱལ་སྲས་བཞི་བཅུ་ཞེ་བརྒྱད་གསུངས་པ། ཐེག་དམན་གྱི་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུར་བསྡུས་པས་ཤུགས་བསྟན་ནམ་མཚོན་བྱེད་དཔེ་ཐེག་དམན་གྱི་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུ་དང་། མཚོན་བྱ་དོན་དམ་དངོས་བསྟན་ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུའོ། །ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་འདུན་ལ་ཐེག་དམན་གྱི་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུའི་མིང་གིས་བཏགས་པའི་དགོས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་དོན་དུ་འདྲ་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་བཏགས་པའོ། །དགེ་འདུན་ཉི་ཤུ་དེ་ཡང་། གཞུང་ཚིག་གི་དངོས་བསྟན་ལ་སློབ་དཔོན་ལྟར་ན་འཕར་གསུམ་བསྡོམས་ན་བཅོ་ལྔ་དང་། ཕྱེ་ན་བཅུ་བདུན་ཡིན་ལ། འཕགས་པ་ལྟར་ན། བཅུ་དྲུག་ཏུ་བཞེད་ཅིང་ལྷག་མ་ཁ་སྐོང་བ་སྟེ་ཤུགས་ཀྱིས་བསྟན་པའོ། །འདི་ལ་སྤྱིར་རྒྱུན་ 4-1-23a ཞུགས། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་། ཕྱིར་མི་འོང་བ། དགྲ་བཅོམ་ཞུགས་པ། རང་རྒྱལ་དང་ལྔ་ལས། མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་ལ་གནས་ནས་རྒྱུན་ཞུགས་ཀྱི་སྤང་རྟོགས་སྒྲུབ་ཕྱིར་བརྩོན་པའི་དབ༷ང་པོ༷་བརྟུལ༷་པོ་དང༷་། ༡ དབང་པོ་རྣོན༷་པོ༷་ད༷ག་རིམ་པར། ༢ ད༷ད་པས་མོས་པའི་རྗེས་འབྲང་དང༷་། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་ངམ་མཐོང༷་བས་ཐོབ༷་པ་སྟེ་ཞུགས་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས། དེའི་འོག་ཏུ་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་གཅིག་ཀྱང་མ་སྤངས་པའ

【現代漢語翻譯】憑藉一切智智、宿命追憶的現量以及禪定的心，將多化為一，將一化為多等，示現各種神通事業的神通現量，以及漏盡現量等六種現量的功德，是爲了使眾生安住于平等性，以及使聖者生起慈愛，與可意之境相遇，以及堪為諸天所敬，以及爲了獲得授記，在世俗中於自相續生起之方式，以及在勝義中證悟寂滅戲論。第四，關於見道和修道的教導是：首先，現量照見法性之真諦，即是大乘見道，爲了斷除見斷，具有十六剎那之忍智自性；其次，爲了斷除俱生之修斷，對於先前見法性之證悟，恒常串習，即是大乘修道。應當于自相續中生起此二道，如是宣說。這些也都是修行的行相：一、所緣境，二、所依，三、違緣，四、所斷，五、增上，六、順緣，七、修行，八、者，九、等，十、以這些來教誡，要知道這一定是具有十種功德的自性。難證各別說第二，難以證悟的僧伽（Sangha，僧團）功德分別解說：經中說有四十八位菩薩，攝略為小乘的二十位僧伽，以暗示或象徵的方式，小乘的二十位僧伽是能表之例，而所表之義是真實的大乘二十位僧伽。以小乘二十位僧伽之名安立於大乘僧伽的必要是，爲了隨順聲聞，以相似作為理由而安立。這二十位僧伽，若依論典之詞句的直接顯示，如論師所說，增加三種合計爲十五種，若加以區分則有十七種，如聖者所說，則許為十六種，其餘為補充，即是暗示。對此，一般而言，入流（Srotaāpanna，預流果）、一來（Sakrdāgāmin，一來果）、不還（Anāgāmin，不還果）、阿羅漢（Arhat，阿羅漢果）以及獨覺（Pratyekabuddha，獨覺）五種，安住于見道十五剎那，爲了修行入流之斷證而精進的鈍根者，以及一、利根者次第，二、信隨行者以及法隨行者或見所獲得者，即是入流有兩種。在其下，對於欲界修斷一者也未斷除者。

【English Translation】 Relying on the omniscient wisdom, the direct perception of remembering previous lives, and the mind of meditative concentration, transforming the many into one, and transforming the one into many, etc., the miraculous direct perception that demonstrates various miraculous activities, and the direct perception of the exhaustion of defilements, etc., the six qualities of direct perception are for settling sentient beings in equanimity, and for arousing love in noble beings, encountering desirable objects, and being worthy of reverence by the gods, and for the sake of obtaining prophecies, the way to generate them in one's own mindstream in the conventional sense, and in the ultimate sense, realizing the pacification of elaboration. Fourth, the instructions on the path of seeing and the path of meditation are: First, directly seeing the truth of the nature of reality is the Mahayana path of seeing, which has the nature of sixteen moments of forbearance and knowledge for the sake of abandoning what is to be abandoned by seeing; second, for the sake of abandoning the innate things to be abandoned by meditation, constantly familiarizing oneself with the realization of seeing the nature of reality previously is called the Mahayana path of meditation. It is said that these two paths should be generated in one's own mindstream. These are also the aspects of practice: 1. object of focus, 2. basis, 3. obstacles, 4. what is to be abandoned, 5. increase, 6. favorable conditions, 7. practice, 8. agent, 9. etc., 10. with these to instruct, know that this must be the nature of having ten qualities. Difficult to prove individual explanation Second, the virtues of the Sangha (Sangha, community) that are difficult to realize are explained separately: The sutras say that there are forty-eight Bodhisattvas, which are summarized as twenty Sanghas of the Lesser Vehicle, in an implied or symbolic way. The twenty Sanghas of the Lesser Vehicle are an example of what can be expressed, and what is expressed is the true twenty Sanghas of the Great Vehicle. The necessity of establishing the name of the twenty Sanghas of the Lesser Vehicle on the Sangha of the Great Vehicle is to follow the Shravakas, and to establish it with similarity as the reason. These twenty Sanghas, according to the direct display of the words of the scriptures, as the teacher said, adding three kinds totals fifteen kinds, and if they are distinguished, there are seventeen kinds, as the noble ones said, they are allowed to be sixteen kinds, and the rest are supplementary, which is implied. In general, the Stream-enterer (Srotaāpanna, stream enterer), the Once-returner (Sakrdāgāmin, once returner), the Non-returner (Anāgāmin, non-returner), the Arhat (Arhat, Arhat) and the Solitary Buddha (Pratyekabuddha, solitary Buddha) five kinds, dwelling in the fifteen moments of the path of seeing, the dull-rooted one who strives to practice the abandonment and realization of stream-entry, and 1. the sharp-rooted one in order, 2. the follower of faith and the follower of Dharma or the one obtained by seeing, that is, there are two kinds of stream-entry. Below that, one who has not abandoned even one of the desires to be abandoned by meditation.

མ་འདོད་ཉོན་ལྔའི་བར་སྤང་ནའང་རུང་། མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་ལ་བརྟེན་ནས་གནས་པ་རྒྱུན་ཞུགས་འབྲས་གནས་ཙམ་པོ་དང་། ༣ དེ་ཉིད་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་ལྷ་དང་མི་ཡི་རི༷གས་ནས༷་རི༷གས་སུ་སྐྱེ་བ་གཉིས་པོ་ལ་འབྲས་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་༤ གཉིས་༥ཏེ་རྒྱུན་ཞུགས་ལྔའོ། །རྒྱུན་ཞུགས་རྫོགས་པའི་འོག་ཏུ་སྒོམ་ལམ་གྱིས་འདོད་ཉོན་ལྔ་པ་སྤངས་ནས་དྲུག་པ་སྤོང་བའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཕྱིར་བརྩོན་པའི་དབང་བརྟུལ་དད་མོས་དང་། དབང་རྣོན་མཐོང་ཐོབ་གང་ཡིན་ཀྱང་འདྲ་སྟེ་ཕྱིར་འོང་ཞུགས་པ་གཅིག ༦ །འདོད་ཉོན་དྲུག་པ་སྤངས་ཤིང་གཉེན་པོ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གནས་འདོད་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བ་གཉིས་ལེན་ཀྱང་ 4-1-23b རིགས་འདྲ་གཅིག་ལས་མི་ལེན་པ། ཕྱིར་འོང་འབྲས་གནས་ཙམ་པོ་པ། ༧ ཕྱིར་འོང་དེ་འདོད་ཉོན་སྒོམ་སྤང་བདུན་ནམ་བརྒྱད་སྤངས་ཤིང་གཉེན་པོ་ཟག་མེད་ཐོབ་པ་འདོད་ལྷར་སྐྱེ་བ་གཅིག་ལུས་པས་ཚེ་གཅིག་བར༷་ཆ༷ད་གཅི༷ག་པ་སྟེ་འབྲས་གནས་ཁྱད་༨ པར་ཅན་དང་ཕྱིར་འོང་གསུམ། འདོད་ཉོན་དགུ་པ་སྤང་བར་བརྩོན་པའི་དབང་པོ་རྣོ་བརྟུལ་ལམ་དད་མོས་མཐོང་ཐོབ་ཕྱིར་མི་འོང་ཞུགས་པ་དང་། ༩ ཕྱིར་མི་འོང་འབྲས་གནས་ནི་འདོད་ཉོན་དགུ་པ་སྤངས་ཤིང་དེའི་གཉེན་པོ་ཐོབ་པ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་ཀུན་སྦྱོར་སྤངས། བར་དོ་འགྲུབ་པའི་ཀུན་སྦྱོར་མ་སྤངས་པས་གཟུགས་ཀྱི་བར་དོ་གྲུབ་ནས་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་བར༷་དོ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། ༡༠ ཀུན་སྦྱོར་གཉིས་ཀ་མ་སྤངས་པ་གཟུགས་སུ་སྐྱེས༷་ནས༷་སྡུག་བསྔལ་མཐར་བྱེད་པ་སྐྱེས་འདའ་བ་དང་། ༡༡ གཟུགས་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ནས་བརྩོན་པའི་འདུ་བྱེ༷ད་དང༷་བཅས་པས་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཐ་མར་བྱེད་པ་བྱེད་བཅས་དང་། ༡༢ གཟུགས་སུ་སྐྱེས་ནས་འབད་རྩོལ་གྱི་འདུ་བྱེ༷ད་མིན་པར་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ནས་སྡུག་བསྔལ་ལས་འདའ་བ་བྱེད་མེད་དང་། ༡༣ ཕྱིར་མི་འོང་དེ་ 4-1-24a ཉིད་ཚངས་རིས་ནས་འོ༷ག་མིན༷་དུ་འགྲོ༷་བ་འཕར༷་བ་དང་། ཚངས་རིས་ནས་གནས་གཙང་འོག་མ་འགའ་ཞིག་དང་། དེནས་འོག་མིན་དུ་འགྲོ་བ་ཕྱེད་འཕར་དང་། གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་བརྒྱུད་ཅིང་འཆི་འཕོ་བས་འོག་མིན་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ་གོང་འཕོ༷་འཕར༷་བ་གསུམ༷་བསྡོམས་པ་དང་། ༡༤ ཕྱིར་མི་འོང་དེ་ཉིད་སྲི༷ད་རྩེའི༷་མཐར༷་ཐུག༷་པར་འགྲོ༷་བ་ནི། འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་ཕྱིར་མི་འོང་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་བར་སོང་ནས་གནས་གཙང་བོར་ཏེ་གཟུགས་མེད་རིམ་པར་ཐོབ་པས་སྲིད་རྩེའི་རྟེན་ལ་མྱང་འདས་མངོན་སུམ་བྱེད་པ་མིང་གཞན་གཟུགས་༡༥ སུ་ཉེར་འགྲོ་དང་། གཟུགས་མེད་ཉེར་འགྲོ་འདོད་པའི་རྟེན་དེ་ཉིད་ལ་གཟུགས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་སྤངས་པས་གཟུགས༷་ཀྱི༷་འདོད་ཆགས༷་བཅོ༷མ་ནས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་དང་། ༡༦ བདེན་པ་མཐོང་བའི་རྟེན་མཐོང༷་བ༷་ཡི༷་ཆོ༷ས་དེ་ཉ

【現代漢語翻譯】即使斷除了欲界的五種煩惱也可以。依靠見道的十六剎那，安住于須陀洹果位，這僅僅是粗略的果位。3. 須陀洹在欲界天人和人道中，經歷兩次轉生，這兩種果位是特殊的果位。4. 兩種果位，即須陀洹的五種差別。在須陀洹圓滿之後，通過修道斷除欲界第五品煩惱，爲了獲得斷除第六品煩惱的果位而精進，無論是鈍根還是利根，是隨信行還是隨法行都可以，證得斯陀含果位。6. 斷除了欲界第六品煩惱，以對治道安住，在欲界受生兩次，但不會在同一家族中受生。證得斯陀含果位，這僅僅是粗略的果位。7. 斯陀含斷除了欲界七品或八品煩惱，獲得無漏道，在欲界天中受生一次，即證得一來果，這是特殊的果位，斯陀含共有三種差別。爲了斷除欲界第九品煩惱而精進，無論是利根還是鈍根，是隨信行還是隨法行，證得阿那含果位。9. 阿那含果位是斷除了欲界第九品煩惱，並獲得其對治道。斷除了色界的有身見。由於沒有斷除能產生中有的有身見，因此在中陰身階段證得涅槃，即中陰般涅槃。10. 如果兩種有身見都沒有斷除，則在色界受生，最終斷除痛苦，即生般涅槃。11. 在色界受生后，通過精進的加行道證得涅槃，最終斷除痛苦，即有加行般涅槃。12. 在色界受生后，不通過努力的加行道證得涅槃，從而從痛苦中解脫，即無加行般涅槃。13. 阿那含從梵眾天前往色究竟天，即上流般涅槃。從梵眾天到較低的幾個凈居天，然後到色究竟天，即半超般涅槃。經歷色界的所有天界，通過死亡和轉生到達色究竟天，即遍歿般涅槃，以上三種合稱為上流般涅槃。14. 阿那含最終到達有頂天，即：具有欲界所依的阿那含，在獲得大果報之前，捨棄凈居天，依次獲得無色界的果位，從而在有頂天的所依上現證涅槃，別名色隨行。15. 無色隨行，即具有欲界所依的阿那含，斷除了色界的修道所斷，從而斷除了對色界的貪執，在無色界的所依上獲得阿羅漢果。16. 證見真諦的見道者。

【English Translation】 It is acceptable even if the five afflictions of the desire realm are abandoned. Relying on the sixteen moments of the path of seeing, abiding in the state of Stream-enterer, this is merely a rough fruit. 3. The Stream-enterer, in the desire realm, among gods and humans, experiences two rebirths, these two fruits are special fruits. 4. Two fruits, namely the five distinctions of the Stream-enterer. After the completion of the Stream-enterer, through the path of meditation, abandoning the fifth affliction of the desire realm, striving to obtain the fruit of abandoning the sixth affliction, whether dull or sharp faculties, whether faith-follower or dharma-follower, it is the same, attaining the state of Once-returner. 6. Having abandoned the sixth affliction of the desire realm, abiding in the antidote path, taking two rebirths in the desire realm, but not taking rebirth in the same family. Attaining the state of Once-returner, this is merely a rough fruit. 7. The Once-returner, having abandoned seven or eight afflictions of the desire realm, obtaining the unpolluted path, taking one rebirth in the desire realm, that is, attaining the fruit of One-returner, this is a special fruit, there are three distinctions of the Once-returner. Striving to abandon the ninth affliction of the desire realm, whether sharp or dull faculties, whether faith-follower or dharma-follower, attaining the state of Non-returner. 9. The state of Non-returner is having abandoned the ninth affliction of the desire realm, and obtaining its antidote. Abandoning the attachment to form. Because the attachment that produces the intermediate state has not been abandoned, therefore, in the intermediate state, Nirvana is attained, that is, Intermediate Nirvana. 10. If both attachments have not been abandoned, then rebirth is taken in the form realm, ultimately abandoning suffering, that is, Birth Nirvana. 11. Having taken rebirth in the form realm, through diligent effort, the path is manifested, ultimately abandoning suffering, that is, Effort Nirvana. 12. Having taken rebirth in the form realm, without the effort of diligence, the path is manifested, thereby liberating from suffering, that is, Effortless Nirvana. 13. The Non-returner goes from the Brahma realm to Akanistha, that is, Upper-stream Nirvana. From the Brahma realm to some of the lower Pure Abodes, and then to Akanistha, that is, Half-surpassing Nirvana. Passing through all the realms of the form realm, through death and transference, going to Akanistha, that is, All-passing Nirvana, the above three are collectively called Upper-stream Nirvana. 14. The Non-returner ultimately reaches the peak of existence, that is: the Non-returner with the support of the desire realm, having gone to the great fruit, abandoning the Pure Abodes, sequentially obtaining the formless realms, thereby manifesting Nirvana on the support of the peak of existence, another name is Form-follower. 15. Formless-follower, that is, the Non-returner with the support of the desire realm, having abandoned the abandonment of the form realm's meditation, thereby abandoning the attachment to the form realm, obtaining the Arhat fruit on the support of the formless realm. 16. The seer of truth, the path of seeing.

ིད་ལ༷་ཕྱིར་མི་འོང་ཐོབ་ཅིང་། ཞི༷་བ་དགྲ་བཅོམ་མངོན་བྱེད་མཆོག་ཟུང་ལྟ་བུ་དང་། ༡༧ གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཉེར་འགྲོ་ལས་གཞན་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་དེས་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་ལུས༷་ཀྱིས་མངོ༷ན་སུམ༷་བྱེ༷ད་པ་སྟེ་༡༨ ཕྱིར་མི་འོང་ལ་བཅུའོ། ། 4-1-24b སྲིད་རྩེའི་སྒོམ་སྤང་བརྒྱད་པ་སྤངས་ནས་དགུ་པ་སྤང་བ་ལ་བརྩོན་པ་དགྲ་བཅོམ་ཞུགས་པ་དང་། ཉོན་སྒྲིབ་དང་སྙོམས་འཇུག་གི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀའི་ཆ་ལས་རྣམ་གྲོལ་དང་། ཉོན་སྒྲིབ་ཁོ་ན་ལས་གྲོལ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཏེ་རྒྱན་ཅན་རྒྱན་མེད་ཀྱི་དབྱེ་བའམ། དབང་པོའི༷་སྒོ་ནས་དད་མོས་མཐོང་ཐོབ་དང་བཅས་དགྲ་བཅོམ་འབྲས་གནས་དང་ཞུགས་པ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བརྩི་བ་དང་། ༡༩ སངས་རྒྱས་མི་འབྱུང་̧ན་རང་རྒྱལ་དུ་འགྱུར་བ་བསེ༷་རུ༷་གཅིག་པུར་གནས་པ་ལྟ་བུ་༢༠ དང༷་ནི༷་དགེ་འདུན་ཉི༷་ཤུ༷འོ༷། །འབྲས་བུ་ཐོབ་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཐོད་རྒལ་བ་དང་། སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཆགས་བྲལ་སྔོན་སོང་ཞེས། མཐོང་ལམ་གྱི་སྔ་རོལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་སྒོམ་སྤང་སྤོང་བའི་རིམ་པས་ཕྱིར་འོང་མི་འོང་གཉིས་སོ། །ཅིག་ཆར་བ་ནི་སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བཞག་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་དང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས། མཐོང་ལམ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་འདས་ལམ་གྱིས། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྒོམ་སྤང་རྣམས་དགུར་དྲིལ་ནས་སྤང་བའོ། །དེ་ལྟར་དཔེ་ཡི་དགེ་འདུན་གྱིས་མཚོན་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་ 4-1-25a དགེ་འདུན་ཡུམ་གྱི་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་དོན་བསྡུ་ན། བྱང་སེམས་མི་ནས་མིར་སྐྱེས་ཏེ་གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་བའི་དབང་བརྟུལ་ལམ་བསམ་གཏན་ཐོབ་ནས་སྐྱེ་བ་ཟློག་པའི་ཐབས་མི་མཁས་པས་ལྷ་ཚེ་རིང་པོར་སྐྱེས་ནས་ཡང་འདིར་སྐྱེས་ཏེ་དད་པ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པ་དང་། ༡ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཞན་ནམ་དགའ་ལྡན་ནས་འདིར་སྐྱེས་ཏེ་མྱུར་དུ་ཡོན་ཏན་མངོན་གྱུར་དབང་རྣོན་ནམ་ཁམས་གོང་མའི་སེམས་ཐོབ་ཀྱང་དེར་མི་སྐྱེ་བར་སངས་རྒྱས་མཉེས་པར་བྱེད་པའི་དོན་དུ་དག་ཞིང་དུ་སྐྱེ་བ་འཛིན་པ་མཐོང་བས་ཐོབ་པ་དང་། ༢ ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་སེམས་རྒྱུན་ཞུགས་འབྲས་གནས་ཙམ་པོའི་མིང་ཅན་དང་། ༣ ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་ཐོབ་ཀྱང་དེར་མི་སྐྱེ་བར་འདོད་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་རིགས་སྐྱེ་༤ གཉིས་དང་། ༥ བྱང་སེམས་དད་པ་དང་ཤེས་རབ་ལྷག་པ་ཕྱིར་འོང་ཞུགས་པའི་མིང་ཅན་དང་། ༦ འཛམ་གླིང་དུ་ལན་ཅིག་འོང་ནས་སངས་རྒྱ་བའི་བྱང་འཕགས་འབྲས་གནས་ཙམ་པོ་པ། ༧ སངས་རྒྱས་ 4-1-25b ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཐོབ་ཀྱང་རྒྱལ་བ་མཆོད་ཅིང་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཚེ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་བར་ཆད་གཅིག་པ

【現代漢語翻譯】獲得不還果位，寂滅阿羅漢顯現，如同殊勝雙運。對於色界和無色界的近行定之外的不還者，以身體證得滅盡定，即為不還果的第十種。斷除有頂的第八禪修所斷，努力斷除第九禪修所斷，是為阿羅漢向。從煩惱障和等持障兩種障礙的部分解脫，以及僅從煩惱障解脫，是為從智慧部分解脫，即有裝飾和無裝飾的差別。從根門的角度，將具信隨法行和見至者都算作阿羅漢果位和阿羅漢向二者合一。如果沒有佛出世，就像犀牛一樣獨自居住而成為獨覺。這二十位僧眾是殊勝的。從獲得果位的方式來說，有頓超者；從斷除所斷的方式來說，有先前的離貪者。在見道之前，以世間道次第斷除修所斷，即為一來和不還。一次性斷除，是從斷除所斷的方式安立的。依靠第一禪的近分定，現證見道，以出世道，將三界的修所斷歸納為九品而斷除。如此，以比喻的僧眾為代表的大乘宗義的僧眾。《佛母經》中所說的意義歸納起來是：菩薩從人轉生為人，不能迅速獲得陀羅尼和三摩地等，是為鈍根，或者因為不善於獲得禪定后阻止轉生的方法，而轉生到長壽天，然後又轉生到這裡，僅僅以信心而進入。或者從其他佛剎或兜率天轉生到這裡，迅速顯現功德，是為利根，或者獲得上界的心，但不轉生到那裡，爲了使佛歡喜而受生於凈土，這是見所成辦。安住于大乘見道十六剎那的菩薩，僅僅是具有入流果位之名的。或者獲得上二界的心，但不轉生到那裡，而是轉生到欲界天和人間，利益有情，這是種姓生。菩薩的信心和智慧增上，具有一來果位之名。在贍部洲一次往返后成佛的菩薩，僅僅是具有聖果之名的。即使獲得了不混雜的佛法，爲了供養諸佛和利益眾生，一生就能證得佛果，這是唯一間隔。

【English Translation】 Having attained the state of non-return, the extinction of the Arhat is manifested, like the union of supreme bliss. For the non-returner who is other than the near attainment of form and formlessness, the absorption that is prevented by the body is directly realized, which is the tenth of the non-return fruits. Having abandoned the eighth meditation to be abandoned at the peak of existence, and striving to abandon the ninth, is entering the Arhat path. Liberation from the parts of both the afflictive obscurations and the obscurations of meditative absorption, and liberation only from the afflictive obscurations, is liberation from the part of wisdom, which is the distinction between adorned and unadorned. From the perspective of the faculties, both the faithful follower and the one who has attained sight are considered as the Arhat fruit and the Arhat path as one. If a Buddha does not appear, one becomes a Pratyekabuddha by living alone like a rhinoceros. These twenty Sanghas are excellent. From the perspective of how the fruit is attained, there are those who transcend abruptly; from the perspective of how what is to be abandoned is abandoned, there are those who have previously renounced attachment. Before the path of seeing, the two, the once-returner and the non-returner, abandon what is to be abandoned in stages through the worldly path. Simultaneous abandonment is established from the perspective of how what is to be abandoned is abandoned. Relying on the first near attainment of the first dhyana, directly realizing the path of seeing, through the supramundane path, the objects to be abandoned in the three realms are condensed into nine and abandoned. Thus, the Sangha of the Mahayana tradition, represented by the metaphorical Sangha. To summarize the meaning of what is taught in the Mother Sutra: A Bodhisattva is born from human to human, and cannot quickly attain dharanis and samadhis, etc., is of dull faculties, or because they are not skilled in methods of preventing rebirth after attaining meditation, they are born in long-life heavens, and then born here again, entering only through faith. Or, having been born here from another Buddha-field or Tushita, quickly manifesting qualities, is of sharp faculties, or having attained the mind of the higher realms, but not being born there, taking birth in a pure land for the purpose of pleasing the Buddha, this is attained by sight. A Bodhisattva abiding in the sixteen moments of the Mahayana path of seeing is merely named as abiding in the stream-enterer fruit. Or, having attained the mind of the upper two realms, but not being born there, but being born in the desire realm gods and humans, benefiting sentient beings, this is lineage birth. The Bodhisattva's faith and wisdom are increased, having the name of the once-returner entering the stream. The Bodhisattva who returns to Jambudvipa once and then becomes a Buddha is merely named as having the noble fruit. Even if one attains the unmixed Dharma of the Buddha, in order to worship the Victorious Ones and benefit beings, one lifetime is obstructed from attaining Buddhahood, this is the one interruption.

་དང་། ༨ ས་བརྒྱད་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་སེམས་དབང་བརྟུལ་དང་དབང་རྣོན་ཕྱིར་མི་འོང་ཞུགས་པའི་མིང་ཅན་དང་། ༩ ཁམས་བར་མར་སངས་རྒྱ་བ་བར་འདའ་བ་དང་། ༡༠ འཛམ་གླིང་དུ་སྐྱེས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་དྲུང་དུ་སངས་རྒྱས་ཏེ་ཆོས་བསྟན་ནས་ཆོས་བསྐལ་པའམ་བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་གནས་པ་སྐྱེས་འདའ་དང་། ༡༡ སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བརྩོན་པ་ཆེས་ཆེ་བ་བྱེད་བཅས་དང་། ༡༢ བརྩོན་པ་ཆུང་བ་བྱེད་མིན་དང་། ༡༣ འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་ཚངས་རིས་ནས་འོག་མིན་བར་དུ་ཕྱིན་ཏེ་སངས་རྒྱ་བ་འོག་མིན་འགྲོ་སྟེ་དེ་ལ། བསམ་གཏན་བཞི་ཐོབ་པ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་ཤིང་དང་པོ་བསྒྲུབས་ནས་ཚངས་རིས་ནས་རིམ་པར་འོག་མིན་དུ་ཕྱིན་ཏེ་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་དུ་སངས་རྒྱས་པ་འཕར་བ་དང་། ཚངས་རིས་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་གནས་གཙང་གཅིག་གམ་གཉིས་བརྒལ་ནས་འོག་མིན་དུ་འཚང་རྒྱ་བ་ཕྱེད་འཕར་དང་། གནས་རིས་བཅུ་བདུན་དུ་སྐྱེས་ཏེ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་གནས་ཐམས་ཅད་འཕོ་སྟེ་འཕར་གསུམ་དང་། ༡༤ 4-1-26a གནས་གཙང་མིན་པའི་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་སེམས་རྣམས་ཐོབ་པས་གཟུགས་ཁམས་སུ་སྐྱེས་ཏེ། ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་པར་སངས་རྒྱ་བ་སྲིད་རྩེའི་མཐར་ཐུག་འགྲོ་དང་། ༡༥ གཟུགས་མེད་བཞིན་སེམས་སྦྱངས་ནས་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པར་སངས་རྒྱ་བ་གཟུགས་ཀྱི་ཆགས་བཅོམ་དང་། ༡༦ སྲིད་པ་ཐ་མ་པའི་བྱང་སེམས་ཚེ་འདི་ཉིད་སངས་རྒྱ་བའི་ཆ་ནས་མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་ཞི་བ་དང་། ༡༧ ཐོད་རྒལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ནས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ལུས་ཀྱིས་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་ཕྱིར་མི་འོང་ལུས་མངོན་བྱེད་དང་། ༡༨ ས་བཅུ་པའི་བྱང་སེམས་སངས་རྒྱས་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་དགྲ་བཅོམ་ཞུགས་པའི་མིང་ཅན་དང་། ༡༩ སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་མི་བཞུགས་པའི་ཞིང་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པའི་བྱང་འཕགས་བསེ་རུའི་མིང་གིས་བསྟན་པ་བཅས་དགེ་འདུན་ཉི་ཤུའོ། ༢༠ །བྱང་སེམས་འཕགས་པ་གཞན་དོན་ལས་ཉམས་པས་དངོས་སུ་གཟུགས་མེད་དུ་སྐྱེ་བ་མིན་ནོ། །འདི་རྣམས་ཀྱང་ཡུམ་ལས་སོ་སོར་མདོ་སྦྱོར་རེ་དང་། བྱང་སེམས་འདི་ནས་གར་སྐྱེས་གང་ནས་འདིར་འོང་ 4-1-26b དྲིས་པས་ལན་བསྟན་པ་རྣམས་ཡོད་ཅིང་། གཞན་ཡང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་འཁོར་ལོའི་མདོ་ལས། ལོག་པ་བརྒྱད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས། །རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ལ་རེག །ཡང་དག་བརྒྱད་ལ་ཞེན་པ་མེད། །དེ་ཕྱིར་བརྒྱད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཁོར་བའི་འདུ་ཤེས་གང་བརྗོད་པ། །སངས་རྒྱས་འདུ་ཤེས་དེ་བཞིན་ཏེ། །མཉམ་པ་ཉིད་ནི་དེར་ཞུགས་པས། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པར་ཤེས་པར་གྱིས། །སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་བཞུགས་བཞུགས་པ། །བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཚོལ་བར་བྱེད། །དེ་ཚོལ་བར་ནི་འོངས་པས་ན། །དེས་ན་དེ་ནི་ལན་ཅིག་འོང་། །འདིར་ནི་ཆོས་རྣམས་འོང་བ་དང་། །འགྲོ་བ་དག་ཀྱང་མི་

【現代漢語翻譯】 8. 處於第八地的菩薩，根據根器的利鈍，被稱為『一來』（梵文：Sakrdāgāmin）的入流者。 9. 在中陰身中成佛者，稱為『中般涅槃』。 10. 在贍部洲出生，在菩提樹下成佛，說法並住世一劫或超過一劫者，稱為『生滅』。 11. 極其勤奮地利益眾生者，稱為『作』。 12. 不太勤奮者，稱為『不作』。 13. 輪王從色界梵天一直到色究竟天成佛者，稱為『往色究竟』。即獲得四禪，完全修習，首先從梵天次第到達色究竟天，並在各種乘中成佛者，稱為『跳躍』。從梵天死後，經過一個或兩個凈居天，在色究竟天成佛者，稱為『半跳躍』。在十七個凈居天中出生並利益眾生者，稱為『一切處轉移三跳躍』。 14. 獲得非凈居天之上的兩個上界之心，因此出生於色界，並在各種乘中成佛者，稱為『有頂邊際行』。 15. 如同修習無色界之心一樣修習，並在具有各種乘中成佛者，稱為『壞色』。 16. 最後有菩薩在今產生佛的角度而言，稱為『見法寂靜』。 17. 獲得超越的等持，從以智慧之身證得滅盡定（梵文：Nirodha-samāpatti）的角度而言，稱為『一來身顯現』。 18. 十地菩薩爲了顯現成佛而入流者，被稱為『阿羅漢入流』。 19. 在佛和聲聞不住的剎土中利益眾生的菩薩聖者，被稱為『獨覺』。以上是二十種僧伽。 20. 菩薩聖者不會因為不利益他人而實際轉生到無色界。這些也分別出自《母經》中的一個經部和律部。還有關於菩薩從何處出生，從何處來到此處的問答。此外，《不退轉法輪經》中說：『遠遠超越八種邪見，觸及八種解脫，不執著於八種正見，因此稱為第八地。』『輪迴的認識如何宣說，成佛的認識也同樣，因為平等性融入其中，所以要知道是入流者。』『過去的佛所居住的地方，正在尋求偉大的菩提，因為來到那裡尋求，所以稱為一來。』『在此處，諸法到來，眾生也……』

【English Translation】 8. Bodhisattvas abiding in the eighth bhūmi (ground/level), depending on whether their faculties are sharp or dull, are called 'Once-Returner' (Sakrdāgāmin) entrants. 9. Those who attain Buddhahood in the bardo (intermediate state) are called 'Intermediate Nirvana'. 10. Those who are born in Jambudvipa (the continent where we live), attain Buddhahood under the Bodhi tree, teach the Dharma, and remain for one kalpa (aeon) or more, are called 'Birth and Death'. 11. Those who are extremely diligent in benefiting sentient beings are called 'Doers'. 12. Those who are not very diligent are called 'Non-Doers'. 13. A Cakravartin (wheel-turning monarch) who attains Buddhahood from the Brahma realm of the Form Realm all the way to the Akanistha (highest) realm is called 'Going to Akanistha'. That is, having obtained the four dhyānas (meditative absorptions), fully cultivated them, first proceeding from the Brahma realm gradually to Akanistha, and attaining Buddhahood in various vehicles, is called 'Leaping'. One who dies from the Brahma realm, passes through one or two Pure Abodes, and attains Buddhahood in Akanistha is called 'Half-Leaping'. One who is born in the seventeen Pure Abodes and benefits sentient beings is called 'All-Place-Transferring Three Leaps'. 14. Having obtained the minds of the two upper realms above the Non-Pure Abodes, and thus being born in the Form Realm, and attaining Buddhahood in various vehicles, is called 'Ultimate Edge of Existence Goer'. 15. Having trained the mind like training the Formless Realm mind, and attaining Buddhahood in various vehicles, is called 'Destruction of Form'. 16. From the perspective of the last existence Bodhisattva attaining Buddhahood in this very life, it is called 'Peaceful in Visible Dharma'. 17. Having obtained the surpassing samādhi (meditative concentration), from the perspective of manifesting the cessation attainment (Nirodha-samāpatti) with the body of wisdom, it is called 'Once-Returner Body Manifestation'. 18. A Bodhisattva of the tenth bhūmi who enters the stream for the sake of manifesting Buddhahood is called 'Arhat Entrant'. 19. A noble Bodhisattva who benefits sentient beings in a field where Buddhas and Śrāvakas (hearers) do not reside is called 'Pratyekabuddha' (Solitary Realizer). These are the twenty Sanghas. 20. Noble Bodhisattvas do not actually take birth in the Formless Realm due to not benefiting others. These also come from one Sutra Pitaka and one Vinaya Pitaka respectively from the 'Mother Sutra'. There are also questions and answers about where the Bodhisattva is born from and where they come from. Furthermore, in the 'Irreversible Wheel Sutra', it says: 'Far beyond the eight wrong views, touching the eight liberations, not clinging to the eight right views, therefore it is called the eighth bhūmi.' 'How is the perception of samsara (cyclic existence) proclaimed? The perception of Buddhahood is the same, because equanimity is integrated into it, therefore know it to be an entrant.' 'The place where the Buddhas of the past resided, is seeking great Bodhi (enlightenment), because coming there to seek, therefore it is called Once-Returner.' 'Here, the dharmas (phenomena) come, and sentient beings also...'

དམིགས་ཏེ། ། འོང་དང་འགྲོ་བ་མེད་ཐོབ་པས། །ད་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་ཞེས་བརྗོད། །གང་གིས་སེམས་ཅན་རབ་སྡུག་བསྔལ། །ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་དེ་ཡིས་བཅོམ། །ཉོན་མོངས་པ་ལས་སེམས་ཅན་འབྲལ། །དེས་དེ་དགྲ་བཅོམ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིགས་མེད་པ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་བསམ་ཡས་པ། །སེམས་ཅན་མང་ལ་སྒྲོགས་པར་བྱེད། །དེས་དེ་ཉན་ཐོས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རྐྱེན་རྣམས་ 4-1-27a འདི་དག་ཤེས་ནས་ནི། །དེ་ནི་གང་ལའང་མི་གནས་ཏེ། །རང་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་ཏུ་བསྟན། །ཅེས་སོགས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ། ། 所授果抉擇分 གསུམ་པ། གདམས་འབྲས་ངེས་འབྱེད་ཡན་ལག་ལ། ངོ་བོ་མདོར་བསྟན་པ་དང་། ཁྱད་ཆོས་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས། 略說本身 དང་པོ། མི་རྟག་སོགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་བདེན་བཞི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དམི༷གས་པ༷་དང༷་ནི༷། དེ་དག་ལ་མངོན་ཞེན་གཅོད་ཅིང་སྒྲོ་འདོགས་སོ་གཉིས་བྲལ་བ་ཆོས་བདག་མེད་ཀྱི་རྣམ༷་པ༷་དང༷་། ཐེག་གསུམ་གྱི་རྟོགས་རིགས་ཚང་བར་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ༷་དང༷་། ཕྱི་ནང་གི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སྲིད་ཞི་ལས་ཡོངས༷་སུ༷་འཛིན༷་པ༷་ཡི༷ས་ཟིན་པ་དང་། བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔའ༷་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་སྐྱོབ༷་པ༷་ཡི༷་མཛད་པ་ཅན་གྱི་དྲོད༷་སོ༷གས་ལམ་གྱི་བདག༷་ཉི༷ད་ཇི༷་ལྟ་བ་བཞིན༷་དུ༷། རང་གི་སྤང་བྱར་གྱུར་པའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ༷་རྟོག༷་བཞི༷་པོ༷་སྤང་བྱའི་ཚུལ་དུ་ལྡན༷་པར་བརྟེན༷་པ༷་སྟེ་སྦྱོར་ལམ་བཞིས་རང་རང་གི་རྟོག་པ་སོ་སོ་སྲབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱིས་སྤོང་བར་མི་བྱེད་པས་སོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ལྔས་ཐེག་ཆེན་དྲོད་སོགས་ཆུང༷་དང༷་འབྲིང༷་དང༷་ཆེན༷་པོ༷་གསུམ་གྱི་དབྱེ་ 4-1-27b བ་བཅུ་གཉིས་རྣམ༷ས་དང་ལྡན་པའི་སྦྱོར་ལམ་འདི། ཉན༷་ཐོས༷་དང་། བསེ༷་རུ༷་ལྟ༷་བུ༷་སྟེ་རང་རྒྱལ་དང༷་། བཅས༷་པ༷་ཡི་སྦྱོར་ལམ་དག༷་ལ༷ས་ཁྱ༷ད་པར༷་དུ་འཕ༷གས་པ་ཡིན་ཏེ། ཉན་རང་རྣམས་ཀྱིས་དྲོད་སོགས་བདེན་བཞི་ཙམ་གཏན་ལ་དབབ་བྱར་དམིགས་པ་དང་། མི་རྟག་སོགས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན། ཐེག་དམན་གྱི་རྟོག་རིགས་ཁོ་ན་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་། སྲིད་ཞིར་ལྟུང་བ་ལས་འཛིན་པའི་ཐབས་མཁས་དང་བྲལ་བས་ཡོངས་འཛིན་དམན་པ་དང་། རྟོག་པ་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་རང་རང་གི་སྤང་བྱ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོར་མི་འབྲེལ་པའམ་མི་ལྡན་པའོ། ། 廣說差別法 གཉིས་པ་ལ། དམིགས་རྣམ་རྒྱུ་གསུམ། ལྡན་ཆོས་རྟོག་པ། ཡོངས་འཛིན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་གསུམ། 緣相三因 དང་པོ་ལ། སྦྱོར་ལམ་གྱི་དམིགས་རྣམ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང་། མཇུག་བསྡུ་བ་གཉིས། 廣說加行道緣相 དང་པོ་ལ། དྲོད་རྩེ་བཟོད་མཆོག་བཞི་ལས། 暖 དང་པོ་ནི། མདོར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚིག་དོན་ཅི་ལགས་ཞེས་རྟེན་དྲིས། དེ་མི་དམིགས་པར་

【現代漢語翻譯】專注於此，獲得無來無去之境，故稱『不還』。誰能使眾生極度痛苦，摧毀一切煩惱，使眾生脫離煩惱，因此被稱為『阿羅漢』（dgra bcom，梵文：arhan，梵文羅馬擬音：arhat，敵害者）。菩薩無所畏懼，佛法不可思議，為眾多眾生宣說，因此被稱為『聲聞』（nyan thos）。知曉這些因緣之後，便無所住著，被稱為『獨覺』（rang sangs rgyas）之名。菩薩對此有詳細的闡述。

所授果抉擇分第三，關於『道果』（gdams 'bras）的抉擇支分，分為略說其本身和廣說其差別法兩部分。略說本身第一，以無常等為特徵的如幻的四聖諦（bden bzhi）為所緣，斷除對它們的執著，遠離增益和損減二邊，具有法無我（chos bdag med）之相，生起圓滿的三乘（theg gsum）的證悟之因，精通內外方便，完全掌握輪迴和寂滅，並以菩薩救護眾生的事業為標誌，如實地具備暖位（drod）等道的自性，同時，將自身的所斷，即能取所取（gzung 'dzin）的四種分別念（rnam rtog bzhi po），作為所斷之法而安住，也就是說，通過四加行道（sbyor lam bzhi）各自使自己的分別念逐漸減弱，而不是斷除。因此，通過這五種方式，大乘（theg chen）暖位等分為小、中、大三種，共有十二種差別。這個加行道（sbyor lam）超越了聲聞（nyan thos）、獨覺（bse ru lta bu ste rang rgyal）和具戒者的加行道，因為聲聞和獨覺僅僅以四聖諦為所緣，執著于無常等，具有人無我（gang zag la bdag med）之相，僅僅生起小乘的證悟之因，缺乏從輪迴和寂滅中解脫的方便，因此掌握得不夠圓滿，並且對於大小不同的分別念，沒有將其作為各自所斷的對治法。廣說差別法第二，分為所緣之相、三因、具足之法、分別念、以及善知識的差別這三個方面進行闡述。緣相三因第一，分為廣說加行道的所緣之相和總結兩部分。廣說加行道緣相第一，在暖位（drod）、頂位（rtse）、忍位（bzod）、勝位（mchog）這四者中：暖位第一，簡而言之，詢問菩薩的詞義是什麼，回答是不可得。

【English Translation】 Focusing on this, one attains the state of no coming and going, hence called 'Non-Returner'. Whoever causes sentient beings extreme suffering, destroys all afflictions, and separates sentient beings from afflictions, is therefore called 'Arhat' (dgra bcom, Sanskrit: arhan, Romanized Sanskrit: arhat, meaning 'foe destroyer'). A Bodhisattva is fearless, the Buddha's teachings are inconceivable, and they proclaim them to many sentient beings, therefore they are called 'Shravaka' (nyan thos). Having understood these conditions, one does not abide anywhere, and is called by the name 'Pratyekabuddha' (rang sangs rgyas). The Bodhisattva explains this in great detail.

The Decisive Division of What is Bestowed Third, regarding the branch of decisive understanding of 'Path and Fruit' (gdams 'bras), there are two parts: a brief explanation of its essence and a detailed explanation of its distinctions. Brief Explanation of the Essence First, the four noble truths (bden bzhi), characterized by impermanence and the like, are like illusions as the object of focus, cutting off attachment to them, being free from the two extremes of superimposition and denial, having the aspect of no self of phenomena (chos bdag med), generating the cause for complete realization of the three vehicles (theg gsum), being skilled in inner and outer methods, completely mastering samsara and nirvana, and being marked by the actions of a Bodhisattva (byang chub sems dpa') protecting sentient beings, possessing the warmth (drod) and other qualities of the path's nature as they are. At the same time, one abides by the fact that one's own objects to be abandoned, namely the four conceptualizations (rnam rtog bzhi po) of grasping and the grasped (gzung 'dzin), are to be abandoned. That is to say, through the four paths of application (sbyor lam bzhi), one gradually weakens one's own conceptualizations, rather than abandoning them. Therefore, through these five aspects, the great vehicle's (theg chen) warmth and other stages are divided into small, medium, and large, with a total of twelve distinctions. This path of application (sbyor lam) surpasses the paths of application of the Shravakas (nyan thos), Pratyekabuddhas (bse ru lta bu ste rang rgyal), and those with vows, because the Shravakas and Pratyekabuddhas only focus on the four noble truths, are attached to impermanence and the like, have the aspect of no self of person (gang zag la bdag med), only generate the cause for the realization of the lesser vehicle, lack the skillful means to liberate from samsara and nirvana, and therefore their mastery is incomplete, and they do not relate to or possess the antidotes for abandoning the large, medium, and small conceptualizations. Detailed Explanation of the Distinctions Second, there are three aspects to explain: the object of focus, the three causes, the qualities possessed, the conceptualizations, and the distinctions of the virtuous friend. Object of Focus, Three Causes First, there are two parts: a detailed explanation of the object of focus of the path of application and a conclusion. Detailed Explanation of the Object of Focus of the Path of Application First, among the four: warmth (drod), peak (rtse), forbearance (bzod), and supreme (mchog): Warmth First, in short, when asked what the meaning of the word Bodhisattva is, the answer is that it is unobtainable.

བསྟན་ཅིང་། བྱེ་བྲག་དྲོ་བར་གྱུར་པའི་རྟེན་ལ། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ 4-1-28a ལ་བྱ་ཡི་རྗེས་མེད་ཅེས་བྱ་དང་། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་སོགས་གནས་མེད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་དཔེས་བསྟན་ཅིང་། དཔེ་དགུ་པོ་གཟུང་རྟོག་དགུ་དང་བསྟུན་ལ། དེ་བཞིན་འོག་མ་ལྔ་ལའང་རྣམ་རྟོག་དང་དཔེ་དོན་སྦྱར་ནས་གསུངས་སོ། །དྲོད་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི། སོ་སོ་རང་གི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་ཐོབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ་མཐོང་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་མེ་ལྟ་བུའི་སྔ་ལྟས་དྲོད་ཐོབ་པའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ན། དམི༷གས་པ༷་ནི་ཡུལ་གཟུགས་སོགས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་མི༷་རྟག༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་བདེན༷་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་པའི༷་རྟེན༷་ཅ༷ན་གྱི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་དེ་ཤེས་ནས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའི་གཞི་ཡིན་ལ། མདོ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱད་པའི་ཚེ་གཟུགས་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། ལྷག་པར་གནས་པ་དང་། ཀུན་ཤེས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ལ་མཐུན་པའི་སྲེད་པ་སྟེ་སྐྱོན་ནོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ལ། མདོར་ན་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་གྱི་ཆོས་ལ་འདུ་འགོད་ 4-1-28b དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ལ་དམིགས་ཏེ། མངོན་པ་སོགས་ནས་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་བཤད་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པ་མཐའ་ཡས་པའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པ་དེ༷་ཡི༷་ནི༷། རྣམ༷་པ༷་མི་རྟག་སོགས་སུ་མངོ༷ན་ཞེན༷་ལ༷་སོག༷ས་པའི་སྒྲས་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་གསུམ་འགོག༷་པ་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའམ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཏེ། དྲོད་ཆུང་ངུའི་དམིགས་རྣམ་ཡིན་ལ། ཐེག༷་པ༷་གསུམ༷་ཆར༷་གྱི་རྟོགས་རིགས་ཚང་བར་ཐོབ༷་པའི༷་རྒྱུ༷འོ། །རྒྱུ་ཡི་ཁྱད་པར་འདི་འོག་མ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ཡང་བདེན་བཞི་སོ་སོར་མདོ་མང་། ལམ་བདེན་དམིགས་རྣམ་སྐབས། སེམས་ནི་སེམས་མ་མཆིས་ཏེ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བའོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས། དྲོད་འབྲིང་དུ། གཟུག༷ས་སོ༷གས། དེ་ཉིད་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་འདུ༷་བའམ་སྒྲུབ་པ་མ་དམིགས། མོས་པ་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་འགོད༷་པ་སྟེ་དགག་པ་མི་དམིགས་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དམིགས་པ་མིང་གི་རྒྱུན་མི་འདྲ་བར་འཇུག་པ་གན༷ས་པ་དང་བྲལ༷་བས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་རྒྱུན་མི་འདྲ་བ་རང་མཚན་བརྗོད་བྱར་ཞེན་པ་དང༷་། གན༷ས་པ་དང༷་འདྲ་བ་སྤྱི་ཡི་རྒྱུ་ 4-1-29a མཚན་བརྗོད་བྱར་མེད་པ་ནི་རྣམ་པ་སྟེ། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་རང་མཚན་བརྗོད་བྱར། རྟོག་གེ་ལས་ཀྱང་མི་འདོད་པས་མེད་ཀྱང་། དེ་བརྗོད་དམ་སྙམ་དུ་ཞེན་པ་ནི་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་དོན་ལ་མེད་པས་མདོར་ན་བརྗོད་བྱ་མེད་དེ། རྗོད་བྱེད་མིང་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། ། དྲོད

【現代漢語翻譯】教導說，對於變得特別溫暖的所依，善現（Subhuti，佛陀的弟子之一）啊，就像這樣：例如，說天空中沒有鳥的痕跡，以及夢境、幻術等沒有處所、沒有目標的比喻來教導。九個比喻與九種執著相對應。同樣，對於下面的五個（階段），也將概念和比喻的意義結合起來進行闡述。溫暖的自性是：各自在自己的真諦上獲得顯現的等持（samadhi）和智慧平等具備，即如見道的智慧之火般獲得預兆溫暖。那是什麼樣的呢？所緣是，聲聞（Śrāvaka，小乘佛教徒）以對色等境的無常等四諦的依賴，十六種有相之相的自性為空性，通過了知而斷除增益的基礎。經中說：『舍利子（Śāriputra，佛陀的弟子之一），當大菩薩行般若波羅蜜多時，如果對色是無常、是痛苦、是空性、是無我等顯現執著，並特別安住，完全了知，那就是與大菩薩之法不相應的貪愛，是過失。』等等來教導。總而言之，緣于從色到一切智的法遠離積聚等差別，不像《現觀莊嚴論》等中所說的十六種行相那樣，而是以無量行相的方式緣，那樣的行相是：以無常等顯現執著等詞語遮止大、中、小三種（執著），完全受持或不可言說的行相，是小溫暖的所緣行相。是圓滿獲得三乘一切覺悟之因。這個原因的差別也應適用於下面的一切（階段）。而且，對於四諦各自的眾多經典，在道諦的所緣行相的章節中說：『心非心，心之自性光明。』等等。在中等溫暖中，色等，以如理作意不緣于積聚或建立，以作意安立，即不緣于遮止而加以區分，緣于所緣名稱的相續不以相同的方式存在，以遠離安住來加以區分，相續不以相同的方式存在，執著于自相所詮，以及與安住相同的一般之相，沒有所詮，是行相。即使在名言中，對於自相所詮，也不希望從分別念中產生，即使沒有，也執著于說或想，那只是假立，實際上沒有，所以總而言之沒有所詮，因為所有的能詮名稱都不存在。溫暖。

【English Translation】 It teaches that for the support that has become particularly warm, O Subhuti, it is like this: for example, it teaches by saying that there are no traces of birds in the sky, and that dreams, illusions, etc., have no place and no object. The nine metaphors correspond to the nine kinds of clinging. Similarly, for the five lower (stages), the concepts and the meaning of the metaphors are also combined and explained. The nature of warmth is: each having equanimity of samadhi and wisdom that obtains appearance on their own truths, that is, obtaining the omen of warmth like the fire of the wisdom of the path of seeing. How is that? The object is that the Śrāvakas rely on the four truths of impermanence, etc., of objects such as form, etc., and the sixteen aspects of the conditioned aspect are empty in their own nature, and by knowing that, it is the basis for cutting off the imputation. The sutra says: 'Shariputra, when a great Bodhisattva practices the Perfection of Wisdom, if he is manifestly attached to form being impermanent, being suffering, being empty, and being selfless, and especially abides, and fully knows, that is a craving that is not in accordance with the Dharma of the great Bodhisattva, it is a fault.' etc. In short, focusing on the Dharma from form to omniscience, which is distinguished by being free from accumulation, etc., unlike the sixteen aspects described in the Abhisamayalankara, etc., but focusing on it through limitless aspects, that aspect is: by the words of manifest attachment to impermanence, etc., the three great, medium, and small (attachments) are prevented, and the aspect that is completely upheld or inexpressible is the object aspect of small warmth. It is the cause of fully obtaining all the realizations of the three vehicles. This difference in cause should also be applied to all the lower (stages). Moreover, for the many sutras of each of the four truths, in the chapter on the object aspect of the path truth, it is said: 'The mind is not the mind, the nature of the mind is clear light.' etc. In medium warmth, form, etc., not focusing on accumulation or establishment by that very mind, establishing by aspiration, that is, distinguishing by not focusing on negation, focusing on the continuum of the object name not existing in the same way, distinguishing by being away from abiding, the continuum not existing in the same way, clinging to the self-characteristic expressed, and the general characteristic that is the same as abiding, not having the expressed, is the aspect. Even in terminology, for the self-characteristic expressed, it is not desired to arise from conceptual thought, even if it does not exist, clinging to saying or thinking that, that is just imputation, in reality it does not exist, so in short there is no expressed, because all the expressing names do not exist. Warmth.

་ཆེན་པོ་ནི། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེར་བཏགས༷་པ་ཙམ་ལས་གྲུབ་པ་མེད་པ་ནི་དམིགས་པ་དང༷་། དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གང་དུ་ཡང་བརྗོ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པ་རྣམ་པ་སྟེ། བཏགས་འཛིན་ཀྱང་མེད་པ་ནི་མཉམ་བཞག་ཏུ་རྣམ་རྟོག་ཉེ་བར་ཞི་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། ། 頂 གཉིས་པ་རྩེ་མོའི་ངོ་བོ་ནི། བདེན་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་མཆེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་དགེ་རྩ་གཡོ་བའི་ནང་ནས་རྩེ་མོར་གྱུར་པའོ། །རྩེ་མོ་ཐོབ་པ་ནི་ལོག་ལྟས་དགེ་རྩ་ཆད་པ་ནམ་ཡང་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྩེ་མོ་ཆུང་ངུ་། གཟུགས༷་སོ༷གས་དངོས་པོར་དམིགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་བརྟེན་བྱར་མི༷་གན༷ས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་ཅིས་ན་དེ༷་དག་ནི༷། གཟུགས་སོགས་དེ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོར༷་རང༷་བཞིན༷་བདེན་པ་མེ༷ད་པས་ 4-1-29b སོ། །དེས་ན་གཟུགས་སོགས་མཚན་མར་མི་མཐོང་བ་དེ་ནི་དམིགས་པ་དང་གཟུགས་སོགས་དེ༷་དག༷་གཅི༷ག་གི༷་རང༷་བཞིན༷་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེར། ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གཅི༷ག་པས། གཟུགས་སོགས་དེ༷་རྟག་མི༷་རྟག༷་སོ༷གས་སུ་བདེན་པར༷་མི༷་གན༷ས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་རྣམ་པའོ། །མདོར། ཡུམ་ལ་སྤྱོད་པས་གཟུགས་ལ་གནས་པར་མི་བགྱིས་སོ་སོགས་གནས་མེད་དམིགས་མེད་དཔེས་གསུངས། རྩེ་མོ་འབྲིང་ནི། མི་རྟག་སོགས་དེ༷་རྣམ༷ས་དང་། དེ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོ༷ས་སྟོང༷་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མི་རྟག་སོགས་དེ༷་དག༷་ཕན་ཚུན་གཅི༷ག་གི༷་རང༷་བཞིན༷་དུ་གཅི༷ག་པས་ཐ་དད་མེད་པ་དམིགས་པ། ཆོས༷་རྣམ༷ས་བདག་དང་བདག་གིར་གཟུང་བྱའམ་བདེན་པར་མི༷་འཛིན༷་པ་རྣམ་པ་གང༷་ཡི༷ན་པ་དང༷་། རྩེ་མོ་ཆེན་པོ་ནི། གཟུགས་སོགས་དེ༷་དག༷་སྔོ་སེར་གྱི་མཚ༷ན་མར༷་མེད་པས། མཚན་མར་མི༷་མཐོང༷་བའི་ཕྱིར༷་ན་གཟུགས་སོགས་མི་དམིགས་པ་ནི་དམིགས་པ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བཟོ་སྦྱང་གིས་རང་ལམ་མཚན་མར་འཛིན་པས་བདེན་པ་མ་མཐོང་བ། ཤེར་ཕྱིན་འདིར་ཞུགས་ཏེ་མཚན་མར་མི་འཛིན་པས་བདེན་པ་མཐོང་བའི་ 4-1-30a དཔེས་མདོ་ལས་གསུངས། གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་ཤེས༷་རབ༷་ཀྱིས༷་ནི༷་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྟོགས༷་པ༷་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་དུ་མཚན་མ་དང་མཚན་མ་མེད་པར་དམི༷གས་སུ༷་མེ༷ད་པར༷་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་རོ། ། 忍 གསུམ་པ་བཟོད་པའི་ངོ་བོ་ནི། བདེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་ཤིང་རྗེས་སུ་སོང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་དོན་ལ་བཟོད་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་སྟེ་བཟོད་པ་ཐོབ་ཕྱིན་ཆད་ངན་སོང་དུ་མི་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །བཟོད་པ་ཆུང་ངུ་ནི། གཟུགས་སོ༷གས་རང་གི་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་གཟུང་བྱའི་མཚན་མ་མེ༷ད་པར་མཐོང་བས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཉི༷ད་དམིགས་པ་དང་། གཟུགས་སོགས་དེའི༷་དང

【現代漢語翻譯】大者，從色蘊乃至一切智之間的一切法，僅是假立，並無實有，是為所緣。無論善、不善、無記，皆不可言說，是為行相。無有執著假立，是為等持，乃是于寂滅一切分別之自在。二者，頂之體性：于諸真實，光明遍照之等持，與智慧平等相應，乃是從不順品動搖善根之中，成為頂者。獲得頂位，則永不生起邪見斷善根之事。此中，小頂，色等不以實物為所緣之心為依，何以故？彼等色等之體性，自性無有真實故。是故，不見色等為相，是為所緣。色等彼等之一切自性皆為空性，一切法之自性皆為空性，故色等彼等恒常與無常等，不以真實而安住，是為智慧所通達之行相。總而言之，如經云：『以般若故，不住於色』等，以無住無緣為譬喻。中頂，無常等彼等，及其體性空性之空性，無常等彼等，彼此之一切自性皆為一，故無有差別，是為所緣。諸法不執著為我與我所，或不執著為真實，是為何種行相？大頂，色等彼等，無有青黃之相，故不見其相，是故不緣色等，是為所緣。如經中以遍行外道以工巧明處修習而執著自道之相，故不見真實。入此般若波羅蜜多，不執著于相，故見真實為譬喻。以通達實相之智慧，通達一切法，則於一切法，以一切方式，于有相與無相，皆無所緣而通達之行相。三者，忍之體性：于諸真實之一方趣入並隨行之等持與智慧平等相應，為于無生之義而忍，故名為忍。獲得忍位之後，則不墮惡趣。小忍，色等自性，不見能取之相，是為殊勝之所緣。色等彼之體性

【English Translation】 The great one: all dharmas from form to omniscience are merely labeled and have no inherent existence, which is the object of focus. It cannot be described as virtuous, non-virtuous, or neutral, which is the aspect. There is no grasping at labels, which is meditative absorption, referring to the state of pacifying all conceptualizations. Secondly, the nature of the peak: the samadhi (定，梵文：samādhi，羅馬轉寫：samādhi，意思是：等持) that radiates light on all truths, possessing equal wisdom, is the peak among the roots of virtue that are shaken by opposing forces. Obtaining the peak means that the cutting off of the roots of virtue by wrong views will never occur. Furthermore, the small peak: the mind that focuses on form etc. as objects does not rely on them. Why? Because those forms etc., their nature, have no true inherent existence. Therefore, not seeing forms etc. as signs is the object of focus. The emptiness of the inherent nature of those forms etc., the emptiness of the inherent nature of all things, is one because the inherent nature of all things is emptiness. Therefore, the wisdom that realizes that those forms etc. do not truly abide as permanent or impermanent etc. is the aspect. In short, the sutra says, 'Because of the Prajna (般若，梵文：prajñā，羅馬轉寫：prajñā，意思是：智慧), one does not abide in form,' etc., using the example of no abiding and no object of focus. The medium peak: those impermanent things etc., and the emptiness of the emptiness of their nature, those impermanent things etc., are one in their inherent nature to each other, so there is no difference, which is the object of focus. Not grasping at dharmas as self or belonging to self, or not grasping at them as true, what kind of aspect is that? The great peak: those forms etc. have no signs of blue or yellow, so because one does not see the signs, not focusing on forms etc. is the object of focus. The sutra speaks of the example of wanderers who, through skill in crafts, grasp at the signs of their own path and therefore do not see the truth. Entering this Prajnaparamita (般若波羅蜜多，梵文：Prajñāpāramitā，羅馬轉寫：Prajñāpāramitā，意思是：般若波羅蜜多), one does not grasp at signs and therefore sees the truth. With the wisdom that realizes the nature of reality, one completely understands all dharmas, then in all dharmas, in all ways, one realizes the aspect of not focusing on signs and non-signs. Thirdly, the nature of forbearance: the samadhi (定，梵文：samādhi，羅馬轉寫：samādhi，意思是：等持) and wisdom that enter and follow one aspect of all truths are equally possessed. It is forbearance because one forbears the meaning of non-arising. After obtaining forbearance, one will not fall into the lower realms. Small forbearance: the nature of forms etc., not seeing the signs of what is to be grasped, is the distinguished object of focus. The nature of those forms etc.

ོས་པོ་མེ༷ད་པ༷་ཉི༷ད་ནི་སྐྱེ་བོ་མངོན་ཞེན་ཅན་གྱི་ངོར་སྣང་ཙམ་གྱི་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པ་རྣམ་པ་དང་། བཟོད་པ་འབྲིང་ངུ་། གཟུགས་སོགས་དེ༷་དག༷་སྐྱེ༷་བ་འཁོར་བ་མེ༷ད་ཅིང་ངེས༷་འབྱུང༷་མྱང་འདས་ཀྱི་ངོ་བོར་བདེན་པ་མེ༷ད་པ་དམིགས་པ། ཆོས་རང་ངོས་སྟོང་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དང་མཚན་དང་ཞིང་དག༷་པའི་རྒྱུ་བྱེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་ 4-1-30b པའི་རྣམ་པ་དང༷་། བཟོད་པ་ཆེན་པོ། ཆོས་དེ༷་དག༷་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་རྟོགས་ནས་གཟུང་བྱའི་མཚ༷ན་མ༷་མེ༷ད་པར་མཐོང་བ་དམིགས་པ། གཟུགས་སོགས་དེ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་མར༷་བློ༷་མི༷་རྟེན༷་པས༷། མོས༷་པ་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་མཚན་མར་མོས་པ་མིན༷་པ་དང་། མཚན་མ་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་འདུ༷་ཤེས༷་མེ༷ད་པ༷་རྣམ་པ་ཡི༷ན་ནོ། ། 世第一法 བཞི་པ་ཆོས་མཆོག་གི་ངོ་བོ་ནི། སོ་སོ་རང་གི་ཤེས་པས་བདེན་པ་རྣམས་ལ་དེ་མ་ཐག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ། མཐོང་ལམ་གྱི་སྔ་ལོགས་དེ་མ་ཐག་ཡིན་པས་དེ་དང་ཉེ་ཞིང་། འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེའི་རྗེས་ཐོགས་སུ་འཕགས་པའི་ས་མཐོང་ལམ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་མཆོག་ཆུང་ངུ་ན། དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང༷་ངེ་འཛིན༷་རྣམས་དང་ཐ་མི་དད་པའི་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དམིགས་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ༷་ཡི༷་བྱེ༷ད་པ་གདུལ་བྱའི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏུ་ཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ༷་ཉི༷ད་ཡོད་དོ་ཞེས་འབྲས་བུའི་རྣམ་པ་དང་། ཆོས་མཆོག་འབྲིང་དུ། ཆོས་མཆོག་ལ་གནས་པར་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ལུང༷་སྟོན༷་པར་མཛད་པ༷་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ 4-1-31a ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་དམིགས་པ། མཉམ་པར་འཇོག་པ་དང༷་། ལུང་སྟོན་པ་སོགས་ལ་རློམ༷་པ༷་ཟ༷ད་པ་ནི་རྣམ་པ་དང་། ཆོས་མཆོག་ཆེན་པོར། བསྒོམ་བྱ་ཡུལ་ཤེར་ཕྱིན་དང་། སྒོམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྒོམ་པ་པོ་བྱང་སེམས་གསུམ༷་པོ༷་ཕན༷་ཚུན༷་སྟོང་པར་ངོ༷་བོ༷་གཅི༷ག་པའི་རང་བཞིན་དམིགས་པ། ཡུལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མིན་པས། ཡུལ་ཅན་ཏིང༷་ངེ་འཛིན༷་དུའང་རྣམ༷་པར༷་མི༷་རྟོག༷་པ༷་ནི་མཐོང་̧ལམ་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་དམ་པར་གྱུར་པ་རྣམ་པ་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་བཟོད་འབྲིང་གི་སྐབས་སུ་རྒྱུ་ཡི་སྒོ་ནས་དང་། ཆོས་མཆོག་ཆུང་ངུའི་སྐབས་སུ་འབྲས་བུ་དང་། བཟོད་ཆུང་ངུ་བདེན་གཉིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དང་། ལྷག་མ་གཞན་དགུ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པ་ཡིན་པར་བཤད་ཀྱང་། དེ་ལ་སྦྱོར་ལམ་གྱི་དམིགས་རྣམ་འདི་དག་ལ་ངོ་བོའི་ཆ་ནས་དང་། ཁ་ཅིག་ཏུ་བྱེད་ལས། ཁ་ཅིག་ཏུ་འབྲས་བུ། ཁ་ཅིག་ཏུ་རྟེན་ཏིང་འཛིན་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་བསྟན་ཀྱང་། དོན་དུ་དྲོད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀུན་ཏུ་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པ་ནི། སྤྲོས་པ

【現代漢語翻譯】于顯現行者而言，無有自性實為空性，此乃覺悟之相，以及中品忍。觀想色等諸法，無有生滅輪迴，涅槃寂靜亦無自性。覺悟諸法自性空性，能成為身語意三門清凈，以及凈治名相與剎土之因，此乃覺悟之相，以及大品忍。覺悟諸法皆空，不見能取之相，此乃觀想。對於色等諸法之相，心不執著，不以作意信解諸相，亦無有諸相之作意，此乃諸相。世第一法第四，世第一法之體性：以各自之智慧，于諸真實法中，即刻獲得與定慧相應之狀態。此乃見道之前行，與之鄰近，且於世間法中最為殊勝，因其後將生起聖者之見道。于小品世第一法中，觀想與勇猛行等三摩地無別之色等法性。彼三摩地之作用，乃于所化眾生之世間中，任運成就一切事業，此乃果之相。于中品世第一法中，安住於世第一法，諸佛亦授記，此乃法性，故與此相應之三摩地乃觀想。止息于等持與授記等之我慢，此乃其相。于大品世第一法中，觀想所觀境般若波羅蜜多、能觀之三摩地、以及觀者菩薩三者，于體性上互為空性，且為一味。因諸法非實有，故於能觀之三摩地亦不分別，此乃成就見道菩提之殊勝方便，此乃其相。然彼等亦可於中品忍位時，以因之角度；于小品世第一法時，以果之角度；于小品忍位時，以二諦自性之角度；其餘九者，以法性之相而觀想。然於此，雖說資糧道之觀想，于體性上，或於某些作用上，或於某些果上，或於某些如依止三摩地之角度而宣說，然實則于暖等一切階段修持般若波羅蜜多，乃斷除戲論。

【English Translation】 For those with manifest inclinations, the very nature of non-existence is understood as merely an appearance. This is the aspect of realization, along with the intermediate forbearance. Contemplating that forms and so forth have no birth or cyclic existence, and that definitive emergence and nirvana are without inherent existence, one aims at the emptiness of phenomena themselves. Realizing the emptiness of phenomena themselves becomes the cause for purifying body, speech, and mind, as well as names and fields. This is the aspect of realization, along with the great forbearance. Having realized that all those phenomena are empty, one sees that there are no characteristics to be apprehended. This is the contemplation. Since the mind does not rely on the characteristics of those forms and so forth, there is no inclination towards characteristics through interest and no consciousness of characteristics through interest. This is the aspect. The World's Supreme Dharma Fourth, the nature of the World's Supreme Dharma is that individual awarenesses immediately possess samadhi and wisdom in accordance with truths. It is close to and immediately precedes the path of seeing, and it is supreme among worldly dharmas because the noble path of seeing arises subsequently. In the small World's Supreme Dharma, one contemplates the nature of forms and so forth that are inseparable from the samadhis of heroic progress and so forth. The function of that samadhi is to spontaneously accomplish all activities in the world of those to be tamed. This is the aspect of the result. In the intermediate World's Supreme Dharma, the samadhi that accords with the fact that Buddhas prophesy dwelling in the World's Supreme Dharma is the contemplation. The exhaustion of pride in meditative stabilization and prophecy is the aspect. In the great World's Supreme Dharma, one contemplates that the object of meditation, the Prajnaparamita, the meditation of samadhi, and the meditator, the Bodhisattva, are mutually empty in nature and of one taste. Since all objects are not existent, there is no conceptualization even in the samadhi that is the object. This is the supreme means for accomplishing the path of seeing and enlightenment. These are the aspects. However, it is said that these aspects of the path of joining are contemplated from the perspective of cause in the intermediate forbearance, from the perspective of result in the small World's Supreme Dharma, from the perspective of the nature of the two truths in the small forbearance, and from the perspective of the nature of phenomena in the other nine. However, although these aspects of contemplation on the path of accumulation are taught from the perspective of nature, or in some cases function, or in some cases result, or in some cases the basis of samadhi, in reality, practicing Prajnaparamita in all stages such as warmth is to eliminate elaboration.

་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་ནས། འཛིན་ 4-1-31b སྟངས་ཀྱི་རྣམ་པའང་མཐའ་དང་སྤྲོས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡང་མེད་པ་ཡིན་པས་ན། དགག་བྱ་སྤྲོས་པ་གང་དང་གང་བཅད་པའི་ཆ་ནས་བརྗོད་ཀྱང་དེ་དང་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་གནད་མ་གོ་བར། རེས་འགའ་བའི་འཛིན་སྟངས་ཅན་དུ་སེམས་པས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དགོངས་དོན་ཟབ་མོ་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་ཤེས་པར་དཀའ་བས་འདི་གལ་ཆེའོ། ། 結行 གཉིས་པ་མཇུག་བསྡུ་བ་ནི། དེ༷་ལྟར༷་ངེས༷་པར་འབྱེ༷ད་པ་ཟག་མེད་མཐོང་ལམ་ཡིན་ལ། དེ་ཡི་ཆ༷་དང་མཐུན༷་པ་ཐམས་ཅད་དེ་ཡི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ངེས་འབྱེད་ཡན་ལག་ནི། ཚོགས་ལམ་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་སྒོམ་པས་གཟུང་བ་བདེན་མེད་ལ་གསལ་སྣང་དང་པོར་ཐོབ་པ་དང་། གསལ་སྣང་ལྷག་པར་གྱུར་པ་དྲོད་དང་རྩེ་མོ། འཛིན་པ་བདེན་མེད་ལ་གསལ་སྣང་དང་པོར་སྐྱེས་པ་བཟོད་པ་དང་། ལྷག་པར་གྱུར་པ་ཆོས་མཆོག་རྣམས་ནང་གསེས་ཆུང༷་དང༷་འབྲིང༷་དང༷་ཆེན༷་པོ༷་སྟེ་དབྱེ་བས་བཅུ་གཉིས་ཡིན་ནོ། ། 有法分別 གཉིས་པ་ལྡན་ཆོས་རྟོག་པ་ལ། གཟུང་རྟོག་དང་འཛིན་རྟོག་གཉིས། དང་པོ། དེའང་སྤྱིར་བསྡུ་ན་བཞི་སྟེ། ཀུན་བྱང་གཉིས་ལ་འཛིན་པ་པོའམ་ 4-1-32a ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་གང་ཟག་རྫས་ཡོད་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་སྙམ་པའི་རྟོག་པ་གཉིས་དང་། རྫས་སུ་མེད་ཀྱང་བཏགས་པའི་སྐྱེས་བུ་ཙམ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་འཛིན་པ་གཉིས་ཏེ་བཞིར་འདུ་ལ་དབྱེ་ན། གཞི༷་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༷་། དེ༷་ཡི༷་གཉེན༷་པོ༷་ཡིས༷་རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་གཟུང༷་བར༷་རྟོག༷་པ༷་ཞེས་ལོངས་སྤྱད་བྱར་རྟོག་པ་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས། དེ་ལའང་རྨོངས༷་པ་སོགས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཕྱོགས་ཀྱི་དགུ་དང་། རྣམ་བྱང་གི་ཕུང༷་པོ་སོ༷གས་བྱེ༷་བྲག༷་གིས༷་རྟོག་པ་དེ༷་ནི༷་སོ༷་སོར༷་ཡང་རྣམ༷་པ༷་དགུ༷་རེ་ཡོད་དེ། དེ་ཡང་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཕྱོགས་ལ། རྒྱུ་འབྲས་དང་དེ་ཉིད་ལ་རྨོངས་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང་མི་མཐུན་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་ཀུན་རྟོག་མ་རིག་པ་དང་། ༡ དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། ༢ དེ་ལ་དམིགས་ནས་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་ཞིང་དེའི་དབང་གིས་རྩ་ཉོན་དང་ཉེ་ཉོན་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་འཇིག་ལྟ་དང་། ༣ དེའི་ཞེན་ཡུལ་ལ་རྟག་ཆད་དུ་ལྟ་བའི་མཐར་ལྟ་དང་། ༤ དེའི་དབང་གིས་ཀུན་བྱང་གི་སྐྱོན་ཡོན་མི་ཤེས་པ་མ་དད་པ་དང་། ༥ 4-1-32b དེ་མ་ཤེས་པས་སྦྱིན་པ་ནས་མ་འདྲེས་པའི་བར་གྱི་འཕགས་ལམ་ལ་མི་གནས་པ་ལེ་ལོ་དང་། ༦ ལམ་གོལ་བ་དེས་སྡུག་བསྔལ་བའི་ཆོས་ཀུན་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པ་ཆོར་བ་གསུམ་དང་། ༧ དེས་བདག་གཞན་དུ་འཛིན་པས་ཆགས་ཤིང་སྡང་བ་རྟོག་པ་དང་། ༨ ཟག་བཅས་དགེ་བའི་ལས་གནས་སྐབས་མཐོ་རིས་དང་། དེ་ཉིད་ཀྱང་སྐ

【現代漢語翻譯】專注于遠離一切邊際的真如，因為執持的方式也沒有任何邊際和戲論的自性。如果不理解無論從哪個角度斷除所破的戲論，都是如此這般的關鍵，有時會認為是有所執持，因此很難稍微理解般若波羅蜜多的甚深含義，所以這一點非常重要。第二，總結：如此確定無疑的辨別是有漏的見道，與其分位和順應的一切，都是其因，即抉擇分。在資糧道，通過確定一切法無自性並修習，首先獲得對所取無實有的明相；明相更加增上，即暖位和頂位；首先生起對能取無實有的明相，即忍位；更加增上，即世第一法。這些內部又分為小、中、大，共有十二種。第二，關於具有法的分別，有能取分別和所取分別兩種。首先，總的來說可以歸納為四種：對於具縛和清凈二者，產生認為存在能取者或受用者補特伽羅實有的分別兩種；以及雖然不存在實有，但執著假立的士夫為受用者的兩種，總共歸納為四種。如果進行區分，則有『基是遍染污，以及，彼之對治是遍凈，所取之分別』，即對於所受用之境的分別兩種。其中，對於愚癡等遍染污方面的有九種，對於遍凈的蘊等，通過差別進行分別，每一種也有九種。也就是說，在遍染污方面，對於因果和本體愚癡，與事物的自性不符而顛倒執著，並且遮蔽真實義的遍計所執的無明；1. 由此遍計所執的業所產生的有漏的五蘊；2. 緣於此而執著我與我所，並且由此增長根本煩惱和隨煩惱的壞聚見；3. 對於其執著境，執著為常斷的邊見；4. 由此不瞭解具縛和清凈的功德和過患的不信；5. 因為不瞭解，所以對於佈施到不雜之間的聖道不住的懈怠；6. 由此歧途，對於痛苦之法的一切顛倒執著的三種墮落；7. 由此執著自他而產生貪戀和嗔恨的分別；8. 緣于有漏善業，暫時獲得天界，並且也……

【English Translation】 Focusing on suchness that is free from all extremes, since the manner of grasping also lacks any nature of extremes and elaborations. If one does not understand the key that no matter from which aspect one cuts off the elaborations to be refuted, it is just like that, one might sometimes think that there is something to be grasped, so it is difficult to even slightly understand the profound meaning of the Prajnaparamita, so this is very important. Second, the conclusion: Such definite discernment is the uncontaminated seeing path, and everything that is in accordance with its aspects and conducive to it is its cause, namely the decisive part. In the accumulation path, by ascertaining that all phenomena are without inherent existence and meditating, one first obtains a clear appearance of the apprehended as unreal; the clear appearance becomes even more enhanced, namely the heat and peak; the first arising of the clear appearance of the apprehended as unreal is forbearance; even more enhanced is the supreme mundane dharma. These are internally divided into small, medium, and large, totaling twelve. Second, regarding the conceptualizations of possessing dharmas, there are two types: apprehended conceptualizations and apprehending conceptualizations. First, generally speaking, they can be summarized into four: For both the defiled and the purified, there are two types of conceptualizations that think there is a person or enjoyer who is substantially existent; and two types that grasp a merely imputed person as the enjoyer, totaling four. If we differentiate them, there are 'the basis is completely afflicted, and, its antidote is completely purified, the apprehended conceptualization,' namely two types of conceptualizations regarding the object to be enjoyed. Among them, for the aspects of ignorance and other completely afflicted aspects, there are nine types, and for the purified aggregates and others, through differentiation, each also has nine types. That is to say, in the completely afflicted aspect, there is the completely conceptualized ignorance that is ignorant of cause and effect and the entity, adheres to things contrary to their nature, and obscures the true meaning; 1. The contaminated five aggregates produced by the karma completely conceptualized by this; 2. Relying on this, clinging to self and what belongs to self, and thereby increasing the root afflictions and secondary afflictions, the view of the perishable aggregate; 3. Regarding its object of clinging, the extreme view of clinging to permanence and annihilation; 4. Due to this, not knowing the merits and faults of the defiled and purified, the lack of faith; 5. Because of not knowing, the laziness of not abiding in the noble path from generosity to non-mixture; 6. Due to this wrong path, the three falls of clinging to all the doctrines of suffering in a reversed manner; 7. Due to this, clinging to self and others, the conceptualization of attachment and hatred; 8. Relying on contaminated virtuous actions, temporarily obtaining the heavens, and also...

ྱོ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་དག་པ་མྱང་འདས་བརྒྱུད་ནས་བསྐྱེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། ༩ དེ་ལྟར་ཀུན་ཉོན་སྤང་བྱའམ་དོར་བྱར་ཞེན་པས་དེ་དང་དེར་གཟུང་བའི་གཟུང་རྟོག་དགུའོ། །རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་གཟུང་རྟོག་ལ་ངོ་བོ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ། ༡ རྐྱེན་རྣམ་བྱང་གི་ཕྱོགས་གཏོགས་སམ་སྐྱེ་སྒོ་སྐྱེ་མཆེད། ༢ རྣམ་བྱང་གི་རྒྱུ་ས་བོན་རིགས་ཏེ་མདོ་ལས་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལས་རིགས་བཞག་པ་དང་། ༣ རྣམ་བྱང་གི་བསྐྱེད་ཚུལ་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་གམ། ༤ སྐྱེ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། དེ་བཞི་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དང་། ཇི་ལྟ་བའོ། །གཞིའི་རྣམ་བྱང་སྤྲོས་བྲལ་སྟོང་ཉིད་བཅོ་བརྒྱད་དང་། ༥ ལམ་གྱི་རྣམ་བྱང་ངམ་སྤྱོད་པ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་། ༦ ལམ་གྱི་རྣམ་བྱང་ཁྱད་པར་བ་ནི་མཐོང་ལམ་སྟེ་མདོ་ལས་བྱང་ 4-1-33a ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་བསྟན་པ་དང་། ༧ བསམ་གཏན་མངོན་ཤེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་སྒོམ་ལམ་དང་། ༨ འབྲས་བུ་རྣམ་བྱང་སྟོབས་བཅུ་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་མི་སློབ་ལམ་སྟེ་རྣམ་༩ བྱང་ལ་བླང་བྱའོ་སྙམ་དུ་ཞེན་པས་དེ་དང་དེར་གཟུང་བའི་གཟུང་རྟོག་དགུའོ། །གཉིས་པ་འཛིན་རྟོག་ནི། འཛིན་ཡུལ་གང་ཟག་གི་བདག་རྫས༷་སུ་གྲུབ་པ་དང༷་། བཏགས༷་པའི༷་རྟེན༷་ཅ༷ན་གྱིས། ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་འཛིན༷་པའི་རྟོག་པ༷འང་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་སུ༷་འདོ༷ད་དེ། དེ་ལའང་། རང༷་དབ༷ང་ཅན་གྱི་བདག༷་ཏུ་འཛིན་པ་སོ༷གས་ཀྱི་ངོ༷་བོ༷་ཅན་དུ་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཚུལ་ལས་དང༷་། ཕུང༷་སོ༷གས་ཀུན་བྱང་གི་ཆོས་ཀྱི་གདགས་གཞི་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་རྟེན༷་ཅན་གྱི་དབྱེ་བ་ལ༷ས་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ༷་བཞིན༷་ནང་གསེས་དགུ་རེ་ཡིན་ནོ༷། །གང་ཟག་རྫས་ཡོད་ལ། མདོར། བདག་ཉེ་བར་མ་དམིགས་སོགས་དང་། གཟུགས་ཉེ་བར་མི་དམིགས་སོགས་དང་། མིག་མ་དམིགས་སོགས་མདོ་ཚན་དགུས་བསྟན་དོན་ལྟར། བདག་གཞན་ལ་མ་ལྟོས་པའི་རང་དབང་ཅན་དུ་འཛིན་པ་སྤྱི་དང་། ༡ དེ་ཕུང་པོ་ལས་བདག་ཟླ་མེད་པའི་གཅིག་ 4-1-33b པུར་འཛིན་པ་དང་། ༢ བདག་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་གོ་འབྱེད་པའམ་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ཀྱི་རྒྱུར་འཛིན་པ་དང་། ༣ བདག་ལྟ་བ་པོ་ནས་ཤེས་པ་པོའི་བར་དུ་འཛིན་པ་དང་། ༤ བདག་འཁོར་བར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྟེན་དུ་འཛིན་པ་དང་། ༥ བདག་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་བསམ་གཟུགས་ཀྱིས་ལམ་འོག་ས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་རྟེན་དུ་འཛིན་པ་དང་། ༦ བདག་བདེན་བཞིའི་མཚན་ཉིད་མངོན་སུམ་ཤེས་པ་མཐོང་ལམ་གྱི་རྟེན་དུ་འཛིན་པ་དང་། ༧ བདག་རྣམ་ཐར་དང་མཐར་གནས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཟག་མེད་སྒོམ་ལམ་གྱི་རྟེན་དང་། ༨ མི་སློབ་པའི་ལམ་གྱི་རྟེན་བདག་རང་དབང་དུ་འཛིན་པ་དང་དགུའོ། ༩ །བཏགས་འཛིན་ལ། མདོར། རབ་འབྱོར་གཟུགས་ཀྱང་གཞན་ལ་སྒྱུ་མའང་གཞན་ནམ་སོགས་མདོ་ཚན་དགུ་

【現代漢語翻譯】是煩惱之因，因此是清凈涅槃所生的痛苦。9、像這樣，由於執著於一切煩惱應斷除或拋棄，因此對彼等所執著的能取分別有九種。清凈方面的能取分別：本體是無漏的蘊。1、緣是清凈方面的隨屬或生門生處。2、清凈之因是種子，如經中所說，十八界中安立了種子。3、清凈的生起方式是緣起順逆之理。4、對生之意義的分別，以及這四者有多少和如何。基礎的清凈是離戲論的十八空性。5、道的清凈或行為是六度。6、道的特殊清凈是見道，如經中所說，由菩提分法所顯示。7、由禪定、神通等所顯示的修道。8、果的清凈，由十力等所顯示的是無學道，即認為清凈是應取，因此對彼等所執著的能取分別有九種。第二，所取分別：對補特伽羅（梵文：Pudgala，人）的自我的執著，認為實有，並且是假立的所依，是享受者，這樣的分別也有兩種。對此，也有執著為具有自在的自我等，從執著方式的對境來說，以及從蘊等一切清凈之法假立的所依，假立的所依的差別來說，就像前面所說的那樣，各自有九種。對於實有的補特伽羅，總的來說，如經中所說：『我不可得』等，『色不可得』等，『眼不可得』等，按照九個經部的意義，執著自我為不依賴於他者的自在者，總的來說。1、執著自我為與蘊無二的獨一。2、執著自我為能開顯心識或生處和界的因。3、執著自我為從見者到知者。4、執著自我為輪迴中一切煩惱的所依。5、執著自我為世間道，即通過禪定色界，從下地解脫貪慾的所依。6、執著自我為現證四諦之相的見道的所依。7、執著自我為解脫和究竟住的自性，是無漏修道的所依。8、執著自我為無學道的所依，有九種。9、對於假立的執著，如經中所說：『善現，色亦是他，幻亦是他』等等，有九個經部。

【English Translation】 It is the cause of suffering, therefore it is the suffering generated through pure Nirvana. 9. Thus, due to clinging to the idea that all afflictions should be abandoned or discarded, there are nine kinds of grasping thoughts that cling to them. The grasping thoughts on the side of purification: the essence is the uncontaminated aggregates. 1. The condition is the affiliation of the side of purification or the birth gate, the birth place. 2. The cause of purification is the seed, the lineage, as stated in the sutra, the lineage is established from the eighteen realms. 3. The way of generating purification is the principle of dependent origination in forward and reverse order. 4. The discrimination of the meaning of birth, and how many and how are these four. The basis of purification is the eighteen emptinesses free from elaboration. 5. The purification of the path or the conduct is the six perfections. 6. The special purification of the path is the path of seeing, as stated in the sutra, it is shown by the Dharma of the Bodhipaksa. 7. The path of meditation shown by concentration, superknowledge, etc. 8. The result of purification, the path of no more learning shown by the ten powers, etc., that is, thinking that purification should be taken, therefore there are nine kinds of grasping thoughts that cling to them. Second, the apprehended thought: the self of the person (Sanskrit: Pudgala), clinging to it as truly existent, and as the basis of imputation, is the enjoyer, there are two kinds of such discrimination. To this, there is also clinging to the self as having independence, etc., from the perspective of the object of the way of clinging, and from the basis of imputation of all pure dharmas such as aggregates, the difference of the basis of imputation, as mentioned before, each has nine kinds. For the truly existent person, in general, as stated in the sutra: 'I am not found', etc., 'Form is not found', etc., 'Eye is not found', etc., according to the meaning of the nine sutra sections, clinging to the self as independent and not relying on others, in general. 1. Clinging to the self as the sole unity inseparable from the aggregates. 2. Clinging to the self as the cause of revealing consciousness or the birth place and the realm. 3. Clinging to the self as from the seer to the knower. 4. Clinging to the self as the basis of all afflictions in samsara. 5. Clinging to the self as the basis of the worldly path, that is, through the form realm of meditation, the basis of liberation from desire from the lower ground. 6. Clinging to the self as the basis of the path of seeing, which directly knows the characteristics of the four truths. 7. Clinging to the self as the nature of liberation and ultimate dwelling, is the basis of the uncontaminated path of meditation. 8. Clinging to the self as the basis of the path of no more learning, there are nine kinds. 9. For the imputed clinging, as stated in the sutra: 'Subhuti, form is also other, illusion is also other', etc., there are nine sutra sections.

གསུངས་པ་ལྟར། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སྐྱེས་བུ་བཏགས་པར་འཛིན་པ་དང་། ༡ མིག་སོགས་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ༢ ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་དང་གསུམ་ནི་སེམས་ཅན་སྤྱི་ཡི་གདགས་གཞི་དང་། ༣ རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ལ་སོ་སྐྱེའི་གདགས་གཞི་དང་། ༤ འཕགས་པ་ཙམ་གྱི་གདགས་གཞི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ 4-1-34a ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་། ༥ འཕགས་པ་སློབ་པ་དམན་འབྲིང་མཆོག་གསུམ་གྱི་གདགས་གཞི་མཐོང་ལམ་དང་། ༦ སྒོམ་ལམ་དང་། ༧ ཁྱད་པར་ལམ་དང་། ༨ འཕགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པའི་གདགས་གཞི་མི་སློབ་པའི་ལམ་ལ་དགྲ་བཅོམ་པར་བཏགས་པར་འཛིན་པ་སྟེ་དགུའོ། །༩ དེ་ལྟར་སྤང་བླང་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟོག་པ་སོ་དྲུག་པོ་འདི་དག་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འཛིན་པ་ནི་རྗེས་ཐོབ་ངེས་པའི་ངོར་ཡང་ལྡོག་ལ། བཏགས་པ་ཙམ་དུའང་ཞེན་པའི་མཚན་མར་འཛིན་པ་ནི་མཉམ་བཞག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྡོག་པས་ན། སྦྱོར་ལམ་གྱི་རྟོགས་པས་སྤང་བྱ་དེ་དག་མངོན་གྱུར་ཉམས་སྨད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། 說善知識差別 གསུམ་པ་ཡོངས་འཛིན་ནི། དམིགས་རྣམ་རྒྱུ་གསུམ་ལྡན་ཆོས་རྟོག་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་སྦྱོར་ལམ་སྐྱེ་བ་ཡོངས་འཛིན་ལ་རག་ལས་པས། ཁྱད་པར་གསུམ་ལྡན་གྱི་ཡོངས་འཛིན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཁྱད་པར་ཤེར་ཕྱིན་སྟོང་ཉིད་ཟབ་མོ་འཇིགས་གནས་མིན་པ་ལ་འཇིགས་པས་དངངས་པའི་གཉེན་པོར་གདུལ༷་བྱའི་སེ༷མས་སྟོང་ཉིད་ལ་མི༷་འགོད༷་པའི་སྐྲག་པ་མེད་པ་དང་། 4-1-34b རྒྱུན་དུ་འཇིགས་པའི་གཉེན་པོར་མི་སྐྲག་པ་དང་། སྐྲག་པ་དེ་ཉིད་ཀུན་ཏུ་ངེས་པའི་གཉེན་པོར་ཀུན་ཏུ་མི་སྐྲག་པ༷་ཉི༷ད་ལ༷་སོ༷གས་པ་དང་། དེ་ལྟར་བྱེད་པའི་ཐབས་མཁས་དང་ཆོས་སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་ནི། གདུལ་བྱའི་བསམ་པ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་མེ༷ད་པ་དང་སོ༷གས་ཀྱིས། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་། སེམས་བསྐྱེད་བསྔོ་བ་རྣམས་རང་རྒྱུད་ལ་སྟོན༷་པར་བྱེ༷ད་པ་དང་། འགལ་རྐྱེན་སྤངས་པའི་ཁྱད་པར། ཡེ་ཤེས་དེ༷་ཡི༷་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས༷་ཐེག་ཆེན་སྤོང་དུ་འཇུག་པའི་བདུད་སྡིག་གྲོགས་དང་། སེར་སྣ་སོགས་ཕྱིན་དྲུག་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་། དམན་ལམ་ཡིད་བྱེད་སོགས་བོར༷་བ༷་རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་ཏུ༷་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པའི་ཕྱི་ཡི་ཡོངས༷་འཛིན༷་ཡི༷ན་ནོ། །ཉན་རང་དང་བྱང་སེམས་ཡོངས་འཛིན་སངས་རྒྱས་སུ་གཅིག་ཀྱང་། སེམས་བསྐྱེད་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། བསྔོ་བ་གསུམ་ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་པ་ལ་བསྐྱེད་ཅིང་། ཉན་རང་དེ་ལྟར་མི་འཛིན་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ལ་ཉེ་རིང་མེད་ཀྱང་། གདུལ་བྱ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །ནང་གི་ཡོངས་འཛིན་ནི། རྣམ་མཁྱེན་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་ཐབས་སྙིང་ 4-1-35a རྗེ་ཆེན་པོ་དང་སྦྱིན་སོགས་ཕྱིན་དྲུག་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་སོགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་གྱི་

【現代漢語翻譯】如所說，執著于將『人』（藏文：སྐྱེས་བུ་，含義：補特伽羅，梵文：Pudgala）施設於五蘊之上，以及：1. 十二處（藏文：སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་，含義：十二處，梵文：dvādaśāyatana）；2. 十八界（藏文：ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་，含義：十八界，梵文：aṣṭādaśadhātu）這三者是施設於普通眾生的基礎；3. 十二緣起（藏文：རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་，含義：十二緣起，梵文：dvādaśāṅgapratītyasamutpāda）是施設於異生的基礎；4. 施設於僅僅是聖者的基礎是三十七道品（藏文：རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན，含義：三十七菩提分法，梵文：saptatriṃśadbodhipākṣikadharmāḥ）；5. 施設於聖者中的下、中、上三品的有學道的基礎是見道；6. 修道；7. 特別道；8. 施設於聖者阿羅漢的基礎是不學道，執著于將阿羅漢施設於不學道之上，這共有九種。 9. 像這樣，將這三十六種捨棄、取受、否定、建立的分別念執著為真實存在，即使在後得位的確定認知中也會退轉。如果執著于僅僅是施設的相，那麼會因等持的力量而退轉。因此，資糧道的證悟能夠使這些應斷之法顯現並衰損。善知識差別第三是依止者：以具有所緣、行相、因三種的法分別念所特別修飾的資糧道生起，依賴於依止者。因此，具有三種特點的依止者善知識是：善於方便的特點，對於般若波羅蜜多（藏文：ཤེར་ཕྱིན་，含義：智慧到彼岸，梵文：Prajñāpāramitā）的甚深空性（藏文：སྟོང་ཉིད་，含義：空性，梵文：Śūnyatā）不畏懼，爲了對治因畏懼而產生的驚慌，不讓所化眾生的心安住在空性上，並且不畏懼經常產生的畏懼，爲了對治普遍存在的畏懼，不普遍畏懼等等。像這樣行事的善巧方便和說法的特點是：隨順所化眾生的想法，以一切法無自性（藏文：ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་མེ༷ད་པ་，含義：自性空，梵文：niḥsvabhāva）等等，在自相續中開示六度（藏文：ཕར་ཕྱིན་དྲུག་，含義：六度，梵文：ṣaṭpāramitā），以及發心（藏文：སེམས་བསྐྱེད་，含義：發心，梵文：bodhicitta），迴向（藏文：བསྔོ་བ་，含義：迴向，梵文：pariṇāmanā）。斷除違緣的特點是：與智慧（藏文：ཡེ་ཤེས，含義：智慧，梵文：jñāna）不相順的方面，使人捨棄大乘（藏文：ཐེག་ཆེན་，含義：大乘，梵文：Mahāyāna）的魔、罪惡之友，以及慳吝等六度的不相順品，以及捨棄下劣道作意等等，這些都是菩薩資糧道行者的外依止者。雖然聲聞、獨覺和菩薩的依止者在究竟上是一樣的，但是發心，以及通達一切法空性的智慧，以及迴向這三者，是為大乘資糧道行者而生起的，而聲聞和獨覺不這樣執持。雖然對於佛來說沒有親疏之分，但是這是所化眾生自相續的差別。內依止者是：以現觀（藏文：རྣམ་མཁྱེན，含義：一切智智，梵文：sarvākārajñatā）作意為方便，以大悲心為心髓，以及佈施等六度，以及智慧之蘊等一切法，以三解脫門（藏文：རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་，含義：三解脫門，梵文：trīṇivimokṣamukhāni）的……

【English Translation】 As it is said, clinging to the imputation of a 'person' (Tibetan: སྐྱེས་བུ་, meaning: Pudgala, Sanskrit: Pudgala) on the five aggregates, and: 1. The twelve sources (Tibetan: སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་, meaning: twelve sources, Sanskrit: dvādaśāyatana); 2. The eighteen elements (Tibetan: ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་, meaning: eighteen elements, Sanskrit: aṣṭādaśadhātu) are the basis for imputation on ordinary sentient beings; 3. The twelve links of dependent origination (Tibetan: རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་, meaning: twelve links of dependent origination, Sanskrit: dvādaśāṅgapratītyasamutpāda) are the basis for imputation on ordinary beings; 4. The basis for imputation on mere noble ones is the thirty-seven factors of enlightenment (Tibetan: རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན, meaning: thirty-seven factors of enlightenment, Sanskrit: saptatriṃśadbodhipākṣikadharmāḥ); 5. The basis for imputation on the three grades of inferior, middling, and superior learners among noble ones is the path of seeing; 6. The path of meditation; 7. The special path; 8. The basis for imputation on noble Arhats is the path of no more learning, clinging to the imputation of Arhats on the path of no more learning, these are the nine. 9. Like this, clinging to these thirty-six types of thoughts of abandoning, adopting, negating, and establishing as truly existent, even in the definite cognition of the subsequent attainment, it will regress. If one clings to the mere imputation of the sign, then it will regress due to the power of meditative equipoise. Therefore, the realization of the path of accumulation can make these to-be-abandoned phenomena manifest and decline. Distinction of Virtuous Friends Third is the spiritual mentor: The arising of the path of accumulation, which is specially adorned by the three aspects of object, aspect, and cause of mental fabrication of Dharma, depends on the spiritual mentor. Therefore, the spiritual mentor who possesses three special qualities is: the special quality of being skilled in means, not fearing the profound emptiness (Tibetan: སྟོང་ཉིད་, meaning: emptiness, Sanskrit: Śūnyatā) of the Prajñāpāramitā (Tibetan: ཤེར་ཕྱིན་, meaning: perfection of wisdom, Sanskrit: Prajñāpāramitā), and to counteract the panic caused by fear, not settling the minds of those to be tamed on emptiness, and not fearing the fear that arises constantly, and to counteract the universally existing fear, not universally fearing, and so on. The skillful means of acting like this and the special quality of teaching the Dharma are: according to the thoughts of those to be tamed, with all phenomena being without inherent existence (Tibetan: ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་མེ༷ད་པ་, meaning: without inherent existence, Sanskrit: niḥsvabhāva), etc., showing the six perfections (Tibetan: ཕར་ཕྱིན་དྲུག་, meaning: six perfections, Sanskrit: ṣaṭpāramitā), as well as the generation of bodhicitta (Tibetan: སེམས་བསྐྱེད་, meaning: generation of bodhicitta, Sanskrit: bodhicitta), and dedication (Tibetan: བསྔོ་བ་, meaning: dedication, Sanskrit: pariṇāmanā) in one's own mindstream. The special quality of abandoning obstacles is: aspects that are not in accordance with wisdom (Tibetan: ཡེ་ཤེས, meaning: wisdom, Sanskrit: jñāna), the demons and sinful friends who cause one to abandon the Mahāyāna (Tibetan: ཐེག་ཆེན་, meaning: Great Vehicle, Sanskrit: Mahāyāna), as well as the non-concordant qualities of the six perfections such as miserliness, and abandoning inferior path mental fabrications, etc., these are all the external spiritual mentors of the Bodhisattva path of accumulation practitioner. Although the spiritual mentors of the Hearers, Solitary Realizers, and Bodhisattvas are ultimately the same, the generation of bodhicitta, as well as the wisdom that realizes the emptiness of all phenomena, and the three dedications, are generated for the Mahāyāna path of accumulation practitioner, while the Hearers and Solitary Realizers do not hold it in this way. Although there is no near or far for the Buddha, this is the difference in the mindstreams of those to be tamed. The internal spiritual mentor is: with the mental fabrication of omniscience (Tibetan: རྣམ་མཁྱེན, meaning: omniscience, Sanskrit: sarvākārajñatā) as the means, with great compassion as the heart essence, as well as the six perfections such as generosity, and all phenomena such as the heap of wisdom, with the three doors of liberation (Tibetan: རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་, meaning: three doors of liberation, Sanskrit: trīṇivimokṣamukhāni) of...

རང་བཞིན་དུ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་ནོ། ། 所授義如實修持 བཞི་པ་གདམས་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ། སྒྲུབ་པའི་རྟེན། དམིགས་པ། ཆེད་དུ་བྱ་བ། སྒྲུབ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་བཞི་ལས། 成就所依 དང་པོ་ལ་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། དབྱེ་བ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ནི། ཐེག་དམན་གྱི་ལུགས་ལ། སེམས་བྱུང་མ་ཆགས་པ་སྟེ་ཆོས་གོས་དང་། ༡ བསོད་སྙོམས་དང་། ༢ གནས་མལ་༣ ངན་ངོན་ཙམ་གྱིས་ཆོག་ཤེས་པའི་འཕགས་རིགས་དང་། སྤོང་བ་དང་སྒོམ་པ་ལ་དགའ་བའི་རིགས་བཞི། ༤ ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ལ་འདུས་བྱས་ཀྱི་སེམས་ཟག་མེད་དུ་གནས་འགྱུར་རུང་ལ་ངོས་འཛིན་པ་སེམས་ཙམ་ལུགས། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་ཆོས་ཉིད་རྣམ་དག་ཙམ་ལ་བྱེད་པ་དབུ་མ་ལུགས་དང་། གོང་མ་གཉིས་བསྡོམས་པ་དང་གསལ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ལ་བྱེད་པ་སོགས་མང་ཡང་འདིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཡིན་པས་ཐེག་གསུམ་འགྲུབ་རུང་གི་སྟོང་པ་ཙམ་དེ་ལ་དམིགས་ནས་བསྒོམས་ན་འཕགས་ལམ་སྐྱེ་བའི་ 4-1-35b རིགས། དེ་ཡང་ཚོགས་ལམ་དང་ལམ་ལ་མ་ཞུགས་པ་ནས་ཡོད་ཀྱང་ཉེས་དམིགས་དང་བྲལ་བའི་རིགས་ཁྱད་པར་བའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། སྦྱོར་ལམ་ནས་ས་བཅུ་པའི་བར་གྱི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་གི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་དབྱེ་བ་བཅུ་གསུམ་གསུངས་སོ། །རྟེན་ཆོས་སྒྲུབ་པ་བཅུ་གསུམ་གྱི་ནུས་པ་ཐ་དད་པའི་དབྱེ་བར་བཤད་པའང་ཡོད་དོ། ། རིགས་ཀྱི་མདོ་ནི། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་བྱ་ཡི་རྗེས་མེད་ཅིང་མི་དམིགས་སོ། །རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་མེད་ཅིང་མི་དམིགས་སོ། །ཞེས་སོགས་སོ་སོའི་མདོ་བཅུ་གསུམ་མོ། །རྟེན་ཆོས་སྒྲུབ་པ་བཅུ་གསུམ་གྱི་དང་པོར། རྟོགས༷་པ༷་ཡི༷་ནི༷་ཆོས༷་ལ། དྲོད་སོགས་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་སྦྱོར་ལམ་བཞི། ༥ འདས་ལམ་མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པའི་ལམ་སྟེ་དྲུག༷་དང༷་། ༦ སྤང་བྱ་སྤང་བཞིན་པའི་གཉེན༷་པོ༷་བར་ཆད་མེད་ལམ་དང༷་ནི༷། ༧ མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉོན་སྒྲིབ་མ་ལུས་པར་སྤོང༷་བ༷་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དང༷་། ༨ སྤང་གཉེན་དེ༷་དག༷་ཡོངས༷་སུ༷་གཏུགས༷་པ༷་སྟེ་སྡོམ་པ་ཟད་པ་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་བའི་སྒྲུབ་པ་དང༷་། ༩ སྲིད་ཞིའི་མཐའ་འགོག་པའི་ཤེས༷་རབ༷་སྙིང༷་བརྩེར༷་བཅས༷་པ༷་ས་ 4-1-36a བརྒྱད་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་རྟེན་དང་། ༡༠ སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ཐུན༷་མོང༷་མིན༷་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་བཞི་ས་དགུ་པ་ཉི༷ད་དང༷་། ༡༡དགོངས་ལྡེམ་དགོངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གདུལ་བྱ་གཞན༷་གྱི༷་བསམ་པ་དང་མཚུངས་པར་དོན༷་གྱི༷་གོ༷་རིམ༷་བཞིན་སྒྲུབ་པ་དང་། ༡༢ དེ་ཡང་འདི་དག་གི་དགོངས་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་མ་ཤེས་ནས། སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བཟུང་ན་ངེས་དོན་མི་རྟོགས་ཤིང་། དགོངས་པ་ཅན་དྲང་དོན་དང་། ཚིག་གི་དོན་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་

【現代漢語翻譯】自性不可得，是為殊勝方便。如實修持所授予的意義。第四，如實修持教授的意義，包括修持的所依、所緣、目的和修持本身的體性四個方面。成就所依。首先，關於種姓的分類，以及分類中的辯論和駁斥。首先是：小乘的觀點認為，不執著的隨心所生之物，如法衣、乞食、住所和僅以少量食物為滿足的聖者種姓，以及喜歡捨棄和禪修的四種姓。大乘的種姓則認為，隨心所生的有漏之心可以轉化為無漏，這是唯識宗的觀點；認為心的自性或法性僅是完全清凈，這是中觀宗的觀點；將前兩者結合，認為光明與空性雙運，等等，觀點眾多。但在此，由於一切法自性為空，因此，如果以能成就三乘的空性為所緣而禪修，就能生起聖道。即使從資糧道和未入道時就存在，也特別指遠離過患的種姓。從加行道到十地之間的所依補特伽羅的心之法性，有十三種分類。也有將所依十三種修持的功用，解釋為不同的分類。種姓的經典是：《善現經》中說：『善現，譬如虛空中無鳥跡，不可得。善現，如是菩薩之語無義，不可得。』等等，共有十三部各自的經典。所依十三種修持的第一個是：『證悟之法』，暖等四種決定勝分的加行道四者；超越道，即見道和修道，共六者；應斷除且正在斷除的對治道，即無間道；斷除所有不順品煩惱障的解脫道；完全對治應斷除之物，即總攝煩惱障和所知障斷除的修持；以智慧和慈悲阻止有寂二邊的八地解脫道之所依；聲聞、獨覺和不共之智慧，即四種正知，是九地；通過密意，與其他所化眾生的想法相同，從而按照意義的次第進行修持；然而，如果不正確理解這些密意，而按照字面意思理解，就無法領悟真實意義。如果執著於密意，就會顛倒理解不了義經和詞句的意義。

【English Translation】 Inherent nature is unobservable, which is a special method of skillful means. Practice the meaning of what has been taught as it is. Fourth, to accomplish the meaning of the instructions without distortion, there are four aspects: the basis of accomplishment, the object of focus, the purpose, and the nature of the accomplishment itself. The basis of accomplishment. First, regarding the classification of lineages, and the debates and refutations within the classifications. The first is: In the Hinayana tradition, the mind-born things that are not attached, such as Dharma robes, alms, dwellings, and the contentment with meager sustenance, are the noble lineages, as well as the four lineages that delight in renunciation and meditation. The Mahayana lineage recognizes that the contaminated mind of conditioned existence can be transformed into uncontaminated wisdom, which is the Cittamatra (Mind-Only) view. The Madhyamaka (Middle Way) view considers the nature of the mind or the Dharma nature to be purely and completely pure. Combining the previous two, it considers the union of clarity and emptiness, and so on, with many views. However, here, since all phenomena are empty in nature, if one meditates on emptiness alone, which can accomplish the three vehicles, then the lineage of generating the noble path arises. Even though it exists from the accumulation path and before entering the path, it specifically refers to the lineage that is free from faults. From the joining path to the tenth bhumi, the Dharma nature of the mind of the individual who is the basis is explained in thirteen categories. There are also explanations that the thirteen powers of the basis for practice are differentiated by their distinct functions. The sutra on lineage states: 'Subhuti, just as there are no traces of birds in the sky and they cannot be observed, Subhuti, likewise, the meaning of the words of a Bodhisattva is without meaning and cannot be observed.' And so on, there are thirteen individual sutras. The first of the thirteen bases for practice is: 'The Dharma of Realization,' the four stages of the path of joining, such as warmth; the path of transcendence, which is the path of seeing and the path of cultivation, making six; the antidote to be abandoned and being abandoned, which is the path of no interruption; The path of liberation that abandons all opposing afflictive and cognitive obscurations; completely applying the antidote to what is to be abandoned, which is the practice of exhausting the vows and abandoning cognitive obscurations; The wisdom that prevents the extremes of samsara and nirvana, together with compassion, is the basis of the eighth bhumi's path of liberation; the wisdom of the Shravakas (Listeners), Pratyekabuddhas (Solitary Buddhas), and the uncommon wisdom, which are the four individual correct knowledges, is the ninth bhumi; Through intentional ambiguity, aligning with the thoughts of other beings to be tamed through the door of intention, and practicing according to the order of meaning; However, if one does not correctly understand these intentions and grasps them according to the literal meaning, one will not realize the definitive meaning. If one clings to the intention, one will misunderstand the provisional meaning and the meaning of the words.

འགྱུར་བས་ན་དེ་ཤན་འབྱེད་པ་གལ་ཆེ་ཕྱིར། ལྡེམས་དགོངས་བཞི་ནི། གང་ཟག་ལ་གཞུགས་པ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་དང་། གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉེས་པ་འདུལ་བ་གཉེན་པོ་ལ་དང་། ཚིག་དང་ཡི་གེས་བསྟན་དོན་འཇིག་རྟེན་གྲགས་ཚོད་ལས་དོན་གཞན་དུ་བསྒྱུར་བ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་བཞི་རིམ་པར། ཆོས་བདག་མེད་ལ་འཇུག་མི་ནུས་པའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཐར་ལམ་ལ་གཞུག་པ་ལ་དགོངས་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཀྱི་ཕུང་སོགས་ཆོས་ཡོད་པར་བསྟན་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་སྐྱེ་བ་མེད་ལ་སོགས་པར་གསུངས་པ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་ 4-1-36b པའི་ཆོས་རྣམས་གཏན་མེད་དང་སྐྱེ་འགག་ལྟར་སྣང་བ་མེད་ཅེས་གསུངས་པ་མ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དམ་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་མེད་པར་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ཟག་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉེས་པ་འདུལ་བའི་ཕྱིར། ང་སྔོན་སངས་རྒྱས་རྣམ་གཟིགས་སུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྒྲ་ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་བརྗོད་པ་ཉིད་ལ་དགོངས་པ་ཅན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། སྙིང་པོ་མེད་ལ་སྙིང་པོར་ཤེས། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་རབ་ཏུ་གནས། །ཉོན་མོངས་པས་ནི་རབ་ཉོན་མོངས། །བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཚིག་འདི་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་བཟུང་ན་བྱང་ཆུབ་མི་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་ལྟར་གནས་ཀྱང་། དོན་དུ་རྣམ་གཡེང་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལྷག་པ་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ་སྙིང་པོར་རྟོགས་པའམ་ཤེས་པ་དང་། གཙང་བདེ་རྟག་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་མི་གཙང་སྡུག་བསྔལ་མི་རྟག་བདག་མེད་པ་ཤེས་པའི་ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཡུན་རིང་པོར་བརྩོན་པས་དཀའ་ 4-1-37a སྤྱད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པས་ནི་རབ་ཏུ་ཉོན་མོངས་པར་བྱས་ན་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་ཐོབ་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དགོངས་པ་བཞི་ནི། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དགོངས་ནས་ང་ཉིད་དེ་ཚེ་སངས་རྒྱས་རྣམ་གཟིགས་སུ་གྱུར་ཏོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། དོན་དམ་པའི་དོན་གཞན་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་གཟོད་ནས་ཞི་བ་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གསུངས་པ་དང་། དུས་གཞན་ལ་དགོངས་པ། ལེ་ལོ་ཅན་དགེ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བསྐྱེད་མི་ནུས་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲི་མ་མེད་པ་ཟླ་བའི་མཚན་བཟུང་བ་ཙམ་གྱི་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་ཟག་གི་བསམ་པ་ལ་དགོངས་པ་སྦྱིན་སོགས་རྒྱ་ཆེར་བྱེད་མི་ནུས་པ་ལ་སྦྱིན་པ་བསྔགས་པ་དང་། སྦྱིན་སོགས་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་ལ་སྦྱིན་སོགས་སྨད་པའམ། ཆེས་ངོ་མཚར་མེད་ཚུལ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ས་

【現代漢語翻譯】由於需要區分經文的不同含義，因此理解四種隱義至關重要。這四種隱義分別是：針對補特伽羅（梵文：Pudgala，指個體或人）的隱義、針對法（梵文：Dharma，指事物或教義）的自性的隱義、針對調伏所化眾生相續中的過患的對治的隱義，以及針對通過詞語和文字所表達的含義與世俗認知不同的隱義。這四種隱義依次是：爲了引導那些無法接受無我（梵文：Anatta，指沒有永恒不變的自我）的聲聞（梵文：Śrāvaka，指聽聞佛法而證悟的弟子）進入解脫道（梵文：Moksha，指從輪迴中解脫的道路），而有目的地宣說補特伽羅的無我，並闡述蘊（梵文：Skandha，指構成個體的五種要素）等法是存在的。宣說無自性（梵文：Nihsvabhava，指沒有固有的、獨立的自性）和無生等，並非是指世俗諦（梵文：Saṃvṛti-satya，指相對真理或世俗層面上的真理）中存在的法完全不存在，或者沒有生滅的顯現，而是指針對勝義諦（梵文：Paramārtha-satya，指究竟真理或絕對真理）的自性或無自性的隱義。例如，宣說三種無自性（梵文：Trisvabhāva-niḥsvabhāvatā）就是如此。爲了調伏補特伽羅相續中的過患，例如說『我過去曾是如來（梵文：Tathāgata，指佛）毗婆尸』等等。還有一種是並非按照字面意思表達的隱義。正如經中所說：『無意義中知意義，顛倒之中安住立，煩惱之中極煩惱，可得殊勝之菩提。』如果按照字面意思理解這句話，似乎是在闡述無法獲得菩提（梵文：Bodhi，指覺悟）的原因。但實際上，它的意思是：在散亂無意義的事物中，認識到增上心學（梵文：Adhicitta-śikṣā，指更高的心性訓練）的意義；在執著于清凈、安樂、常恒、自我的四種顛倒見中，安住于認識到不凈、痛苦、無常、無我的顛倒見的增上慧學（梵文：Adhiprajñā-śikṣā，指更高的智慧訓練）；爲了利益眾生而長期精進，以苦行的煩惱來極度煩惱自己，就能獲得殊勝的菩提。四種意趣是：考慮到一切佛的法身（梵文：Dharmakāya，指佛的真理之身）的平等性，而說『我那時是如來毗婆尸』等等。考慮到勝義諦的含義，而宣說一切法無自性、不生不滅、本來寂靜、自性涅槃（梵文：Nirvana，指從輪迴中解脫的狀態）。考慮到其他時間，例如對那些懶惰、無法行善的人說，僅僅憶念如來無垢月（梵文：Vimalacandra）的名號，就能獲得無上菩提等等。考慮到補特伽羅的想法，例如讚歎廣行佈施（梵文：Dāna，指慷慨施捨）等善行，或者貶低佈施等善行，對那些滿足於少量佈施等善行的人，或者展示非常不稀奇的樣子等等。 Because it is important to distinguish the different meanings of scriptures, it is crucial to understand the four hidden meanings. These four hidden meanings are: hidden meanings directed at the individual (Pudgala), hidden meanings directed at the nature of the Dharma, hidden meanings directed at the antidote to subdue the faults in the continuum of those to be tamed, and hidden meanings directed at transforming the meaning expressed through words and letters into something other than what is commonly known in the world. These four hidden meanings are, in order: to guide those Śrāvakas who cannot accept the concept of no-self (Anatta) onto the path of liberation (Moksha), and to intentionally explain that the aggregates (Skandhas) and other Dharmas exist, even though there is no self. To say that things are without inherent existence (Nihsvabhava) and without arising, etc., does not mean that the Dharmas that exist in conventional truth (Saṃvṛti-satya) are completely non-existent or that there is no appearance of arising and ceasing, but rather it refers to the hidden meaning of the nature of ultimate truth (Paramārtha-satya) or no inherent existence. For example, the explanation of the three types of non-inherent existence (Trisvabhāva-niḥsvabhāvatā) is like this. In order to subdue the faults in the continuum of an individual, for example, saying 'I was once the Tathāgata Vipashyin Buddha.' There is also a type of hidden meaning that is not expressed according to the literal meaning. As it is said in the scripture: 'Knowing meaning in the meaningless, abiding in the inverted, extremely afflicted in affliction, one will attain the supreme Bodhi.' If one takes this statement literally, it seems to be explaining the cause of not attaining Bodhi. But in reality, it means: in the midst of scattered and meaningless things, realizing or knowing the meaning of higher mind training (Adhicitta-śikṣā); among the four inverted views of clinging to purity, happiness, permanence, and self, abiding in the higher wisdom training (Adhiprajñā-śikṣā) of knowing impurity, suffering, impermanence, and no-self; and by striving for a long time for the benefit of sentient beings, afflicting oneself extremely with the afflictions of asceticism, one will attain supreme Bodhi. The four intentions are: considering the equality of the Dharmakāya of all Buddhas, saying 'I was then the Tathāgata Vipashyin Buddha,' and so on. Considering the meaning of ultimate truth, explaining that all Dharmas are without inherent existence, unarisen, unceasing, primordially peaceful, and naturally in Nirvana. Considering other times, for example, saying to those who are lazy and unable to generate even a little virtue, that merely remembering the name of the Tathāgata Vimalacandra will lead to the attainment of unsurpassed Bodhi, and so on. Considering the thoughts of individuals, for example, praising the extensive practice of generosity (Dāna) and other virtues, or disparaging generosity and other virtues to those who are content with little generosity, or showing a very unremarkable appearance, and so on.

【English Translation】 Because it is important to distinguish the different meanings of scriptures, it is crucial to understand the four hidden meanings. These four hidden meanings are: hidden meanings directed at the individual (Pudgala), hidden meanings directed at the nature of the Dharma, hidden meanings directed at the antidote to subdue the faults in the continuum of those to be tamed, and hidden meanings directed at transforming the meaning expressed through words and letters into something other than what is commonly known in the world. These four hidden meanings are, in order: to guide those Śrāvakas who cannot accept the concept of no-self (Anatta) onto the path of liberation (Moksha), and to intentionally explain that the aggregates (Skandhas) and other Dharmas exist, even though there is no self. To say that things are without inherent existence (Nihsvabhava) and without arising, etc., does not mean that the Dharmas that exist in conventional truth (Saṃvṛti-satya) are completely non-existent or that there is no appearance of arising and ceasing, but rather it refers to the hidden meaning of the nature of ultimate truth (Paramārtha-satya) or no inherent existence. For example, the explanation of the three types of non-inherent existence (Trisvabhāva-niḥsvabhāvatā) is like this. In order to subdue the faults in the continuum of an individual, for example, saying 'I was once the Tathāgata Vipashyin Buddha.' There is also a type of hidden meaning that is not expressed according to the literal meaning. As it is said in the scripture: 'Knowing meaning in the meaningless, abiding in the inverted, extremely afflicted in affliction, one will attain the supreme Bodhi.' If one takes this statement literally, it seems to be explaining the cause of not attaining Bodhi. But in reality, it means: in the midst of scattered and meaningless things, realizing or knowing the meaning of higher mind training (Adhicitta-śikṣā); among the four inverted views of clinging to purity, happiness, permanence, and self, abiding in the higher wisdom training (Adhiprajñā-śikṣā) of knowing impurity, suffering, impermanence, and no-self; and by striving for a long time for the benefit of sentient beings, afflicting oneself extremely with the afflictions of asceticism, one will attain supreme Bodhi. The four intentions are: considering the equality of the Dharmakāya of all Buddhas, saying 'I was then the Tathāgata Vipashyin Buddha,' and so on. Considering the meaning of ultimate truth, explaining that all Dharmas are without inherent existence, unarisen, unceasing, primordially peaceful, and naturally in Nirvana. Considering other times, for example, saying to those who are lazy and unable to generate even a little virtue, that merely remembering the name of the Tathāgata Vimalacandra will lead to the attainment of unsurpassed Bodhi, and so on. Considering the thoughts of individuals, for example, praising the extensive practice of generosity (Dāna) and other virtues, or disparaging generosity and other virtues to those who are content with little generosity, or showing a very unremarkable appearance, and so on.

བཅུ་པར་གཞན་དོན་ལ་ཡེ༷་ཤེས༷་རྩོལ༷་བ༷་མི༷་མངའ༷་བར༷་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་འཇུག༷་པའི༷་ཡེ་ཤེས་དང་༡༣བཅུ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་ 4-1-37b རྟེན༷་བྱེད་པའི་ཆོས་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ༷་རིགས༷་སུ་འཇོག་པར་ཤེས༷་པར་བྱའོ༷། །མདོར་ན་དྲོད་ནས་ཡེ་ཤེས་རྩོལ་བ་མི་མངའ་བའི་བར་དུ་ཆོས་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས། དངོས་ཞེན་གྱི་ཆགས་པ་རིམ་བཞིན་གཅོད་ཅིང་། མཐར་ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་ཆགས་པ་དྲུང་ནས་ཟད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་འཕེན་པའང་རྟེན་ཆོས་དབྱིངས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་གནས་པའི་རིགས་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་གནས་ལུགས་སུ་ཡེ་ནས་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལ་̧དམིགས་ནས་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས། དང་པོ། ཆོས་དབྱིངས་རིགས་སུ་བཞག་པ་དེ་ལྟར་ན། ཆོས༷་ཀྱི༷་དབྱིངས༷་ལ༷་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དབྱེར༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས༷་ནི༷་གསུམ་པོ་ཐ༷་ད༷ད་རུང༷་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གཉིས་པ་ལན། དཔེར་ན་བུམ་པ་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་བཅུད་སྦྲང་རྩི་དང་ལི་ཁ་ར་སོགས་ཀྱིས་བུམ་པའི་དབྱེ་བར་བརྗོད་པ་ལྟར་དེ་ནི་ཆོས་དབྱིངས་ཀྱི་ངོས་ནས་གསུམ་དུ་བཞག་པ་མ་ཡིན་ཀྱང་། ཆོས་དབྱིངས་དེ་ལ་བརྟེན༷་པའི༷་བློས་དབྱིངས་དམིགས་པའམ་རྟོགས་ཚུལ་ 4-1-38a མི་འདྲ་བའི་ཆོས༷་ཀྱི༷་བྱེ༷་བྲག༷་གིས༷། རིགས་དེ༷་ཡི༷་དབྱེ༷་བ༷་ཡོངས༷་སུ༷་བརྗོ༷ད་པ་ཡིན་པས་སོ། ། 所緣 གཉིས་པ་དམིགས་པ་ནི། སྤྱིར་སྤང་བླང་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་པའི་ཆོས་ཀུན་དང་། ཁྱད་པར་འདས་མ་འདས་སོགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་འབྱེད་ཅིང་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འབྲས་ལ་གཙོ་བོར་དམིགས་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཐེག་ཆེན་སྒྲུབ་པའི་དམི༷གས་པ༷་ཤེས་བྱའི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་དེ༷་ཆོས་ཀུན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེ༷་ཡང༷་དད་སོགས་ངོ་བོ་ཉིད་དགེ་དང་། མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་སེམས་བྱུང་འབྲེལ་དགེ་དང་། ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་ལུས་ངག་གི་ལས་དགེ་བ་སོགས་དང་། འཇིག་མཐར་གཉིས་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་མ་རིག་པ་དང་གསུམ་ལས་གཞན་པའི་རྩ་ཉོན་དང་ཉེ་ཉོན་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མི་དགེ་བ་དང་། མཚུངས་ལྡན་གྱི་སེམས་སེམས་བྱུང་འབྲེལ་བའི་མི་དགེ་བ་དང་། ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་སྲོག་གཅོད་སོགས་ལས་ཀྱི་མི་དགེ་བ་སོགས་དང་། དེ་ལས་གཞན་བཟོ་དང་འགྲོ་འཆག་དུས་ཀྱི་སེམས་ལྟ་བུ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་མཚུངས་ལྡན་དང་ཀུན་སློང་གི་ལུང་མ་བསྟན་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ཡི༷ན་ཞེས་བླང་༡ དོར་༢ བཏང་༣ སྙོམས་ 4-1-38b ལ་དམིགས་པ་སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་དང་པོར་བླང་བྱ་འཇིག༷་རྟེན༷་པ༷་སྟེ་སོ་སྐྱེ་ཡི༷་རྒྱུད་ཀྱི་ཟག་བཅས་ཀྱི་བསམ་གཏན་སོགས་རྟོགས༷་པ༷་དང༷་། ༤ གང༷་དག༷་ཕྱིས་བླང་བྱ་འཇིག༷་རྟེན༷་ལས་འདས༷་པར་འདོད་པ་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡ

【現代漢語翻譯】第十，對於爲了他人的利益而努力的智慧（梵文：jñāna，智慧）不具備，自然成就的智慧，以及第十三，所有這些的所依是法界如是性，應當知道如何安立為種姓。總之，從暖位到不具備爲了他人利益而努力的智慧之間，通過緣於法界如是性的方式，逐漸斷除對實有的執著，最終將對一切所知事物的執著連根拔起，拋向寂滅成佛的境地，也是因為所依的法界自性本然存在的種姓。因為如是性本來就是存在的實相，並且通過緣於它而得以遣除障礙。第二，分為辯論和回答兩部分。第一部分：如果法界被安立為種姓，那麼，既然法界在一切方面都是無別的，那麼三乘的種姓難道不是三種不同的嗎？第二部分：回答。例如，雖然瓶子只有一個，但由於其中盛有蜂蜜、糖漿等，所以會說瓶子有區別。同樣，這並不是從法界的角度安立為三種，而是因為依於法界的心的緣取或證悟方式不同，所以通過法的差別，可以完整地說明種姓的區別。所緣第二，所緣：一般而言，對於一切應舍、應取、中立的法，特別是對於過去、未來等進行區分，並且主要緣于大乘的道果，因為必須如此。因此，修持大乘的所緣是所有應知的法，因為必須斷除對一切法的增益和損減。其中，信等自性是善，以及相應的心的心所關聯是善，以及由之發起的身體和語言的業是善等；以及與二邊俱生的無明和除了三者之外的根本煩惱和隨煩惱等，自性是不善，以及相應的心的心所關聯的不善，以及由之發起的殺生等業的不善等；以及除此之外的工巧、行走、時機的心等，自性、相應和發起都是無記等，分為應取1、應舍2、中立3，所緣一般而言。具體而言，首先是應取的世間法，即凡夫相續中的有漏禪定等證悟；以及之後應取的想要超越世間的聖者相續所攝的...

【English Translation】 Tenth, for the wisdom (Sanskrit: jñāna) that strives for the benefit of others is not possessed, the spontaneously accomplished wisdom, and the thirteenth, all of these The basis is the Dharmadhatu Suchness, and it should be known how to establish it as a lineage. In short, from the heat stage to the absence of wisdom that strives for the benefit of others, by focusing on the Dharmadhatu Suchness, gradually cutting off the attachment to reality, and finally uprooting the attachment to all knowable things and throwing it into the state of nirvana and Buddhahood, it is also because of the lineage of the Dharmadhatu's self-nature. Because Suchness is originally the existing reality, and by focusing on it, obstacles can be removed. Second, it is divided into two parts: debate and answer. First part: If the Dharmadhatu is established as a lineage, then, since the Dharmadhatu is undifferentiated in all aspects, aren't the lineages of the three vehicles three different ones? Second part: Answer. For example, although there is only one vase, it is said that the vase is different because it contains honey, syrup, etc. Similarly, this is not established as three from the perspective of the Dharmadhatu, but because the way the mind relies on the Dharmadhatu to perceive or realize is different, so through the difference of the Dharma, the difference of the lineage can be fully explained. The object of focus Second, the object of focus: Generally speaking, for all phenomena that should be abandoned, taken, and held neutrally, especially for distinguishing between past, future, etc., and mainly focusing on the path and fruit of the Mahayana, because it must be so. Therefore, the object of focus for practicing Mahayana is all knowable phenomena, because it is necessary to cut off the addition and subtraction to all phenomena. Among them, faith and other self-natures are good, and the associated mind and mental factors are good, and the actions of body and speech initiated by them are good, etc.; and ignorance co-existing with the two extremes and the root afflictions and secondary afflictions other than the three are evil in nature, and the associated mind and mental factors are evil, and the evil of actions such as killing initiated by them, etc.; and other than that, the mind of craftsmanship, walking, timing, etc., the self-nature, association, and initiation are all unrecordable, etc., divided into should be taken 1, should be abandoned 2, neutral 3, The object of focus in general. Specifically, first, the worldly phenomena that should be taken, that is, the realization of contaminated samadhi, etc., in the continuum of ordinary beings; and later, the continuum of noble beings who want to transcend the world that should be taken is included...

ུས་པ་རྣམ་ཐར་གསུམ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ད༷ང་། ༥ ལམ་དེ་དག་གིས་སྤངས་གཉེན་ཇི་ལྟར་བྱེད་ན་ཟག༷་བཅས༷་ཕུང་༦ལྔ་སོགས་དང་། ཟག༷་པ༷་མེ༷ད་པའི་ཆོས༷་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་༧ བཞི་སོགས་ཏེ་དེ་གཉིས་བདག་ལྟའི་གཉེན་པོ་བྱེད་མི་བྱེད་ཀྱིས་བཞག་པ་ད༷ང་། གང༷་དག༷་འདུས༷་བྱས༷་ཀུན་རྫོབ་དང་། ༨ འདུས༷་མ༷་བྱས༷་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། ༩ འབྲས་བུ་སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་དང་ཐུ༷ན་མོང༷་པའི་བསམ་གཏན་བཞི་སོགས་ཆོས༷་རྣམ༷ས་དང༷་། ༡༠ གང༷་དག༷་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུབ༷་པའི༷་དབང་པོའི་སྟོབས་བཅུ་སོགས་ཐུན༷་མོང༷་༡༠ མིན༷་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་དང་པོ་གསུམ་དང་། དེ་ལས་དགེ་བ་བཟུང་སྟེ་ཟུང་བཞི་ཡ་བརྒྱད་དུ་དམིགས་པ་བཅུ་གཅིག་གོ། དོན་དུ་དེ་ལྟར་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་བྱས་ནས་ཐུན་མིན་ཐུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཀུན་གྱི་ནང་ན་དམ་པ་བླ་ན་མེད་པར་ 4-1-39a ཤེས་ནས་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། ། 所作 གསུམ་པ་ཆེད་དུ་བྱ་བ་ནི། ཚད་མེད་པའི་སྡེ་དང་རིས་ཆེན་པོའི་སེམ༷ས་ཅ༷ན་ཀུན༷་གྱི་མཆོག༷་ཉི༷ད་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཆེན་པོ་སྟེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ད༷ང་། སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྤངས་པའི་སྤོང༷་བ་ཆེན་པོ་དང༷་། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་མངོན་སུམ་སྒྲིབ་མེད་དུ་གཟིགས་པའི་རྟོགས༷་པ་ཆེན་པོ་དང༷་གསུམ༷་པོ༷་ལ༷་ཆེན༷་པོ༷་གསུམ༷་གྱི༷་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང༷་འབྱུང༷་བྱང་སེམས་དག་གི༷་ཆེད༷་དུ༷་བྱ༷་བ༷་འདི༷་ཡིན་པར་ཤེས༷་པར་བྱའོ༷། ། 成就定義 བཞི་པ་སྒྲུབ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་བཞི། བསམ་པས་གོ་བགོས་པའི་སྒྲུབ་པ་གོ་སྒྲུབ། སྦྱོར་བས་དངོས་སུ་ཞུགས་པ་འཇུག་སྒྲུབ། ཞུགས་པ་མཐར་བྱེད་ཚོགས་སྒྲུབ། མཐར་ཕྱིན་པའི་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པའོ། ། 思證成就鎧 དང་པོ། རང་གི་བདོག་པའི་དངོས་པོ་ལ་མ་ཆགས་པར་དེ་གཞན་ལ་གཏོང་བ་སྦྱིན་པ། བླང་དོར་གྱི་གནས་ལ་འཇུག་ལྡོག་ཚུལ་བཞིན་བྱེད་པ་ལས་མི་འདའ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས། ཅིས་ཀྱང་མི་འཁྲུགས་པའི་སྒོ་ནས་བྱ་དཀའ་དང་དུ་ལེན་པ་ལ་བཟོད་པ་བཟོད་པ། ། 4-1-39b དགེ་བའི་གནས་ལ་སྤྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ནན་ཏན་གྱིས་འཇུག་པ་བརྩོན་འགྲུས། དམིགས་པ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་བསམ་གཏན། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཤེས་རབ་རྣམས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་སེར་སྣ་སོགས་སྤང་བ། གྲོགས་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པ། ཐབས་དེས་ཡུལ་སེམས་ཅན་གྱི་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ། དེའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་མོ། །དེ་སྒྲུབ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་སྦྱིན་སོགས་གོ་སྒྲུབ་དེ༷་དག༷་སོ༷་སོར༷་རེ་རེ་ཞིང་སྦྱིན༷་པའི་སྦྱིན་པ་ལ༷་སོ༷གས་པ་ཕར་ཕྱིན་རྣམ༷་པ༷་དྲུག༷་དྲུག་ཏུ༷་བསྡུས༷་ཏེ་ཉམས་སུ་ལེན་པ༷་ཡི༷ས། བསམ་པ་རྒྱ་ཆེ་བ་གཞན་དོན་ཁོ་ནར་གོ༷་ཆའི༷་སྒྲུ

【現代漢語翻譯】三解脫等的差別；這些道如何對治所斷，即有漏的五蘊等，以及無漏的法，如四念住等，這二者是否以對治我執而安立；以及緣于有為的世俗和無為的勝義諦；以及以果位學、聲聞和共同的四禪等法；以及如世尊釋迦牟尼的十力等不共法。其中前三者，以及從那之中取善，以雙四和八支為境，共有十一種。總之，像這樣通過總和別的方式，認識到不共的釋迦牟尼的智慧在一切所知法中最為殊勝，然後緣于修持它的方式。第三，所為之事：對於無量部的以及大種姓的一切有情之最勝者，成為大心者，即無緣大悲；以及斷除二障及其習氣的斷除大；以及如實無礙地照見一切如所有性、盡所有性的證悟大；對於這三者，應知這是爲了具有三大自性的自生菩薩們所為之事。成就定義第四，成就的自性有四種：以意樂分配的成就是意樂成就；以加行實際進入的是進入成就；將進入做到究竟是積聚成就；究竟完成的決定生起是成就。思證成就鎧第一，不執著于自己的財物而將其施予他人是佈施；對於應取應舍之處，如理取捨而不違越是持戒；無論如何都不動搖，勇於承擔難行之事是安忍；對於善法之處，以歡喜之心精進修持是精進；心專注于所緣境是禪定；如理辨別諸法是智慧，這些都是爲了捨棄與不順品慳吝等，由不分別的智慧所攝持，以這種方便圓滿有情眾生的願望，通過這種方式成熟有情眾生，這是大乘道。因此，修持廣大之佈施等，意樂成就，將佈施等六度一一修持，以廣大意樂唯為利他而意樂成就。

【English Translation】 The distinctions of the three liberations, etc.; How do these paths counteract what is to be abandoned, such as the contaminated five aggregates, etc., and uncontaminated dharmas, such as the four mindfulnesses, etc., whether these two are established by counteracting self-grasping; and focusing on the conventional truth of conditioned phenomena and the ultimate truth of unconditioned phenomena; and the fruits of learning, the four meditations common to the Hearers, etc.; and the uncommon dharmas such as the ten powers of the Bhagavan Shakyamuni. Among these, the first three, and taking the good from that, focusing on pairs of four and eight branches, there are eleven in total. In short, in this way, through general and specific means, recognizing that the uncommon wisdom of Shakyamuni is the most supreme among all knowable dharmas, and then focusing on the method of practicing it. Third, the purpose: For the most excellent of all sentient beings in immeasurable realms and great lineages, becoming a great-minded one, that is, impartial great compassion; and the great abandonment of abandoning the two obscurations along with their habitual tendencies; and the great realization of seeing all suchness and all existence directly and without obstruction; for these three, it should be known that this is what is to be done for the self-born Bodhisattvas who possess the nature of the three greats. Definition of Accomplishment Fourth, the nature of accomplishment has four aspects: Accomplishment through intention, which is the distribution of intention; Accomplishment through engagement, which is actually entering through application; Accomplishment through accumulation, which is bringing the engagement to completion; and Accomplishment through definite emergence, which is the ultimate completion. Armor of Thought and Proof Accomplishment First, giving away one's own possessions to others without attachment is generosity; Engaging and withdrawing appropriately from what should be taken and abandoned without transgression is discipline; Not being disturbed by anything, willingly taking on difficult tasks is patience; Diligently engaging in virtuous activities with joy is diligence; Focusing the mind single-pointedly on the object is meditation; Discriminating dharmas thoroughly is wisdom, all of which are for abandoning miserliness and other opposing factors, being embraced by non-conceptual wisdom, and through this method, fulfilling the desires of sentient beings, and through this means, maturing sentient beings, this is the Mahayana path. Therefore, practicing the vast generosity, etc., accomplishment through intention, practicing each of the six perfections of generosity, etc., individually, with a vast intention solely for the benefit of others, is accomplishment through intention.

བ༷་པ༷་གང༷་ཡི༷ན་ཏེ་དེ༷་ནི་དྲུག༷་ཚན༷་དྲུག༷་གི༷ས་དབྱེ་བ་ཇི༷་ལྟ་བ་བཞི༷ན་དུ་མདོ་ལས་བཤ༷ད་དེ། མདོར་བྱང་ཆེན་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་ལ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་ནི། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཏེ། དེ་ཡི་ཕྱིར་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོས་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །ཕར་ཕྱིན་རེ་རེ་ཡང་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་གོ་ཆའི་སྒོ་ནས་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་ཆས་དཔག་པར་དཀའ་བའི་གོ་ཆར་གྱུར་པ་ 4-1-40a སོ་དྲུག་སྟེ། སྦྱིན་པ་ཕྲ་མོ་གཅིག་བྱིན་ཀྱང་རང་དོན་དང་དམན་ལམ་ཡིད་བྱེད་དང་མཚན་འཛིན་སོགས་དང་བྲལ་བ། ཕན་ཡོན་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་མུ་མཐའ་བཞིན་དཔག་པར་དཀའ་བ་སྟེ། སྦྱིན་སོགས་ལ་རང་གནས་ནས་གཞན་འགོད་པ་དང་། དགེ་རྩ་སེམས་ཅན་ལ་བསྔོ་བ་སྦྱིན་པ། ཉན་རང་གི་སེམས་སྤོང་བ་ཚུལ་ཁྲིམས། གཤེ་སོགས་སྡུག་བསྔལ་ལ་བཟོད་པ། ཐེག་ཆེན་དགེ་བ་ལ་འདུན་པ་བརྩོན་འགྲུས། རྣམ་མཁྱེན་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་བསམ་གཏན། འཁོར་གསུམ་མི་རྟོག་པར་བསྔོ་བ་ཤེས་རབ་སྟེ་དྲུག་གིས་མཚོན་ནས་ཤེས་པར་བྱའོ། ། 正加行修向竟 གཉིས་པ་འཇུག་སྒྲུབ། གོ་ཆ་དེའི་འཇུག་ཡུལ་ལམ་ལ་བརྒྱད། འབྲས་བུ་གཅིག་སྟེ་དགུ་ལས། སེམས་འདོད་ཡོན་ལ་གཡེང་བས་ཡོན་ཏན་གང་ཡང་ཐོབ་མི་ནུས་པས། དམིགས་པ་ལ་བརྟན་པོར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལམ་གྱི་རྟེན་ཞི་གནས་སམ་བས༷མ་གཏན༷་བཞི་དང་གཟུག༷ས་མེ༷ད་བཞིའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་ལྡང་བྱེད་ཅིང་དེ་ཡང་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་དུ་སྒྲུབ་པ་དང་། དེ་ལྟར་སེམས་བརྟན་པ་དེ་ཚོགས་གཉིས་ལ་སློབ་པས་རང་དོན་རྟོགས་ 4-1-40b པ་ཐོབ་བྱེད་སྦྱིན༷་སོ༷གས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལ་འཁོར་གསུམ་དག་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་ད༷ང་། སྤང་བ་ཐོབ་བྱེད་མཐོང་སྒོམ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ༷་ལ་འཇུག་པ་ད༷ང་། གཞན་དོན་འགྲུབ་ཐབས་བྱམ༷ས་པ་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ཚད་མེད་པ་བཞི་ད༷ང་། དེ་གཞན་དོན་ལ་འཇུག་པའི་འཆིང་བ་མངོན་ཞེན་ཡིན་པས། གཞན་དོན་དག་བྱེད། ལྷག་མཐོང་མཉམ་བཞག་ཏུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དམི༷གས་པ༷་མེ༷ད་པ་དང༷་ལྡན༷་པ༷་ལ་འཇུག་པ་ད༷ང་། ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་ལ་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་འཁོ༷ར་གསུམ༷་རྣམ༷་པ༷ར་ད༷ག་པས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ༷་ད༷ང་། དགེ་རྩ་ཆེ༷ད་དུ༷་བྱ༷་བ་གང་གི་དོན་དུ་བསྒྱུར་བ་ཆེན་པོ་གསུམ་གྱི་ཆེད་དུ་འཇུག་པ་ད༷ང་ཚོགས་མྱུར་དུ་རྫོགས་པའི་མཐུ་ཡི་ཁྱད་པར་མངོ༷ན་ཤེ༷ས་དྲུག༷་ལ་འཇུག་པ་དང༷་། འབྲས་བུ་ཤེས་བྱའི་རྣམ༷་པ་ཀུན༷་མཁྱེན༷་པ༷འི༷་ཚུལ༷་ལ༷་ནི༷་དམིགས་ནས་འཇུག༷་པ༷འི་སྒྲུབ༷་པ༷་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐེ༷ག་ཆེ༷ན་ལ༷་བགྲོད་ཅིང་འཛེགས༷་པ༷་ཡི༷ན་པ༷ར་ཤེ༷ས་པ༷ར་བྱ༷་སྟེ་ཡུལ་འདི་དགུ་ཐེག་ཆེན་གྱི་འཇུག་ཡུལ་ཡིན་པས་སོ། །ཞར་ལ་བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་ནི། ཡིད་བྱེད་ 4-1-41a བདུན་གྱི་སོ་སོའི་སྙོམས་འཇུག་བསྒྲུ

【現代漢語翻譯】那麼，什麼是六種分類？正如經中所說，根據六種方式來區分。總而言之，對於菩薩行持佈施波羅蜜多，就像那樣行持，就是完全掌握了所有六種波羅蜜多，因此被稱為披上偉大的盔甲。因此，即使是單獨的波羅蜜多，也通過具備六種波羅蜜多的盔甲來修持，成為難以估量的盔甲。三十六種，即使是給予微小的佈施，也遠離了自利、低劣的道路、作意和執著等，其利益也難以估量，就像遍及四面八方一樣。從佈施等各自的層面將功德迴向給眾生，就是佈施；捨棄聲聞緣覺之心就是持戒；忍受辱罵等痛苦就是忍辱；對大乘善法生起嚮往就是精進；一心專注於一切智智就是禪定；不執著三輪（施者、受者、施物）而回向就是智慧，通過這六種方式來理解。正加行修向竟第二，進入修持。盔甲進入的道路有八種，結果有一種，共九種。由於心被慾望所迷惑，無法獲得任何功德，因此爲了使目標堅定，進入作為道路基礎的四禪定或四無色定的等持，並且也修持具備六種波羅蜜多的禪定。像這樣，當心穩定時，通過學習二資糧，以三輪清凈的方式進入佈施等六種波羅蜜多，從而獲得實現自利的方法；進入斷除煩惱、獲得解脫的見道和修道；以及進入慈愛等四無量心，作為實現利他的方法。因為執著是進入利他的束縛，所以要清凈利他。在勝觀和平等持中，進入與一切法無所緣相合的狀態。在大乘道上，在後得位中，以三輪完全清凈的方式，像幻化的人一樣進入。爲了迅速圓滿資糧，進入六神通。以及以證悟一切所知的方式為目標而進入，這種修持就是進入和攀登大乘，應該知道這九種境界是大乘的進入之處。順便說一下，四禪定和四無色定這八種，是七種作意的各自等持的修持。

【English Translation】 So, what are the six classifications? As explained in the sutras, they are distinguished according to six ways. In short, for a Bodhisattva practicing generosity (dana) paramita, practicing in that way means fully mastering all six paramitas, and therefore it is called donning the great armor. Thus, even a single paramita, when practiced with the armor of possessing the six paramitas, becomes an immeasurable armor. Thirty-six types, even giving a small offering, is free from self-interest, inferior paths, attention, and attachment, etc., and its benefits are immeasurable, like extending in all directions. Dedicating merit to sentient beings from their respective levels of generosity, etc., is generosity; abandoning the mind of Sravakas and Pratyekabuddhas is morality; enduring suffering such as insults is patience; generating aspiration for the virtues of the Mahayana is diligence; focusing one's mind single-pointedly on omniscience is meditation; dedicating without conceptualizing the three spheres (giver, receiver, and gift) is wisdom, and understanding through these six ways. End of the Correct Application of the Progressive Practice Second, entering into practice. There are eight paths into which the armor enters, and one result, making nine in total. Because the mind is distracted by desires, one cannot attain any qualities, so in order to make the object stable, one enters into the samadhi of the four dhyanas or the four formless absorptions, which are the basis of the path, and also practices the dhyana that possesses the six paramitas. In this way, when the mind is stable, by studying the two accumulations, one enters into the six paramitas such as generosity with the purity of the three spheres, thereby obtaining the method to realize one's own benefit; entering into the path of seeing and the path of cultivation that abandon afflictions and attain liberation; and entering into the four immeasurables such as loving-kindness as a method to accomplish the benefit of others. Because attachment is the bondage of entering into the benefit of others, one must purify the benefit of others. In vipassana and samadhi, one enters into the state of being united with all dharmas without any object of focus. On the Mahayana path, in the post-meditation state, one enters like an illusory person with the three spheres completely purified. In order to quickly perfect the accumulations, one enters into the six superknowledges. And entering with the aim of realizing all knowable things, this practice is entering and ascending the Mahayana, and it should be known that these nine realms are the places of entry into the Mahayana. By the way, the eight, the four dhyanas and the four formless absorptions, are the practice of the respective samapattis of the seven attentions.

བ་སྟེ། འདོད་ཁམས་སོགས་ས་འོག་མ་འོག་མ་ཉེས་པ་མང་ཞིང་རགས་པ་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོ་སོགས་གོང་མ་གོང་མ་དེ་ལས་བཟློག་པར་ལྟ་བའི་ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་རིག་པའི་ཡིད་བྱེད་དང་། ༡ སྒོམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བསམ་གཏན་སྦྱང་བ་སྐྱེ་བ་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་བྱེད་དང་། ༢ འདོད་ཉོན་མངོན་གྱུར་སྤོང་བ་སོགས་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་བྱེད་དང་། ༣ འདོད་ཉོན་འབྲིང་སྤོང་བ་སོགས་དགའ་བ་སྡུད་པའི་ཡིད་བྱེད་དང་། ༤ ཉོན་མོངས་སྐྱེ་མི་སྐྱེ་བརྟག་ཕྱིར་དཔྱོད་པ་ཡིད་བྱེད་དང་། ༥ འདོད་ཉོན་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་སོགས་སྤོང་བ་སྦྱོར་བའི་མཐའ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ༦ ལམ་བསྒོམས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྦྱོར་བའི་མཐའི་འབྲས་བུ་ཡིད་བྱེད་༧ དེ་བདུན་གྱིས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར་དུ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ཡིད་བྱེད་དང་པོ་གཉིས་རང་ལམ་དེའི་སྦྱོར་ལམ། རབ་དབེན་དགའ་སྡུད་སྦྱོར་མཐའ་གསུམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དཔྱོད་པ་ཁྱད་པར་ལམ། སྦྱོར་འབྲས་ཡིད་བྱེད་རྣམ་གྲོལ་ལམ་མོ། །བསམ་གཏན་ 4-1-41b དང་པོ་ལ་ནི་གཉེན་པོའི་ཡན་ལག་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ། ཕན་ཡོན་གྱི་ཡན་ལག་དགའ་བ་དང་བདེ་བ། གནས་སམ་རྟེན་གྱི་ཡན་ལག་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་སྟེ་ཡན་ལག་ལྔ་དང་། བསམ་གཏན་གཉིས་པར་གཉེན་པོ་རབ་དང་ཕན་ཡོན་དགའ་བདེ་གཉིས། གནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ་བཞི། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་གཉེན་པོ་བཏང་སྙོམས།དྲན་པ། ཤེས་བཞིན། ཕན་ཡོན་བདེ་བ། རྟེན་སེམས་ཀུན་ཏུ་གནས་པ་རང་བཞིན་ཏེ་ལྔ། བཞི་པར་དྲན་པ་དང་། འདུ་བྱེད་བཏང་སྙོམས། ཕན་ཡོན་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་དང་། རྟེན་ཏིང་འཛིན་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ་ཡན་ལག་བཞིའོ། །གཟུགས་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་ཏེ་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ནུབ་པ་གཟུགས་མེད་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་མེད་པར་ནམ་མཁའ་ཙམ་མཐའ་ཡས་སོ་ཞེས་དེ་ཙམ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང་། ནམ་མཁའི་འདུ་ཤེས་བཀགས་ཏེ་རྣམ་ཤེས་ཙམ་དུ་འདུ་ཤེས་པ་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་། དེ་ཡང་བཀག་སྟེ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་ལ་གནས་པ་དང་། དེའང་བཀག་སྟེ་ཡོད་མིན་མེད་མིན་ཙམ་དུ་གནས་ 4-1-42a པ་སྲིད་རྩེ་པའོ། ། 能離向修資糧成就 གསུམ་པ་ཚོགས་སྒྲུབ་ལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། རྟོགས་དཀའ་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས། 總說資糧成就 དང་པོ། དེ་ལ་སྤྱིར་མང་པོ་ཚོགས་པ་ཚོགས། དེ་ལས་ཀྱང་ཚོགས་གཅིག་མིན་པར་ཚོགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དཔུང་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསགས་ཤིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་ལ་འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་ཚད་མེད་པའི་སྒོ་ནས་མཐའ་གཉིས་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ཚོགས་ཚད་མེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་སྤྱི་རིགས་ནས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གཉིས་སུ་འདུ་ལ། ནང་གི་དབྱེ་བ་ཚོགས་ས

【現代漢語翻譯】因此，欲界等下層界過患眾多且粗糙，而第一禪等上層界則相反，以聽聞思惟的智慧，以極爲了知的作意；1.以修所生慧，生起修習禪定的意樂所生的作意；2.以遠離現行欲界煩惱等，從極度寂靜所生的作意；3.以捨棄中等欲界煩惱等，攝集喜樂的作意；4.爲了觀察煩惱生與不生而進行觀察的作意；5.捨棄微小之又微小的欲界煩惱等，修習邊際的作意；6.體驗修習所有道的果，修習邊際之果的作意。這七種作意是從第一禪到有頂天之間修習的。前兩種作意是自道的加行道，極寂靜、攝樂三種是無間道，觀察是勝道，修習果作意是解脫道。禪定第一禪具有對治支——尋和伺，利益支——喜和樂，以及所依或所緣支——一心。因此，共有五支。第二禪具有對治支——舍，利益支——喜和樂，以及所依——定，共有四支。第三禪具有對治支——舍、念、正知，利益支——樂，以及所依——心安住自性，共有五支。第四禪具有念和行舍，利益支——舍受，以及所依——清凈的等持，共有四支。遠離色慾，滅盡色想，在無色界中，特別是不存在色想，僅僅緣于虛空無邊而入定，這是空無邊處。斷除虛空之想，僅僅以識為所緣而作意，這是識無邊處。進一步斷除識想，安住於一無所有的想法上，這是無所有處。再進一步斷除，安住于非有想非無想的狀態，這是有頂天。能離向修資糧成就第三，積聚資糧，分為總說和難以理解的分別解說兩部分。總說資糧成就首先，總的來說，眾多聚集稱為『資糧』。不僅是單一的資糧，而是積累各種資糧的廣大力量，菩薩以無量的方式投入事業，必定從二邊中解脫，成就不住涅槃。這些無量的資糧，從總的類別上可以歸納為福德資糧和智慧資糧兩種。內部的分類是資糧...

【English Translation】 Therefore, the desire realm and other lower realms have many faults and are coarse, while the first dhyana and other higher realms are the opposite. With the wisdom of hearing and thinking, with the extremely knowing attention; 1. With the wisdom arising from meditation, the attention arising from the desire to cultivate meditation; 2. With the attention arising from extreme solitude, such as abandoning manifest desire realm afflictions; 3. With the attention of gathering joy, such as abandoning intermediate desire realm afflictions; 4. The attention of examining to investigate whether afflictions arise or not; 5. Abandoning the smallest of the smallest desire realm afflictions, etc., the attention of cultivating the limit; 6. Experiencing the fruit of cultivating all paths, the attention of the fruit of cultivating the limit. These seven attentions are cultivated from the first dhyana to the peak of existence. The first two attentions are the application path of one's own path, the three of extreme solitude and gathering joy are the immediate path, examination is the special path, and cultivating the fruit attention is the liberation path. Dhyana The first dhyana has the antidote branches of investigation and analysis, the benefit branches of joy and happiness, and the support or object branch of one-pointedness of mind. Therefore, there are five branches. The second dhyana has the antidote branch of equanimity, the benefit branches of joy and happiness, and the support of samadhi, totaling four branches. The third dhyana has the antidote branches of equanimity, mindfulness, and clear comprehension, the benefit branch of happiness, and the support of the mind abiding in its own nature, totaling five branches. The fourth dhyana has mindfulness and equanimity of action, the benefit branch of equanimity of feeling, and the support of completely purified samadhi, totaling four branches. Separated from form desire, extinguishing form perception, in the formless realm, especially without the existence of form perception, merely focusing on the infinity of space and entering into samadhi, this is the sphere of infinite space. Cutting off the thought of space, merely focusing on consciousness as the object of attention, this is the sphere of infinite consciousness. Further cutting off the thought of consciousness, abiding in the thought of nothingness, this is the sphere of nothingness. Further cutting off, abiding in the state of neither existence nor non-existence, this is the peak of existence. Accomplishment of the accumulation of merit through detachment and practice Third, accumulating merit, divided into a general explanation and a detailed explanation of what is difficult to understand. General explanation of the accomplishment of merit First, in general, many gatherings are called 'accumulation'. Not only a single accumulation, but accumulating the vast power of various accumulations, Bodhisattvas engage in activities in immeasurable ways, and are sure to be liberated from the two extremes, achieving non-abiding nirvana. These immeasurable accumulations can be summarized into two types from the general category: the accumulation of merit and the accumulation of wisdom. The internal classification is the accumulation of...

ྒྲུབ་བཅུ་བདུན་ཏེ། དང་པོ། འགྲོ་བ་གྲངས་མེད་ཐེག་གསུམ་གྱི་མྱང་འདས་ལ་འགོད་འདོད་བརྩེ༷་བ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ད༷ང་། ཐབས་སྦྱིན༷་པ་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ཕར་ཕྱིན་དྲུག༷་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་གནས་སྐབས་དང་། མཐར་ཐུག་གི་བདེ་བར་བྱ་བ་སྟེ། སྦྱིན་པས་མོད་ལ་འདོད་པ་རྫོགས་པ་དུས་དེའི་བདེ་བ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བཀོད་པས་བདེ་འགྲོའི་ལུས་འཛིན་པ་མ་འོངས་པའི་བདེ་བ། བཟོད་བརྩོན་བསམ་གསུམ་འབྲས་བུ་རྒྱུ་དང་མཐུན་པ་འགྲུབ་པས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་བདེ་བ། 4-1-42b ཤེས་རབ་ཀྱིས་འཁོར་བར་གཏན་མི་ལྡོག་པའི་ངེས་ལེགས་ཐོབ་པ་གཏན་དུ་བའི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པ་དང་། ལམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལེ་ལོ་སོགས་ཉེས་པ་ལྔ་སྤོང་ཞིང་འདུན་པ་སོགས་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་བསྟེན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ་ཞི༷་གན༷ས་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་དོན་ལ་སྤྱི་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ངོ་བོ་དང་། ཁྱད་པར་འབྱེད་པའི་སྒོ་ནས་དོན་མ་ནོར་བར་མཐོང་བ་ལྷག༷་མཐོང༷་བཅས༷་པ༷་དང༷་། ཞི་ལྷག་གམ་སྲིད་ཞིར་མི་ལྷུང་བའི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཟུང༷་དུ༷་འབྲེལ༷་བའི༷་ལམ༷་གང༷་ཡིན་པ་དང༷་། རྣམ་མཁྱེན་ཡིད་བྱེད་ཀྱིས་གཞན་དོན་གྱི་ཐབས༷་ལ༷་མཁས༷་པ༷་གང༷་ཡི༷ན་དང༷་། སྟོང་ཉིད་ཉི་ཤུ་སྟེ་ལོངས་སྤྱད་པ་པོ་མིག་སོགས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ༡ གཟུགས་སོགས་སྤྱད་བྱ་ཕྱི་ཡི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ༢ ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀའི་གཞི་རྟེན་སྟོང་༣ པ་ཉིད་གསུམ་མོས་སྤྱོད་ཚོགས་ལམ་དང་སྦྱོར་ལམ་དང་པོ་གསུམ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་དེ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པ་སྟོང་པ་ཉིད་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་མཆོག་དང་། 4-1-43a ༤ ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཁྱབ་ཆེན་པོ་སྟོང་༥པ་ཉིད་དང་། དོན་དམ་མྱ་ངན་ལས་འདས་༦ པ་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་འདུས་བྱས་༧ དང་། ནམ་མཁའ་སོགས་མ་སྐྱེས་པ་འདུས་མ་བྱས་༨ དང་། རྟག་ཆད་སོགས་ཀྱིས་མཐའ་ལས་འདས་༩ པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་འཁོར་བ་ཐོག་༡༠ ཐ་མེད་པ་དང་། དགེ་ཕྱོགས་དོར་བ་མེད་པ་༡༡ སྟོང་པ་ཉིད་བདུན་རྟོགས་པ་ནི་ས་དང་པོ་ནས་ས་བདུན་པའི་བར་རིམ་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་སྟོང་ཉིད་༡༢ དང་། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་༡༣ པ་གཉིས་ས་བརྒྱད་པ་དང་། སྐྱེ་འགག་སོགས་ཆོས་རྣམས་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ༡༤ དུས་གསུམ་མི་དམིགས་༡༥ པ་གཉིས་ས་དགུ་པ་དང་། རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རྒྱུན་དང་། ཚོགས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་སྟོང་༡༦ ཉིད་དང་། འདུས་བྱས་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་རང་ངོས་སྟོང་པ་དངོས་པོ་སྟོང་པ་༡༧ ཉིད་གཉིས་ས་བཅུ་པ་དང་། ནམ་མཁའ་སོགས་འདུས་མ་བྱས་དངོས་མེད་སྟོང་༡༨ པ

【現代漢語翻譯】總共有十七種成就。第一，對於無量眾生，懷著將他們安置於三乘涅槃的強烈慈悲心；以及通過佈施等六度，使眾生獲得暫時和究竟的安樂：佈施能圓滿眾生的願望，帶來當下的安樂；守護戒律能獲得善趣之身，帶來未來的安樂；忍辱、精進、禪定三者能成就與因相應的果，帶來確定的安樂；智慧能獲得永不退轉輪迴的決定利益，帶來恒久的安樂。通過修習能捨棄懈怠等五過失，依止希求等八作意的奢摩他（梵文：śamatha，止），從其因中生起心一境性的寂止；以及通過能徹底辨別諸法的智慧，如實照見一切萬法的如所有性（藏文：ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་，梵文：yathāvat-tā，梵文羅馬擬音：yathāvat-tā，事物本來的樣子）和盡所有性（藏文：ཇི་སྙེད་，梵文：yāvat-tā，梵文羅馬擬音：yāvat-tā，事物的數量），即通過總相和自相、體性和差別，不錯亂地照見諸法實相的毗缽舍那（梵文：vipaśyanā，觀）。以及不墮入有寂二邊的止觀雙運，即雙融方便與智慧之道；以及以如所有智（藏文：རྣམ་མཁྱེན།，梵文：sarvākārajñatā，梵文羅馬擬音：sarvākārajñatā，一切相智）的作意善巧利他之方便；以及二十空性，即受用者眼等內六處為空性，1.所受用之色等外六處為空性，2.內外二者之所依空性，3.此三者屬於資糧道、加行道的前三者。一切法自性為空性，然此空性亦自性為空性，即空性之空性，此屬於加行道之頂位。 4.十方周遍廣大為空性，5.勝義涅槃為空性，6.因緣所生之有為法為空性，7.虛空等不生之無為法為空性，8.超越常斷等邊為空性，9.顯現種種世間之輪迴無始，10.不捨棄善法為空性，11.證悟以上七種空性，依次為從初地到七地。法界自性空性，12.以及從色法到一切相智之間的一切法為空性，13.此二者屬於八地。生滅等諸法自相為空性，14.以及三時不可得，15.此二者屬於九地。由因緣所生之事物，無有常和合之自性為空性，16.以及有為近取五蘊自相為空性，事物空性，17.此二者屬於十地。虛空等無為法，無事物空性，18.

【English Translation】 There are seventeen accomplishments in total. First, with immense compassion, desiring to place countless beings in the Nirvana of the Three Vehicles; and through the six perfections such as generosity, to bring temporary and ultimate happiness to sentient beings: generosity fulfills desires and brings present happiness; guarding morality obtains a body in the good realms, bringing future happiness; patience, diligence, and meditation accomplish results that match the causes, bringing certain happiness; wisdom obtains the definite benefit of never regressing from Samsara, bringing lasting happiness. Through practicing Shamatha (Sanskrit: śamatha, Calm abiding), which abandons the five faults such as laziness and relies on the eight applications such as aspiration, the mind abides in one-pointedness, arising from its cause; and through the wisdom that thoroughly distinguishes all Dharmas, truly seeing the suchness (Tibetan: ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་, Sanskrit: yathāvat-tā, Sanskrit Romanization: yathāvat-tā, the way things are) and the extent of all phenomena, that is, through the general and specific characteristics, the nature and differences, without mistaking the reality of phenomena, Vipashyana (Sanskrit: vipaśyanā, Insight). And the union of Shamatha and Vipashyana that does not fall into the extremes of existence and peace, that is, the path of uniting skillful means and wisdom; and with the intention of Sarvākārajñatā (Tibetan: རྣམ་མཁྱེན།, Sanskrit: sarvākārajñatā, Sanskrit Romanization: sarvākārajñatā, all-knowingness), being skilled in the means of benefiting others; and the twenty emptinesses, that is, the six internal sense bases such as the eye, which are the enjoyers, are emptiness, 1. the six external sense bases such as form, which are the enjoyed, 2. the basis of both internal and external is emptiness, 3. these three belong to the first three of the path of accumulation and the path of preparation. The nature of all Dharmas is emptiness, but this emptiness is also empty of its own nature, that is, the emptiness of emptiness, which belongs to the peak of the path of preparation. 4. The great pervasive emptiness of the ten directions, 5. ultimate Nirvana is emptiness, 6. conditioned phenomena arising from causes and conditions are emptiness, 7. unconditioned phenomena such as space that are not born are emptiness, 8. transcending extremes such as permanence and annihilation is emptiness, 9. the beginningless Samsara that appears in various realms of the world, 10. not abandoning virtuous qualities is emptiness, 11. realizing the above seven emptinesses is sequentially from the first Bhumi to the seventh Bhumi. The emptiness of the nature of Dharmadhatu, 12. and all Dharmas from form to Sarvākārajñatā are emptiness, 13. these two belong to the eighth Bhumi. The self-characteristics of phenomena such as birth and cessation are emptiness, 14. and the three times are unobservable, 15. these two belong to the ninth Bhumi. The nature of things arising from conditions, without permanence and aggregation, is emptiness, 16. and the self-characteristics of the five aggregates of conditioned appropriation are emptiness, the emptiness of things, 17. these two belong to the tenth Bhumi. Unconditioned phenomena such as space, the emptiness of non-things, 18.

་དང་། སུས་ཀྱང་མ་བྱས་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་བབ་ 4-1-43b ཀྱིས་སྟོང་པ་རང་༡༩ བཞིན་སྟོང་ཉིད་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྟོང་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་༢༠ སྟོང་ཉིད་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའོ། །དེ་ལྟར་ས་མཚམས་སོ་སོར་མཛད་པ་ཡང་། རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་ཅན་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ངེས་པ་འདྲེན་ཚུལ་རེ་ཡོད་པ་གཙོ་ཆེ་བས་ཡིན་གྱི་ངེས་གནས་ནི་མིན་ནོ། །དེ་རྣམས་སྒོམ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡེ༷་ཤེས༷་ཀྱི་ཚོགས་ད༷ང་ནི༷། བསོད་ནམས་སྤྱིར་དགེ་བའི་ལས་ཐམས་ཅད་ཡིན་ཀྱང་། འདིར་ཟག་མེད་ཀྱི་དགེ་བ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་དང་། རིན་ཆེན་ཕྱག་རྒྱ་སོགས་ཏིང་ངེ་འཛིན། སྐད་ཅིག་རེ་རེས་ཀྱང་བསོ༷ད་ནམས༷་དཔག་མེད་ཚེགས་མེད་པར་གྲུབ་བྱེད་ཀྱི་སྟོབས་ལྡན་ད༷ང་། བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན་ལ་འབད་པས་སྦྱོར་མཐོང་སྒོམ་གསུམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ལ༷མ་རྒྱུད་ལ་བསྟེན་པ་དང༷་། དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ཚིག་དང་དོན་མི་བརྗེད་པར་འཛིན་པ་གཟུངས༷་ཏེ། མདོ་སོགས་གསུང་རབ་ཐོས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲ་ཟུར་ཙམ་ཡང་མི་བརྗེད་པ་ཚིག་གི་གཟུངས་དང་། བསྟན་བྱའི་དོན་ཉམས་པ་མེད་ 4-1-44a པར་ནམ་ཡང་མི་བརྗེད་པ་དོན་གྱི་གཟུངས་གཉིས་སམ། ཨ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་དུ་རྟོགས་པ་བཟོད་པའི་གཟུངས་དང་། སྔགས་བྱིན་གྱིས་རླབས་པས་གཞན་དོན་སྒྲུབ་པ་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་ཏེ་བཞི་སོགས་ད༷ང་། ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་བྱེད་པ་ས༷་བཅུ༷་དང༷་། ས་རང་གི་སྤང་བྱ་སྤོང་བའི་གཉེན༷་པོ༷་ཚོག༷ས་ཀྱི༷་སྒྲུབ༷་པ༷་ཡི༷། གྲངས་ཀྱི་རིམ༷་པ༷་བཅུ་བདུན་པོ་འདི་དག་ཡི༷ན་པར༷་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །དེ་ཡང་། སཾ་བྷ་ར་ཞེས་པའི་སཾ་ནི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ། བྷ་ནི་ངོ་བོ། ར་ནི་འཛིན་པ་སྟེ། བྱང་ཆེན་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ། ཐེག་ཆེན་མ་ལུས་པ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་འཛིན་པས་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲུབ་པའོ། ། 難證各別說 གཉིས་པ་རྟོགས་དཀའ་བ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་ས་ཡི་ཚོགས་དང་། གཉེན་པོའི་ཚོགས་གཉིས། 地資糧 དང་པོ་ལ་ས་དགུ་ཡོངས་སྦྱོང་གི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་དང་། བཅུ་པ་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་གཉིས། 依遍學說九地 དང་པོ་ལ་དགུ་སྟེ། 第一地十遍學 དེ་ལས་ས་དང་པོའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་ལ་བསྟན་བཤད་བསྡུ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་བདག་མེད་ 4-1-44b གཉིས་རྟོགས་ཀྱི་མཁྱེན་པས་སྒྲིབ་གཉིས་རིམ་བཞིན་སྤོང་བར་བྱེད་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་བྱེད་པ་ས་ཡི་ངོ་བོ། བྷཱུ་མིའི་སྒྲས་གོང་ནས་གོང་དུ་བགྲོད་པ་ངེས་ཚིག་བདག་མེད་གཉིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཆོས་དབྱིངས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གཟིགས་པས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བར། འདོད་པར་སྤང་བྱ་བདེན་པ་བཞི་ལ་ལོག་ཞུགས་འཇིག་མཐར་ལོག་གསུམ་ལྟ་བ་དང་ཚུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གཉིས་ཏེ་ལྟ་བ་ལྔ་དང་།

【現代漢語翻譯】並且，一切諸法不由任何作者，而是自然空性，即是空性本身。一切諸法的法性，其自性亦是空性，此為空性之自性。這些都是佛的境界。雖然如此區分各個階段，但主要是爲了在後得位時，能夠引導修行者對特定的法產生定解，這並非是固定的位置。這些是具有作為禪修對象的智慧之集合，以及福德，雖然通常指一切善行，但在此特指無漏之善，尤其是殊勝的勇猛行、珍寶手印等三摩地。即使是短暫的一瞬間，也能毫不費力地成就無量福德的力量。通過精進於三十七道品，主要依靠結合見道、修道、證道三者，並依止於傳承，以及具備等同的憶念和智慧，從而不忘失詞句和意義的陀羅尼（梵文：dhāraṇī，梵文天城體：धारणी，梵文羅馬擬音：dharani，漢語字面意思：總持）。對於聽聞的所有經文等，即使是細微的語音也不忘失，這是詞句陀羅尼。對於所詮釋的意義，永不忘失，這是意義陀羅尼。或者，通過阿（藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無）等字，證悟一切諸法無生，這是安忍陀羅尼。通過咒語的加持，成辦利他之事，這是密咒陀羅尼，共有四種等。以及作為功德之所依的十地，以及斷除各地的所斷之對治品的集合之成就。應當了知，這些是十七種次第的修行。其中，'sambhāra'（資糧）中的'sam'表示圓滿成就，'bhā'表示體性，'ra'表示執持，意為圓滿成就菩提之體性。通過二諦的修持之門，執持一切大乘，此為資糧之成就。難證各別說第二，對於難以證悟之處進行分別解說，分為地的集合和對治的集合兩種。地資糧首先，地的集合分為通過九地的修習進行解說，以及通過第十地的果位進行解說兩種。依遍學說九地首先是九地：第一地十遍學其中，對於第一地的十種修習，分為教、證、總攝三種，首先是：通常，通過證悟二無我的智慧，次第斷除二障，並且作為功德之所依，此為地的體性。'bhūmi'（地）一詞的詞源是從高到高的行進。由於如實照見二無我圓滿的法界，所以初地名為極喜地。在欲界中，所斷之法有四種顛倒見，即在四諦上產生邪見，包括惡見、有身見、邊見三種邪見，以及戒禁取見和見取見兩種邪見，共五種邪見。

【English Translation】 Furthermore, all phenomena are empty by nature, without any creator, which is emptiness itself. The nature of all phenomena, its essence is also emptiness, which is the essence of emptiness. These are the realms of the Buddha. Although these stages are distinguished, it is mainly to guide practitioners to generate definite understanding of specific phenomena during the post-meditation period. These are not fixed positions. These are the collections of wisdom that have objects of meditation, and merit, which generally refers to all virtuous deeds, but here specifically refers to uncontaminated virtue, especially the excellent courageous conduct, the precious mudra, and other samadhi. Even for a brief moment, it has the power to effortlessly accomplish immeasurable merit. By diligently practicing the thirty-seven factors of enlightenment, mainly relying on the combination of the path of seeing, the path of cultivation, and the path of realization, and relying on the lineage, and possessing equal mindfulness and wisdom, thereby not forgetting words and meanings, which is dharani (Sanskrit: dhāraṇī, Devanagari: धारणी, Roman transliteration: dharani, literal meaning: retention). For all the sutras and other scriptures heard, not forgetting even the slightest sound, this is the word dharani. For the meaning being explained, never forgetting, this is the meaning dharani. Or, through the syllable A (Tibetan: ཨ, Sanskrit: अ, Roman transliteration: a, literal meaning: without), realizing that all phenomena are unborn, this is the forbearance dharani. Through the blessing of mantras, accomplishing the benefit of others, this is the mantra dharani, there are four kinds in total. And the ten bhumis, which are the basis of qualities, and the accomplishment of the collection of antidotes that abandon the abandonments of each bhumi. It should be known that these are the seventeen stages of practice. Among them, 'sam' in 'sambhāra' (accumulation) means perfect accomplishment, 'bhā' means essence, 'ra' means holding, meaning the essence of perfectly accomplishing bodhi. Through the door of practicing the two truths, holding all the Mahayana, this is the accomplishment of accumulation. Difficult to Realize Individual Explanation Secondly, for the difficult to realize points, a separate explanation is given, divided into the collection of grounds and the collection of antidotes. Ground of Accumulation First, the collection of grounds is divided into explaining through the practice of the nine grounds, and explaining through the result of the tenth ground. Explanation of the Nine Grounds Based on Pervasive Learning First are the nine grounds: Ten Pervasive Learnings of the First Ground Among them, for the ten practices of the first ground, there are three types: teaching, realization, and summary. First: Generally, through the wisdom of realizing the two selflessnesses, the two obscurations are gradually abandoned, and as the basis of qualities, this is the nature of the ground. The etymology of the word 'bhūmi' (ground) is the progression from high to high. Because of seeing the completely perfect dharmadhatu of the two selflessnesses as it is, the first ground is called the Extremely Joyful Ground. In the desire realm, the objects to be abandoned are the four inverted views, that is, generating wrong views on the four truths, including three wrong views: evil view, view of the body, and extreme view, as well as two wrong views: adherence to precepts and views, and view of views, a total of five wrong views.

མ་རིག་ཐེ་ཚོམ་འདོད་ཆགས་ང་རྒྱལ་ཁོང་ཁྲོ་ལྟ་མིན་ལྔ་སྟེ་བཅུ་ཡིས་ཕྱེ་བ་མཐོང་སྤང་བཞི་བཅུ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ན་ཁོང་ཁྲོ་མེད་པས་སོ་དྲུག་པ་ཚན་གཉིས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་གྱི་མཐོང་སྤང་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱ་དང་བཅུ་གཉིས་སྤང་། ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་བདུན་དང་ལྡན་ནོ། །ཡུལ་ལ་ལོག་ཞུགས་སྒོམ་སྤང་ནི། ཐེ་ཚོམ་དོར་བ་གོང་གི་ལྟ་མིན་བཞི་དང་འཇིག་མཐར་ལྷན་སྐྱེས་གཉིས་བསྡོམས་འདོད་པར་སྒོམ་སྤང་དྲུག །ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ན་ཁོང་ཁྲོ་མེད་པས་ལྔ་རེ་སྟེ། དེ་ཁམས་གསུམ་ས་དགུ་ལ་ནང་གསེས་དགུ་རེར་ཕྱེ་བས་གྱ་གཅིག་པ་ 4-1-45a ལྔ་རེ་ཀུན་ལ་ཡོད་པས་གྱ་གཅིག་པ་ཚན་ལྔས་བཞི་བརྒྱ་དང་ལྔ། འདོད་པའི་ས་དགུའི་ཁོང་ཁྲོ་དགུ་བསྣན་པས་སྒོམ་སྤང་བཞི་བརྒྱ་བཅུ་བཞི་བསྡུ་ན། སྒོམ་སྤང་སྐོར་དགུ་སྤང་བས་ས་གཉིས་པ་དྲི་མ་མེད་པ། གསུམ་པ་འོད་བྱེད་པ། བཞི་པ་འོད་འཕྲོ་བ། ལྔ་པ་སྦྱང་དཀའ་བ། དྲུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ། བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ། བརྒྱད་པ་མི་གཡོ་བ། དགུ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས། བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་རྣམས་ན་འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་ཞིང་། རང་གི་ངོ་སྐལ་གྱི་ཀུན་རྨོངས་སྤོང་བ་དང་། ཕར་ཕྱིན་དང་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཀླས་པ་ཐོབ་པ་དང་། ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྦྱང་བ་དང་། གནས་གྱུར་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །ས་རྣམས་སུ་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་ཚུལ་ནི། རྟོགས་བྱ་ལ་ཆ་ཤས་མེད་ཀྱང་རང་རྒྱུད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ཟད་རིམ་གྱིས་མངོན་རྟོགས་གོང་དུ་འཕེལ་བ། ནམ་མཁའ་ལ་ཆ་ཤས་མེད་ཀྱང་། སྤྲིན་ཟད་རིམ་གྱིས་ནམ་མཁའི་མཐོང་བ་ཇེ་ཆེར་འཇོག་པ་ལྟར་རོ། །ས་དང་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་ཅིང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་འབྱུང་སྟེ། 4-1-45b དེ་ལྟར་ན་མཉམ་བཞག་དེས་ནི་རྗེས་ཀྱི་ངེས་པ་དེ་ལྟ་བུ་འདྲེན་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་གཉིས་པར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྟོགས་པའི་རྟོགས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕགས་པའམ་མཆོག་ཏུ་འཕེལ་བ་དག་གི་དོན་དང་། ས་གསུམ་པར་ཆོས་དབྱིངས་དེའི་རྒྱུ་མཐུན་གསུང་རབ་ཐོས་པ་ཉིད་དོན་དུ་གཉེར་བྱའི་མཆོག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དང་། ས་བཞི་པར་ཆོས་གང་ལའང་བདག་གིར་འཛིན་པ་སོགས་མདོར་ན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་དོན་དུ་རྟོགས་པ་དང་། ས་ལྔ་པར་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཐ་དད་མེད་པའི་དོན་དུ་རྟོགས་པ་དང་། ས་དྲུག་པར་རྟེན་འབྲེལ་ཟབ་མོའི་དོན་མཐོང་བས་སྔར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཕྱིས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མིན་པར་རྟོགས་པའི་དོན་དང་། ས་བདུན་པར་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་རོ་གཅིག་པའི་དོན་ཉིད་དུ

【現代漢語翻譯】未明、疑慮、貪慾、我慢、嗔恚、以及五種不正見，總共十種煩惱，分為見道所斷的四十種煩惱。在上二界（色界和無色界）沒有嗔恚，因此有三十六種煩惱，分為兩類。因此，三界的見道所斷煩惱總共有112種需要斷除，同時獲得百千萬二種功德，並具備七覺支。對於境界的逆行和順行，修道所斷的煩惱是：斷除疑慮，加上之前的四種不正見，以及俱生的我執，總共在欲界有六種修道所斷的煩惱。由於上二界沒有嗔恚，所以各有五種。因此，三界九地分為九個層次，每個層次有九種煩惱，總共有八十一種煩惱。每種煩惱都有五種，所以八十一種煩惱分為五類，總共有四百零五種。加上欲界九地的九種嗔恚，修道所斷的煩惱總共有四百一十四種。如果將九種修道所斷的煩惱斷除，就能依次證得二地離垢地、三地發光地、四地焰慧地、五地極難勝地、六地現前地、七地遠行地、八地不動地、九地善慧地、十地法雲地，並具備八聖道分，斷除各自相應的俱生無明，獲得無量無邊的波羅蜜多和功德，凈化無漏的蘊，獲得廣大的轉依。關於在各個階段證悟法性的方式：雖然所證悟的法性沒有部分之分，但隨著自身相續中迷惑的逐漸減少，證悟也會逐漸增上。就像虛空沒有部分之分，但隨著雲彩的逐漸消散，所見的虛空也越來越廣闊一樣。在初地，證悟法界是遍及一切法、普遍存在的自性。因此，這種等持是爲了引導後續的這種確定性，因為依靠它可以獲得這種確定性。同樣，在二地，證悟法界的證悟會越來越增上或殊勝。在三地，證悟法界的原因是聽聞與法界相應的經典，並將其視為最應追求的。在四地，證悟對任何法都不執著為我所等，簡而言之，就是證悟沒有執著。在五地，證悟屬於自己和他人的法沒有差別。在六地，通過見到甚深緣起的意義，證悟到先前導致煩惱和後來導致清凈的法都不存在。在七地，通過證悟無相，證悟到一切法沒有差別，是同一體性。

【English Translation】 Ignorance, doubt, attachment, pride, anger, and the five wrong views, totaling ten afflictions, are divided into the forty afflictions to be abandoned on the path of seeing. In the two upper realms (form and formless realms), there is no anger, so there are thirty-six afflictions, divided into two categories. Therefore, the afflictions to be abandoned on the path of seeing in the three realms total 112, and one obtains hundreds of thousands and twelve qualities, and possesses the seven branches of enlightenment. Regarding the afflictions to be abandoned on the path of meditation in relation to objects: abandoning doubt, plus the previous four wrong views, and the co-emergent self-grasping, totaling six afflictions to be abandoned on the path of meditation in the desire realm. Since there is no anger in the two upper realms, there are five each. Therefore, the three realms and nine grounds are divided into nine subcategories, each with nine afflictions, totaling eighty-one afflictions. Each affliction has five aspects, so the eighty-one afflictions are divided into five categories, totaling four hundred and five. Adding the nine angers of the nine grounds of the desire realm, the afflictions to be abandoned on the path of meditation total four hundred and fourteen. If one abandons the nine rounds of afflictions to be abandoned on the path of meditation, one can successively attain the second ground, the stainless ground; the third ground, the illuminating ground; the fourth ground, the radiant ground; the fifth ground, the very difficult to conquer ground; the sixth ground, the manifest ground; the seventh ground, the far-reaching ground; the eighth ground, the immovable ground; the ninth ground, the good intelligence ground; and the tenth ground, the cloud of dharma ground, and possess the eightfold noble path, abandon one's own corresponding co-emergent ignorance, obtain limitless perfections and qualities, purify the uncontaminated aggregates, and obtain a vast transformation of the basis. Regarding how the nature of reality is realized in the various grounds: Although the object of realization has no parts, as the delusions in one's own continuum gradually decrease, the realization gradually increases. Just as the sky has no parts, but as the clouds gradually dissipate, the vision of the sky becomes wider and wider. On the first ground, the realization of the dharmadhatu (ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་, dharmadhātu, dharmadhatu, 法界) as the nature that pervades all dharmas and is all-pervasive arises. Therefore, this samadhi is said to lead to such subsequent certainty, because one obtains it by relying on it. Similarly, on the second ground, the realization of the dharmadhatu increases or becomes supreme. On the third ground, hearing the scriptures that are the cause of the dharmadhatu is realized as the supreme object to be pursued. On the fourth ground, the realization is that there is no grasping, such as grasping onto any dharma as 'mine.' On the fifth ground, the realization is that the dharmas belonging to oneself and others are not different. On the sixth ground, by seeing the meaning of profound dependent origination, the realization is that there are no dharmas that previously caused affliction and later cause purification. On the seventh ground, by realizing the absence of characteristics, the realization is that all dharmas have no difference and are of one taste.

་རྟོགས་པ་དང་། ས་བརྒྱད་པར་མི་སྐྱེ་བའི་བཟོད་པ་ཐོབ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཉེས་པ་དེ་ལས་ 4-1-46a བྲི་བ་མེད་ཅིང་འཕེལ་བ་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་ཞིང་དག་པ་ལ་དབང་བ་གཉིས་ཐོབ་བོ། །ས་དགུ་པར་མཉམ་བཞག་ཏུ་ཆོས་དབྱིངས་བསྒོམས་པའི་རྗེས་ཐོབ་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པ་རིག་པ་བཞིས་ཆོས་སྟོན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་ཐོབ་བོ། །ས་བཅུ་པར་མཉམ་བཞག་ཏུ་ཆོས་དབྱིངས་བསྒོམས་པའི་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་སྐབས་ན་ཇི་ལྟར་བཞེད་པ་བཞིན་ཕྲིན་ལས་འབྱུང་བས་ཕྲིན་ལས་ལ་དབང་བ་ཐོབ་བོ། །དེ་ཡང་ཁ་ཆེ་པཎ་ཆེན་གྱིས་ས་ཡི་ཡོངས་སྦྱོང་ལ། ས་རང་གི་ཕར་ཕྱིན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་སོགས་ནི་ཞེས་བགྲང་བར་མཛད་ཀྱང་། མདོར་ན་སྦྱིན་སོགས་ཁྱད་པར་ཅན་དེའི་གེགས་སྤང་བའི་ཆ་ནས་ཡོངས་སྦྱོང་སྟེ། ཡོངས་སྦྱོང་འདི་དག་གིས་སྦྱངས་པའི་ས་དེའི་ཤེར་ཕྱིན་དང་ཡེ་ཤེས་དྲི་མེད་འགྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་དང་བདེན་སྟོང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ངང་ནས་ས་ཡི་ཡོངས་སྦྱོང་སོ་སོ་རྫོགས་པ་ནས་རྫོགས་ཏེ། དེའང་རང་རང་གི་ཕར་ཕྱིན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་འདིར་ཡོངས༷་སུ༷་སྦྱོང༷་བ༷་རྣམ༷་པ་བཅུ༷་ཡིས༷། ས༷་ནི༷་དང༷་པོ༷་སྔོན་མ་རྟོགས་པའི་ 4-1-46b ཆོས་ཉིད་མཐོང་བས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་འཐོ༷བ་ལ། དེ་ཡང་ཐོབ་ཟིན་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་བཅུར་འགྱུར༷་ཏེ༷། གཉིས་པ་ནི། རང་དོན་ལྷུར་ལེན་ཉན་རང་གི་བློ་དང་མ་འདྲེས་པའི་ལྷག་༡ བས༷མ་དང༷་། རང་གཞན་ལ་ཕན༷་པའི༷་དངོས༷་པོ༷་རྣམ་མཁྱེན་ཉི༷ད་ཀྱི་རྒྱུ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་༢ པ་དང༷་། ཚད་མེད་བཞིས་སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྣམ༷ས་ལ༷་སེམ༷ས་མཉམ༷་པ་ཉི༷ད་སྒྲུབ་པ་དང་། ༣ འཁོར་གསུམ་མི་རྟོག་པས་བདོག་པ་ཀུན་གཏོང༷་བ་དང༷་། ༤ རྣམ་མཁྱེན་ལ་འགོད་པའི་དགེ་བའི་བཤེས༷་གཉེན༷་མགུ་བའི་སྒོ་ནས་ཡོངས་སུ་བསྟེན༷་པ༷་དང༷་། ༥ ཐེག་གསུམ་དུ་གཏོགས་པའི་དམ༷་ཆོ༷ས་ཀྱི་དམི༷གས་པ༷་ཚོལ༷་བས་ཉན་རང་གི་སར་མི་ལྟུང་བ༷་དང༷་། ༦ ཁྱིམ་ལ་མི་དགའ་བར་རྟག༷་ཏུ༷་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ངེ༷ས་པར་འབྱུང༷་བའི་སེམ༷ས་ཉི༷ད་དང་ལྡན་པ་དང༷་། ༧ སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་སྐུ༷་སྒྲུབ་པར་འདོ༷ད་ཅིང་སངས་རྒྱས་མཐོང་ན་དག༷འ་བ༷་དང༷་། ༨ ཐོག་མཐའ་བར་དུ་དགེ་བའི་ཆོས༷་སྟོན༷་པ༷་དང༷་། ༩ དམ་བཅའ་ལྟར་གཞན་མི་བསླུ་བའི་བདེན༷་པ༷་སྨྲ་བ་ཡི༷་ཚིག༷་༡༠ ནི༷་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ༷་པ༷་ཡི༷ན་པར༷་འདོ༷ད་ཅིང་། ཀུན་ཏུ་རང་རྒྱུད་ལ་བསྐྱེད་པ་ 4-1-47a དང་། གསུམ་པ་ནི། འདི༷་དག༷་དོན་དམ་པར་རང༷་བཞིན༷་མི༷་དམིགས་པས༷། ས་དང་པོ་ཡོངས༷་སུ༷་སྦྱོང༷་བར༷་ཤེས༷་པར༷་བྱ༷འོ། ། 第二地八遍學 ས་གཉིས་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བརྒྱད་ནི། འཆལ་ཚུལ་དང་རང་དོན་ཡིད་བྱེད་རྩོལ་བའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ཉེས་སྤྱོད

【現代漢語翻譯】證悟，並在第八地獲得無生法忍，從而對一切法平等性感到滿意，從那不減少也不增加的意義中，證悟到無分別和清凈佛土的自在。在第九地，于等持中修習法界，在後得位，以四種別別正知宣說佛法，獲得對智慧的自在。在第十地，于等持中修習法界，在後得位之際，如所愿般事業自然成就，從而獲得對事業的自在。此外，克什米爾大班智達在地的圓滿修習中說：『地的以各自波羅蜜多為主的十種圓滿修習等』，雖然這樣列舉，但總的來說，圓滿修習是從遣除佈施等殊勝障礙的角度而言的。通過這些圓滿修習所修習的地，能夠成就其般若波羅蜜多和無垢智慧。如是，在慈悲和證悟空性的智慧中，各自圓滿地圓滿了地的圓滿修習。而且，各自的波羅蜜多是主要的。對此，此處以十種圓滿修習，第一地，通過證悟先前未證悟的法性，獲得極喜，並且轉變成已獲得之殊勝的十種功德：第二是，不與只顧自利的聲聞緣覺之心相混雜的增上意樂；以及，爲了自他利益，完全持有作為遍知之因的大乘佛法；以四無量心成辦令眾生之心平等；不執著三輪而佈施一切所有；通過使作為引導至遍知之善知識歡喜而完全依止；通過尋覓屬於三乘之下的低劣法之所緣，而不墮入聲聞緣覺之地；不喜居家，恒常具有必定出家于佛陀教法之心；欲成辦佛陀之身，見到佛陀則歡喜；于初始、中間、結尾皆宣說善法；如誓言般不欺騙他人的真實語；這十種圓滿修習被認為是存在，並且恒常在自相續中生起。第三是，由於不執著於此等勝義諦之自性，因此應知第一地已圓滿修習。第二地的八種圓滿修習是：遠離破戒之行、只為自利作意和勤作的垢染，惡行

【English Translation】 Realizing, and in the eighth bhumi (stage of bodhisattva), obtaining the forbearance of non-origination, thereby being satisfied with the equality of all dharmas (phenomena), from that meaning of neither decreasing nor increasing, realizing non-conceptualization and the freedom of pure Buddha-fields. In the ninth bhumi, meditating on the dharmadhatu (realm of phenomena) in equipoise, in the post-equipoise state, proclaiming the Dharma with the four individual perfect knowledges, obtaining the freedom of wisdom. In the tenth bhumi, meditating on the dharmadhatu in equipoise, at the time of the post-equipoise state, activities naturally arise as desired, thereby obtaining the freedom of activities. Furthermore, the great Kashmiri Pandit said in the complete practice of the bhumis: 'The ten complete practices of the bhumis, with their respective paramitas (perfections) as the main focus, etc.,' Although enumerating in this way, in general, the complete practice is from the perspective of eliminating the extraordinary obstacles of generosity, etc. Through the bhumi practiced by these complete practices, one can accomplish its prajnaparamita (perfection of wisdom) and stainless wisdom. Thus, in the wisdom of compassion and emptiness, each completely perfects the complete practice of the bhumis. Moreover, their respective paramitas are the main focus. Regarding this, here, with the ten complete practices, the first bhumi, through realizing the nature of phenomena not previously realized, obtains great joy, and transforms into ten qualities that are extraordinary to what has already been obtained: The second is, the superior intention that is not mixed with the mind of the Shravakas (hearers) and Pratyekabuddhas (solitary realizers) who only care about their own benefit; and, for the benefit of oneself and others, completely holding the Mahayana Dharma (Great Vehicle teachings) that is the cause of omniscience; Accomplishing the equality of mind for sentient beings with the four immeasurables; giving away all possessions without clinging to the three spheres (agent, object, and action); Completely relying on the spiritual friend who pleases as the guide to omniscience; by seeking the object of the lower Dharma belonging to the three vehicles, not falling into the ground of Shravakas and Pratyekabuddhas; Not liking to be at home, constantly having the mind of definitely ordaining into the Buddha's teachings; desiring to accomplish the Buddha's body, rejoicing upon seeing the Buddha; Speaking good Dharma at the beginning, middle, and end; speaking truthful words that do not deceive others as promised; these ten complete practices are considered to exist, and constantly arise in one's own mindstream. The third is, since one does not cling to the nature of these ultimate truths, therefore one should know that the first bhumi has been completely practiced. The eight complete practices of the second bhumi are: being free from the defilements of immoral conduct, focusing only on one's own benefit, and striving, evil deeds

་སྡོམ་པ་དང་། དགེ་བ་ཆོས་སྡུད་དང་། སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ༷་ཁྲིམས༷་གསུམ་སྲུང་བ་༡ དང་། གཞན་གྱིས་ཕན་བཏགས་པ་ལ་བྱས༷་པ༷་གཟོ༷་བ༷་༢ དང་། གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་བཟོ༷ད་ཅིང་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་སེམས་སྤོང་བ་༣ དང་། སེམས་ཅན་ཐེག་གསུམ་ལ་འགོད་པ་ལ་རབ༷་ཏུ༷་དགའ༷་ཞིང་འགྱོད་པ་མེད་པ་༤ དང༷་། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང༷་བརྩེ༷་ཆེ༷་ཞིང་བྱམས་པ་༥ དང་། མཁན་པོ་སོགས་བཀུར་འོས་ལ་ང་རྒྱལ་བཅག་པས་འདུད་ཅིང་བཀུར༷་སྟི༷་དང་། ༦ བླ༷་མ༷་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ༷་གུས༷་པས་ཆོས་ཉན༷་ཞིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་སྒྲུབ་པ་༧ དང་། ཡོངས་སྦྱོང་བརྒྱ༷ད་པ༷་སྦྱིན༷་ལ༷་སོ༷གས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ༷་སྤྲོ་བས་བརྩོན༷་པ་༨ རྣམས་སོ། ། 第三地五遍學 ས་གསུམ་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་ལྔ་ནི། རང་གཞན་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་བྱེད་པའི་འོད་བྱེད་པར། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ 4-1-47b ལས། དམ་པའི་ཆོས་ཐོས༷་པས༷་མི༷་ངོམས༷་པ་༡ ཉི༷ད་དང༷་ནི༷། རྙེད་སོགས་ཟང༷་ཟིང༷་མེ༷ད་པར༷་དམ་ཆོས༷་སྦྱིན༷་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ལའང་ཆགས་པའི་རེ་བ་མེད་པ་༢ དང༷་། ཞིང་དག་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཚོགས་བསགས་པས། རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པའི་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་ཞིང༷་ཀུན༷་སྦྱོང༷་བ༷་༣ དང༷་། ཕན་ལན་དུ་གནོད་བྱས་ཀྱང་གཞན་དོན་ལ་འཁོར༷་བས༷་ཡོངས༷་སུ༷་མི༷་སྐྱོ༷་བ་༤ དང༷་། རང་ལ་ལྟོས་ནས་ངོ༷་ཚ༷་དང་། གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྲེལ༷་ཡོ༷ད་པའི་སྒོ་ནས་ཉན་རང་གི་ཡིད་མེད་ཅེས༷་བྱ༷་བ༷། ༥ ལྔ་པོ་དེ་དག་ལ་རློམ༷་སེམས་མེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉི༷ད་དེ༷་ཡོངས་སྦྱོང་རྣམ༷་པ་ལྔ༷འོ། ། 第四地十遍學 ས་བཞི་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་མཐུན་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྒྲིབ་གཉིས་བསྲེག་པའི་མེའི་འོད་འཕྲོ་བར། གྲོང་ལས་རྒྱང་གྲགས་འཕགས་པ་ཕྱིའི་དབེན་པ་དང་། རང་འདོད་ཡིད་བྱེད་དང་བྲལ་བ་ནང་གི་ནགས༷་སམ་དགོན་པར་གན༷ས་པ་དང་། ༡ ངན་པ་དང་ཉུང་ངུ་རྙེད་ཀྱང་ཡིད་མི་བདེ་མེད་པའམ་རྙེད་པ་མ་ཐོབ་པ་ལ་འདོ༷ད་པ་ཆུང༷་བ་དང་། ༢ བཟང་མང་རྙེད་ཀྱང་མི་ཚིམ་པ་མེད་པའམ་ཐོབ་པ་ལ་ཆོག༷་ཤེས༷་པ་དང༷་། ༣ ཡང་ 4-1-48a ན་བྱང་ཆུབ་ལ་འདོད་ཆུང་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་ཀྱང་རློམ་པ་མེད་པ་ཆོག་ཤེས་དང་། ཐུན་མོང་དུ་བསོད་སྙོམས་པ་སོགས་ཡོན་ཏན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱང༷ས་པ༷་ཡང༷་དག༷་པར་སྡོམ༷་པའི་རྟེན༷་དང༷་། ༤ ཐུན་མོང་མིན་པར་ཟབ་ཞི་སྤྲོས་བྲལ་ལ་མི་སྐྲག་པ་དང་། བསླབ༷་པ༷་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་ཡོངས༷་སུ༷་མི༷་གཏོང༷་ཞིང་མཚན་མར་མི་ལྟ་བ་དང༷་། ༥ འདོ༷ད་པ༷་རྣམ༷ས་ལ༷་ཉེས་དམིགས་སུ་ལྟ་བས་སྨོད༷་པ༷་དང༷་། ༦ གདུལ་བྱ་མྱ༷་ངན༷་ལས་འདས༷་པ་ལ་འཚམས་པར་འགོད་པ་དང༷་། ༧ ལུས་སོགས་མཚན་མར་མི་འཛིན་པས་བདོག༷་པ་ཀུན༷་གཏོང༷་བ་དང་། ༨ དགེ་ཆོས་བསྒྲུབ་པ་ལ་སེམས་མི༷་ཞུམ༷་ཞིང་

【現代漢語翻譯】守護三種戒律，即別解脫戒、攝善法戒和饒益有情戒¹；對他人施予的恩惠知恩圖報²；忍受他人造成的損害，並捨棄對眾生的害心³；對於將眾生安置於三乘（聲聞乘、緣覺乘、菩薩乘）之道感到非常歡喜，並且沒有後悔⁴；對一切眾生懷有極大的慈悲心和愛心⁵；對於堪布（親教師）等值得尊敬的人，放下我慢，恭敬頂禮，並給予尊重和侍奉⁶；恭敬上師和善知識，聽聞佛法，並依教奉行⁷；歡喜地精進於八種清凈行，即佈施等六波羅蜜⁸。第三地五遍學：第三地的五種遍學是：以光明照亮自他，使之能夠見到佛法；從十方諸佛處聽聞正法，永不滿足¹；不貪圖利養等世俗事物，佈施正法，甚至對於獲得大菩提也不抱有任何期望²；通過積聚清凈佛土的資糧，清凈一切有寂靜和非寂靜的佛土³；即使受到他人的損害作為回報，爲了利益他人，輪迴中永不厭倦⁴；依靠自身而有羞恥心，依靠他人而有慚愧心，從而斷除聲聞和緣覺的意念⁵。對於這五種遍學，不懷有傲慢之心，這就是五種遍學。第四地十遍學：第四地的十種遍學是：以與菩提相應的智慧之火，焚燒二障（煩惱障和所知障），從而發出智慧之光；遠離城市喧囂，居住在外在的寂靜處，並且斷絕自己的慾望和妄念，住在內在的森林或寂靜處¹；即使獲得微薄或惡劣的供養，內心也不會感到不悅，或者對於沒有得到的供養，慾望也很小²；即使獲得豐厚和美好的供養，也不會感到不滿足，或者對於已經得到的供養，懂得滿足³；進一步說，對於菩提的慾望很小，即使獲得了遍知一切的智慧，也不會感到自滿，這就是知足；共同之處在於，通過乞食等十二種功德來調伏自身，這也是守護戒律的基礎⁴；非共同之處在於，對於甚深寂靜、遠離戲論的法義不會感到恐懼，並且爲了守護所學的戒律，即使付出生命也在所不惜，並且不執著于表相⁵；視慾望為過患，從而加以呵斥⁶；引導應被調伏的眾生進入涅槃，使之安住于涅槃之中⁷；不執著于身體等表相，從而捨棄一切財物⁸；在行持善法時，內心不會感到沮喪。

【English Translation】 Guarding the three vows: the Pratimoksha vow, the vow to accumulate virtuous dharmas, and the vow to benefit sentient beings¹; repaying the kindness of others²; enduring the harm caused by others and abandoning the intention to harm sentient beings³; being very happy to place sentient beings on the three vehicles (the Hearer Vehicle, the Solitary Realizer Vehicle, and the Bodhisattva Vehicle), and having no regrets⁴; having great compassion and love for all sentient beings⁵; for Khenpos (preceptors) and others who are worthy of respect, abandoning arrogance, prostrating respectfully, and giving respect and service⁶; respectfully listening to the Dharma from the Lama and spiritual friends, and practicing according to their teachings⁷; joyfully striving in the eight purifications, which are the six Paramitas such as generosity⁸. Five Pervasive Learnings of the Third Ground: The five pervasive learnings of the third ground are: illuminating oneself and others with light, enabling them to see the Dharma; hearing the true Dharma from the Buddhas of the ten directions, never being satisfied¹; not being greedy for worldly things such as gain and offerings, giving the true Dharma, and not even having any expectations of attaining great Bodhi²; by accumulating the resources to purify the Buddha-fields, purifying all Buddha-fields with and without tranquility³; even if harmed by others in return, never tiring of being in Samsara for the benefit of others⁴; having shame based on oneself and embarrassment based on others, thereby cutting off the thoughts of Hearers and Solitary Realizers⁵. For these five pervasive learnings, not having an arrogant mind, this is the five pervasive learnings. Ten Pervasive Learnings of the Fourth Ground: The ten pervasive learnings of the fourth ground are: burning the two obscurations (the obscuration of afflictions and the obscuration of knowledge) with the fire of wisdom corresponding to Bodhi, thereby emitting the light of wisdom; staying away from the hustle and bustle of the city, residing in the external quiet place, and cutting off one's desires and delusions, living in the internal forest or quiet place¹; even if receiving meager or bad offerings, the mind will not feel unhappy, or for the offerings that have not been received, the desire is also small²; even if receiving rich and good offerings, one will not feel dissatisfied, or for the offerings that have already been received, one knows contentment³; Furthermore, the desire for Bodhi is small, and even if one obtains the wisdom of knowing everything, one will not feel complacent, this is contentment; in common, by taming oneself with the twelve qualities such as begging for alms, this is also the basis for guarding the vows⁴; the uncommon is that one will not feel afraid of the profound, peaceful, and non-elaborate Dharma, and in order to guard the vows one has learned, one will not hesitate to give up one's life, and one will not be attached to appearances⁵; viewing desires as faults, thereby scolding them⁶; guiding the sentient beings who should be tamed into Nirvana, and settling them in Nirvana⁷; not being attached to appearances such as the body, thereby abandoning all possessions⁸; when practicing virtuous Dharma, the mind will not feel discouraged.

མ་ཞེན་པ༷་དང༷་། ༩ དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མཚན་མར་ལྟ༷་བ༷་མེ༷ད་པ་སྟེ་བཅུ་པའོ། ༡༠ ། 第五地十遍學 ས་ལྔ་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་ནི། སེམས་ཅན་སྨིན་པ་དང་། རང་སེམས་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་བའི་བྱ་དཀའ་བ་གཉིས་བྱེད་པའི་ས་ལ། རྙེད་བཀུར་གྱི་དོན་དུ་རབ་བྱུང་དང་། ཁྱིམ་པ་ལ་ཧ་ཅང་འདྲིས༷་བཤེས་མི་བྱེད་པ་དང༷་། ༡ གཞན་གྱི་རྙེད་པ་ལ་ཕྲག་དོག་པ་སྦྱིན་བདག་གི་ཁྱིམ༷་ལ༷་འཁྲེན༷་པ༷་སྤོང་བ་དང༷་། ༢ སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་གྲོང་ཕྱི་དང་། ཉན་རང་ 4-1-48b གི་ཡིད་བྱེད་ནང་གི་འདུ༷་འཛིར༷་གྱུར༷་པའི༷་གན༷ས་སོགས་ལ་དགའ་བ་སྤང་པ་དང༷་ནི༷། ༣ བདག༷་གི་ཡོན་ཏན་བསྟོ༷ད་པ་དང་། ༤ སྐྱོན་བརྗོད་པས་གཞན༷་ལ༷་བརྙས༷་པ༷་སྤང་བ་དང༷་། ༥སྲོག་གཅོད་སོགས་མི༷་དགེའི༷་ལ༷ས་ཀྱི༷་ལམ༷་བཅུ༷་ནི་བདེ་འགྲོ་ལ་ཡང་སྒྲིབ་ན་ཐར་པ་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་ཉེས་པ་རིག་པ་དང༷་། ༦ ཐོས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སོགས་ཀྱི་རློམ༷ས་པས༷་ཁེངས༷་ཤིང་གཞན་ལ་མི་འདུད་པ་སྤང་བ་དང༷་། ༧ དགེ་སྡིག་བླང་དོར་གོ་ལྡོག་གམ་བདེན་ཞེན་ཕྱིན༷་ཅི༷་ལོག༷་མེད་པ་དང་། ༨ ལོག་པར་ལྟ་བ་སོགས་བློ༷་གྲོས་ངན༷་པ་མེད་པ་དང༷་ནི༷། ༩ ཉོ༷ན་མོང༷ས་རྣམས་ལ་སེམས་བག་ཡངས་སུ་གཏོང་བས་རྗེས་སུ་འབྲང༷ས་པའི་བཟོ༷ད་པ་མེད་པ་སྟེ། ༡༠ དེ་ལྟར་སྐྱོན་བཅུ༷་པོ༷་འདི༷་ནི༷་རྣམ༷་པར་སྤངས༷་པའི་ཆོས་བཅུ་པོ་བསྟེན་ན༷། རྒྱལ་བའི་སྲས་ཀྱི་ས༷་ལྔ༷་པ༷་ནི༷་ཡང༷་དག༷་པར་འཐོབ༷་བོ། ། 第六地十二遍學 ས་དྲུག་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་གཉིས་ནི། ཤེར་ཕྱིན་ལ་བསྟེན་ནས་འཁོར་འདས་ལ་མི་གནས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སར། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་གཞན་ལ་སྦྱིན༷་པ་དང༷་། ༡ རང་དོན་ཡིད་བྱེད་སྤོང་བའི་ཚུལ༷་ཁྲིམས༷་དང་། ༢ སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་སྐྲག་པའི་བཟོ༷ད་པ་དང་། ༣ གཏོང་བ་ལ་སྤྲོ་བའི་བརྩོན༷་ 4-1-49a འགྲུས༷་དང་། ༤ གཏོང་སེམས་ལ་རྩེ་གཅིག་པའི་བས༷མ་གཏན༷་དང་། ༥ སྦྱིན་པའི་ཕན་ཡོན་རྟོགས་པའི་ཤེས༷་རབ༷་རབ་ཏུ་རྫོགས༷་པས༷་སོ། །༦ ཕར་ཕྱིན་དྲུག་པོ་དེ་དག་གི་རིམ་པས་སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་འབྲས་ལ་དགའ་བ་དང༷་ནི༷། ༧ བསེ༷་རུ༷་ལྟ་བུས་མཚོན་ནས་རང་རྒྱལ་ལ༷་དགའ༷་བ་དང༷་། ༨ ཟབ་རྒྱས་སྟོང་ཉིད་ལ་སྐྲག༷་པའི༷་སེམ༷ས་སྤང༷ས་པ༷་དང་། ༩ སློང་བ་པོས་བསླང༷་ན༷་མི༷་ཞུམ༷་པ་དང་། ༡༠ བདོག༷་པ༷་ཀུན༷་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་བཏང༷་ཡང༷་མི༷་དགའ༷་བ་མེ༷ད་པ༷་དང༷་། ༡༡ རང་ཉིད་དབུལ༷་ཡང༷་སློང༷་བ༷་མི༷་སྤོང༷་བས༷་སམ་མི་འདོར་བས། ༡༢ལམ་བསྐྱེད་པ་དྲུག་དང་ལམ་མིན་སྤོང་པ་དྲུག་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ས༷་ནི༷་དྲུག༷་པ༷་ཡང༷་དག༷་པར་འཐོབ༷་པར་འགྱུར་རོ། ། 第七地遍學所斷二十與對治力二十 ས་བདུན་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་ལ་སྤང་བྱ་ཉི་ཤུ་དང་། གཉེན་པོ་ཉི་ཤུ་ལས་དང་པོ། བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་དུ་འབྲེལ་པས་མཚན་མར་འཛིན་པ་ལས་

【現代漢語翻譯】不執著。9. 對一切事物不執著于相，這是第十種。第五地十遍學第五地的十種遍學是：處於使眾產生熟，且自身的心不轉為煩惱的難行之地上，爲了名聞利養不與出家眾和在家眾過分親近，不做親密的朋友。1. 捨棄嫉妒他人利養，以及對施主家的貪戀。2. 捨棄喜愛人多的村莊外圍，以及聲聞、獨覺內心散亂的地方等。3. 捨棄讚歎自己的功德。4. 捨棄通過說他人過失來貶低他人。5. 認識到殺生等十不善業道，即使對於善趣也是障礙，更何況是解脫，從而認識到其過患。6. 捨棄因博學和持戒等而驕傲自滿，不尊敬他人。7. 不顛倒善惡取捨，或者沒有真假顛倒。8. 沒有邪見等惡劣的智慧。9. 不放縱煩惱，不隨煩惱而行。10. 像這樣，捨棄這十種過失，修習這十種對治法，就能清凈地獲得勝者的佛子第五地。第六地十二遍學第六地的十二種遍學是：依靠般若波羅蜜多，現證不住于輪迴和涅槃之地上，將一切財物佈施給他人。1. 守持捨棄自利之心的戒律。2. 不怖畏空性。3. 歡喜佈施。4. 精進于佈施。 5. 專注佈施之心的禪定。6. 圓滿通達佈施利益的智慧。6. 通過這六度波羅蜜多的次第修學，不喜好聲聞的道果。7. 不喜好像犀牛一樣的獨覺。8. 捨棄怖畏甚深廣大的空性的心。9. 若有乞求者來乞討，不沮喪。10. 即使佈施所有財物，也沒有不高興的。11. 即使自己貧窮，也不捨棄乞求者。12. 通過生起六道和捨棄六非道這十二種方式，就能清凈地獲得第六地。第七地遍學所斷二十與對治力二十第七地的遍學所斷二十種和對治二十種，首先，由於與唯一道的聯繫，而執著于相。

【English Translation】 Not being attached. 9. Not viewing all things as having characteristics, this is the tenth. Tenth Comprehensive Learning of the Fifth Ground The ten comprehensive learnings of the fifth ground are: Being on the difficult-to-practice ground of maturing sentient beings and not transforming one's own mind into afflictions, not being overly intimate with monastics and householders for the sake of gain and respect, and not being close friends. 1. Abandoning jealousy of others' gains and attachment to the benefactor's house. 2. Abandoning fondness for the outskirts of populous villages and places where the minds of Hearers and Solitary Realizers are distracted. 3. Abandoning praising one's own virtues. 4. Abandoning belittling others by speaking of their faults. 5. Recognizing the faults of the ten non-virtuous paths of action, such as killing, which obscure even happy migrations, let alone liberation. 6. Abandoning being arrogant and conceited due to learning and discipline, and not respecting others. 7. Not reversing the acceptance and rejection of virtue and non-virtue, or not having reversed truth and falsehood. 8. Not having evil wisdom such as wrong views. 9. Not tolerating following after afflictions by letting the mind be lax towards them. 10. Thus, by abandoning these ten faults and cultivating these ten antidotal qualities, one will purely attain the fifth ground of the victorious ones' sons. Twelfth Comprehensive Learning of the Sixth Ground The twelve comprehensive learnings of the sixth ground are: Relying on the Perfection of Wisdom, on the ground of manifesting non-abiding in cyclic existence and nirvana, giving all possessions to others. 1. Maintaining discipline that abandons concern for one's own benefit. 2. Not being afraid of emptiness. 3. Rejoicing in giving. 4. Exerting diligence in giving. 5. Meditative concentration that is single-pointed on the mind of giving. 6. Completely perfecting the wisdom that realizes the benefits of giving. 6. By studying in the order of these six perfections, not delighting in the result of the path of Hearers. 7. Not delighting in Solitary Realizers, exemplified by the rhinoceros. 8. Abandoning the mind that is afraid of profound and vast emptiness. 9. Not being discouraged when asked by beggars. 10. Not being unhappy even when giving away all possessions without remainder. 11. Not abandoning beggars even when one is poor. 12. Through the twelve ways of generating the six paths and abandoning the six non-paths, one will purely attain the sixth ground. Twenty Things to Be Abandoned and Twenty Antidotal Forces in the Comprehensive Learning of the Seventh Ground The twenty things to be abandoned and the twenty antidotal forces in the comprehensive learning of the seventh ground, firstly, due to the connection with the path of one taste, clinging to characteristics.

རིང་དུ་སོང་བར་སྤང་བྱ་ངའོ་སྙམ་དུ་བདག༷་ཏུ་འཛིན་པ་དང༷་། ༡ འདི་ནི་སྐྱེས་པའོ། །འདི་ནི་བུད་མེད་དོ་སྙམ་པའམ་སེམས་དང་ལྡན་པར་འཛིན་པ་སེམ༷ས་ཅ༷ན་དུ་འཛིན༷་པ༷་དང༷་། ༢ ཁམས་གསུམ་ 4-1-49b དུ་གནས་བྱེད་དྲོད་དང་དབང་པོ་དང་སེམས་རིས་མཐུན་གྱི་རྟེན་མ་འགགས་པར་གནས་པ་སྲོག༷་ཏུ་འཛིན་པ་དང༷་། ༣ ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་སེམས་གང༷་ཟག༷་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ༤ དེ་ཚེ་འཕོས་ནས་རྒྱུན་ཆ༷ད་པར་འཛིན་པ་དང་། ༥ རང་བཞིན་ནམ་ཡང་མི་འདོར་བར་གྲུབ་པའི་རྟག༷་འཛིན་དང༷་། ༦ བླང་དོར་གྱི་མཚ༷ན་མ༷་དང་། ༧ འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་རྒྱུ་ཐེག༷་གསུམ་གྱི་རིགས་གསུམ་དུ་འཛིན་པ་དང༷་། ༨ དུ་མ་སྤུངས་པས་ཕུང༷་པོ༷་སྟེ་ཕུང་པོ་ལྔ༷་དང་། ༩ རྒྱུའམ་རིགས་དང་ས་བོན་གྱི་དོན་ཅན་ཁ༷མས་བཅོ་བརྒྱད་དང༷་། ༡༠ གཟུང་འཛིན་གྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་ཤེས་ཡུལ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་མཆེད་པའི་སྒོར་གྱུར་པ་སྐྱེ་མཆེ༷ད་བཅུ་གཉིས་དག༷་དང༷་ནི༷། ༡༡ སྣོད་སྤྱི་ཡི་ལས་ཉོན་དང་། བཅུད་རང་གི་ལས་ཉོན་ལས་སྐྱེས་པ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁ༷མས་གསུམ༷་པོ༷་ལ༷་གན༷ས་པ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྟོག་དང༷་། ༡༢ ཁམས་གསུམ་ལ་སྲེད་པའི་ལྟ་ངན་གྱིས་བླང་དོར་དུ་ཆགས༷་པ་དང་། ༡༣ རྣམ་མཁྱེན་མི་ཐོབ་སྙམ་པའི་སེམ༷ས་ནི༷་ཀུན༷་ཏུ༷་ཞུམ༷་པ༷་དང༷་། ༡༤ སངས་རྒྱས་ལ་ལྟ་བའི་མངོན་ཞེན་དང་། ༡༥ ཆོས་སུ་ལྟ་ 4-1-50a བའི་དམིགས་པ་དང་། ༡༦ དགེ་འདུན་ལ་ལྟ་བའི་བདེན་ཞེན་ཏེ་དཀོན༷་མཆོག༷་གསུམ༷་དང༷་། ༡༧ བསླབ་པ་ཚུལ༷་ཁྲིམས༷་ལ༷་ཚུལ་ཁྲིམས་དེར༷་ལྟ༷་བ༷་ཡི༷་མངོ༷ན་ཞེན༷་ཏེརློམ་པས་འཁོར་གསུམ་དུ་རྟོག་པ་དང༷་། ༡༨ རང་བཞིན་གྱི་སྟོང༷་པ༷་ཉི༷ད་ལ༷་དེ་མིན་ཅེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་འཛིན་པའམ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རྩོད༷་པ༷་དང༷་། སྟོང་ཉིད་ལ་མཚན་མ་དང་དངོས་པོ་སོགས་སུ་བཟུང་བས་ཐབས་རྟེན་འབྱུང་དེ༷་དང༷་འགལ༷་བའི༷་ཉེས༷་པ༷་སྟོང་རྟེན་འབྱུང་ཟུང་འཇུག་སྣང་སྟོང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་པ་ནི༷། །༢༠ ཉི༷་ཤུ༷་པོ་དེ་ས་བདུན་པ་གང༷་ལ༷་རྣམ༷་པར་ཆ༷ད་པ༷་དེ༷་ཡི༷ས་རྐུན་པོ་བྱུང་བ་དང་སྒོ་གཅོད་པ་ལྟར་ས༷་ནི༷་བདུན༷་པ༷་འཐོབ༷་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་གཉེན་པོ་ནི་གོང་གི་སྤང་བྱ་ཉི་ཤུ་པོ་དེ་དག་གི་གོ་རིམ་བཞིན་གཉེན་པོ་འདི་དག་གིས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྤོང་བ་ཡིན་པས་སོ་སོར་སྦྱོར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་ངོས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་སྤྲོས་དང་བྲལ་བ་དང་། ༡ དེ་ཡི་ཕྱིར་མཚན་མར་མི་འཛིན་པ་དང་། ༢ ཁམས་གསུམ་ལ་སྲེད་པའི་སྨོན་པ་མེད་པ་སྟེ་རྣམ༷་པར༷་ཐར༷་ 4-1-50b པའི་སྒོ་གསུམ༷་ཤེས༷་པ༷་དང༷་། ༣ བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་འཁོར༷་གསུམ༷་མི་དམིགས་པས་སེམས་རྣམ༷་པར༷་དགེ༷་བ་དག་པ་ཉི༷ད་དང༷་། སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བྲལ་

【現代漢語翻譯】 1. 長久以來，執著于『我是空性』的『我』（藏文：བདག，梵文天城體：ātman，梵文羅馬擬音：ātman，漢語字面意思：我） 2. 執著于『這是男人』，『這是女人』，或者執著于有情眾生（藏文：སེམས་ཅན，梵文天城體：sattv，梵文羅馬擬音：sattva，漢語字面意思：有情） 3. 在三界（藏文：ཁམས་གསུམ）中，暖、根、識不滅，執著于生命（藏文：སྲོག，梵文天城體：jīva，梵文羅馬擬音：jīva，漢語字面意思：命） 4. 執著於一切種子的心識為補特伽羅（藏文：གང༷་ཟག，梵文天城體：pudgala，梵文羅馬擬音：pudgala，漢語字面意思：補特伽羅） 5. 執著于死後相續斷滅 6. 執著于永不改變的自性為常（藏文：རྟག，梵文天城體：nitya，梵文羅馬擬音：nitya，漢語字面意思：常） 7. 執著于取捨的相（藏文：མཚ༷ན་མ༷） 8. 執著于產生果的能力為因，執著于能持為緣，執著於三者的種類 9. 執著于眾多聚合為蘊（藏文：ཕུང༷་པོ༷），即五蘊（藏文：ཕུང་པོ་ལྔ༷） 10. 執著于作為因、種類和種子的十八界（藏文：ཁ༷མས་བཅོ་བརྒྱད་） 11. 執著于作為生門和增長門，從能取和所取產生的十二處（藏文：སྐྱེ་མཆེ༷ད་བཅུ་གཉིས་） 12. 執著于由器世界的業和煩惱以及有情世界的業和煩惱所生的欲界、色界和無色界三界（藏文：ཁ༷མས་གསུམ༷）中的非理作意 13. 執著于對三界的貪愛所產生的取捨 14. 執著于認為無法獲得一切智的心，即普遍退縮 15. 執著于以佛為目標的現觀 16. 執著于以法為目標的對境 17. 執著于以僧為目標的實執，即三寶（藏文：དཀོན༷་མཆོག༷་གསུམ༷） 18. 執著于以戒律（藏文：ཚུལ༷་ཁྲིམས༷）為目標的戒禁取見，以傲慢之心對三輪進行分別 19. 執著于並非自性空（藏文：སྟོང༷་པ༷་ཉི༷ད་）的法為實有，或者產生懷疑的諍論，執著于空性為相或事物等，與方便緣起相違的過患，即未證悟空性、緣起、雙運、顯空無二 20. 就像斷除了這二十種過患的第七地菩薩，如同盜賊出現時關閉門戶一樣，能夠獲得第七地。第二，對治法是按照上述二十種應斷之法的順序，依次用這些對治法來斷除，因此應當知道如何分別應用。一切輪迴和涅槃的法，自性皆空，離戲論。 1. 因此不執著于相。 2. 沒有貪愛三界的願望，即了知三解脫門（藏文：རྣམ༷་པར༷་ཐར༷་པའི་སྒོ་གསུམ༷） 3. 不緣取作者、行為和對象的三輪（藏文：འཁོར༷་གསུམ༷），因此心是完全清凈的。愿一切有情遠離痛苦。

【English Translation】 1. Holding onto the 'I' as 'I am emptiness' for a long time (Tibetan: བདག, Sanskrit Devanagari: ātman, Sanskrit Roman transliteration: ātman, Chinese literal meaning: self). 2. Holding onto 'This is a man,' 'This is a woman,' or holding onto sentient beings (Tibetan: སེམས་ཅན, Sanskrit Devanagari: sattva, Sanskrit Roman transliteration: sattva, Chinese literal meaning: sentient being). 3. In the three realms, warmth, senses, and consciousness do not cease, holding onto life (Tibetan: སྲོག, Sanskrit Devanagari: jīva, Sanskrit Roman transliteration: jīva, Chinese literal meaning: life). 4. Holding onto the mind of all seeds as a person (Tibetan: གང༷་ཟག, Sanskrit Devanagari: pudgala, Sanskrit Roman transliteration: pudgala, Chinese literal meaning: person). 5. Holding onto the cessation of continuity after death. 6. Holding onto the unchanging nature as permanent (Tibetan: རྟག, Sanskrit Devanagari: nitya, Sanskrit Roman transliteration: nitya, Chinese literal meaning: permanent). 7. Holding onto the characteristics (Tibetan: མཚ༷ན་མ༷) of what to accept and reject. 8. Holding onto the ability to produce results as the cause, holding onto what can hold as the condition, and holding onto the three types of these three. 9. Holding onto the accumulation of many as aggregates (Tibetan: ཕུང༷་པོ༷), that is, the five aggregates (Tibetan: ཕུང་པོ་ལྔ༷). 10. Holding onto the eighteen realms (Tibetan: ཁ༷མས་བཅོ་བརྒྱད་) as the cause, type, and seed. 11. Holding onto the twelve sources (Tibetan: སྐྱེ་མཆེ༷ད་བཅུ་གཉིས་) that are the doors of birth and proliferation, arising from consciousness towards objects through grasping and being grasped. 12. Holding onto the non-virtuous thoughts in the three realms (Tibetan: ཁ༷མས་གསུམ༷) of desire, form, and formlessness, which arise from the karma and afflictions of the general container and the karma and afflictions of the essence itself. 13. Holding onto attachment to what to accept and reject due to the wrong view of craving the three realms. 14. Holding onto the mind that thinks one cannot attain omniscience, that is, always shrinking. 15. Holding onto the manifest attachment of viewing the Buddha. 16. Holding onto the object of viewing the Dharma. 17. Holding onto the true attachment of viewing the Sangha, that is, the Three Jewels (Tibetan: དཀོན༷་མཆོག༷་གསུམ༷). 18. Holding onto the manifest attachment of viewing the discipline (Tibetan: ཚུལ༷་ཁྲིམས༷) as the discipline itself, conceiving the three circles with arrogance. 19. Holding onto all phenomena as true, not emptiness (Tibetan: སྟོང༷་པ༷་ཉི༷ད་), or engaging in disputation with doubt, holding onto emptiness as characteristics or entities, the fault of contradicting the means of dependent arising, that is, not realizing the union of emptiness and dependent arising, the equality of appearance and emptiness. 20. Just as the seventh-ground bodhisattva who has cut off these twenty, like closing the door when a thief appears, will attain the seventh ground. Secondly, the antidotes are to abandon these twenty to-be-abandoned items in order, one by one, with these antidotes, so one should know how to apply them separately. All phenomena of samsara and nirvana are empty in their own right, free from elaboration. 1. Therefore, do not hold onto characteristics. 2. Without the desire to crave the three realms, that is, knowing the three doors of liberation (Tibetan: རྣམ༷་པར༷་ཐར༷་པའི་སྒོ་གསུམ༷). 3. Without focusing on the three circles (Tibetan: འཁོར༷་གསུམ༷) of the agent, action, and object, therefore the mind is completely purified. May all sentient beings be free from suffering.

འདོད་ཀྱི་སྙིང༷་རྗེ༷་དང༷་ནི༷། ༥ ཆོས་གང་ལའང་རློམ༷་པ་མེ༷ད་པ་དང༷་། ༦ སྲིད་པ་དང་ཞི་བའི་ཆོས༷་ཐམས་ཅད་མཉམ༷་པ་ཉི༷ད་དང༷་། ༧ ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་མཐར་ཐུག་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་སུ་ཚུལ༷་གཅི༷ག་པར་ཤེས༷་པ་དང་། ༨ མིང་གཟུགས་གདོད་ནས་མི༷་སྐྱེ༷་བར༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༩ ཁམས་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་མི་སྐྲག་པའི་བཟོ༷ད་པ་ཤེས༷་པ་དང༷་། ཤེས་བྱའི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་༡༠ གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་པས་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཐབས་ཀྱི་རྣམ༷་པ༷་གཅི༷ག་ཏུ༷་སྟོན༷་པ་དང་། ༡༡ གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག༷་པ༷་ཀུན༷་ཏུ༷་འཇོམས༷་པ༷་དང༷་། ༡༢ གཙང་བདེ་རྟག་བདག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་འདུ༷་ཤེས༷་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ༷་བ་དང༷་། ལོག་པར་ལྟ་བ་སོགས་དང་། ཆགས་སྡང་རྨོངས་སོགས་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པ་སྤོང༷་བ་དང་། ༡༣ གཞན་དོན་དུ་རྣམ་མཁྱེན་ཡིད་བྱེད་རྩེ་གཅིག་བསྒོམ་པའི་ཞི༷་གན༷ས་ངེས༷་པར༷་སེམ༷ས་པ༷་དང༷་། ༡༤ སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་སྒྱུ་མ་ལྟར་ 4-1-51a རྟོགས་པའི་ལྷག༷་མཐོང༷་ལ༷་ནི༷་མཁས༷་པ༷་དང༷་། ༡༥ ཆོས་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒོམས་པས་ཉེར་ཞི་ཐོབ་པས་སེམ༷ས་དུལ༷་བ༷་དང༷་། ༡༦ བདེན་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཟུགས་སོགས་ཆོས་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ལ༷། ཐོགས༷་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་ཡེ༷་ཤེས༷་དང༷་། ༡༧ ཆོས་གང་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་བྱའི་གནས་ཆགས༷་པའི༷་ས༷་མིན༷་པར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་།༡༨ གར༷་འདོ༷ད་པར༷། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང༷་གཞན༷་དུ༷་ནི༷་སྤྲུལ་པའི་ལུས་ཀྱིས་དུས་མཉམ༷་པར་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་འགྲོ༷་བ་དང༷་། ༡༩ ཉན་རང་བརྒྱ་བྱིན་ཚངས་པས་འདུལ་བ་ལ་དེ་དེར་སྟོན་པས། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན༷་ཏུ༷་བདག༷་གི༷་ལུས་ཀྱི་ངོ༷་བོ༷་ནི༷། ༢༠ སྟོན༷་པ༷་ལུས་དབང་བསྒྱུར་བ་ཉི༷ད་དང༷་ཡོངས་སྦྱོང་ཉི༷་ཤུ༷འོ༷། ། 第八地八遍學 ས་བརྒྱད་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བརྒྱད་ནི། མཚན་མ་དང་མཚན་མེད་ལ་རྩོལ་བའི་འདུ་ཤེས་གཉིས་ཀྱིས་མི་གཡོ་བའི་སར་ནི། སེམས་གཅིག་གིས་སེམ༷ས་ཅ༷ན་ཀུན༷་གྱི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གི་ཡི༷ད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཟང་ངན་ཀུན་ཤེས༷་པ༷་དང༷་། ༡ སངས་རྒྱས་བཞུགས་པའི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སངས་རྒྱས་བལྟ་ཕྱིར། མངོ༷ན་པར༷་ཤེས༷་པས༷་རྫུ་འཕྲུལ་ 4-1-51b གྱིས་རོལ་ཞིང་རྩེ༷་བ༷་དང༷་། ༢ རང་ཉིད་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་ཞིང༷་རྟེན་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དག་པ་བཟང༷་པོར་སྦྱོང་ཕྱིར་སྟོང་གསུམ་ལ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱང་གཏོང་བ་སོགས་ཚོགས་སྒྲུབ༷་ཅིང་རློམ་པ༷་མེད་པ་དང༷་། ༣ མུ་སྟེགས་སོགས་སུན་འབྱིན་ཞིང་ཆོས་རྣམ་དག་སྒྲོགས་པའི་དམ་ཆོས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡོངས༷་སུ༷་བརྟགས༷་པའི་ཕྱིར༷་སངས༷་རྒྱས༷་བསྟེན༷་པ་དང་། ༤ སྟོབས་བཅུ་ལ་གནས་ཤིང་ལྷ་ཡི་མིག་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དབ༷ང་པོ༷་ཤེས༷་པ་དང༷་། ༥

【現代漢語翻譯】五、慈悲心。六、對任何法都沒有傲慢。七、了知輪迴和涅槃的一切法平等一如。八、了知一切乘最終都歸於大乘。九、了知名色本不生。十、對於三界的自性，不怖畏離戲甚深之法。十一、了知諸法，以無二取捨，示現大乘方便之道的唯一形態。十二、恒時止息取捨之相。十三、斷除常樂我凈四顛倒之想，以及壞聚見、邪見等，並捨棄貪嗔癡等煩惱。十四、為利他，一心專注修持止觀。十五、善於通達如幻的佛身之勝觀。十六、因修習諸法無自性而得寂滅，調伏自心。十七、通過二諦之門，對於色等一切法，獲得無礙之智慧。十八、了知任何法都不是執著的對境。十九、隨欲自在，以化身同時以神變前往其他佛土。二十、為調伏聲聞、緣覺、帝釋、梵天等，于彼彼處示現，於一切眷屬眾中，自在示現調伏之身。這是第八地（不動地）的八種清凈。第八地八遍學：于有相與無相之作意二者，于不動的境界中，以一念了知一切有情之心及心所之善惡行爲了知。一、爲了瞻仰佛陀，于佛陀安住的十方世界，以神通遊戲。二、爲了清凈自身佛土之外器世界，即使是轉輪王之國政亦能佈施，積聚資糧且毫無驕慢。三、爲了摧伏外道等，併爲了完全確定宣說清凈正法的目標而親近佛陀。四、安住於十力，並通過生起天眼，了知有情之根器。

【English Translation】 5. Compassion. 6. Absence of arrogance towards any dharma. 7. Knowing that all dharmas of samsara and nirvana are equal. 8. Knowing that all vehicles ultimately converge into the Mahayana lineage. 9. Knowing that name and form are originally unborn. 10. Not being afraid of the profound dharma of non-elaboration of the nature of the three realms. 11. Knowing that all dharmas, with non-dual grasping and clinging, demonstrate the unique form of the Mahayana path of skillful means. 12. Constantly destroying the appearances of grasping and clinging. 13. Abandoning the four inverted views of purity, happiness, permanence, and self, as well as the view of the perishable collection, wrong views, etc., and abandoning afflictions such as attachment, hatred, and delusion. 14. For the sake of others, single-mindedly meditating on the all-knowing mind, definitely contemplating calm abiding. 15. Being skilled in the superior insight of realizing the Buddha's body as illusory. 16. Having a tamed mind by attaining near-peace through meditating on the absence of inherent existence of dharmas. 17. Through the gateway of the two truths, having unobstructed wisdom regarding all dharmas such as form. 18. Knowing that no dharma is a place for attachment to manifest. 19. Going simultaneously with emanated bodies through miraculous powers to other Buddha-fields wherever desired. 20. Showing to those to be tamed, such as Shravakas, Pratyekabuddhas, Indra, and Brahma, and in all circles of retinues, the essence of one's own body is the master of transformation. These are the eight purifications of the eighth ground (Immovable Ground). The eight pervasive trainings of the eighth ground: In the state of immovability, with the two concepts of effort in signs and signlessness, with a single mind, knowing all the good and bad mental activities of all sentient beings' minds and mental events. 1. In order to see the Buddhas in the ten directions where the Buddhas reside, playing with miraculous powers. 2. In order to purify one's own Buddha-field, the external world, even giving away the kingdom of a universal monarch, accumulating merit and being without arrogance. 3. In order to refute the Tirthikas (non-Buddhists) and to fully ascertain the aim of proclaiming the pure Dharma, relying on the Buddhas. 4. Abiding in the ten powers and knowing the faculties of sentient beings through the generation of the divine eye.

བརྟེན་པ་ནང་བཅུད་རྒྱལ༷་བ༷་ཡི༷་ཞིང༷་དུ་སྤྱོང༷་པ་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་། ༦ མཉམ་རྗེས་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྱུ༷་མ༷་ལྟར༷་ཆོས་གང་ལའང་ཞེན་པས་མི་འཇུག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གན༷ས་པ་དང༷་། ༧ གཞན་དོན་དུ་བས༷མ་བཞིན༷་རང་དབང་གིས་བསམ་མི་ཁྱབ་འགྱུར་གྱི་སྲི༷ད་པ༷འམ་སྐྱེ་བ་ལེན༷་པ༷་དང༷་། ༨བཅས་པའི་ལ༷ས་ནི༷་རྣམ༷་པ༷་འདི༷་བརྒྱ༷ད་དུ་བཤ༷ད་དོ། ། 第九地十二遍學 ས་དགུ་པའི་ཡོངས་སྦྱོང་བཅུ་གཉིས་ནི། ཆོས་སྟོན་པ་ལ་མཁས་པས་སོ་སོ་ཡང་དག་པ་རིག་པའི་བློ་གྲོས་བཟང་ 4-1-52a པོ་ཐོབ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་སར། ཕྱིན་དྲུག་རྫོགས་པས་བཟང་པོ་སྤྱོད་པ་སོགས་སྨོན༷་ལམ༷་དག༷་ནི༷་མཐའ༷་ཡས༷་པ་འགྲུབ་ཅིང་འདེབས་པ་དང༷་། ༡ངེས་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་ལྷ༷་ཀླུ་གནོད་སྦྱིན་དྲི་ཟ་ལ༷་སོ༷གས་པའི༷་སྐ༷ད་མཐའ་ཡས་པ་ཤེ༷ས་པ་དང༷་། ༢ སྤོབས༷་པ༷་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཆུ༷་བོ༷་མི་གཏུག་པ་ལྟ༷་བུ༷་ཟད་མི་ཤེས་པ་དང༷་། ༣ བསམ་བཞིན་དུ་ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་བཀྲ་ཤིས་པ་མང་པོ་དང་བཅས་སྒྱུ་འཕྲུལ་མ་ལྟ་བུའི་མ་བཟང་པོའི་མངལ༷་དུ༷་འཇུག༷་པ༷་མཆོག༷་དང༷་ནི༷། ༤ རྒྱལ་པོ་དང་བྲམ་ཟེ་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་སོགས་རིགས༷་དང༷་། ༥ ཐུབ་པ་ཉི་མའི་གཉེན་སོགས་ལྟ་བུ་རུས༷་དང༷་། ༦ ཕ་མ་བདུན་བརྒྱུད་ཚུན་གྱི་ཉེ་འབྲེལ་གྱི་ཆོ༷་འབྲང༷་སྟེ་ཕོ་མོ་སྐྱོན་མེད་པ་དང༷་། ༧ རང་དབང་བ་ཇི་ལྟར་བགོ་བ་ཉན་པའི་འཁོར༷་དང༷་། ༨ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འོད་ཀྱིས་འགེངས་པ་སོགས་ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་དང་བཅས་སྐྱེ༷་བ༷་སྟེ་བལྟམས་པ་ལ་བརྒྱ་སྦྱིན་གྱིས་བསྟོད་པ་སོགས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་བཀུར་བ་དག༷་དང༷་ནི༷། ༩ སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། གནས་གཙང་གི་ལྷས་བསྐུལ་ཏེ་ལྷ་མང་པོའི་ཞབས་རིམ་པ་ 4-1-52b བཅས་ངེས༷་པར་འབྱུང༷་བ་དང་། ༡༠ རྩ་བ་གསེར། སྡོང་པོ་བཻཌཱུཪྻ། ཡལ་ག་རིན་ཆེན་སྣ་བདུན། མེ་ཏོག་རིན་པོ་ཆེ་ལས་གྲུབ་པ་སོགས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བའི་ཨ་ཤཱདྠ་སོགས་བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱི་ཤིང༷་རྣམ༷ས་དང༷་། ༡༡ རྟེན་སངས་རྒྱས་དང་། བརྟེན་པ་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན༷་ཏན༷་ཕུན༷་སུམ༷་ཚོགས༷་པ༷་དང་བཅུ་གཉིས་ཡི༷ན་ནོ། ། 第十地說果位 གཉིས་པ་ས་བཅུ་པ་ནི། ཉན་རང་གི་རིགས་ཅན་ཚོགས་སྦྱོར་དུ་གནས་པ་རིགས་ཀྱི་ས། ༡ འབྲས་ཞུགས་ཡས་ནས་བགྲངས་པའི་བརྒྱད་པ་ན་ཡོད་པས་རྒྱུན་ཞུགས་ཞུགས་པ་བརྒྱད་པའི་ས། ༢ རྒྱུན་ཞུགས་འབྲས་གནས་བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་སོགས་བཅུ་དྲུག་རྫོགས་པར་མཐོང་བའི་ས། ༣ ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་འབྲས་གནས་འདོད་ཉོན་ཕལ་ཆེར་ཟད་པས་སྲབ་པའི་ས། ༤ ཕྱིར་མི་འོང་འབྲས་གནས་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ས། ༥ དགྲ་བཅོམ་པ་འབྲས་གནས་ནི་བྱ་བ་བྱས་པ་སོགས་ཉན་ཐོ

【現代漢語翻譯】 6. 在一切等持和后得中，如幻般安住于不執著任何法的等持中； 7. 爲了利益他人，以思擇自在而取不可思議變化的生； 8. 總之，所作的事業宣說了這八種。第九地十二遍學：第九地的十二遍學是：善於說法，獲得各別正見的殊勝智慧，處於優良智慧之地，圓滿了六度，因此能成就和播種善妙行愿等無量祈願。1. 以各別正見通達諸天、龍、夜叉、乾闥婆等無量語言。2. 以各別正見通達無礙辯才，如水流不斷般無窮無盡。3. 以思擇而伴隨眾多吉祥的奇妙徵兆，如幻母般進入殊勝的良母胎中。4. 如國王和婆羅門，以及大娑羅樹等種姓。5. 如釋迦牟尼佛（釋迦族之聖者）等種族。6. 父母七代以內親屬的種姓清凈無染。7. 聽聞隨心所欲的教誨之眷屬。8. 伴隨以光芒充滿世間等奇妙徵兆而誕生，受到帝釋天讚頌等諸天尊崇。9. 受到諸佛和凈居天勸請，眾多天神次第侍奉。10. 如意寶般的菩提樹，其根為黃金，樹幹為琉璃，枝幹為七寶，花朵由珍寶構成。11. 所依是佛，能依靠的是力量等圓滿功德。以上是十二種遍學。第十地說果位：第二，第十地是：聲聞緣覺種姓者安住于資糧道和加行道之種姓地。1. 從預流果算起的第八位，即預流果向之第八地。2. 預流果位，圓滿證見無我等十六行相之地。3. 一來果位，欲界煩惱大部分已斷，變得微薄之地。4. 不來果位，已離欲界貪慾之地。5. 阿羅漢果位，已作當做之事之地，即聲聞乘的果位。

【English Translation】 6. In all meditative equipoise and subsequent attainment, abiding in samadhi without clinging to any dharma, like a mirage; 7. For the sake of benefiting others, deliberately taking birth with inconceivable transformations through free will; 8. In short, the activities performed are explained as these eight. The Twelve Pervasive Learnings of the Ninth Ground: The twelve pervasive learnings of the ninth ground are: being skilled in teaching the Dharma, obtaining excellent wisdom of individual correct knowledge, being in a place of excellent wisdom, perfecting the six perfections, thus accomplishing and planting limitless prayers such as the Good Conduct Prayer. 1. Knowing the limitless languages of gods, nagas, yakshas, gandharvas, etc., through individual correct knowledge. 2. Knowing unobstructed eloquence, like a continuous flow of water, inexhaustible, through individual correct knowledge. 3. Entering the womb of an excellent mother like a magical mother, with deliberate and auspicious miraculous signs. 4. Lineage like kings and brahmins, and great sala trees. 5. Clan like Shakyamuni Buddha (sage of the Shakya clan). 6. The purity of the lineage of relatives within seven generations of parents, without defects. 7. A retinue that listens to teachings as one wishes. 8. Being born with miraculous signs such as filling the world with light, and being honored by gods such as being praised by Indra. 9. Being urged by Buddhas and Pure Abode Gods, with many gods serving in order. 10. Bodhi trees like wish-fulfilling jewels, with roots of gold, trunks of lapis lazuli, branches of seven precious substances, and flowers made of jewels. 11. The support is the Buddha, and what can be relied upon are the complete qualities such as power. These are the twelve pervasive learnings. The Fruition of the Tenth Ground: Second, the tenth ground is: those of the Hearer and Solitary Realizer lineages abiding in the accumulation and preparation stages, the ground of lineage. 1. The eighth from the fruit of Stream-enterer, the eighth ground of entering the Stream. 2. The ground of the fruit of Stream-enterer, fully seeing the sixteen aspects such as selflessness. 3. The ground of the fruit of Once-returner, where most of the desire realm afflictions have been exhausted, becoming subtle. 4. The ground of the fruit of Non-returner, having abandoned desire and attachment to the desire realm. 5. The ground of the fruit of Arhat, the place where what needs to be done has been done, the fruit of the Hearer vehicle.

ས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བཅོ་ལྔ་དང་ལྡན་པས་བྱས་པ་རྟོགས་པའི་ས། ༦ ཞུགས་པ་ཕྱི་མ་གསུམ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས། ༧ རང་རྒྱལ་གྱི་རྟོགས་པ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས། ༨ རབ་ 4-1-53a དགའ་ནས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་བར་བྱང་སེམས་ཀྱི་ས་དགུ་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་སྟེ། ༩ དེ་ལྟར་ས༷་དགུ༷་འདས༷་ནས༷་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྤངས་རྟོགས་ཡོན་ཏན་ཡར་ལྡན་དུ་རྫོགས་པའི་ཡེ༷་ཤེས༷་དེ་ནི༷་བྱང་སེམས་ཀྱི་ས་ཡིན་ཀྱང་། བྱང་སེམས་ག༷ང་གིས༷་རྗེས་ཐོབ་སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་སྐུར་སྟོན་ནུས་པ་དང་ཕྲིན་ལས་སངས་རྒྱས་དང་ཁྱད་པར་མེད་པས་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་སར༷་བཏགས་པ་ལ་གན༷ས་པ༷། དེ༷་ནི༷་དོན་དུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དངོས་མིན་པས་བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔའི༷་ས༷། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་སྤྲིན་དང་འདྲ་བ་ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ལ། ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་ས་བཅུ༷་པ༷་ཡི༷ན་པར༷་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །དེ་ཡང་སའི་མཉམ་བཞག་སྣང་བཅས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་བཞུགས་ཀྱང་སྣང་རུང་སྟེ་སངས་རྒྱས་བཞིན་ཞེས་གསུངས་པ་འདི་གལ་ཆེ། དེས་ན་མཉམ་རྗེས་དབྱེར་མེད་བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་དུས་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་གཟིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་སྣང་ལ་སྣང་བ་མི་འགོགས་པར་རང་ཤར་བ་དེ་ཡིན་ལ། ལམ་དུས་འཕགས་པའི་ 4-1-53b མཉམ་བཞག་སྟོང་པ་ཤས་ཆེ་ཞིང་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སྣང་བ་ཤས་ཆེའོ། །མཉམ་རྗེས་དེ་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཡེ་ཤེས་གཉིས་པོས་གཟིགས་ཚུལ་དང་། སློབ་ལམ་དུ་མཉམ་བཞག་སྣང་བཅས་སྣང་མེད་མི་འགལ་བའི་གནད་ཤེས་པ་གལ་ཆེའོ། ། 對治力二資糧 གཉིས་པ་གཉེན་པོའི་ཚོགས་བསྟན་པ་ནི། ཆོས་ཉིད་མཐོང༷་བ་དང༷་། མཐོང་ཟིན་སྒོམ༷་པའི༷་ལམ༷་གྱི་མཉམ་བཞག་གི་སྐབས་དག༷་ལ༷། སོ་སོར་སྤང་བྱ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་དངོས་པོ་ཙམ་དང་། གཉེན་པོའི་རྟེན་ཅན་གྱི་གཟུང༷་བ་གཉིས་དང༷་། གང་ཟག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང་། སྐྱེས་བུ་བཏགས་པར་ཡོད་པའི་རྟེན་ཅན་གྱི་འཛི༷ན་པའི༷་རྣམ༷་རྟོག༷་གཉིས་ཏེ། དེ་ཡང་མཐོང་ལམ་གྱི་སྤང་བྱར་གྱུར་པ་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་ཆ་བཞི་དང་། སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་བྱར་གྱུར་པ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཆ་བཞི་སྟེ་བརྒྱད་པོ་རྣམ༷ས། ཉེ༷་བར༷་ཞི༷་བར༷་བྱ༷་བའི༷་ཕྱིར༷་དུ། གཉེན༷་པོ༷་མཐོང་སྒོམ་གྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་རྣམ༷་པ༷་བརྒྱ༷ད་ཅེས༷་བྱ༷་སྟེ། དེ་ཡང་ཀུན་ཉོན་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་གཟུང་བ་དངོས་མི་ 4-1-54a དམིགས་པ་དང་། ཕར་ཕྱིན་ནས་མ་འདྲེས་པའི་བར་གྱི་རྣམ་བྱང་གི་ཆོས་མ་དམིགས་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ། རང་རྒྱལ། བྱང་སེམས་འཕགས་གསུམ་སོགས་གང་ཟག་གི་རྫས་མི་དམིགས་པ་དང་། མིང་མཚན་མ་བརྡ་ཐ་སྙད་སོགས་བཏགས་པའི་གཞི་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་མཐོང་སྤང་རྣམ་རྟོག་གི་གཉེན་པོ

【現代漢語翻譯】第六地是具備十五種功德，能夠了悟作為之『地』（Bhumi）。第七地是聲聞（Shravaka）的『地』，包括預流果（Srotapanna）、一來果（Sakrdagamin）、不還果（Anagamin）這后三果。第八地是緣覺（Pratyekabuddha）的證悟，即獨覺的『地』。第九地是從極喜地（Pramudita）到善慧地（Sadhumati）的九個菩薩地，是菩薩（Bodhisattva）的『地』。如此，超越九地之後，那些地的斷證功德圓滿的智慧，雖然也是菩薩的『地』，但哪位菩薩能夠示現后得（prsthalabdha）的佛陀化身，並且事業與佛陀無別，因此安立於佛的『地』。那實際上並非真正圓滿證悟的佛陀，而是菩薩的『地』。禪定（Samadhi）和陀羅尼（Dharani）之門如同雲朵，智慧如同天空，爲了普遍性，第十地被稱為法雲地（Dharmamegha）。要知道，那也是『地』的等持（Samahita）與顯現並存的狀態。雖然安住于真如（Tathata），但顯現是可能的，正如佛陀一樣，這非常重要。因此，當無分別智（Nirvikalpa Jnana）與后得智（Prsthalabdha Jnana）無別，二諦（Satya-dvaya）雙運時，自顯現為如實見（Yathabhuta-darshana）智慧的自性顯現，而顯現不會被阻礙。在道位（Marga）時，聖者的等持更多是空性（Sunyata）方面，而後得更多是顯現方面。當等持與后得雙運時，就是佛的『地』。因此，瞭解佛陀以如所有智（Yathavad-jnana）和盡所有智（Yavatavad-jnana）二智觀察的方式，以及在學道時等持與顯現並存、顯現不滅的要點非常重要。對治力與二資糧第二是宣說對治品。證悟法性（Dharmata）和證悟后修行的道之等持時，各自所要斷除的，僅僅是遍計所執（Parikalpita）的染污法，以及對治所依的『執』（藏文：གཟུང༷་བ་，梵文天城體：graha，梵文羅馬擬音：graha，漢語字面意思：執取）二者；以及人我（Pudgala）實有和補特伽羅（Pudgala）假有的所依之『分別念』（藏文：རྣམ༷་རྟོག༷་，梵文天城體：vikalpa，梵文羅馬擬音：vikalpa，漢語字面意思：分別）。也就是，見道（Darshana-marga）所斷的遍計分四種，修道（Bhavana-marga）所斷的俱生分四種，這八種爲了要『寂滅』（藏文：ཉེ༷་བར༷་ཞི༷་བར༷་བྱ༷་བའི༷་ཕྱིར༷་，梵文天城體：upaśamāya，梵文羅馬擬音：upaśamāya，漢語字面意思：爲了寂滅），所以稱為對治見道和修道之間無間道的八種道。也就是，對於遍計所執的無自性（Nihsvabhava）之法，不執著于實有；以及不執著于從波羅蜜多（Paramita）到不雜染之間的清凈法；不執著于阿羅漢（Arhat）、緣覺、菩薩這三種聖者的實有；以及不執著于名、相、概念、術語等假立的基礎，從而證悟，這就是見道所斷分別唸的對治。

【English Translation】 The sixth Bhumi (stage) is endowed with fifteen qualities, enabling the realization of the 'ground' of action. The seventh Bhumi is the 'ground' of the Shravakas (listeners), including the last three fruits of Srotapanna (stream-enterer), Sakrdagamin (once-returner), and Anagamin (non-returner). The eighth Bhumi is the realization of the Pratyekabuddha (solitary realizer), the 'ground' of the self-enlightened. The ninth Bhumi, from Pramudita (Joyful) to Sadhumati (Good Intelligence), encompasses the nine Bodhisattva Bhumis, the 'ground' of the Bodhisattvas. Thus, after surpassing the nine Bhumis, the wisdom that perfects the qualities of abandonment and realization of those Bhumis, although also a Bodhisattva's 'ground,' is such that whichever Bodhisattva can manifest the Buddha's Nirmanakaya (emanation body) in post-meditation and whose activities are indistinguishable from those of a Buddha, is established in the 'ground' of the Buddha. That is not actually a truly completely enlightened Buddha, but rather the 'ground' of a Bodhisattva. The gates of Samadhi (concentration) and Dharani (retention) are like clouds, and wisdom is like the sky. Due to its pervasiveness, the tenth Bhumi is known as Dharmamegha (Cloud of Dharma). It should be understood that it is also a state where the Samahita (equanimity) and appearances of the 'ground' coexist. Although abiding in Tathata (suchness), appearances are possible, just like the Buddha, which is very important. Therefore, when Nirvikalpa Jnana (non-conceptual wisdom) and Prsthalabdha Jnana (post-meditation wisdom) are inseparable, and the two truths (Satya-dvaya) are united, the self-manifestation is the self-appearance of Yathabhuta-darshana (seeing things as they are) wisdom, and appearances are not obstructed. During the path (Marga), the Samahita of the Aryas (noble ones) is more on the side of Sunyata (emptiness), and post-meditation is more on the side of appearances. When Samahita and post-meditation are united, it is the Buddha's 'ground.' Therefore, it is very important to understand how the Buddha observes with the two wisdoms of Yathavad-jnana (knowing things as they are) and Yavatavad-jnana (knowing things as many as they are), and the key point that during the path of learning, Samahita and appearances coexist without contradicting each other. Antidotal Forces and the Two Accumulations Secondly, the presentation of the antidotal forces. When realizing Dharmata (the nature of reality) and during the Samahita of the path of practice after realization, what needs to be abandoned in each case is merely the Parikalpita (imputed) defiled phenomena, and the 'grasping' (Tibetan: གཟུང༷་བ་, Devanagari: graha, Romanized Sanskrit: graha, Literal meaning: grasping) that relies on the antidote; as well as the 'discrimination' (Tibetan: རྣམ༷་རྟོག༷་, Devanagari: vikalpa, Romanized Sanskrit: vikalpa, Literal meaning: discrimination) that relies on the existence of Pudgala (self) as real and the imputation of the individual. That is, the four parts of the Parikalpita to be abandoned on the path of seeing (Darshana-marga), and the four parts of the Sahaja (innate) to be abandoned on the path of cultivation (Bhavana-marga), these eight, in order to be 'pacified' (Tibetan: ཉེ༷་བར༷་ཞི༷་བར༷་བྱ༷་བའི༷་ཕྱིར༷་, Devanagari: upaśamāya, Romanized Sanskrit: upaśamāya, Literal meaning: for the sake of pacification), are called the eight paths of the uninterrupted path between seeing and cultivation. That is, for the Parikalpita phenomena that are without characteristics, not clinging to reality; and not clinging to the pure phenomena from Paramita (perfection) to non-contamination; not clinging to the reality of the three noble ones: Arhat (foe destroyer), Pratyekabuddha (solitary realizer), and Bodhisattva; and not clinging to the basis of imputation such as name, sign, concept, term, etc., thereby realizing, this is the antidote to the discrimination to be abandoned on the path of seeing.

་བཞི་དང་། ཆོས་ཀུན་ལ་གནས་མི་གནས་མི་དམིགས་པ་དང་། ལམ་དང་འབྲས་བུ་མི་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུན་ཞུགས་སོགས་གང་ཟག་གི་རྫས་མི་དམིགས་པ་དང་། གང་ཟག་དེ་དག་གི་གདགས་གཞི་མི་དམིགས་པ་སྟེ་སྒོམ་སྤང་རྣམ་རྟོག་གི་གཉེན་པོ་བཞི་བཅས་སོ། ། 定離成就 བཞི་པ་ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་རྣམ་མཁྱེན་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་དག་མཐར་ཕྱིན་པར་བསྒྲུབས་པའི་སྒྲུབ་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་མཐར་འབྲས་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ལ་སྒྲིབ་པའི་ཕྱོགས་ཀུན་ལས་འདས་ནས་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་ཡང་མཐར་ཐུག་གི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བར་ཆད་ 4-1-54b མེད་ལམ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རྣམ་གྲོལ་ལམ་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་བདུན་དུ་ཕྱེ་ཞིང་བརྒྱད་པོ་དེར་ངེས་པར་འབྱུང་ངོ་། །ཆེད༷་དུ༷་བྱ༷་བ་དང༷་ཞེས་སྔར་བཤད་པའི་ཆེན་པོ་གསུམ་ནི་ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པས་སྤྱིར་བསྟན། མདོ་ནི། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདིས་ལྷ་དང་། མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན། བྱེ་བྲག་སེམས་ཆེན་པོའི་ཁྱད་པར་གསུམ་སྟེ། མདོར་ཐེག་པ་འདི་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལྟར། ཤེས་རབ་མཐར་ཕྱིན་པས་ཆོས་ཀུན་མཉམ༷་པ་ཉི༷ད་དུ་གཟིགས་པ་ལས་མི་གཡོ་བ་དང༷་། དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་ཕྱོགས་དུས་ཀུན་ཏུ་སེམ༷ས་ཅ༷ན་གྱི་དོན༷་མཐའ་ཡས་པར་མཛད་པ་དང༷་། དེ་ཡང་གཡོ་རྩོལ་གྱི་འབད༷་པ་མེ༷ད་པར་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་མཛད་པ་དང༷་གསུམ་མོ། །སྤང་བ་ཆེན་པོའི་ཁྱད་པར་གཉིས་ཏེ། རྟག་ཆད་དམ་སྲིད་ཞིའི་མཐའ༷་ལ༷ས་འདས༷་པར༷་ངེས༷་པར་འབྱུང༷་བ་དང༷་། ཐེག་གསུམ་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་རིགས་ 4-1-55a ཐམས་ཅད་ཐོབ༷་པའི༷་མཚ༷ན་ཉིད་ཅན་གྱི་ངེས༷་འབྱུང༷་སྟེ་སྤང་བ་ཁྱད་པར་ཅན། ཐོབ་བྱ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པ་དང༷་གཉིས་སོ། །རྟོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཁྱད་པར་གཉིས་ཏེ། སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཆོས་བཅུས་མཚོན་པ་ཤེས་བྱའི་རྣམ༷་པ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་མངོན་སུམ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉི༷ད་དེ་མི་སློབ་ལམ་ན་བདུན་དང༷་། དེ་ལ་བར་མ་ཆད་དུ་སྦྱོར་ནུས་པ། སློབ་ལམ་གྱི་རྡོར་ཏིང་གི་ཡུལ་ཅན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གཅིག་ནི་ལམ༷་གྱི༷་ཡུལ༷་ཅ༷ན་གྱི་ངེས༷་འབྱུང༷་སྟེ༷། རྣམ༷་པ༷་བརྒྱ༷ད་ཀྱི༷་བདག༷་ཉི༷ད་འདི༷། མདོ་རྒྱས་པར། ཐོབ་བྱའི་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པ་དང་། རྣམ་མཁྱེན་ལམ་གྱི་ངེས་འབྱུང་རྣམས་ལེའུ་བཅུ་བཞི་པ་རབ་འབྱོར་གྱི་ལེའུ་ལས་བསྟན་པའི་དོན། ངེས༷་འབྱུང༷་བསྒྲུབ༷་པ༷་ཡི༷ན་པར་ཤེས༷་པར་བྱའོ། །ལེའུའི་སྐབས་བསྡུ་བ། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟ

【現代漢語翻譯】四種對治所斷分別唸的對治：不住于諸法，不執著，不執著道與果，不執著須陀洹等補特伽羅的自性，不執著彼等補特伽羅的所依處。四、成就決定生起：以上所說的象徵一切種智的諸法，以殊勝的成就圓滿證得，超越了能遮蔽不住涅槃的一切障礙，必定生起為大菩提之果。究竟的決定生起即是佛地。它也分為無間道金剛喻定和解脫道，從功德的角度分為七種，必定生起于第八種。『爲了』等，之前所說的三種大是所要獲得的究竟，所以是總說。經部中說：『此大乘將勝過天、人、阿修羅等世間而生起。』等等。別說大心之三種差別：如經中以『此乘與虛空等同』等來表示，以圓滿的智慧，從不動的角度來看諸法皆為平等性；以無緣大悲完全成熟，在一切方時中無盡地利益有情；並且不需勤作，自然成就。捨棄之二種差別：必定超越常斷或有寂之邊；以及獲得三乘所舍所證一切種性的特徵之決定生起，即是殊勝的捨棄。所獲得與獲得者之關係，在勝義中不可得。證悟之二種差別：以發心等十法象徵，以現量了知一切所知之自性的智慧，即是不學道中的七種；並且能無間地結合它，學道的金剛喻定的對境，是佛陀的無間道，唯一的道之對境的決定生起。此八種自性，在廣經中，所獲得的關係不成立，以及一切種智道的決定生起等，在第十四品，由善現品所說的意義。應知是決定生起的成就。品之攝義：般若波羅蜜多的教言之義。

【English Translation】 Four antidotes to counteract conceptual thoughts to be abandoned: not abiding in all dharmas, not clinging, not clinging to the path and the result, not clinging to the substance of individuals such as Srotapanna, and not clinging to the basis of those individuals. Four, accomplishment of definite emergence: The above-mentioned dharmas symbolizing omniscience are perfectly accomplished by a special accomplishment, surpassing all obstacles that obscure the non-abiding nirvana, and definitely arising as the great Bodhi fruit. The ultimate definite emergence is the Buddha-ground. It is also divided into Vajra-like Samadhi of the uninterrupted path and the path of liberation, divided into seven in terms of the part of merit, and definitely arises in the eighth. 'For the sake of' etc., the three great ones mentioned earlier are the ultimate to be obtained, so it is a general statement. The Sutra says: 'This Mahayana will arise by overwhelming the world including gods, humans, and Asuras.' etc. Specifically, three differences of great mind: As the Sutra indicates with 'This vehicle is equal to the sky' etc., with perfect wisdom, from the perspective of immovability, all dharmas are seen as equality; with unconditioned great compassion, beings are completely ripened limitlessly in all directions and times; and it is also accomplished spontaneously without effort. Two differences of abandonment: definitely surpassing the extremes of permanence and annihilation or existence and peace; and the definite emergence with the characteristics of obtaining all lineages of abandonment and realization of the three vehicles, which is a special abandonment. The relationship between what is to be obtained and the obtainer is not found in the ultimate sense. Two differences of realization: symbolized by ten dharmas such as generating the mind, the wisdom that directly knows all aspects of knowable things is the seven in the path of no learning; and being able to connect to it without interruption, the object of the Vajra-like Samadhi of the path of learning, is the uninterrupted path of the Buddha, the definite emergence of the object of the one path. This nature of eight aspects, in the extensive Sutra, the relationship of what is to be obtained is not established, and the definite emergence of the path of omniscience, etc., are the meanings stated in the fourteenth chapter, the chapter of Subhuti. It should be known that it is the accomplishment of definite emergence. Collection of the chapter's meaning: The meaning of the instructions of the Perfection of Wisdom.

ན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པ༷ར་རྟོགས༷་པའི༷་རྒྱན༷་ཞེ༷ས་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས། རྣམ༷་པ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་མཁྱེན༷་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷་སྐབས༷་ཏེ༷། དང༷་པོ༷འི་བཤད་པའོ༷། ། 廣說能證道智分法 གཉིས་ 4-1-55b པ་ཐོབ་བྱེད་ལམ་ཤེས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། ལམ་ཤེས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ལམ་ཤེས་སོ། ། 道智分法 དང་པོ། ཆོས་བཅུས་མཚོན་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པ་ཡང་ལམ་ཤེས་ལ་རགས་ལས་པས་འདོད་གཟུགས་ཀྱི་ལྷ༷་རྣམ༷ས་ལམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་སྣོད་དུ་རུང༷་བར༷་བྱ༷་བའི༷་ཕྱིར༷། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་སྐྱེས་པ་རང་བཞིན་གྱི་འོ༷ད་ཀྱིས༷། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ལས་ལས་བྱུང་བའི་འོད་དེ་འཛམ་བུ་ཆུ་བོའི་གསེར་གྱི་འགྲམ་ན་སྣག་ཚའི་ཡུག་བཞག་པ་ལྟར་མོག༷་མོག༷་པོར༷་ཟིལ་གྱིས་གནན་ཏེ་ལྷ་རྣམས་ལ་གཟུགས་མཛེས་པ་དང་། འོད་དང་ལྡན་པ་སོགས་ཀྱིས་ང་རྒྱལ་བས་སེམས་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བའི་ཉོན་མོངས་ཡོད་པ་འགལ་རྐྱེན་ཡིན་པས་དེ་མེད་པར་མཛད་པ་ནི་ལམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྟེན་ཏེ་རྗེས་འཇུག་རྣམས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་དང་ཞུམས་སོགས་སྤང་བའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བར་བསྟན་པ་དང༷་། བརྟེན་པ་ལམ་ཤེས་ཉིད་ལ་ཡང་སྐྱེ་ཚུལ། ངོ་བོ། བྱེད་ལས་གསུམ་ལས། སྐྱེ་ཚུལ་ལམ་ཤེས་དེ་ནི་གནས་སྐབས་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེའི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལས་སྐྱེ་བས་ 4-1-56a ཡུལ༷་ངེས༷་པ༷་དང༷་། མཐར་ཐུག་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་རིགས་ཡོད་པས། ཉན་རང་སོགས་ཀུན་ཀྱང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་ལམ་ཤེས་སྐྱེ་རུང་གིས་ཁྱབ༷་པ༷་དང༷་། ཐེག་གསུམ་ཐ་དད་དུ་བཞག་པ་ནི་དྲང་དོན་དགོངས་པ་ཅན་ཏེ། ལང་ཀར་གཤེགས་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་པདྨ་དཀར་པོ་དང་། ལྷ་མོ་དཔལ་ཕྲེང་། སེང་གེ་སྒྲའི་མདོ་སོགས་སུ་གསུངས་པ་ལྟར། དགོངས་གཞི་རེ་ཞིག་ཐེག་པ་གསུམ་དུ་ངེས་པ་དང་། དགོས་པ་དུས་རིང་པོར་ཐོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྲག་པའི་སེམས་ཅན་རེ་ཞིག་ཐེག་པ་གཉིས་ལ་ངལ་བསོ་ནས་སངས་རྒྱས་སུ་དྲང་བའི་ཕྱིར། དངོས་ལ་གནོད་བྱེད། སྒྲིབ་པ་སྤང་དུ་རུང་བ་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ། སྤྲིན་དང་། རྙོག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་བདག་འཛིན་གྱི་ས་བོན་སྤངས་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འཚེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཉེན་པོ་རྒྱུ་དང་དངོས་འགལ་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་ལ་དཔྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཡོད་ 4-1-56b པའི་ཕྱིར་དང་། སྲིད་པའི་ཉོན་མོངས་ཟད་པས་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་མེད་ཀྱང་ཟག་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཟག་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནི་ཉན་རང་དགྲ་བཅོམ་རྣམས་ཟག་མེད་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བརྒྱལ་བ་ལས། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་བསླངས་ཏེ་དག་པའི་ཞིང་གི་པདྨའི་སྦུབས་སུ་སྐྱེ་བ་ལས་ས

【現代漢語翻譯】 '現觀莊嚴論'中，一切種智之章節，第一釋。廣說能證道智分法對於獲得之方便道智之支分廣說，有道智之支分和具有支分之道智。第一，以十法象徵之果位一切種智之獲得也依賴於道智，故欲界和色界之天神堪為道智生起之器皿。為使彼等成為道智生起之器皿，如來之智慧所生之自性光明，壓倒諸天之業所生之光芒，猶如瞻部河金之岸邊留下墨汁之痕跡般，使之黯然失色。諸天因具美貌和光明等而生傲慢，因有心未完全寂靜之煩惱，故為違緣，為使彼等無此違緣，乃道智生起之所依。所示之追隨者亦應捨棄傲慢和沮喪等，于自相續中生起道智。以及，所依賴之道智本身，亦有生起之方式、體性和作用三者。其中，生起之方式為，道智從具有空性與慈悲心髓之菩提心而生起，所緣是確定的，且最終一切眾生皆具如來藏之佛性，故聲聞、緣覺等一切眾生皆可生起大乘之道智。安立三乘之差別乃是權宜之說，如《楞伽經》、《妙法蓮華經》、《吉祥天女經》、《獅子吼經》等所說。其意圖在於暫時確定為三乘，其必要在於使畏懼長久成佛之眾生，暫時於二乘中休息，而後引導至佛果。對實相之損害是，可斷除之障礙是突發之垢染，如雲和污濁等。當心性徹底清凈時，斷除了痛苦之因——我執之種子，且證悟之體性顯現，故無痛苦之侵擾。且有能對治之因和與實相相違背之無我二者進行觀察之智慧，且因斷盡輪迴之煩惱，故雖無輪迴之生，然有無漏之生。無漏之生是指，聲聞和緣覺阿羅漢等從無漏之境界中昏厥，被諸佛喚醒后，于清凈剎土之蓮花中化生。

【English Translation】 In the 'Ornament of Clear Realization', the chapter on the Omniscient One, the first explanation. Extensive Explanation of the Division of the Path of Knowledge that Can Prove the Wisdom of the Path Regarding the extensive explanation of the branches of the Path of Knowledge that are the means of attainment, there are the branches of the Path of Knowledge and the Path of Knowledge that possesses branches. Firstly, the attainment of the fruit of omniscience, symbolized by the ten dharmas, also depends on the Path of Knowledge. Therefore, the gods of the desire and form realms are suitable vessels for the arising of the Path of Knowledge. In order to make them suitable vessels for the arising of the Path of Knowledge, the self-nature light born from the wisdom of the Tathagata overwhelms the light born from the actions of the gods, making it dim, like leaving a mark of ink on the bank of the Jambu River gold. The gods are arrogant because they possess beauty and light, and because they have afflictions of minds that are not completely pacified, they are obstacles. In order to eliminate these obstacles, it is the basis for the arising of the Path of Knowledge. It is also shown that followers should abandon arrogance and discouragement, and generate the Path of Knowledge in their own minds. Also, regarding the Path of Knowledge itself, which is relied upon, there are three aspects: the way it arises, its essence, and its function. Among them, the way it arises is that the Path of Knowledge arises from the mind of enlightenment, which has the essence of emptiness and compassion, The object is definite, and ultimately all sentient beings have the essence of the Sugata, the Buddha-nature. Therefore, all Shravakas, Pratyekabuddhas, etc., are pervaded by the possibility of generating the Path of Knowledge of the Great Vehicle. The establishment of the three vehicles as distinct is provisional, as stated in the 'Lankavatara Sutra', the 'White Lotus Sutra', the 'Goddess Palfreng Sutra', the 'Lion's Roar Sutra', etc. The intention is to temporarily determine the three vehicles, and the necessity is to allow beings who fear becoming Buddhas for a long time to rest in the two vehicles for a while, and then guide them to Buddhahood. The harm to reality is that the obstacles that can be abandoned are sudden stains, like clouds and turbidity. When the nature of the mind is completely purified, the seeds of self-grasping, which are the cause of suffering, are abandoned, and the essence of correct realization is manifested, so there is no harm from suffering. And there is wisdom that examines both the antidote, the cause, and the non-self that contradicts reality, And because the afflictions of existence are exhausted, although there is no birth in existence, there is birth without outflows. Birth without outflows refers to the fact that Shravakas and Pratyekabuddha Arhats faint from the realm without outflows, and after being awakened by the Buddhas, they are born in the lotus womb of the pure land.

ངས་རྒྱས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་སད་པར་མཛད་དེ། སེམས་བསྐྱེད་ནས་ལམ་བསྒོམས་ཏེ་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བར་ལང་གཤེགས་ལས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་འཆི་འཕོ་བ་ལ་རྒྱུན་ཆད་པ་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱི་མ་ཉན་རང་ཡིན་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མཐར་ཐུག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་བོ། །བརྟེན་པ་ལམ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་རང་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྲིད་པ་ཇི་སྲིད་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཐར་མ་ཕྱིན་བར་དུ་ཡང་དག་མཐའ་མངོན་སུམ་མི་བྱེད་པ་རང༷་བཞིན༷་དང༷་ནི༷། དེ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་ཉོན་མོངས་དེ་སྙིང་རྗེ་ལ་བཏགས་པའམ། ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཀྱང་མི་སྤོང་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ལ་གཉིས། འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་དང་། བག་ལ་ཉལ་གྱི་ངོ་བོ་གཉིས་ལས་དང་པོ་འཕགས་པ་ལ་མེད། གཉིས་པ་ 4-1-57a ཡོད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་བ་སྟེ། མཐོང་ལམ་ཐོབ་ཀྱང་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་དང་། ས་སོ་སོའི་སྤང་བྱ་དེ་རང་དབང་དུ་བསྒྱུར་ནས། དེ་ཆེད་དུ་ཉན་ཐོས་ལྟར་མི་སྤོང་སྟེ། སྲིད་པར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུར་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས། དུག་སྨན་དུ་བསྒྱུར་བ་བཞིན་ཉོན་མོངས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་བྱེད་པའི་ཐབས་མཁས་ཏེ། ཐབས་མཁས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པས་ཉོན་མོངས་རང་མཚན་མིན་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འགྲུབ་པ་ལ་ཕན་པས་སོ། །དེ༷་ཡི༷་བྱེད་ལ༷ས་ནི། གདུལ་བྱ་འཁོར་དུ་བསྡུས་ནས་མ་སྨིན་པ་སྨིན་པ་དང་། སྨིན་པ་གྲོལ་བར་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནོ། ། 有分道智 གཉིས་པ་བརྟེན་པ་ལམ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ཤེས་དང་། རང་རྒྱལ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ཤེས་གསུམ། 聲聞道智 དང་པོ་ལ། ལམ་གྱི་ངོ་བོ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ངེས་ཆ་གཉིས་ལས། དང་པོ། མདོ་ན་དངོས་སུ་གསུངས་པ་ནི་དམིགས་མེད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་ཡིན་ཀྱང་། དེའི་ཤུགས་བསྟན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་དེའང་དེའི་རིགས་ཅན་གཞན་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ཆེད་དང་། 4-1-57b བྱང་སེམས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་མཐོང་གིས་བལྟས་ནས་འདའ་བར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷་ཚུལ༷་ལ༷་ནི༷། དབྱེ་བ་སྐབས་དང་པོར་འཕ༷གས་པའི༷་བདེན༷་པ༷་བཞི༷་དག༷་གི༷། རྣམ༷་པ༷་བཅུ་དྲུག་པོ་ཡིན་ལ། དེའང་མདོ་ལས། ཞི་བ་སོགས་དང་། ནད་དང་འབྲས་སོགས་དང་སྦྱར་ཏེ་དབྱེ་བསྡུ་ཡོད་པ་རྣམ་པའི་ཡུལ་ལྟར་འདྲའོ། །དེ་ཡང་མི༷་དམི༷གས་པའི་རྣམ་པ་ནི་ལམ་ཤེས་འདིའི་ཁྱད་པར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ནི་འདི་ལྟ་བུའི་ཞེས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་ཤིང་དེ་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པར་མཐོང་བ་ནི་རང་གི་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །མི་དམིགས་པ་དེ་སྦྱོར་བ་སེམས་བསྐྱེད། དངོས་གཞི་དམིགས་མེད། རྗེས་བསྔོ་བ་དམ་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ༷་ནས༷་ནི༷། འཕགས་པ་ཉན༷་ཐོས༷་ཀྱི་ལམ

【現代漢語翻譯】佛陀的光芒喚醒了他，他發願、修道，最終成佛，這是在《楞伽經》中講到的。此外，對於死亡和轉世，有常斷和不可思議兩種情況，後者是聲聞和獨覺乘的境界。因此，最終歸於一乘。依賴道智的本質是：煩惱被自主運用，只要輪迴存在，眾生的利益未達究竟，就不會證得真正的究竟。其自性是：即使是自性的煩惱，也不會因為慈悲或善巧方便而捨棄。煩惱有兩種：束縛輪迴和潛在習氣。前者聖者沒有，後者即使有，也會轉變為菩提的支分。即使證得見道，也會將無漏的業和各地的所斷轉化為自主。因此，不會像聲聞那樣特意捨棄，而是將之作為輪迴的因，像把毒藥變成良藥一樣，善巧地將煩惱轉化為菩提的支分。以善巧方便和智慧攝持，煩惱不再是自相，而是有助於成就佛法。其作用是：攝受所化眾生，使未成熟者成熟，已成熟者解脫。有分道智第二，依賴道智的差別有三種：聲聞道智、獨覺道智和菩薩道智。聲聞道智第一種是聲聞道智，分為道的本質和道的因——決定性兩部分。第一部分，經中直接宣說的是無相、離戲論的大乘道，但其隱含的聲聞道，也是爲了接引其他同類眾生，以及爲了菩薩自己通過智慧觀照而超越。要知道，菩薩道智的特點是：第一階段是四聖諦的十六種行相。經中也有與寂靜等、疾病和結果等結合的分類和歸納，與相的對境相似。其中，無相是此道智的特點。聲聞道是這樣的，菩薩如實知曉，並且證悟到無自性，這是自己證悟的特點。無相是通過加行——發菩提心，正行——無相，後行——迴向殊勝等方式，成為聖聲聞道的。

【English Translation】 Awakened by the light of the Buddha, he generates the aspiration, cultivates the path, and ultimately becomes a Buddha, as taught in the Laṅkāvatāra Sūtra. Furthermore, regarding death and rebirth, there are two possibilities: permanence and inconceivability, the latter being the realm of Śrāvakas and Pratyekabuddhas. Therefore, it ultimately converges into the One Vehicle. The essence of Dependent Path-Knowledge is: afflictions are utilized autonomously, and as long as Saṃsāra exists, until the benefit of sentient beings is fully realized, true ultimate reality will not be directly experienced. Its nature is: even the afflictions of one's own nature are not abandoned due to compassion or skillful means. There are two types of afflictions: those that bind to Saṃsāra and those that are latent tendencies. The former does not exist in the noble ones, and even if the latter exists, it transforms into a limb of Bodhi. Even upon attaining the Path of Seeing, one transforms uncontaminated actions and the objects to be abandoned in each ground into autonomy. Therefore, one does not intentionally abandon them like a Śrāvaka, but rather fully embraces them as the cause of rebirth in Saṃsāra, transforming poison into medicine, skillfully transforming afflictions into limbs of Bodhi. Held by skillful means and wisdom, afflictions are no longer self-characterized but beneficial for accomplishing the Buddha's teachings. Its function is: gathering disciples, maturing those who are immature, and liberating those who are mature. Having the wisdom of the path Secondly, the distinctions of Dependent Path-Knowledge are threefold: Śrāvaka Path-Knowledge, Pratyekabuddha Path-Knowledge, and Bodhisattva Path-Knowledge. Śrāvaka Path-Knowledge The first is Śrāvaka Path-Knowledge, which is divided into two parts: the essence of the path and the cause of the path—definiteness. The first part, what is directly taught in the sūtras is the Mahāyāna path of non-appearance and freedom from elaboration, but the implied Śrāvaka path is also for the sake of guiding other beings of the same kind, and for the Bodhisattva himself to transcend through wisdom. It should be known that the characteristics of Bodhisattva Path-Knowledge are: in the first stage, it is the sixteen aspects of the Four Noble Truths. In the sūtras, there are also classifications and summaries combined with peace, diseases, and results, similar to the objects of aspects. Among them, non-appearance is the characteristic of this Path-Knowledge. The Śrāvaka path is like this, the Bodhisattva knows it as it is, and realizes that it is without self-nature, which is the characteristic of his own realization. Non-appearance becomes the noble Śrāvaka path through the means of preliminary practice—generating Bodhicitta, main practice—non-appearance, and subsequent practice—dedication of merit.

༷་འདི༷་ཤེས༷་པར༷་བྱ༷་བ་ཡིན་ནོ། །དེའང་བདེན་བཞི་བཅུ་དྲུག་གི་སྡུག་བདེན་ལ། རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་མི་རྟག་པ་དང་། ལས་ཉོན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པས་སྡུག་བསྔལ་དང་། དོན་གཞན་གྱི་བདག་གིས་སྟོང་པས་སྟོང་པ་དང་། 4-1-58a རང་གི་ངོ་བོ་བདག་ཏུ་མ་གྲུབ་པས་བདག་མེད་པའོ། །མདོ་ལས་ཕྱི་མ་གཉིས་རྣམ་གྲངས་གཅིག་པས་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་བདག་མེད་པ་དང་། དེའི་མཚན་ཉིད་ཞི་བའི་རྣམ་པ་ཞེས་གསུངས། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ། སྲེད་པ་ནད་དང་འདྲ་བ་རྒྱུའི་རྣམ་པ་དང་། འབྲས་དང་འདྲ་བ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། ཟུག་རྔུ་དང་འདྲ་བར་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོ་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང་། སྡིག་པ་དང་འདྲ་བར་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མའི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ཏེ། གཞན་སྡུག་ཀུན་ཐུན་མོང་རྣམ་པ་བདུན་ནི། ཕྱིར་རྒོལ་བས་ཕ་རོལ་དང་། རྒྱུན་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་དང་། མི་གནས་པས་གཡོ་བ་དང་། སྐད་ཅིག་གིས་རབ་ཏུ་འཇིག་པ་དང་། འདི་ཕྱིར་གནོད་པའི་གནས་ཡིན་པས་འཇིགས་པ་དང་། །མི་མ་ཡིན་གྱི་གནོད་པས་གླག་ཐོབ་པས་ནད་འགོ་བ་དང་། འབྱུང་འཁྲུགས་སོགས་གནོད་པའི་གནས་ཡིན་པས་འཆི་བའི་རྣམ་པ་བདུན་ཏེ། དེ་ཡང་སྡུག་ཀུན་གཉིས་མཐོང་ལམ་དུ་ཡིད་འབྱུང་གི་རྣམ་པས་དང་པོ་གཉིས། སྒོམ་ལམ་དུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བྱའི་ངོ་བོས་གཉིས། ལྷག་མེད་དུ་འགོག་ 4-1-58b བྱའི་ངོ་བོས་གསུམ་དུ་རོང་སྟོན་གསུངས་སོ། །འགོག་བདེན་ལ། སྡུག་བསྔལ་འགོག་པས་བདག་མེད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་ཞི་བ་དང་། ཡོན་ཏན་རྫོགས་པས་གྱ་ནོམ་པ། མི་གཙང་སོགས་ཀྱིས་དབེན་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྤང་བྱ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་རྣམ་ཐར་གསུམ་དང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་རྣམས་བཞི་པའི་རྣམ་པའོ། །ལམ་བདེན་ལ། མྱང་འདས་ཀྱི་ལམ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་གྱི་དངོས་གཉེན་དུ་རིག་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མངོན་སུམ་པར་རྟོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གཏན་དུ་ཟད་པར་བྱེད་པའི་ངེས་འབྱིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་སྡུག་ཀུན་སོ་སོ་དང་ཐུན་མོང་དུ་བསྟན་པ་བཅོ་ལྔ། འགོག་པའི་རྣམ་པ་བདུན། ལམ་གྱི་བཞི་བཅས་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་པོ་དང་། མངོན་པ་ལས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གསུངས་པ་དབྱེ་བསྡུ་ཙམ་ལས་དོན་མཐུན་པར་བསྟན་ཏོ། །གཉིས་པ་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་ནི། མདོ་ལས་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མེད་པར་བསྟན་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དྲོ་བ། གཟུགས་སོགས་མི་དམིགས་པར་བསྟན་པས་རྩེ་མོ། 4-1-59a གཟུགས་སོགས་དེ་ལ་རྟག་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་པར་བཀག་པས་བཟོད་པ། ས་བཅུ་ལས་བརྩམས་ཏེ་མི་གནས་པའི་ཚུལ་རྒྱས་པར་བརྗོད་པས་ཆོས་མཆོག་མཚོན་ནས་བསྟན་ལ། དེ་ཡང་འཕ༷གས་པ༷་ཉ༷ན་ཐོས༷་ཀྱི་ལམ་ཤེས་པའི་ལམ༷་ཤེས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལ༷་ནི༷། ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་དུ་མི་རྟག་སོགས་བདེན་པ་

【現代漢語翻譯】這需要理解。也就是，關於四聖諦中的苦諦，由因緣所生的無常，受業和煩惱支配的痛苦，因其他事物的自性而空性，以及其自身本性並非實有的無我。經部中說，後兩者是同義詞，因此空性的特徵是無我，而無我的特徵是寂靜。關於集諦，貪愛如疾病，是因的特徵；產生如結果，是集起的特徵；如刺痛般劇烈痛苦的產生；如罪惡般，是來世的直接因。其他七種共同的痛苦特徵是：反駁者反對他人，具有持續毀滅的性質，不穩定的動搖，剎那間的徹底毀滅，因對今生來世有害而恐懼，非人造成的傷害如疾病的傳播，以及因元素紊亂等造成的傷害而死亡。苦和集二諦在見道中，以厭惡的態度為前二者；在修道中，以脫離慾望的本質為二者；在無餘涅槃中，以阻止的本質為三者，如榮敦所說。關於滅諦，通過止息痛苦而無我，煩惱寂靜，功德圓滿而富饒，以及遠離不凈等。從應斷除的事物中必然解脫是三種解脫，以及無有造作是四種解脫的特徵。關於道諦，是涅槃的道路，是煩惱種子之真實對治的智慧，是證悟心之實相的修行，以及徹底斷除痛苦的決定出離。因此，經部中所說的苦和集各自以及共同顯示的十五種特徵，滅的七種特徵，道的四種特徵，總共二十六種，以及《俱舍論》中所說的十六種，只是分類和總結的差異，意義上是一致的。第二，抉擇分相應法：經部中，色等空性無有差別地顯示，是聲聞的暖位；色等不顯現，是頂位；色等以常與無常等方式存在被禁止，是忍位；從十地開始，詳細闡述了不住之理，象徵著世第一法。也就是說，對於聖聲聞道智的道路，在相續中生起道智之因，在大乘加行道中，無常等真理。

【English Translation】 This needs to be understood. That is, regarding the Truth of Suffering in the Four Noble Truths, impermanence arising from conditions, suffering governed by karma and afflictions, emptiness due to the self-nature of other things, and selflessness because its own nature is not truly established. The Sutra says that the latter two are synonymous, so the characteristic of emptiness is selflessness, and the characteristic of selflessness is peace. Regarding the Truth of Origin, craving is like a disease, which is the characteristic of the cause; arising is like a result, which is the characteristic of accumulation; the intense birth of suffering like a sting; like sin, it is the immediate cause of the next rebirth. The other seven common characteristics of suffering are: the opponent opposes others, having the nature of continuous destruction, the instability of being impermanent, the complete destruction in an instant, fear because it is harmful to this life and the next, harm caused by non-humans such as the spread of disease, and death due to harm such as elemental disturbances. The two truths of suffering and origin, in the path of seeing, the first two with an attitude of aversion; in the path of cultivation, the two with the essence of detachment from desire; in the remainderless nirvana, the three with the essence of prevention, as Rongton said. Regarding the Truth of Cessation, selflessness by stopping suffering, the peace of afflictions, richness by the perfection of qualities, and remoteness from impurity, etc. The inevitable liberation from what should be abandoned is the characteristic of the three liberations, and the absence of fabrication is the characteristic of the four liberations. Regarding the Truth of the Path, it is the path of nirvana, the wisdom that is the true antidote to the seeds of afflictions, the practice of realizing the true nature of the mind, and the definite departure that completely exhausts suffering. Therefore, the fifteen characteristics of suffering and origin, each and jointly shown in the Sutra, the seven characteristics of cessation, and the four characteristics of the path, a total of twenty-six, and the sixteen mentioned in the Abhidharma, are only differences in classification and summary, but consistent in meaning. Second, the factors that are in accordance with the decisive discrimination: In the Sutra, the emptiness of form etc. is shown without distinction, which is the heat stage of the Hearers; the non-appearance of form etc. is the peak stage; the existence of form etc. in terms of permanence and impermanence etc. is prohibited, which is the forbearance stage; starting from the ten grounds, the reason for non-abiding is explained in detail, symbolizing the supreme Dharma. That is, for the path of the Noble Hearer's wisdom, the cause of generating the path of wisdom in the continuum, in the Mahayana path of joining, the truth of impermanence etc.

བཞི་ལ་དོན་སྤྱིའི་ཚུལ་གྱིས་དམིགས་ནས། གཟུགས༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་གཟུགས་སོགས་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང༷་བའི༷་ཕྱིར༷། དེ་དག་གི་སྟོང༷་པ༷་ཉི༷ད་རྣམ༷ས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་དུ་དབྱེར༷་མེ༷ད་པའི་རྣམ་པས༷་སྦྱོར་ལམ་དྲོ༷་བ༷་དང་། གཟུགས་སོགས་དེ༷་དག༷་རང་རང་གི་ངོ་བོས་མི༷་དམི༷གས་པའི་རྣམ་པས༷། སྒོམ་པ་རབ་བམ་རྩེ༷་མོར༷་གྱུར༷་པ༷་དག༷་ཏུ༷་འདོ༷ད་ལ། གཟུགས་སོགས་ཆོས་དེ༷་རྣམས་ལ༷་རྟག༷་པ་དང་ལ༷་སོ༷གས་པས་མི་རྟག་པ་དང་། གཉིས་ཀ་གཉིས་མིན་གང་དུའང་མི་རྟོག་པའི་ཚུལ༷་གྱིས༷། མཐའ་ལ་བློ་གན༷ས་པ༷་བཀག༷་པས༷་སྒོམ་པ་སྦྱོར་ལམ་བཟོ༷ད་པ༷་རྣམ༷ས་བསྟན་པ་སྟེ། འདིས་མཚོན་ནས་སྒྲོ་འདོགས་སོ་གཉིས་དང་བྲལ་བར་ཤེས་ 4-1-59b པར་བྱའོ། །མདོ་ལས་ས༷་བཅུ༷་དག༷་ལ༷ས་བརྩམས༷་ནས༷་ནི༷། བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདེན་ཞེན་གྱིས་མི༷་གན༷ས་པ་རྒྱས༷་པར༷་བསྟན༷་པ༷་དེ་ཡིས༷། སྦྱོར་ལམ་ཆོས༷་ཀྱི༷་མཆོག༷་ཏུ༷་འགྱུར༷་བར་བཤ༷ད་དེ༷། དེ་མི་གནས་པ་ཅི༷་ཡི་ཕྱིར༷་ཞེ༷་ན༷། རྟགས་ནི་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་ས༷ངས་རྒྱས༷་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས༷། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན༷་པའི་ཡེ་ཤེས་བརྙེས་ནས༷་ཤེས་བྱའི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་བདེན་པར་མ༷་གཟིགས་པའི་ཕྱིར༷་ན་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། ། 緣覺道智 གཉིས་པ་རང་རྒྱལ་གྱི་ལམ་ཤེས་ལ་གསུམ། བགྲོད་པ་པོ་རྟེན་གྱི་ཁྱད་པར། བགྲོད་བྱ་ལམ་གྱི་ངོ་བོ། དེའི་རྒྱུ་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་གསུམ། དང་པོ་ལ་ཁྱད་པར་དངོས་དང་། དོགས་སྤང་གཉིས། དང་པོ། སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་རྟོགས་པས་རྐྱེན་རྟོགས་སྲིད་པ་ཐ་མ་པའི་ཚེ་སློབ་དཔོན་གཞན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་སངས་རྒྱས་པས་རང་རྒྱལ། བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཚོགས་བསགས་པ་རྫོགས་ནས་མཁས་བྱའི་གནས་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་བདེན་པ་རྟེན་འབྲེལ་གནས་དང་གནས་མིན་དྲུག་ལ་སྦྱངས་ཏེ། སྨོན་ལམ་ 4-1-60a ལྟར་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་མེད་པའི་ཞིང་དུ་གླིང་གསུམ་གྱི་སྐྱེས་པའི་ལུས་རྟེན་ལ་དུར་ཁྲོད་དུ་ཡིད་སྐྱོ་བའི་རྐྱེན་ལས་ལམ་ལྔ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་མི་སློབ་ཐོབ་ཅིང་། སྐུ་གཅིག་པུར་འདུག་པ་བསེ་རུ་ལྟ་བུ་དང་། བསྐལ་པ་བརྒྱའི་སུམ་ཉིས་སམ་སུམ་ཆ་ཙམ་དུ་ཚོགས་བསགས་པས་མཐོང་ལམ་མན་ཐོབ་ནས། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་ལམ་ལྷག་མ་བགྲོད་ནས་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཅིང་། ཟླ་དང་བཅས་པ་ཚོགས་ན་སྤྱོད་པ་སྟེ་སྒྲ་མེད་ལུས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཆོས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །མདོ་ནི། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྐད་ཤེས་སུ་རུང་གི། རབ་འབྱོར་གྱིས་བསྟན་པ་མི་ཤེས་སོགས་དང་། བསྟན་པ་ཟབ་མོ་ཟབ་པ་ཉེར་སྟོན་སོགས་དང་། རང་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན། རང་རྒྱལ་གྱི་ལམ་སྒོམ་པ་པོའི་གང་ཟག་ནི། རང༷་བྱུང༷་སྟེ་བདག་མེད་ཕྱེད་གཉིས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཅན་རང་རྒྱལ་གཉིས་ཀྱིས་ལ

【現代漢語翻譯】四者，以總義的方式觀照，色等諸法以自性為空，因此，它們的空性彼此無別，以這種方式結合，是加行道中的暖位。色等諸法不以各自的自性顯現，以這種方式修習，是頂位或至頂位。對於色等諸法，不以常等方式，也不以無常等方式，不以二者或非二者的方式進行思慮，以這種方式，阻止心識執著于邊見，從而修習加行道中的忍位。通過這些例子，應當了知遠離增益和損減二邊。經中從十地開始，到三十七道品，廣泛地宣說了對一切法不執著實有，這被認為是加行道中最殊勝的。為什麼不執著呢？因為作為量士夫的佛陀世尊，在獲得一切種智后，沒有見到所知諸法是真實的，所以說它是空性的。緣覺道智二者，關於獨覺道之智慧，有三點：行者所依之差別、所行之道之體性、以及其因——抉擇分之順品。第一點又分為差別之真實與遣除疑惑兩部分。第一部分：由於願力的加持和因緣，證悟菩提，因此在最後有者時，不依賴其他上師而獨自成佛，故稱獨覺。歷經百劫積聚資糧圓滿后，精通蘊、界、處、諦、緣起、處與非處六處，並按照願力，在沒有佛陀和聲聞的剎土中，以南贍部洲男性的身體為所依，在尸陀林中因厭離之緣而圓滿了五道，獲得無學果位，獨自居住，如同犀牛角。或者，歷經百劫的三分之二或三分之一左右積聚資糧，獲得見道以下之果位，在來世繼續修行剩餘之道而獲得果位。如果與眷屬一起，則會以無聲的身體神變來示現佛法。經典中說：『能理解夜叉的語言，但阿難陀不理解佛陀的教法』等等，以及『甚深之教法，再三地示現甚深』等等，以及『自己現證』等等。獨覺道之修行者，是自生者，即具有證悟二分之一無我之智慧的獨覺。

【English Translation】 Fourth, focusing on the general meaning, forms and so on are empty of their own nature. Therefore, the emptiness of these is inseparable from each other. Combining in this way is the heat of the path of joining. Forms and so on do not appear with their own nature. Meditating in this way becomes the peak or the highest point. For these forms and so on, not in terms of permanence and so on, nor in terms of impermanence and so on, not thinking in terms of either or neither. In this way, preventing the mind from dwelling on extremes shows the forbearance of the path of joining. From these examples, one should know to be free from the two extremes of addition and subtraction. The sutra begins with the ten grounds and extensively shows that one does not dwell on the belief in the truth of all dharmas in the thirty-seven factors of enlightenment. This is said to be the best of the paths of joining. Why is it that one does not dwell? Because the Buddha, the Bhagavan, the reliable person of valid cognition, having attained the wisdom of all aspects, did not see the knowable dharmas as true, so he showed that they are non-existent. Pratyekabuddha Path Wisdom Secondly, regarding the wisdom of the path of the solitary realizer, there are three points: the distinction of the basis of the practitioner, the nature of the path to be traversed, and its cause—the three qualities conforming to the decisive discrimination. The first point is divided into the reality of the distinction and the removal of doubts. First part: Because of the power of aspiration and conditions, enlightenment is realized, so in the last existence, one becomes a solitary realizer without relying on other teachers, hence the name 'solitary realizer'. After completing the accumulation of merit for a hundred eons, one studies the six places of the aggregates, elements, sources, truths, dependent origination, and places and non-places. According to aspiration, in a field without Buddhas and Shravakas, taking the body of a male born in Jambudvipa as the basis, in the charnel ground, due to the condition of aversion, one completes the five paths and attains the state of no more learning, dwelling alone like a rhinoceros horn. Or, having accumulated merit for about two-thirds or one-third of a hundred eons, one attains the path of seeing and below. In the next life, one continues to practice the remaining path and attains the result. If one is with a retinue, one will show the Dharma through silent bodily miracles. The sutra says: 'One can understand the language of the Yakshas, but Ananda does not understand the Buddha's teachings,' and 'The profound Dharma, repeatedly showing profundity,' and 'Self-realization,' and so on. The person who meditates on the path of the solitary realizer is self-born, that is, a solitary realizer with the wisdom of realizing half of no-self.

མ་ཟབ་མོ་བདག༷་ཉི༷ད་ཀྱིས་རྟོགས༷་པའི༷་ཕྱིར༷་ན། གཞན༷་གྱིས༷་བདག་ལ་ཚུར་བསྟན༷་མི་དགོས་ཤིང་། ཡང༷་ཞེས་ཕར་སྟོན་མི༷་དགོས༷་པ་བསྡུས་ལ༷། 4-1-60b རྟོགས་དོན་བསེ༷་རུ༷་ལྟ༷་བུའི༷་ཡེ༷་ཤེས༷་དེ༷་ནི༷་ཉན་ཐོས་ལས་ཟབ་པའམ། མཉམ་བཞག་ཏུ་བརྗོ༷ད་པའི་ཡུལ་མིན་པའི་དོན་རྟོགས་པས་ཤེས་པ་ཟབ་པ་དང་། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ངག་གི་འབྲས་རྟགས་ལས་གཏིང་མི་དཔོགས་པས་མ་བརྗོད་པ་ཟབ༷་པ༷་ཉི༷ད་དུ༷་མངོ༷ན་པར༷་བརྗོ༷ད་དོ། །འོ་ན་རང་རྒྱལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་རྒྱུ་མེད་དུ་འགྱུར་སྙམ་པའམ། སྤྱིར་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ན་དེ་ལ་རྒྱུ་མེད་པས་ལམ་གྱིས་སྒྲུབ་ཏུ་མི་རུང་བའམ། ལམ་མ་གོམས་ཀྱང་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དམིགས་པ་མཐའ་དག་ཞི་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་བཟོད་པའི་ལམ་ཤེར་ཕྱིན་འདི་ལ་མ་བརྟེན་པར་མངོན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། གློ་བུར་གྱི་དྲི་མས་བསྒྲིབས་ནས་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་དབྱེར་མེད་པར་གཤེགས་པའི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཐུག་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཐེག་པ་དམན་པའི་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་སྒྲིབ་པ་ཅི་རིགས་པར་དག་པའང་། དངོས་པོར་ལྟ་བ་བཅད་པའི་སྟོང་པ་ཉི་ཚེ་བའི་དོན་ལ་བཟོད་པའམ་བློས་ལྕོགས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་ 4-1-61a གྱི་རིགས་སུ་གཏོགས་པའི་མཐུས་ཡིན་པར་བསྟན་པས་ན་རང་རྒྱལ་གྱིས་བདག་མེད་ཕྱེད་གཉིས་ལ་སྔོན་གོམས་པའི་རྒྱུས་སྲིད་པ་ཐ་མ་པར་གྱུར་པ་ན། གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་མེད་ཀྱང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་འཐད་པ་དང་བཅས་པའོ། །གཉིས་པ་དོགས་སྤང་ནི། འོ་ན་སྒྲ་མེད་པ་དང་ཆོས་བསྟན་པ་འགལ་བས་ཇི་ལྟར་སྒྲ་མེད་པར་ཆོས་སྟོན་ཞེ་ན། གང་ཟག་གང༷་དང་གང༷་དག་བརྗོད་བྱའི་དོན༷་ནི༷་གང༷་དང་གང༷་ལ༷། ཚུལ་རང་རང་གི་མོས་པ་ཇི༷་ལྟ༷་ཇི༷་ལྟར༷་ཉན༷་པར་འདོ༷ད་པ༷། གདུལ་བྱ་དེ༷་དང་དེ༷་ལ༷། བསྟན་བྱའི་དོན༷་དེ༷་དང༷་དེ༷། རྗོད་བྱེད་སྒྲ༷་དང་ཚིག་མེ༷ད་ཀྱང༷་ལུས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་འགྱུར་དེ༷་ལ་བལྟས་པས་དེ༷་ལྟར༷་སྣ༷ང་བ་སྨོན་ལམ་གྱིས་སོ། །གཉིས་པ་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ནི། ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་དང་སྒྱུ་མའི་སྣང་བ་ལ། སྣང་ཡུལ་དེ་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་ཀྱང་འཛིན་པ་ལ་དེར་སྣང་མི་ཁེགས་པ་ལྟར་ལམ་དངོས་གཟུང༷་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན༷་ལ་ཞེན་པའི་རྟོག༷་པ༷་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པས་སྤོང༷་བའི་ཕྱིར༷་དང༷་། ནང་གི་ཤེས་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་མ་རྟོགས་པས་ཡུལ་ཅན་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་འཛིན༷་པ༷་ལ་ 4-1-61b བདེན་ཞེན་རྟོག་པ་མི༷་སྤོང༷་བའི་ཕྱིར་དང༷་ནི༷། ལམ་དེ་གང་ལ་བརྟེན་པའི་ཆོས་གཞི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར། རྟེན༷་གྱི༷ས་ཉན་ཐོས་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་ཤིང་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་རིགས་ལས་དམན་པའི་དབང་པོ་འབྲིང་དུ་གྱུར་པའི་རིགས་ཅན་གྱི་མངོན་རྟོགས་བསེ༷་རུ༷་ལྟ༷་བུའི༷་ལམ༷་གྱི

【現代漢語翻譯】因為甚深之法唯有自己才能證悟，所以不需要他人來指示我，也不需要我向他人展示，這可以概括為：所證悟的如同犀牛角般的智慧，比聲聞乘更為深奧，因為證悟了非言語所能表達的禪定境界，所以智慧深邃；又因為從后得位的言語表象無法推測其深淺，所以不言說，這才是真正的深奧之處。如果有人認為緣覺的智慧是無因而生，或者認為凡是自生的智慧就無因而生，因此無法通過修行來成就，或者認為即使不修行也能顯現，那麼要知道，這種息滅一切所緣的智慧，如果不依賴於能忍受甚深之義的般若波羅蜜多之道，就無法顯現，因為它被突如其來的垢染所遮蔽而無法顯現。更何況是與法性、真如無二無別，達到究竟的自生智慧呢？即使是小乘道所獲得的，清凈了各種染污的真如，也是憑藉著能忍受或以智慧勝任斷除實執的空性之道的般若波羅蜜多的力量。因此，緣覺通過先前串習二分無我的因緣，在最後一生中，即使沒有他人的教導也能如此證悟，這是合情合理的。第二，消除疑惑：如果說沒有言語與宣說佛法相矛盾，那麼如何在沒有言語的情況下宣說佛法呢？對於不同的眾生，所要表達的意義是什麼，以及他們各自希望以何種方式聽聞，對於這些不同的所化之機，所要宣說的法義，即使沒有言語和文字，也能通過身體的示現和神通變化，讓他們看到他們所希望看到的景象，這是通過願力實現的。第二，道的體性：就像在夢境和幻象中，顯現的對境在本質上並不存在，但並不妨礙執著於它一樣，真正的道在於斷除對外境的執著，因為證悟了外境的自性本空；並且，由於沒有證悟內在的覺知的自性本空，所以無法斷除對能取的主觀意識的真實執著。道所依賴的法的基礎，也就是根性的差別在於：依賴於此，比聲聞乘更為殊勝，但又不如大乘的根性，對於這種屬於中等根性的眾生，其所證悟的如同犀牛角般的道……

【English Translation】 Because the profound Dharma is realized only by oneself, there is no need for others to instruct me, nor do I need to show it to others. This can be summarized as: The wisdom realized, like a rhinoceros horn, is deeper than the Shravaka vehicle, because it realizes the state of Samadhi that cannot be expressed in words, so the wisdom is profound; and because the depth cannot be fathomed from the verbal expressions of the post-meditation state, it is not spoken, and this is the true profundity. If someone thinks that the wisdom of a Pratyekabuddha arises without cause, or that all self-born wisdom arises without cause, and therefore cannot be achieved through practice, or that it will manifest even without practice, then know that such wisdom that pacifies all objects of focus will not manifest without relying on the Prajnaparamita path that can endure the meaning of profundity, because it is obscured by sudden defilements and cannot appear. What more to say about the ultimate self-born wisdom that is inseparable from Dharmata and Suchness? Even the Suchness obtained by the Hinayana path, which has purified various obscurations, is due to the power of the Prajnaparamita path that can endure or is capable of cutting off the view of substantiality and the meaning of partial emptiness. Therefore, the Pratyekabuddha, through the cause of previously familiarizing himself with the two aspects of selflessness, in his last life, can realize it without the teaching of others, which is reasonable. Second, dispelling doubts: If it is said that the absence of speech contradicts the teaching of Dharma, then how does one teach Dharma without speech? For different beings, what is the meaning to be expressed, and in what way do they each wish to hear it? For these different beings to be tamed, the Dharma to be taught, even without words and language, can be seen through the manifestations of the body and the magical transformations, allowing them to see what they wish to see, which is achieved through aspiration. Second, the nature of the path: Just as in dreams and illusions, the appearing objects do not exist in essence, but it does not prevent attachment to them, the true path lies in abandoning attachment to external objects, because it realizes the emptiness of the nature of external objects; and because it has not realized the emptiness of the nature of inner awareness, it cannot abandon the true attachment to the subjective consciousness that grasps. The basis of the Dharma on which the path depends, that is, the difference in the nature of the lineage, lies in: depending on this, it is more superior than the Shravaka vehicle, but not as good as the Mahayana lineage. For this kind of being with a medium capacity, the realized path like a rhinoceros horn...

་ཡེ་ཤེས་ཡང༷་ད༷ག་པར་བསྡུས༷་པར༷་ཏེ་འདུ་བར་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །གསུམ་པ་རྒྱུ་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་ནི། ལམ་རྒྱུ་བདེན་བཞི་ལ་དམིགས་ནས་སྒྲོ་འདོགས་པའམ། ཐ་སྙད་མིང་དུ་བཏགས་ཡོད་ཙམ་མམ་བཏགས༷་པའི༷་ཚུལ་ཡང་མི་འདོར་ལ་ཇི་ལྟར་བཏགས་པ་ཡང་དོན་དམ་པར་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་དབྱིངས་ལས་མ་འདས་པས་ཆོས༷་ཉི༷ད་དང་ཡང་མི༷་འགལ༷་བར༷་སྟོན༷་པའི༷་རྣམ༷་པར་གསུངས་པ༷་དེས་ནི་རང་རྒྱལ་གྱི་སྦྱོར་ལམ་དྲོར༷་གྱུར༷་པ༷་བསྟན་ལ། རྩེ༷་མོར༷་གྱུར༷་པ༷་ནི། གཟུགས༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི་ཡུལ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར་འགྲིབ་པ༷་མེ༷ད་པ་དང་། འཕེལ་བ་མེད་པ་ལ༷་སོ༷གས་པས༷་ཁྱད་པར་དུ་ཕྱེ༷་བ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་དང་ནང་སོགས་ཆོས་སྣ་ཚོགས་སུ་འཛིན་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་སྟོང་ཉིད་བཅོ་བརྒྱད་བསྟན་པ་ལྟ་བུ། ནང༷་སྟོང༷་ཉི༷ད་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ 4-1-62a ཡིན་པ་ཡིས༷། སྤང་བྱ་གཟུགས༷་ལ་སོ༷གས་པ་ཆོས་སྣ་ཚོགས་མི་དམིགས་པས་ཡོངས་སུ་མི༷་འཛིན༷་པའི་ཕྱིར༷་སྦྱོར་ལམ་བཟོ༷ད་པ༷་དང་། གཟུགས༷་སོ༷གས་ཡུལ་སྐྱེ༷་བ༷་དང་འགག་པ་དང་གནས་པ་མེ༷ད་པ་སོ༷གས་ཀྱི༷་རྣ༷མ་པ༷་ཅ༷ན་ནི༷་འདས་ལམ་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བྱེད་སྦྱོར་ལམ་ཆོས༷་ཀྱི༷་མཆོག༷་ཡིན་ནོ། །ཉན་རང་གི་ལམ་འདི་ཀུན་དངོས་བསྟན་ནི་ཐེག་ཆེན་ཡིན་ལ་ཤུགས་བསྟན་རང་རང་གི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། ། 菩薩道智 གསུམ་པ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ་ཤེས་ལ། མཐོང་ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་གཉིས། 見道 དང་པོ་ལ་ངོ་བོ་མདོར་བསྟན། སྒོམ་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ། ཆོས་མཆོག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་མི་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་གཟིགས་པ་མཐོང་ལམ་སྟེ། ལུས་རྟེན་གླིང་གསུམ་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་འདོད་ལྷ་གང་རུང་དང་སེམས་རྟེན་བསམ་གཏན་ས་དྲུག་གང་རུང་ངོ་། །ཟག་བཅས་ཀྱི་བདེན༷་པ་གཉིས་དང་། །ཟག་མེད་ཀྱི་བདེན༷་པ་གཉིས་ཏེ་བཞི་ལ༷་མི་སྐྲག་པའི་བཟོ༷ད་པ༷་དང༷་། ཤེས༷་པའི༷་སྐ༷ད་ 4-1-62b ཅི༷ག་མ། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མངོན་སུམ་པ་དང་། དེ་ལས་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་ལས་རྣམ༷་པ་བཞི༷་ཡིས༷་ནི་ལམ༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ཀྱི་སྐབས་འདི་ལ༷་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་སོགས་ཚེ་འདིའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཚེ་རབས་དྲན་པ་སོགས་ཚེ་རབས་གཞན་གྱི་ཕན༷་ཡོན༷་དང་བཅས༷་པ༷་འདི༷་ལྟ་བུར་བཤ༷ད་དོ༷། །འདིར་ཤེས་བཟོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འདོད་དེ། གང་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་འབྱུང་གི་དེ་བཞི་དང་། འགོག་པའི་དེ་བཞི་དང་། ལམ་གྱི་དེ་བཞི་སྟེ་བཅུ་དྲུག་སྐྱེ་བར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་སྔ་མ་སྔ་མ་ས

【現代漢語翻譯】因此，要理解為是對智慧的完美總結。第三，關於確定因素的相應部分：通過專注于作為道路基礎的四聖諦來消除執著，或者僅僅是術語的命名，或者不放棄命名的模式，並且因為如何命名也無法用究竟意義來表達，所以不超出法界，因此所展示的方式與法性並不矛盾，這表明了自力之道已經變得溫暖。而頂峰在於：因為沒有色等對境，所以沒有減少，沒有增加等差別。爲了消除對外和內等各種事物的執著，展示了十八空性，例如內空等。因為內空等，通過不執著于應斷除的色等各種事物，因此不會完全執著，所以是忍道。具有色等對境的生起、滅亡和住留等相狀，是確定產生超越之道的殊勝道。聲聞和緣覺的道，直接展示的是大乘，暗示的是各自的證悟。菩薩道智第三，關於菩薩的道智，有見道和修道兩種。見道首先，簡要說明其本質，詳細解釋修習的方式。第一，在殊勝法之後，由於無所執著的等持和智慧的平等結合，現量見到法性的真理，即是見道。身體所依可以是南贍部洲、東勝身洲、西牛貨洲、北俱盧洲所生，可以是女性、欲界天神等任何一種，心識所依可以是六禪定地中的任何一種。對於有漏的兩個真理和無漏的兩個真理，不畏懼的忍和智的剎那，法的特徵是現量，以及從那之後所見的四種方式，是見道的階段。描述了諸如不退轉等今生的功德，以及憶念前世等來世的利益。這裡認為，能知和能忍的智慧會產生十六個剎那，即：對苦產生法智忍，對苦產生法智，對苦產生類智忍，對苦產生類智；同樣，對集產生那四種，對滅產生那四種，對道產生那四種，共十六種。而且，前前是後後的因。

【English Translation】 Therefore, it should be understood as a perfect summary of wisdom. Third, regarding the corresponding parts of determining factors: by focusing on the Four Noble Truths as the basis of the path, eliminating attachments, or merely the naming of terms, or not abandoning the mode of naming, and because how to name it cannot be expressed in ultimate meaning, it does not exceed the Dharmadhatu, therefore the way it is shown does not contradict Dharmata, which shows that the path of self-power has become warm. And the peak lies in: because there are no objects such as form, there is no decrease, no increase, etc. In order to eliminate attachments to various things such as outer and inner, eighteen emptinesses are shown, such as inner emptiness, etc. Because of inner emptiness, etc., by not clinging to various things such as form that should be abandoned, therefore there will be no complete clinging, so it is the path of forbearance. Having the characteristics of arising, ceasing, and abiding of objects such as form, it is the supreme path that definitely produces the path of transcendence. The paths of Sravakas and Pratyekabuddhas, what is directly shown is Mahayana, and what is implied is their respective realizations. Bodhisattva's Wisdom Third, regarding the Bodhisattva's path of wisdom, there are two: the Path of Seeing and the Path of Cultivation. The Path of Seeing First, briefly explain its essence, and explain in detail the way of practice. First, after the supreme Dharma, due to the equal combination of non-attachment Samadhi and wisdom, directly seeing the truth of Dharmata is the Path of Seeing. The physical basis can be born in Jambudvipa, Purvavideha, Aparagodaniya, Uttarakuru, can be any of female, desire realm gods, etc., and the mind basis can be any of the six Dhyana grounds. For the two truths of contaminated and the two truths of uncontaminated, the moment of forbearance and wisdom without fear, the characteristics of Dharma are direct, and the four ways seen after that are the stage of the Path of Seeing. It describes the merits of this life such as non-retrogression, and the benefits of future lives such as remembering past lives. Here it is believed that the wisdom of knowing and enduring will produce sixteen moments, namely: producing Dharma-wisdom-forbearance for suffering, producing Dharma-wisdom for suffering, producing Anvaya-wisdom-forbearance for suffering, producing Anvaya-wisdom for suffering; similarly, producing those four for origin, producing those four for cessation, producing those four for the path, a total of sixteen. Moreover, the former is the cause of the latter.

ྐྱེས་ནས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མས་དེ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ཅིང་ཤེས་པ་སོགས་ཀྱི་བཞེད་པ་དུ་མ་ཡོད་ཀྱང་། འདོད་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ལ་བདེན་པ་བཞི་མཐོང་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་ཤེས་དང་། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་དེ་བཞི་ལ་རྗེས་སུ་བཟོད་ཤེས་ཞེས་བྱ་ལ། བཟོད་པ་ནི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་ 4-1-63a རྟོགས་པའི་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་། ཤེས་པ་ནི་དེའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་མོ། །བཅུ་དྲུག་པོ་འདི་དག་རིམ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་དང་། ཅིག་ཆར་དུ་སྐྱེ་བ་དང་སོ་སོའི་འཇོག་ཚུལ་བཞེད་པ་འགའ་ཡོད་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པའི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དེས་ཁམས་གསུམ་གྱི་བདེན་བཞིའི་ཆོས་ཉིད་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ལ་ལྡོག་ཆས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བ་ཙམ་དུ་བཞེད་པ་ནི་དོན་ལ་གནས་ཤིང་ཁྱད་པར་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་དུ་གཟིགས་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུགས་ལ་ནི་དེ་ལྟར་ཆེས་འཐད་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཀྱང་བདེན་བཞིའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྤྲོས་བཅས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ལ་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་དང་། དེ་འགོག་པ་དང་། ལམ་གྱི་རིམ་པས་ངེས་པ་རིམ་ཅན་སྐྱེས་ནས་བདེན་བཞི་མཐོང་བའི་བྱ་བ་རྫོགས་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་རྒྱས་བཤད་དང་། དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ལ་སྡུག་ཀུན་འགོག་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་བཞི་ལས། དང་པོ། འདིར་སྡུག་ 4-1-63b ཀུན་འགོག་ལམ་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གནས་སྐབས་གདུལ་བྱའི་བློ་ངོ་ལྟར་ཐ་དད་པར་བསྟན་ནས་ཤུགས་ལ་མཐོང་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་བསྟན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་རྟོགས་རྣམ། ཕལ་ཆེར་མཉམ་བཞག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་དྲང་བའི་རྗེས་ཐོབ་ལ་འདི་དང་ཕྱི་མར་འབྱུང་བའི་ཕན་ཡོན་སོགས་སོ། །དེ་ཡང་ཡུལ་སྡུག་བདེན་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་ཡུལ་དང༷་། ཡུལ་ཅན་དེ་རྟོགས་པ་ཤེར་ཕྱིན་དེ་ནི་སངས༷་རྒྱས༷་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག༷་ཕན༷་ཚུན༷་བརྟེན༷་པ༷་དང་། རྟེན༷་གྱི་དངོས་པོར་བདེན་པར་མེ༷ད་ཕྱིར༷། དེ་ལྟར་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་དང་གཅིག་ཐ་དད་སོགས་ཀྱི་རྣམ༷་གྲངས༷་གང་གིས་ཁས༷་མི༷་ལེན༷་པ༷་སྟེ་རིས་སུ་བཅད་དུ་མེད་པས་ཁས་བླངས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་སྐལ་སྤང་བའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང༷་། སྡུག་བདེན་གྱི་གཟུགས་སོགས་དེ་དག་སྐྱེ་འགགས་གནས་བྲལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཆེན༷་པོ༷་ཡིན་ཞིང་ཡུལ་ཅན་ཤེར་ཕྱིན་ཡང་དེ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དང་། 4-1-64a དོན་དམ་པ་དེ་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཚད༷་མ༷་ཡུལ་ཅན་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེ༷ད་པར་བཅས༷་པ་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་བཟོད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་དང༷་། གཟུགས་སོགས་དེ་དག་ཡེ་ནས་མཉམ་པ་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཚ

【現代漢語翻譯】雖然有多種觀點認為，從一個生命到下一個生命，它將成為那個領域，並且是知識等等。然而，對於那些在欲界所包含的法中見到四聖諦的人，稱為『法之忍』（chos kyi bzod shes，對法的容忍）。對於在上二界中見到這四聖諦的人，稱為『隨法之忍』（rjes su bzod shes，隨後的容忍）。忍（bzod pa，容忍）是無間道（bar chad med lam，無有間斷之道），是無漏智慧（zag med kyi shes rab，無漏的智慧），是現證真諦的對治。智（shes pa，智慧）是它的解脫。雖然對於這十六種智慧的生起方式，有次第生起、同時生起以及各自安立方式的不同觀點，但實際上，通過現證一切法無我的智慧，當完成任務的那一剎那，就圓滿證悟了三界四聖諦的法性，將其區分為十六種轉折點。這種觀點是符合實際的，特別是對於視一切法為空性、離戲的大乘宗義來說，更是如此。然而，對於具有四聖諦行相的戲論智慧來說，痛苦（sdug bsngal，苦）、其因集（kun 'byung，集）、其滅滅（'gog pa，滅）和道（lam，道）的次第是確定的，通過次第生起，也能圓滿見到四聖諦的任務。第二部分包括詳細解釋和總結要點。第一部分包括苦、集、滅、道四種行相。首先，在這裡，對於苦、集、滅、道沒有自性的證悟，僅僅是根據調伏對象的意願，將行相的自性顯示為不同，從而暗示了見道（mthong lam，見道）的十六剎那智慧。這些智慧大多是證悟，大多是依靠等持（mnyam bzhag，禪定）的力量所引導的后得位（rjes thob，后得）的利益等等，這些利益會在此生和來世顯現。也就是說，境是苦諦的色等『如是性』（de bzhin nyid，如是性），能證悟的般若（shes phyin，般若）被稱為『佛』（sangs rgyas，佛陀）。因為它們是相互依賴的，並且所依賴的事物在本體上不是真實的，所以無論以境、有境、一、異等何種名相來描述，都無法確定，因為它們是不可分割的，所以證悟遠離一切承諾的智慧，因為捨棄了自己的部分，所以是苦法忍的智慧。苦諦的色等是本來平等的，如同虛空般，並且有境的般若也是如此，所以是苦法智的行相。勝義諦（don dam pa，勝義諦）是衡量者，有境也是無所緣，這是苦類比忍的行相。

【English Translation】 Although there are various views that from one life to the next, it becomes that field, and is knowledge, etc. However, for those who see the Four Noble Truths in the Dharma contained in the Desire Realm, it is called 'Tolerance of Dharma' (chos kyi bzod shes). For those who see these four in the upper two realms, it is called 'Subsequent Tolerance of Dharma' (rjes su bzod shes). Tolerance (bzod pa) is the uninterrupted path (bar chad med lam), the uncontaminated wisdom (zag med kyi shes rab), the antidote to directly realizing the truth. Wisdom (shes pa) is its liberation. Although there are different views on how these sixteen wisdoms arise, whether they arise in sequence, simultaneously, or how they are established individually, in reality, through the wisdom that directly realizes the selflessness of all phenomena, at the moment when the task is completed, one fully realizes the Dharma nature of the Four Noble Truths of the three realms, dividing it into sixteen turning points. This view is in accordance with reality, especially for the Mahayana doctrine that views all phenomena as emptiness, free from elaboration. However, for the elaborative wisdom that has the aspects of the Four Noble Truths, the sequence of suffering (sdug bsngal), its cause, origin (kun 'byung), its cessation, cessation ('gog pa), and path (lam) is certain, and by arising in sequence, the task of seeing the Four Noble Truths can also be completed. The second part includes detailed explanations and summarizing the main points. The first part includes the four aspects of suffering, origin, cessation, and path. First, here, the realization that suffering, origin, cessation, and path have no inherent nature, merely showing the nature of the aspects as different according to the minds of the beings to be tamed, thereby implying the sixteen moments of wisdom of the Path of Seeing (mthong lam). These wisdoms are mostly realizations, mostly the benefits of the subsequent attainment (rjes thob) guided by the power of meditative equipoise (mnyam bzhag), etc., which will appear in this life and the next. That is, the object is the 'suchness' (de bzhin nyid) of the form, etc., of the Truth of Suffering, and the Prajna (shes phyin) that realizes it is called 'Buddha' (sangs rgyas). Because they are mutually dependent, and the things they depend on are not real in essence, no matter what name is used to describe them, such as object, subject, one, different, etc., it cannot be determined, because they are indivisible, so the wisdom that realizes that it is free from all commitments is the wisdom of the Tolerance of the Dharma of Suffering because it abandons its own part. The form, etc., of the Truth of Suffering are originally equal, like the sky, and the Prajna of the subject is also like that, so it is the aspect of the Knowledge of the Dharma of Suffering. The ultimate truth (don dam pa) is the measurer, and the subject is also without an object, which is the aspect of the Analogy Tolerance of Suffering.

ད༷་མེ༷ད་པའི་ཆོས་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་རྗེས་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ་སྡུག་བདེན་གྱི་སྐད་ཅིག་མའི༷་རྣམ་པ༷་བཞི་དང༷་། གཉིས་པ་ནི། ཀུན་འབྱུང་བ་ཟག་བཅས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་གཟུགས་སོགས་དམིགས་པ་རྣམ་བདེན་དངོས་མེད་པས་རྟག་ཆད་སོགས་ཀྱི་མཐའ༷་ལ་གནས་པ་མེ༷ད་པ་ཀུན་འབྱུང་ཆོས་བཟོད་དང༷་། ཤེར་ཕྱིན་དེར༷་གན༷ས་པ་དེ་ཀུན་འབྱུང་གི་གཟུགས༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ལ༷་ཆོས་དབྱིངས་གདོད་ནས་དག་པར་རྟོགས་པས་སངས༷་རྒྱས༷་ཉི༷ད་དུ༷་ངེས༷་པར་འཛིན༷་པ་ཀུན་འབྱུང་ཆོས་ཤེས་དང༷་། ཀུན་འབྱུང་གི་ཆོས་ཀུན་ལ་བླང༷་བ་མེ༷ད་ཅིང་དོ༷ར་བ༷་མེ༷ད་པ་སོ༷གས་པས་སྐྱེ་འགག་མེད་པར་སྒོམ་པ་དེའི་ཕན་ཡོན་དེ་ལྟར་གནས་པ་ལ་བདུད་ཀྱིས་གླགས་མི་རྙེད་པར་གསུངས་པ་ཀུན་འབྱུང་རྗེས་བཟོད་དང༷་། བདེན་འཛིན་མེད་པའི༷་བྱམས༷་པ༷་ལ་སོ༷གས་དང༷་ཞེས་ 4-1-64b ཚད་མེད་བཞི་སྒོམ་པ་འབྱོངས་པ་སྟེ། དེའི་ཕན་ཡོན་འགོག་པ་ལས་སྲུང་ཞིང་བསླང་བ་དང་། སྦྱིན་སོགས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཉམ་ང་བ་སྤང་བ་སོགས་བཅས་པ་ཀུན་འབྱུང་རྗེས་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ་ཀུན་འབྱུང་གི་སྐད་ཅིག་བཞིའོ། །གསུམ་པ་ནི། རྟོགས་བྱ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་འགོག་པ་མ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་མེད་བཞིན་འདུ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དམིགས་པ་དེ་ཡུལ་རང་བཞིན་མེད་པར་མཐོང་བས་དེར་ཞེན་པ་བཤིག་ཅིང་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཉུག་མ་རང་བཞིན་སྟོང༷་ཉི༷ད་བཅུ་དྲུག་ཏུ་སྒོམ་པ་འགོག་པ་ཆོས་བཟོད་དང༷་། ཆོས་ཀུན་ཡེ་ནས་སྟོང་པ་འགོག་པ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་དམིགས་པས་ཚད་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པའི་དགེ་རྩས་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་ཞིང་སྦྱོང་ཞིང་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཉི༷ད་ནི༷་ཐོབ༷་པ༷་ཅན་གྱི་འགོག་པ་ཆོས་ཤེས་དང༷་། བྱེད་ལས་གཉེན་པོ་རྣམ༷་པར༷་བྱང༷་བའི་རིགས་ཀུན༷་ཤེར་ཕྱིན་དུ་ཡོངས༷་སུ་བསྡུས༷་པའི་ཡོན་ཏན་དང༷་ལྡན་པ་འགོག་པ་རྗེས་བཟོད་དང་། ཕྱི་ནང་གི་འཇིགས་པ་ཉམ༷་ང༷་བ༷་དང༷་། རྩི་མཆོག་མ་གི་ཏའི་དཔེས་ནད༷་གདོན་ 4-1-65a ཉེར་འཚེ་ཀུན༷་སེལ༷་བའི་ཕན་ཡོན་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་འགོག་པ་རྗེས་ཤེས་དང་བཞི་ནི་འགོག་པའི་སྐད་ཅིག་བཞིའོ། །བཞི་པ་ནི། སེམས་ཅན་དང་མྱང་འདས་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པས་གཟུགས་ནས་མྱ༷་ངན༷་ལས་འདས༷་ཀྱི་བར་ལ་མངོན་ཞེན་གྱི་འཛིན༷་པ་ཞི༷་བ་ཉི༷ད་དེ་དོན་དམ་པར་མྱང་འདས་ཐོབ་པ་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ལམ་བདེན་གྱི་ཆོས་ཉིད་མཐོང་བའི་བཟོད་པའི་རྣམ་པ་དང༷་། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས༷་རྒྱས༷་དང་ལྷ་རྣམ༷ས་ཀྱིས༷། རང་གིས་བྱས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་གནོད་པ་དང་། དེ་མ་ཡིན་པ་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ལུས་ཀྱི་ནད་སོགས་སམ་ཕྱི་རོལ་གྱི་འབྱུང་བའི་གནོད་པའམ། ཡང་ན་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མཐོང་ཆོས་དང་། སྐྱེས་ནས་དང་།

【現代漢語翻譯】第一，因為是無有之法界自性，所以是苦受念之相，即苦諦的剎那四相：第二，諸蘊生起成為有漏之因，以色等為所緣，以無實有為真，不住于常斷等邊，是苦生法忍。安住于彼勝慧，了知諸蘊等法界本初清凈，決定執持為佛陀，是苦生法智。於一切苦生之法，不起取捨等念，修習無生滅，如是安住之利益，如經中所說，魔不能得其便，是苦生后忍。以及於無有實執之慈等四無量心修習成就，其利益為守護及策發滅道，並斷除為弘揚佈施等教法而生之怯弱等，是苦生后智之相，即苦生之剎那四相。第三，所證悟之空性並非遮止諸法，而是于諸法上以種種虛妄之想為所緣，見彼境無自性，破除于彼之執著，修習色等之自性本空十六空性，是滅法忍。一切法本為空性，以滅為正邊而緣之，以與無量法界等同之善根清凈佛土，並得證佛果，是滅法智。以及能凈治一切對治品之功德，一切皆攝於勝慧中，是滅后忍。以及內外怖畏、怯弱，以如意寶珠之譬喻，消除一切疾病、魔障、損害之利益，是智慧滅后智，此四者為滅之剎那四相。第四，眾生與涅槃于勝義中皆無成立，故於色乃至涅槃之間，寂滅現前之執著，即于勝義中證得涅槃而無所緣之智慧，是見道諦法性之忍相。十方諸佛與天眾，或由自作，或由他眾生之損害，或由非彼之因緣所生之身體疾病等，或由外境之損害，或由不善業之果報，于現法及來世。

【English Translation】 First, because it is the nature of the unoriginated Dharmadhatu (ཆོས་དབྱིངས་, dharmadhātu, 法界), it is the aspect of suffering awareness, namely the four aspects of the moment of suffering truth: Second, the arising of all compounded things becomes the cause of contaminated things, with forms and so on as objects, and because there is no truly existing object, it does not abide in extremes such as permanence or annihilation, this is the forbearance of the arising of suffering. Abiding in that Prajnaparamita (ཤེར་ཕྱིན་, sher phyin, 般若波羅蜜多), realizing that the Dharmadhatu (ཆོས་དབྱིངས་, dharmadhātu, 法界) is primordially pure in forms and so on, and definitely holding it as the Buddha, this is the knowledge of the arising of suffering. Not taking or rejecting any of the dharmas of the arising of suffering, meditating on the absence of birth and cessation, the benefit of abiding in that way is that demons cannot find an opportunity, as it is said, this is the subsequent forbearance of the arising of suffering. And cultivating immeasurable minds such as loving-kindness without clinging to reality, the benefit of this is protecting and arousing cessation, and abandoning fear of teaching the Dharma (ཆོས་, chos, 法) such as generosity, this is the aspect of the subsequent knowledge of the arising of suffering, namely the four moments of the arising of suffering. Third, emptiness, which is to be realized, does not prevent things, but seeing that the various perceptions of things are objects without inherent existence, destroying attachment to them, and meditating on the sixteen emptinesses of the essence of forms and so on, this is the forbearance of cessation. All dharmas are primordially empty, focusing on the ultimate limit of cessation, purifying the Buddha-field with the roots of virtue equal to the immeasurable Dharmadhatu (ཆོས་དབྱིངས་, dharmadhātu, 法界), and attaining the fruit of Buddhahood, this is the knowledge of cessation. And the qualities of completely purifying all opposing forces are completely gathered in Prajnaparamita (ཤེར་ཕྱིན་, sher phyin, 般若波羅蜜多), this is the subsequent forbearance of cessation. And fear of inner and outer dangers, and the example of the Cintamani (རྩི་མཆོག་མ་གི་ཏ་, cintāmaṇi, 如意寶珠) jewel, the benefit of eliminating all diseases, evil spirits, and harms, this is the subsequent knowledge of cessation, and these four are the four moments of cessation. Fourth, because sentient beings and Nirvana (མྱང་འདས་, myang 'das, 涅槃) are not established in ultimate truth, the clinging to manifestation from form to Nirvana (མྱང་འདས་, myang 'das, 涅槃) is pacified, and the wisdom of realizing that attaining Nirvana (མྱང་འདས་, myang 'das, 涅槃) in ultimate truth is without object, this is the aspect of the forbearance of seeing the nature of the path truth. The Buddhas of the ten directions and the gods, whether caused by one's own actions, or by harm from other sentient beings, or by causes other than that, such as physical illnesses or harm from external elements, or the fruition of non-virtuous actions, in this life and in future lives.

ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་འགྱུར་གྱི་གནོད་པ་གསུམ་ལས་སྲུང༷་བ་དང་། ལ༷་སོ༷གས་པས། སྐྱོབས་པ་དང་། སྤ་བར་མཛད་པ་ནི་ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། སྲོག༷་མི༷་གཅོ༷ད་པ༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷། དགེ་བཅུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རྣམ༷་པ༷་ཀུ༷ན་མཁྱེན༷་ལ་འཇུག་པའི་ཚུ༷ལ་ལམ་རྒྱུ་ལ༷་ནི༷། བདག༷་ཉི༷ད་གན༷ས་ཏེ༷་སེ༷མས་ཅ༷ན་ 4-1-65b གཞན་དག༷་དེ་ལ་འགོད༷་པ་ལམ་རྗེས་བཟོད་དང༷་། སྦྱིན༷་པ༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་དགེ་རྩ་མི་ཟད་པར་འདོད་པས། དྲན་པ་དང་བྱམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྫོགས༷་པའི༷་བྱང༷་ཆུབ༷་ཏུ༷་བསྔོ༷་བ༷་ནི་ལམ་རྗེས་ཤེས་སོ། ། གཉིས་པ་དོན་བསྡུ་དེ་ལྟར་ན་ལམ༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་བཅུ་དྲུག་ནི་ས་དང་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ཡང་། དོན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དེས་བདེན་པ་བཞི་ཡི་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟིགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། 4-1-66a ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ལ༷་འདུ༷ད་པ་དང༷་། གཉེན་པོ་སྟོབས་ལྡན་ཐོབ་པས་འདོད་ཆགས་སོགས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པ་ལ༷ས་རྒྱལ༷་བ་དང༷་། དེ་ཡི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་གྱིས་མེ་ཆུ་དུག་མཚོན་སོགས་གནོ༷ད་པས༷་བཅོམ་པའི་ཡུལ་མིན་པའམ་གནོད་པས་བརྫི༷་བ༷་མེ༷ད་པ་ཉི༷ད་དང༷་། འདི་སྐབས་མདོ་ལས་ཀཱ་ཁོར་ཏ་དང་མེ་ཆུ་སོགས་གསུངས་པའི་ཀཱ་ཁོར་ཏ་ནི་བྱད་ཀྱི་མིང་ངམ་བྱང་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་མ་ཡིན་པའི་རིགས་སུ་གསུངས། མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་བླ་མེད་རྫོགས་པའི་བྱང༷་ཆུབ༷་འགྲུབ་པ་དང༷་ནི༷། གནས་སྐབས་བྱང་སེམས་སྒོམ་ལམ་པ་གནས་པའི་ཡུལ་རང་ཉིད་འདུག་པའི་རྟེན༷་ནམ་ཕྱོགས་དེ་གཞན་གྱི་མཆོ༷ད་པའི་ཡུལ་ཉིད་དེ། བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོ་རྡོ་རྗེ་གདན་བཞིན་དུ་ཡུམ་གླེགས་བམ་ལ་བྲིས་ནས་བཞག་པའི་ས་དེར་ཡང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མ་གཏོགས་མི་དང་མི་མིན་གྱི་གླགས་མི་རྙེད་དེ། ས་ཕྱོགས་དེ་མཆོད་རྟེན་དུ་འགྱུར་བར་ཡུམ་མདོ་ལས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་རང་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་ལྔ་དང་། གཞན་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་གཅིག་ལས། དང་པོ་ལའང་། གནས་སྐབས་ཀྱི་བཞི་དང་། མཐར་ཐུག་གཅིག་སྟེ་ལྔ་པོ་ཕྱི་ 4-1-66b ནང་མཐུན་རྐྱེན་ལྡན་པ་དང་ཉེར་འཚེ་སྤོང་པའོ། ། 能作修道正 གཉིས་པ་ལ། རྗེས་ཐོབ་ཟག་བཅས་དང་། མཉམ་བཞག་ཟག་མེད་གཉིས་ལས། 后得有漏 དང་པོ་ལ། མོས་པ། བསྔོ་བ། ཡི་རང་སྒོམ་ལམ་གསུམ། དང་པོ་ལ། མོས་པ་དངོས་དང་། དེའི་ཕན་ཡོན་གཉིས། དང་པོ། སྤྱིར་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་སྒོམ་ལམ་འདི་གཉིས་ལ་ཡེ་ཤེས་ཞབས་ཀྱིས་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་རྣམ་གཞག་མཛད་དེ། དེ་ཡང་མོས་པ་ལ་མོས་པའི་ཡུལ་གཙོ་བོར་འབྲས་ཡུམ་དང་། དེ་སྟོན་པའི་ཡུམ་གཞུང་དང་དེའི་དོན་རྟོགས་པས་ལམ་ཤེར་ཕྱིན་གྱིས་དོན་གསུམ་ལྷག་པར་སྒྲུབ་ནུས་སུ་མོ༷ས་པ༷་སྟེ། མ་དག་ས་བདུན་གྱི་རྗ

【現代漢語翻譯】守護免受其他數字所遭受的三種損害，以及通過保護等方式，瞭解道路上的佛法，不殺生等，以十善為先導，進入一切智智之道或原因。安住于自身，使其他眾生安住於此，是道路的隨行忍，以及佈施等，因希望功德之根本永不耗盡，以憶念和慈愛的力量圓滿，迴向于菩提，是道路的隨行智。總之，如果道路之智的十六個剎那，從地和相的角度來劃分，實際上，以視一切法平等性的智慧，如實地照見四聖諦的法性。向一切頂禮，獲得對治的力量，克服貪慾等，戰勝煩惱，因此，不成為外敵以火、水、毒、武器等損害所摧毀的對象，或者沒有被損害所擊垮。此處，經中提到的卡闊爾達，指的是詛咒的名字，或者說是東北方非人類的種類。成就究竟的無上圓滿菩提，以及作為菩薩修行道者的住所，自身所處的處所，或者那個方向，是他人供養的對境。如同菩提樹下的金剛座一樣，即使將般若經書寫在書本上並放置在那裡，除了業的成熟之外，人和非人也無法找到機會。經中說，那個地方會變成佛塔。因此，屬於自相續的五種，以及屬於他相續的一種，首先，有暫時的四種和究竟的一種，這五種都具備內外順緣，並避免近患。能作修道正第二，有後得有漏和等持無漏兩種。首先，有信解、迴向、隨喜三種修道。首先，有信解本身及其利益兩種。首先，對於這兩種有漏無漏的修道，耶謝夏布尊者分別安立為清凈世間智和出世間智。其中，信解主要以果般若為信解的對境，以及宣說果般若的般若經和通過了悟其意義的道般若，信解能夠成辦三種意義，對於不清凈的七地之後得

【English Translation】 Protecting from the three harms experienced by other numbers, and through protection, etc., understanding the Dharma on the path, not killing, etc., with the ten virtues as a guide, entering the path or cause of omniscience. Abiding in oneself, causing other sentient beings to abide in this, is the path's following forbearance, and giving, etc., because of the hope that the root of merit will never be exhausted, perfecting with the power of mindfulness and love, dedicating to Bodhi, is the path's following wisdom. In short, if the sixteen moments of the wisdom of the path are divided from the perspective of ground and aspect, in reality, with the wisdom that sees all dharmas as equality, it is only seeing the nature of the four noble truths as they are. Prostrating to all, obtaining the power of antidote, overcoming attachment, etc., conquering afflictions, therefore, not becoming an object destroyed by external enemies with fire, water, poison, weapons, etc., or not being crushed by harm. Here, the Kakorda mentioned in the sutra refers to the name of a curse, or a type of non-human in the northeast. Accomplishing the ultimate unsurpassed perfect Bodhi, and as the abode of a Bodhisattva practitioner, the place where oneself resides, or that direction, is the object of others' offerings. Just as the Vajra Seat under the Bodhi tree, even if the Prajna scripture is written in a book and placed there, apart from the ripening of karma, humans and non-humans cannot find an opportunity. The sutra says that that place will become a stupa. Therefore, there are five belonging to one's own continuum, and one belonging to another's continuum. First, there are four temporary ones and one ultimate one. These five all possess internal and external favorable conditions and avoid near harms. Able to make the practice path correct Second, there are two types: subsequent attainment with outflows and meditative equipoise without outflows. First, there are three types of practice paths: faith, dedication, and rejoicing. First, there are faith itself and its benefits. First, for these two types of practice paths with and without outflows, Yeshe Zhabs established them as pure worldly wisdom and transcendental wisdom. Among them, faith mainly takes the result Prajna as the object of faith, as well as the Prajna Sutra that expounds the result Prajna and the path Prajna that realizes its meaning. Faith is able to accomplish three meanings. For the subsequent attainment after the impure seven grounds

ེས་ཐོབ་ན་ཉོན་ཡིད་མ་སྤང་པས་ང་རྒྱལ་ཕྲ་མོའམ་ངར་འཛིན་ཕྲ་མོས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རང༷་གི༷་དོན༷་གྱི་མོས་པ་དང༷་ནི༷། ས་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པར་ཉོན་མོངས་པའི་ཡིད་གནས་གྱུར་པས་བདག་གཞན་མཉམ་ཉིད་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་རང༷་གཞན༷་གཉིས་ཀའི་དོན༷་དུ་མོས་པ་དང༷་། ས་བཅུ་པར་གཞན༷་དོན༷་སངས་རྒྱས་དང༷་ཆ་འདྲ་བས་གཞན་དོན་མོས་པ་སྟེ། རྩ་བའི་དབྱེ་བ་རྣམ༷་པ་གསུམ༷་དུ་ཤེས༷་པར་བྱ༷་ཞིང་དེ༷་ 4-1-67a ཡང༷་ནི༷། ནང་གསེས་མོས་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་སོང་བས་ཆུང༷་དང༷་འབྲིང༷་དང༷་ཆེན༷་པོ༷་སྟེ༷། སོ༷་སོར༷་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་དང་ཡན་ལག་གི་དབྱེ་བས་དགུར་འདོ༷ད་དོ༷། །ཉིང་ལག་གིས་ཆུང༷་ངུའི༷་ཆུང༷་ངུ་། ཆུང་ངུའི་འབྲིང་། ཆུང་ངུའི་ཆེན་པོ་སོ༷གས་དབྱེ༷་བ༷་ཡིས༷། དགུ་པོ་དེ༷་ཡང༷་རེ་རེ་ནས་རྣམ༷་པ་གསུམ༷་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་དེ༷་ལྟར་ན༷། མོས་པ་ལ་རྣམ༷་པ༷་ཉི༷་ཤུ༷་རྩ་བདུན་དུ༷་འདོ༷ད་དོ། །རང་དོན་མོས་པ་དགུ་པོའི་མདོ་ནི། ཤེར་ཕྱིན་གླེགས་བམ་ལ་བྲིས་ཏེ་སོགས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་མཆོད་རྟེན་བྱས་པ་བས་ཤེར་ཕྱིན་མཆོད་པ་འཕགས་ཚུལ་ནས། སྟོང་ཆེན་མཆོད་རྟེན་གྱིས་བཀང་བ་ལས་འཕགས་ཚུལ་བར་དང་། གཉིས་དོན་མོས་པ། སྟོང་ཆེན་སེམས་ཅན་ཇི་ཡོད་རེ་རེས་མཆོད་རྟེན་བྱས་པ་ལས་འཕགས་པ་ནས། ལྷ་ཡི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་འོང་བ་ནས་མིའི་བར་དང་། གཞན་དོན་མོས་པ། བྲིས་ཏེ་འཆང་བ་ཙམ་ནས། ཕྱོགས་བཅུ་རིང་བསྲེལ་གྱིས་གང་བ་ལས་འཕགས་པ་དང་། ཤིང་གི་གྲིབ་མའི་དཔེས་ཤེར་ཕྱིན་གྱིས་ལམ་ཚུལ་གཅིག་བྱེད་པའི་བར་རོ། །གཉིས་པ་ཕན་ཡོན་ནི། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ་ 4-1-67b ཕྱིན༷་པ༷་ལ༷། མོས༷་པའི༷་གན༷ས་སྐབས༷་ཀྱི་བྱང་སེམས་དེ་རྣམ༷ས་ལ༷་ནི༷། རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་ཀྱིས་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པར་མཛད་དེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་མོས་མཁན་དེ་ལ། བསྟོད་སོགས་གོང་འཕེལ་གྱི་ཐུགས་དགྱེས་ཆགས་དགུ༷་ཚན༷་གསུམ༷་གྱིས༷་སྒྲོ་སྐུར་བྲལ་བར་རང་དོན་ལ་བསྟོ༷ད་པ༷་དང༷་། གཉིས་དོན་ལ་བཀུར༷་པ༷་དང༷་ནི༷། གཞན་དོན་ལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་ཆེ་བའི་བསྔ༷གས་པར༷་རེ་རེ་ལ་དགུ་ཚན་རེ་སྟེ་ཉེར་བདུན་དུ་འདོད་དོ། །དེ་ཡང་ཡུམ་མདོར་བསྟོད་པ་ནི། ཤར་ཕྱོགས་གངྒཱའི་ཀླུང་སྙེད་ཞིང་སྐུ་གདུང་གིས་བཀང་བ་ལས་ཤེར་ཕྱིན་ལམ་སོགས་དང་། བཀུར་བ་དང་པོ་འཛམ་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཕྱིར་མི་འོང་གི་འབྲས་ལ་བཞག་པ་ལས་འཕགས་ཚུལ་སོགས་ཀྱིས་གསུངས། བསྔགས་པའང་སེམས་ཅན་དེ་སྙེད་ཅིག་ཕྱིར་མི་འོང་འབྲས་ལ་བཀོད་པ་ལས་འཕགས་སོགས་གསུངས་སོ། ། གཉིས་པ་བསྔོ་བ་བསྒོམ་ལམ་ནི། མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་དམིགས་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་ཀུན་དོན་དུ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་བསྒྱུར་བའི་འདུན་པ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པ་བསྔོ་བ་སྟེ།

【現代漢語翻譯】如果獲得了（這種見解），由於沒有捨棄作意，就會產生微細的慢心或我執，因此（菩薩）會傾向於自利；而第八地和第九地的菩薩，由於煩惱的作意已經轉變，證悟了自他平等，因此會傾向於自他二利；第十地的菩薩，由於利他與佛相似，因此會傾向於利他。應當瞭解，根本的差別有三種，而且，內在的作意是越來越高的，因此有小、中、大三種，每一種又各有三種差別，從分支的角度來說，可以分為九種。從分支的角度來說，有小之小、小之中、小之大等等差別。這九種作意，每一種又可以分為三種，這樣，作意總共有二十七種。關於九種自利作意的經文是：書寫般若波羅蜜多經卷，用七寶建造佛塔，不如供養般若波羅蜜多，乃至用充滿大千世界的佛塔來供養，不如供養般若波羅蜜多。關於二利作意：用大千世界所有眾生來建造佛塔，不如供養般若波羅蜜多，乃至諸天眾都來供養，乃至人來供養。關於利他作意：僅僅是書寫並持有（般若波羅蜜多），就勝過用十方世界的舍利來裝滿佛塔，以及用樹蔭的比喻來說明般若波羅蜜多是成佛的唯一途徑。第二，利益：對於處於作意階段的般若波羅蜜多菩薩們，諸佛及其眷屬會生起歡喜心。也就是說，諸佛對於具有作意的人，會以讚頌等增長的歡喜，以九種三類的功德，不帶任何誇張地讚歎自利，尊敬二利，讚揚利他的廣大功德，每一種都有九種，總共有二十七種。關於在《母經》中讚歎：在東方恒河沙數世界的身體充滿舍利，不如般若波羅蜜多之路等等。關於尊敬，首先將贍部洲的眾生安置在不退轉的果位上，不如供養般若波羅蜜多等等。關於讚揚，將如此眾多的眾生安置在不退轉的果位上，不如供養般若波羅蜜多等等。第二，迴向修道：將從作意中產生的有漏無漏的一切善根，作為目標，爲了利益一切眾生，將之轉化為圓滿菩提之因的願望，以及與之相應的行為，就是迴向。

【English Translation】 If one obtains (this insight), due to not abandoning the mind, subtle pride or subtle ego-grasping will arise, therefore (the Bodhisattva) will tend towards self-interest; while Bodhisattvas on the eighth and ninth grounds, due to the transformation of afflictive mind, realizing the equality of self and others, will tend towards the benefit of both self and others; Bodhisattvas on the tenth ground, due to altruism being similar to the Buddha, will tend towards altruism. It should be understood that the fundamental differences are threefold, and furthermore, the inner intention is increasingly higher, thus there are small, medium, and large three types, each with three differences, from the perspective of branches, it can be divided into nine types. From the perspective of branches, there are small of small, medium of small, large of small, and so on. These nine intentions, each can be divided into three types, so there are a total of twenty-seven types of intention. The sutra text about the nine types of self-interest intention is: writing the Prajnaparamita sutra scroll, building a stupa with seven treasures, is not as good as offering Prajnaparamita, even offering with stupas filled with the great thousand worlds, is not as good as offering Prajnaparamita. Regarding the intention of benefiting both: using all sentient beings in the great thousand worlds to build stupas, is not as good as offering Prajnaparamita, even all the gods come to offer, even humans come to offer. Regarding the intention of benefiting others: merely writing and holding (Prajnaparamita), is better than filling stupas with relics from the ten directions, and using the analogy of the shade of a tree to illustrate that Prajnaparamita is the only way to Buddhahood. Second, benefits: For the Prajnaparamita Bodhisattvas who are in the stage of intention, the Buddhas and their retinues will generate joy. That is, the Buddhas, for those who have intention, will increase joy with praise and other things, with nine types of three categories of merits, without any exaggeration, praising self-interest, respecting the benefit of both, praising the vast merits of benefiting others, each has nine types, there are a total of twenty-seven types. Regarding the praise in the 'Mother Sutra': the body filled with relics in the eastern Ganges sand number of worlds, is not as good as the path of Prajnaparamita, etc. Regarding respect, first placing the sentient beings of Jambudvipa in the fruit of non-retrogression, is not as good as offering Prajnaparamita, etc. Regarding praise, placing so many sentient beings in the fruit of non-retrogression, is not as good as offering Prajnaparamita, etc. Second, dedication of the path of meditation: taking all the contaminated and uncontaminated virtues arising from intention as the goal, for the benefit of all sentient beings, transforming it into the cause of perfect Bodhi, along with the corresponding aspiration, is dedication.

དེའང་ 4-1-68a འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་དགེ་བ་གང་རུང་མཚོན་བྱར་བྱས་ནས་འདུན་པ་བསྒྱུར་བའོ། །བསྔོ་བ་འདི་ལ་སློབ་དཔོན་འཕགས་པས་རྐང་པ་དང་པོ་བསྔོ་བའི་ཁྱད་པར། གཉིས་པ་བྱེད་ལས། ལྷག་མ་ངོ་བོ་སྟེ་བཅུ་གཅིག་ཏུ་བཞེད། སེང་བཟང་བཅུ་གཉིས་སུ་བཞེད། སྒོམ་ལམ་པའི་དགེ་རྩ་རྣམ་མཁྱེན་དུ་ཡོངས༷་སུ༷་བསྔོ༷་བ༷་ཉན་རང་གི་ཡིད་བྱེད་སྤང་པའི་ཐབས་ཤེས་ཁྱ༷ད་པར༷་ཅ༷ན་དེ༷་ཡི༷་བྱེ༷ད་པ༷་རིགས་ཅན་གསུམ་ལ་ཐེག་གསུམ་སྟོན་པ་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་མཆོག༷་ཡི༷ན་ནོ༷་ཞེས་ངོ་བོ་ངོས་བཟུང་། དེ༷་ལ་ནི༷་ལྡོག་པས་དབྱེ་ན་བཅུ་གཅིག་ལས། དང་པོ་བསྔོ་བྱ་ཚུལ་ཁྲིམས་སོགས་དགེ་བ་དེ་བདེན་པར་དམི༷གས་སུ་མེ༷ད་པའི་རྣམ༷་པ༷་ཅ༷ན་དང་། ༡ བསྔོ་བྱེད་སེམས་དང་བདག་སོགས་མེད་པས་ཕྱིན༷་ཅི༷་མ༷་ལོག༷་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དོ༷། །༢ བསྔོ་བའི་ངོ་བོ་བསོད་ནམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དེ་དང་དེར་བདེན་འཛིན་གྱིས་དབེན༷་པ་དང་། ༣ སངས༷་རྒྱས༷་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉན་རང་དང་བཅས་པའི་དགེ་བ་དང་རང་གི་བསོ༷ད་ནམས༷་ཀྱི་ཚོགས༷་ལ་མཆོག་དམན་ནམ་བཟང་ངན་གཉིས་ཀྱི་ཞེན་པ་མེད་པ་ 4-1-68b རང༷་བཞིན༷་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་དྲ༷ན་པའི༷་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཅ༷ན་དང་། ༤ དེ་ཡང་སྦྱིན་སོགས་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་དང་རྣམ་མཁྱེན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་ཐབས༷་མཁས་དང་བཅས༷་པའི་ཕྱིན་དྲུག་གི་དགེ་བར་བཟང་ངན་དུ་ཞེན་པ་འགོག་པ་དང་། ༥ འཁོར་གསུམ་དམིགས་པའི་མཚ༷ན་མ༷་མེ༷ད་པ༷འམ་དངོས་མེད་ཁོ་ནར་འཛིན་པའི་མཚན་མའང་མེད་པས་བསྔོ་བྱ་ཀུན་ལ་བདེན་ཞེན་འགོག་པ་དང༷་། ༦ དེའི་ཡོན་ཏན་ས༷ངས་རྒྱས༷་ཀྱིས་ཐ་སྙད་རྟེན་འབྲེལ་སྒྱུ་མར་མཁྱེན་པས་རྗེས༷་སུ༷་ཡི༷་རང༷་བར་མཛད་ཅིང་གན༷ས་པའི་བསྔོ་བ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་དང༷་། ༧ ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསྔོས་པ་བཞིན་དུ་བསྔོས་པས་ཀྱང་ངོ་། །འཁོར་བའི་རྒྱུར་མི་བསྔོ་བས་ཁ༷མས་གསུམ༷་དུ་གཏོག༷ས་པ༷་མ༷་ཡི༷ན་པ་སྟེ་ཞེན་པ་མེད་པ་དང༷་། ༨ སྟོང་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་དགེ་བ་བཅུ་དང་བསམ་གཟུགས་ཚད་མེད་མངོན་ཤེས་ལྔ་ལ་བཀོད་པའི་བསོད་ནམས་ལས་ཀྱང་ཆེས་འཕེལ་བའི་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་འབྱུང་བ་བསྔོ་བ་ཆུང༷་ངུ་དང༷་། ༩ སྟོང་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་ལ་ 4-1-69a བཀོད་པའི་བསོད་ནམས་ལས་ཀྱང་འཕེལ་བ་བསྔོ་བ་འབྲིང༷་དང༷་། ༡༠ སྟོང་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་རྫོགས་བྱང་དུ་ཞུགས་པ་ཕྱོགས་བཅུ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་དུས་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་མང་པོར་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་ལས་བསོད་ནམས་ཆེས་འཕེལ་བ་བསྔོ་བ་ཆེན༷་པོ༷་ཡི༷་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་བསྔོ༷་བ༷་གཞན༷་ནི༷་རྣ༷མ་པ་གསུམ༷་པོ༷་ལ་མ་ཆགས་པའི་དགེ་བ་འཕགས་ཚུལ

【現代漢語翻譯】同樣地， 4-1-68a 將任何有為法或無為法的善根作為代表，來轉變意願。對於這種迴向，阿阇黎聖天認為，第一句是迴向的特點，第二句是作用，其餘是本體，共十一種。僧伽跋陀羅認為是十二種。將修行道者的善根完全迴向于遍知，是斷除聲聞緣覺作意之方便智慧的殊勝之處，對於具有作意能力的三種根器者，宣說三乘，是獲得無上菩提之殊勝因。這是對本體的認定。從反面來區分，有十一種。第一，迴向之對境，如戒律等善根，不執著為實有之相。1、迴向之主體，無有心及我等，是無有顛倒之體性。2、迴向之本體，是顯現福德之積聚，遠離對彼之實執。3、佛陀世尊，包括聲聞緣覺，對於自己和他人之福德資糧，沒有好壞高低之執著。 4-1-68b 視自性如幻。4、這也是佈施等無有執著的智慧，以及與遍知作意之方便善巧相結合的六度之善根，斷除對其好壞之執著。5、三輪體空的相，或者僅僅執著于無實有，也無有此種相，因此對於一切迴向之對境，斷除實執。6、其功德，佛陀以如幻之名言緣起而了知，因此隨喜並安住的迴向是雙運。7、或者如佛陀所迴向那般迴向。不迴向于輪迴之因，因此不屬於三界，即無有執著。8、將三千大千世界之眾生安置於十善以及四禪八定五神通之中，由此所生之福德也遠超於此，此為小回向。9、將三千大千世界之眾生安置於入流果乃至阿羅漢和獨覺果之間， 4-1-69a 由此所生之福德也遠超於此，此為中迴向。10、三千大千世界之眾生趨入圓滿菩提，於十方恒河沙數世界之眾生，于如恒河沙數般漫長的時間裡，佈施一切安樂之資具，由此所生之福德也遠超於此，此為大回向。經中所說的其他迴向，是不執著于這三種迴向的殊勝善根。

【English Translation】 Likewise, 4-1-68a Transforming aspiration by taking any virtuous act, whether conditioned or unconditioned, as a representation. Regarding this dedication, Acharya Aryadeva considers the first line to be the distinction of dedication, the second line to be the function, and the remainder to be the essence, totaling eleven. Sengzang considers it to be twelve. Dedicating the root of virtue of the path of meditation entirely to omniscience is the special feature of the skillful means of abandoning the attention of Hearers and Solitary Realizers; for the three types of individuals who have the capacity for attention, teaching the three vehicles is the supreme cause for attaining unsurpassed enlightenment. This is the identification of the essence. Differentiated by reversal, there are eleven. First, the object of dedication, such as the virtue of ethics, does not have the aspect of being truly apprehended. 1. The subject of dedication, without mind and self, is the characteristic of not being reversed. 2. The essence of dedication is the accumulation of merit, devoid of the apprehension of truth in that and that. 3. The Blessed One, the Buddha, including Hearers and Solitary Realizers, does not have attachment to the virtues and accumulations of merit of oneself and others, whether superior or inferior. 4-1-68b Perceiving the nature as illusory. 4. Also, that is the wisdom without object of generosity, etc., and the six perfections combined with the skillful means of the attention of omniscience, preventing attachment to good and bad virtues. 5. The three spheres are without the characteristic of objectification, or without the characteristic of apprehending only non-existence, thus preventing the apprehension of truth in all objects of dedication. 6. Its qualities, the Buddhas know the conventional dependent origination as illusory, therefore the dedication that is rejoiced in and abides is in union. 7. Or, it is also dedicated as the Buddhas dedicated it. Not dedicating to the cause of samsara, therefore it does not belong to the three realms, that is, without attachment. 8. Placing the sentient beings of the three thousand worlds in the ten virtues and the immeasurable absorptions, forms, and five superknowledges, the merit arising from this is also far greater, this is a small dedication. 9. Placing the sentient beings of the three thousand worlds from stream-enterer to arhat and solitary realizer, 4-1-69a the merit arising from this is also greater, this is a medium dedication. 10. The sentient beings of the three thousand worlds enter into complete enlightenment, and to the sentient beings of the ten directions as numerous as the sands of the Ganges, for as long as the sands of the Ganges, giving all the means of happiness, the merit arising from this is far greater, this is a great dedication. Other dedications mentioned in the sutras are the virtues of non-attachment to these three aspects.

་ནི༷། གོང་གི་དགེ་བ་དེ་དག་དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་གྱི་བསོད་ནམས་འདུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དམིགས་པ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བ་བསོད་ནམས་འདིའི་བརྒྱ་ཡི་ཆར་ཡང་མི་འགྲོ་བ་ནས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་གི་ཆ་དང་རྒྱུར་ཡང་མི་བཟོད་པར་གསུངས་པ། བསོ༷ད་ནམས་ཆེན་པོ་སོགས་གསུམ་འབྱུང་བ་ནི། མ་ཆགས་མི་དམིགས་པའི་བསྔོ་བ་འདི་ལྟ་བུ་ལ། བསོ༷ད་ནམས༷་ཆེན༷་པོ་འབྱུང༷་བའི་བདག༷་ཉི༷ད་དཔེས་བསྟན་པ་སྟེ། ཆུང་ངུ་དགེ་བཅུ་སོགས་ལ་ཞུགས་པ་དེ་ལས་བསོད་ནམས་འཕགས་ཚུལ་སོགས་ཀྱིས། དོན་དུ་བསྔོ་བ་ལ་བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་ཡོད་ཚུལ་གསུངས་པ་ཙམ་མོ། ། 4-1-69b ཚུལ་ཇི་ལྟར་བསྔོ་བར་བྱེད་ན་བསྔོ་བ་དེ་དག་བསྡུ་ན་གཉིས་སུ་འདུ་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཐ་སྙད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་དང་། དོན་དམ་པར་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྔོ་བར་མཛད་དོ༷། །གསུམ་པ་ཡི་རང་ནི། རང་གཞན་གྱི་དགེ་རྩ་ལ་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་དང་བའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་སྟེ། རྫོགས་བྱང་འདོད་པའི་ཐབས༷་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དགེ་རྩ་ལ་ཡི་རང་བ་ད༷ང་། དོན་དམ་པར་མི༷་དམི༷གས་པ༷་དག༷་གིས༷་ཟིན་པས། རང་གཞན་གྱི་དགེ༷་བའི༷་རྩ༷་བ་ལ༷་དགའ་ཞིང་རྗེས་སུ་ཡི༷་ར༷ང་བ༷། དེ་ནི་རྗེས༷་སུ༷་ཡི༷་རང༷་ཡི༷ད་ལ་བྱེ༷ད་པ༷་སྒོམ༷་པ༷་ཡི་ལམ་ཡི༷ན་པར༷་སྐབས་འདི༷ར་བརྗོ༷ད་དོ༷། །མདོ་ནི། ཇི་ལྟར་ན་ཡི་རང་བར་འགྱུར་ཞེས་དྲིས་ལན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཟག་བཅས་སྒོམ་ལམ་གསུམ་པོ་འདི་ནི་གཉིས་སྣང་གི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་ཆ་ཡིན་ཏེ་འདི་གསུམ་གྱི་བྱེད་ལས་རིམ་པ་བཞིན། དང་པོ་འབྱུང་ཁུངས་ནས་གསེར་གར་བུ་བཞིན་དུ་བསོད་ནམས་གསར་པ་འདུ་བྱེད་པ་དང་། གཉིས་པས་གསེར་མགར་གྱིས་གསེར་སྦྲམ་རྒྱན་དུ་བསྒྱུར་བ་བཞིན་བསོད་ནམས་དེ་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་། གསུམ་པས་རང་ 4-1-70a གཞན་གྱི་བསོད་ནམས་མཉམ་པོར་ཐོབ་པ་སྟེ། བསྔོས་པའི་དགེ་བ་ཡི་རང་གིས་སྤེལ་བ་དང་། ཡི་རང་གི་དགེ་བ་བསྔོ་བ་གཉིས་ཕན་ཚུན་མཚོན་པས་གོང་འོག་ཁྱད་མེད་དུ་འབྲེལ་ལོ། ། 等持無漏 གཉིས་པ་མཉམ་བཞག་གི་ངོ་བོ་ཟག་མེད་སྒོམ་ལམ་ལ། ཡོན་ཏན་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་སྒོམ་ལམ་དང་། དྲི་མ་དག་པར་གྱུར་པ་རྣམ་དག་སྒོམ་ལམ་གཉིས། དང་པོ། མཉམ་བཞག་དེའི༷་ངོ༷་བོ༷་ཟག་མེད་ཉི༷ད་ནི་སྤྲོས་བྲལ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ལམ་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོའམ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་མཆོག༷་ཉི༷ད་དེ། འདིས་མ་ཟིན་ན་ཕར་ཕྱིན་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་མི་ཐོབ་པས་ཕར་ཕྱིན་གཞན་འདིས་བཟུང་སྟེ་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་བྱེད་པས་འདི་མཆོག་ཉིད་དོ། །མདོ་ནི། ཤེར་ཕྱིན་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པས་ན་སྣང་བར་བགྱིད་པ་ལགས་སོ།

【現代漢語翻譯】此外，上述的善行是有執著的福德積累，而通過對法界（Dharmadhatu）的完全迴向，所產生的無執著的善行，連它的百分之一，乃至千億分之一都無法比擬。因此說，偉大的福德等三者產生，就像這種無執著的迴向，是偉大的福德產生的自性體現。從小小的十善等開始，從中福德增長的方式等，實際上只是說明了迴向具有偉大的福德。那麼，如何進行迴向呢？如果將這些迴向歸納起來，可以分為兩種：在世俗層面，將善根轉化為菩提的資糧；在勝義層面，以無執著的方式進行迴向。第三是隨喜，對自他的善根生起歡喜之情，本質是清凈的隨喜。在世俗層面，隨喜善根是渴望圓滿菩提的方法；在勝義層面，以無執著的智慧攝持，對自他的善根感到歡喜和隨喜。這就是隨喜，是憶念、修行之路，在此處闡述。經文中問道：『如何才能隨喜？』這就是答案。因此，這三個有漏的修行道，都是帶有二取分別唸的后得位。這三者的作用依次是：第一，像從源頭提取黃金一樣，積累新的福德；第二，像金匠將黃金打造成飾品一樣，將福德轉化為圓滿菩提的資糧；第三，平等獲得自他的福德，即通過迴向增長善根，通過隨喜增進善根，兩者相互輝映，上下相連，密不可分。 等持無漏 第二，關於等持的自性——無漏的修行道，分為證得功德的修行道和清凈垢染的清凈修行道兩種。首先，等持的自性是無漏的智慧，它能直接證悟離戲的實相。這是道的諸法之首，或者說是功德中最殊勝的。如果不能把握這一點，其他的波羅蜜多（Paramita，度，到彼岸）就無法成就佛果。因此，其他的波羅蜜多要依靠它才能證得無上菩提，所以它是最殊勝的。經文中說：『般若波羅蜜多（Prajnaparamita，智慧到彼岸）非常清凈，所以能顯現光明。』

【English Translation】 Furthermore, the aforementioned merits are the accumulation of meritorious deeds with attachment, while the merit arising from the complete dedication of the Dharmadhatu (法界，Dharmadhatu, Dharmadhatu, Realm of Dharma) without attachment cannot be compared to even one percent, or even one trillionth of it. Therefore, it is said that the arising of great merit, etc., is like this dedication without attachment, which is the nature of the arising of great merit. Starting from small deeds such as the ten virtues, the way merit increases from them, etc., actually only explains that dedication has great merit. So, how should dedication be done? If these dedications are summarized, they can be divided into two types: on the conventional level, transforming the roots of virtue into the provisions for Bodhi (菩提，Bodhi, Bodhi, Enlightenment); on the ultimate level, dedicating in a way that is without attachment. The third is rejoicing, which is to generate joy for the virtuous roots of oneself and others, and its essence is pure rejoicing. On the conventional level, rejoicing in virtuous roots is the method for desiring perfect Bodhi; on the ultimate level, it is held by the wisdom of non-attachment, rejoicing and delighting in the virtuous roots of oneself and others. This is rejoicing, the path of remembrance and practice, which is explained here. The sutra asks: 'How does one become rejoicing?' This is the answer. Therefore, these three contaminated paths of practice are all in the post-meditation phase with dualistic conceptualizations. The functions of these three are, in order: first, like extracting gold from its source, accumulating new merit; second, like a goldsmith transforming gold into ornaments, transforming that merit into the provisions for perfect Bodhi; third, equally obtaining the merit of oneself and others, that is, increasing virtuous roots through dedication, and promoting virtuous roots through rejoicing, the two reflecting each other, connected above and below, and inseparable. Samadhi without outflows Secondly, regarding the nature of Samadhi (等持，Samadhi, Samadhi, Concentration)—the uncontaminated path of practice, it is divided into two types: the path of practice that attains qualities and the pure path of practice that purifies defilements. First, the nature of Samadhi is uncontaminated wisdom, which directly realizes the reality of non-proliferation. This is the head of the Dharmas (法，Dharma, Dharma, Law) of the path, or the most supreme in terms of qualities. If this cannot be grasped, the other Paramitas (波羅蜜多，Paramita, Paramita, Perfection) cannot achieve Buddhahood. Therefore, the other Paramitas must rely on it to attain unsurpassed Bodhi, so it is the most supreme. The sutra says: 'Prajnaparamita (般若波羅蜜多，Prajnaparamita, Prajnaparamita, Perfection of Wisdom) is extremely pure, so it manifests light.'

།ཞེས་སོགས་དང་། ཁྱད་པར་ནི་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ཆོས་ཀུན༷་ལ༷། བདེན་ཞེན་དང་། མཚན་ཞེན་མེད་པར་སྤྲོས་བྲལ་རྟོགས་ནས་སྒྲུབ་པས་མངོ༷ན་པར༷་འདུ༷་མི༷་བྱེ༷ད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ལ་གནས་སྐབས་སུ་ཆོས༷་རྣམ༷ས་དམི༷གས་སུ༷་མེ༷ད་པར༷་ནི༷་གནས་པའི་དོན་སྒོམ་པ་པོའི་རྒྱུད་ལ་ 4-1-70b གཏོད༷་པར༷་བྱེ༷ད་ཅིང་ཞུགས་པ༷་དང་། འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་དོན༷་ཆེན༷་པོ་བླ་ན་མེད་པའི་རྣམ་མཁྱེན་སངས་རྒྱས་ཉི༷ད་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་དང་། ཞར་ལ་མི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྣམ་དག་སྒོམ་ལམ་གྱི་རྒྱུ་ནི། ཕྱིའི་རྐྱེན་སངས༷་རྒྱས༷་མང་པོ་ཡུན་རིང་པོར་མཉེས་པར་བྱེད་པས་བསྟེན༷་པ་དང༷་། ནང་གི་རྐྱེན་བསྐལ་པ་མང་པོར་སྦྱི༷ན་སོ༷གས་ཕར་ཕྱིན་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང༷་། དམིགས་མེད་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ཞི་གནས་སྒོམ་པའི་ཐབས༷་ལ༷་མཁས༷་པ༷་གང༷་ཡི༷ན་པ༷་དེ། རྣམ་དག་སྒོམ་ལམ་འདི༷་ལ༷་མོས༷་པའི༷་རྒྱུ༷་དག༷་ཡི༷ན་ནོ། །སེང་བཟང་གིས་རྣམ་དག་སྒོམ་ལམ་སྐྱེ་མི་སྐྱེའི་རྒྱུ་ཞེས་མར་བཅད། ཤཱནྟི་པས་སྒྲུབ་པ་སྒོམ་ལམ་གྱི་རྒྱུར་ཡར་བཅད་ནས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། དེའི་འགལ་རྐྱེན་ཡུམ་དོན་ཟབ་མོའི་ཆོས༷་ཀྱིས༷་ཕོངས༷་པའི༷་སྒྲིབ་པ་སྟེ་སྤོང་བའི་རྒྱུ༷་དག༷་ནི༷། བསོད་ནམས་ཆུང་བས་བདུ༷ད་ཀྱི༷་ཐིབས༷་ཀྱིས༷་ཏེ་མཐུས་ནོ༷ན་ཅིང་གནོད་པ་བྱས་པ༷་དང༷་། དེ་ཡང་རེངས་པར་བྱེད་པ་དང་། རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྒྱལ་བར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་མེད་པར་བྱེད་པའི་ 4-1-71a མེ་ཏོག་གི་མདའ་ལྔས་དུག་ལྔ་འབར་བར་བྱེད་པའོ། །ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ལ་མ་སྦྱངས་པས་ཟབ༷་མོ༷འི་ཆོས༷་སྤྲོས་བྲལ་ལ༷་མི༷་མོས༷་པ་དང༷་། ཆོས་བདག་མེད་ལ་མ་གོམས་པས་ཕུང༷་པོ༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་དངོས་པོར་འཛིན་ཅིང་མངོ༷ན་པར་ཞེན༷་པ་དང༷་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་མ་འདྲིས་པས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དམིགས་པ་མེད་པ་དང་འབྲལ་བར་བྱེད་པ་སྡིག༷་པའི༷་གྲོགས༷་པོས༷་ཡོངས༷་སུ༷་ཟིན༷་པ༷་མི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའོ༷། །གཉིས་པ་ལ་རྣམ་དག་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ། རྣམ་དག་གི་མདོ་ནི། རབ་འབྱོར་གཟུགས་རྣམ་པར་དག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སོགས་སྤྱིར་བསྟན། བྱེ་བྲག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དག་པ་དུག་གསུམ་དག་པ་དང་། གཟུགས་སོགས་དག་པ་གཉིས་མེད་སོགས་དང་། རང་རྒྱལ་ཤེས་སྒྲིབ་ཕྱོགས་གཅིག་དག་པ་གཟུགས་དག་པས་འབྲས་བུ་དག་པ། འབྲས་བུ་དག་པས་ཤེར་ཕྱིན་དག་པ་སོགས་དང་། མ་རིག་པ་དག་པས་འདུ་བྱེད་དག་པའི་བར། བྱང་སེམས་སྦྱིན་པ་དག་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་དག་པ་སོགས་ལམ་ཀུན་དག་པའི་བར་རོ། །

【現代漢語翻譯】等等。特別是，從色蘊（梵文：Rūpa，巴利文：Rūpa-khandha，藏文：གཟུགས།，含義：物質、形色）到一切種智（梵文：Sarvākārajñatā，藏文：རྣམ་མཁྱེན།，含義：佛陀所證悟的對一切事物和現象的全面、徹底的認知），對於一切法，不執著于實有，不執著于相狀，通過證悟離戲（梵文：Prapañca，藏文：སྤྲོས་，含義：虛妄分別、戲論）而修持，從而不會現證（梵文：Abhisamaya，藏文：མངོན་པར་འདུ་，含義：現觀、證悟），並且在果位上，暫時對一切法不作意（梵文：Amanasikāra，藏文：དམིགས་སུ་མེད་，含義：不作意、無分別），安住於此意義，這能使修行者的相續成熟並進入（道）。最終的果位是偉大的意義，能成就無上的圓滿正等覺佛陀。第二，分為因和自性兩種。第一種又分為生起之因和不生起之因兩種。第一種是：清凈修道之因，外緣是長期令諸佛歡喜而依止（善知識），內緣是于多劫中圓滿佈施等波羅蜜多，以及善巧于無所緣、離戲之止觀（梵文：Śamatha-vipaśyanā，藏文：ཞི་གནས་，含義：止禪和觀禪）的方便，這些都是對清凈修道生起信心的因。僧賢（梵文：Saṃghabhadra，藏文：སེང་བཟང་）將『清凈修道生與不生之因』作為一句來劃分，寂天（梵文：Śāntideva，藏文：ཞི་བ་ལྷ་）則將『修持作為修道之因』作為一句來劃分而宣說。第二種是：與此相違的因素，即因缺乏對甚深般若波羅蜜多之法的聞思而產生的障礙，也就是斷除之因。由於福德微小，被魔眾的力量壓制和損害，這也會使人僵化、愚癡、極度愚癡、昏厥和失去心智，如同被五支箭（指色、聲、香、味、觸五種感官對像）點燃五毒（貪、嗔、癡、慢、疑）。由於未曾修習大乘種姓，因此對甚深之法、離戲之法不生信心。由於不習慣於法無我，因此對蘊等世俗諦執著為實有，並強烈執著。由於不親近善知識，被使人遠離般若波羅蜜多（無所緣）的惡友所控制，這些都是不生起（清凈修道）之因。第二，分為總說清凈和別說清凈兩種。第一種是總說。清凈之經中說：『善現（梵文：Subhūti，藏文：རབ་འབྱོར་），什麼是色蘊的清凈，那就是果位的清凈』等等，這是總說。別說則有：聲聞的清凈是斷除三毒，以及色蘊等清凈、二取不二等；獨覺（梵文：Pratyekabuddha，藏文：རང་རྒྱལ་）是斷除所知障的一部分，色蘊清凈則果位清凈，果位清凈則般若波羅蜜多清凈等；從無明滅盡則行滅盡，菩薩佈施清凈則戒律清凈等，直至一切道清凈。

【English Translation】 Etc. In particular, from form (Sanskrit: Rūpa) to omniscient wisdom (Sanskrit: Sarvākārajñatā), regarding all dharmas, without clinging to truth or characteristics, by realizing and practicing freedom from elaboration (Sanskrit: Prapañca), one will not achieve direct realization (Sanskrit: Abhisamaya), and in the state of fruition, temporarily without focusing on any dharmas, dwelling in this meaning, which matures and enters the continuum of the practitioner. The ultimate fruition is the great meaning, which accomplishes the unsurpassed perfect enlightenment of Buddhahood. Secondly, it is divided into cause and nature. The first is divided into the cause of arising and the cause of not arising. The first is: the cause of pure path of meditation, the external condition is to please many Buddhas for a long time and rely on (spiritual friends), the internal condition is to perfect generosity and other perfections for many kalpas, and being skilled in the means of meditating on quiescence (Sanskrit: Śamatha) free from object and elaboration, these are the causes of faith in this pure path of meditation. Sengzang divided 'the cause of pure path of meditation arising and not arising' as a sentence, while Shantipa divided 'practice as the cause of the path of meditation' as a sentence and spoke. The second is: the opposing factors, that is, the obscurations caused by the lack of study of the profound Dharma of the Mother (Prajnaparamita), which are the causes to be abandoned. Because of small merit, being suppressed and harmed by the power of the hordes of demons, which also makes people stiff, foolish, extremely foolish, faint, and lose their minds, like the five arrows (referring to the five sensory objects of form, sound, smell, taste, and touch) igniting the five poisons (greed, hatred, ignorance, pride, and doubt). Because one has not trained in the Mahayana lineage, one does not have faith in the profound Dharma, the Dharma free from elaboration. Because one is not accustomed to the selflessness of phenomena, one clings to the aggregates and other conventional truths as real and is strongly attached. Because one is not familiar with virtuous spiritual friends, one is controlled by evil friends who separate one from Prajnaparamita (without object), these are the causes of not arising (pure path of meditation). Secondly, it is divided into general explanation of purity and specific explanation of purity. The first is the general explanation. In the Sutra of Purity, it says: 'Subhuti, what is the purity of form, that is the purity of the fruit,' etc., this is the general explanation. The specific explanation includes: the purity of the Hearers (Sravakas) is the purification of the three poisons, and the purity of form, etc., non-duality of the two graspers, etc.; the Solitary Realizer (Pratyekabuddha) is the purification of one aspect of the cognitive obscurations, the purity of form is the purity of the fruit, the purity of the fruit is the purity of Prajnaparamita, etc.; from the cessation of ignorance to the cessation of action, the purity of the Bodhisattva's generosity is the purity of ethics, etc., until the purity of all paths.

རྣམ་དག་གི་ངོ་བོ་ཡུལ་ཅན་ 4-1-71b རྟོགས་པ་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས༷་བུ༷་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་སྤང་བྱ་བདེན་ཞེན་སོགས་སྤང་བའི་ཡེ་ཤེས་དག༷་པ༷་དེ་ནི་ཡུལ་གཟུགས༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི་དག༷་པ༷་ཉི༷ད་དེ༷་རྒྱུ་མཚན་གང༷་གི༷་ཕྱིར༷་ན། ཀ་བུམ་བདེན་སྟོང་དུ་རྟོགས་པས་བདེན་ཞེན་དག་པ་སྟེ་ཡུལ་ཀ་བུམ་གྱི་སྟེང་གི་བདེན་པ་གདོད་ནས་དག་པའི་དག་པ་དང་རོ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་དག་པར་རྟོགས་པ་ལས་རྗེས་སུ་ཀ་བུམ་རང་གི་སྟེང་ན་མ་དག་པ་གཞན་ཞིག་མེད་པ་དང་། མིག་སྐྱོན་དག་པས་གཟུགས་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ། །རང་རང་གི་སྤང་བྱས་དག་པ་གཅིག་སངས་རྒྱས་ན་མ་དག་པ་ཀུན་ཟད་པ་ལྟ་བུ་ནི་མིན་ནོ། །ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དག་པ་དེ༷་གཉི༷ས། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་། བློས་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་མི་འདྲ་བ་མེད་པས་རིགས་ཐ༷་ད༷ད་མ༷་ཡི༷ན་ཞིང༷་། ཡན་ལག་ཆ་ཤས་དུ་མ་མེད་ཕྱིར་བློས་ཐ་དད་དུ་བཅ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པས༷་དག༷་པར༷་བརྗོ༷ད་དེ། བློ་ལ་བདེན་ཞེན་དང་གཉིས་སྣང་གི་མཚན་ཞེན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དག་ཚུལ་ལས། ཐེག་གསུམ་རྟོགས་རིགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམས་འཇོག་ལ། ཡུལ་ཅན་དེ་ལྟར་དག་པའི་ཚེ་མིག་སྐྱོན་དག་པའི་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ 4-1-72a ཡུལ་ཡང་དག་པར་སྣང་ལ། དག་པ་དེ་གཉིས་ཐ་དད་པ་མིན་ཏེ། བློ་དག་པ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་མཐོང་བའི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། ཡུལ་དག་པ་རང་བཞིན་གྱིས་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཡིན་གྱི་བློས་དག་པར་བཅོས་པ་མིན་པའི་ཕྱིར་ན། དོན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་རྣམ་དག་ཆེན་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དུང་དཀར་པོ་ཡིན་ཀྱང་མིག་སེར་ཅན་ལ་སེར་པོར་སྣང་བ་ལྟར། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་བསླད་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་སྦྱངས་ནས་རིམ་བཞིན་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དག་པ་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་གནད་ཀྱིས་སོ། ། གཉིས་པ་ལ་འབྲས་བུ་དག་པའི་དབྱེ་བ་དང་། དབྱེ་བ་དེ་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས། དང་པོ་ཐེག་གསུམ་གྱི་དག་པ་ནི། སྤང་བྱ་འདོད་ཆགས་སོགས་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། འཁོར་གསུམ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཤེས༷་བྱ༷་ཡི་སྒྲིབ་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་གཟུང་རྟོག་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དང་ལམ༷་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཅི་རིགས་པ་ལམ་གསུམ༷་གྱི༷་དྲི་མ་ཉ༷མས་པའམ་དག་པའི་སྒོ་ནས་བཞག་པའི་ཕྱིར༷་སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་དང་། བསེ༷་རུས༷་མཚོན་པ་རང་རྒྱལ་དང༷་། རྒྱལ༷་ 4-1-72b སྲས༷་བྱང་སེམས་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་དག༷་པ༷་སྟེ༷། དེ་ལས་ཀྱང་ས༷ངས་རྒྱས༷་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་རྣམ༷་པ་ཀུན་ནས་དག་པས་ཤིན༷་ཏུ༷་དག་པ་བ༷་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་དངོས་དང་། དེ་ལ་དོགས་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱ

【現代漢語翻譯】 རྣམ་དག་གི་ངོ་བོ་ཡུལ་ཅན་ (rnam dag gi ngo bo yul can)：清凈的自性是所知境。 4-1-71b རྟོགས་པ་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས༷་བུ༷་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་སྤང་བྱ་བདེན་ཞེན་སོགས་སྤང་བའི་ཡེ་ཤེས་དག༷་པ༷་དེ་ནི་ཡུལ་གཟུག༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི་དག༷་པ༷་ཉི༷ད་དེ༷་རྒྱུ་མཚན་གང༷་གི༷་ཕྱིར༷་ན།：在證悟沙門果位解脫道時，所斷的實執等，斷除這些的智慧清凈，與所知境色等清凈是相同的。這是什麼原因呢？ ཀ་བུམ་བདེན་སྟོང་དུ་རྟོགས་པས་བདེན་ཞེན་དག་པ་སྟེ་ཡུལ་ཀ་བུམ་གྱི་སྟེང་གི་བདེན་པ་གདོད་ནས་དག་པའི་དག་པ་དང་རོ་གཅིག་སྟེ།：因為認識到柱瓶是空性的，所以實執得以清凈，也就是柱瓶之上的實有從一開始就是清凈的，與這種清凈是同一體性的。 དེ་ལྟར་དག་པར་རྟོགས་པ་ལས་རྗེས་སུ་ཀ་བུམ་རང་གི་སྟེང་ན་མ་དག་པ་གཞན་ཞིག་མེད་པ་དང་། མིག་སྐྱོན་དག་པས་གཟུགས་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ།：像這樣認識到清凈之後，柱瓶自身之上就不存在其他不清凈的東西了，就像眼疾痊癒后能看見事物一樣。 རང་རང་གི་སྤང་བྱས་དག་པ་གཅིག་སངས་རྒྱས་ན་མ་དག་པ་ཀུན་ཟད་པ་ལྟ་བུ་ནི་མིན་ནོ།：並非像各自斷除所斷，證悟成佛后，所有不清凈都消失那樣。 ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དག་པ་དེ༷་གཉི༷ས། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་། བློས་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་མི་འདྲ་བ་མེད་པས་རིགས་ཐ༷་ད༷ད་མ༷་ཡི༷ན་ཞིང༷་།：所知境和能知境的這兩種清凈，不是能取和所取二者，心識不能將它們分為二，自性沒有不同，因此不是不同的種類。 ཡན་ལག་ཆ་ཤས་དུ་མ་མེད་ཕྱིར་བློས་ཐ་དད་དུ་བཅ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པས༷་དག༷་པར༷་བརྗོ༷ད་དེ།：因為沒有支分和部分，所以心識無法將它們分割成不同的，因此被稱為清凈。 བློ་ལ་བདེན་ཞེན་དང་གཉིས་སྣང་གི་མཚན་ཞེན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དག་ཚུལ་ལས། ཐེག་གསུམ་རྟོགས་རིགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམས་འཇོག་ལ།：從心識中清凈實執和二取相執的障礙的方式，安立了三乘證悟的果位。 ཡུལ་ཅན་དེ་ལྟར་དག་པའི་ཚེ་མིག་སྐྱོན་དག་པའི་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར།：當能知境像這樣清凈時，就像眼疾痊癒后的所見一樣，因為能如實見到所知境的自性。 4-1-72a ཡུལ་ཡང་དག་པར་སྣང་ལ། དག་པ་དེ་གཉིས་ཐ་དད་པ་མིན་ཏེ། བློ་དག་པ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་མཐོང་བའི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། ཡུལ་དག་པ་རང་བཞིན་གྱིས་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཡིན་གྱི་བློས་དག་པར་བཅོས་པ་མིན་པའི་ཕྱིར།：所知境也如實顯現。這兩種清凈不是不同的，心識的清凈是因為見到了所知境的自性，而所知境的清凈是自性如此安住，不是心識改造而成的。 དོན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་རྣམ་དག་ཆེན་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དུང་དཀར་པོ་ཡིན་ཀྱང་མིག་སེར་ཅན་ལ་སེར་པོར་སྣང་བ་ལྟར།：實際上，一切法從一開始就安住在清凈、無垢的自性中，就像白色的海螺，在患有黃眼病的人看來是黃色的。 ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་བསླད་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་སྦྱངས་ནས་རིམ་བཞིན་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དག་པ་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་གནད་ཀྱིས་སོ།：因為被顛倒的心識所迷惑，所以執著于顛倒的顯現，通過正確的道路進行修習，逐漸見到事物清凈的實相，關鍵就在於此。 གཉིས་པ་ལ་འབྲས་བུ་དག་པའི་དབྱེ་བ་དང་། དབྱེ་བ་དེ་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས།：第二部分分為果位清凈的差別，以及這種差別合理的兩個原因。 དང་པོ་ཐེག་གསུམ་གྱི་དག་པ་ནི། སྤང་བྱ་འདོད་ཆགས་སོགས་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། འཁོར་གསུམ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཤེས༷་བྱ༷་ཡི་སྒྲིབ་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་གཟུང་རྟོག་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དང་ལམ༷་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཅི་རིགས་པ་ལམ་གསུམ༷་གྱི༷་དྲི་མ་ཉ༷མས་པའམ་དག་པའི་སྒོ་ནས་བཞག་པའི་ཕྱིར༷་སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་དང་། བསེ༷་རུས༷་མཚོན་པ་རང་རྒྱལ་དང༷་། རྒྱལ༷་：首先，三乘的清凈是：因為斷除了貪慾等煩惱障，以及執著三輪為真實的所知障的一部分——能取分別念，以及其上的執著分別念，還有相應的道障，通過三種道垢減少或清凈的方式安立，因此有聲聞乘，以犀牛角為代表的緣覺乘，以及。 4-1-72b སྲས༷་བྱང་སེམས་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་དག༷་པ༷་སྟེ༷། དེ་ལས་ཀྱང་ས༷ངས་རྒྱས༷་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་རྣམ༷་པ་ཀུན་ནས་དག་པས་ཤིན༷་ཏུ༷་དག་པ་བ༷་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ།：佛子菩薩們的清凈。其中，佛陀薄伽梵是二障及其習氣完全清凈，因此是極其清凈且究竟的。 གཉིས་པ་ལ་དངོས་དང་། དེ་ལ་དོགས་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱ：第二部分分為正文和遣除對此的疑惑。首先，如是佛陀。

【English Translation】 རྣམ་དག་གི་ངོ་བོ་ཡུལ་ཅན་ (rnam dag gi ngo bo yul can): The nature of purity is the object of knowledge. 4-1-71b རྟོགས་པ་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས༷་བུ༷་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་སྤང་བྱ་བདེན་ཞེན་སོགས་སྤང་བའི་ཡེ་ཤེས་དག༷་པ༷་དེ་ནི་ཡུལ་གཟུག༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི་དག༷་པ༷་ཉི༷ད་དེ༷་རྒྱུ་མཚན་གང༷་གི༷་ཕྱིར༷་ན།: When realizing the fruit of the ascetic path of liberation, the wisdom that abandons what is to be abandoned, such as the clinging to reality, is the same as the purity of objects such as form. What is the reason for this? ཀ་བུམ་བདེན་སྟོང་དུ་རྟོགས་པས་བདེན་ཞེན་དག་པ་སྟེ་ཡུལ་ཀ་བུམ་གྱི་སྟེང་གི་བདེན་པ་གདོད་ནས་དག་པའི་དག་པ་དང་རོ་གཅིག་སྟེ།: Because realizing that the pillar and pot are empty of inherent existence, the clinging to reality is purified, that is, the reality on the pillar and pot is originally pure, and this purity is of the same essence. དེ་ལྟར་དག་པར་རྟོགས་པ་ལས་རྗེས་སུ་ཀ་བུམ་རང་གི་སྟེང་ན་མ་དག་པ་གཞན་ཞིག་མེད་པ་དང་། མིག་སྐྱོན་དག་པས་གཟུགས་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ།: After realizing purity in this way, there is no other impurity on the pillar and pot themselves, just as one can see forms when eye defects are cured. རང་རང་གི་སྤང་བྱས་དག་པ་གཅིག་སངས་རྒྱས་ན་མ་དག་པ་ཀུན་ཟད་པ་ལྟ་བུ་ནི་མིན་ནོ།: It is not like abandoning what is to be abandoned and attaining Buddhahood, where all impurities are exhausted. ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དག་པ་དེ༷་གཉི༷ས། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་། བློས་གཉིས་སུ་བྱར་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་མི་འདྲ་བ་མེད་པས་རིགས་ཐ༷་ད༷ད་མ༷་ཡི༷ན་ཞིང༷་།: These two purities of object and subject are not two, grasping and the grasped; they cannot be made into two by the mind, and their natures are not different, so they are not different kinds. ཡན་ལག་ཆ་ཤས་དུ་མ་མེད་ཕྱིར་བློས་ཐ་དད་དུ་བཅ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པས༷་དག༷་པར༷་བརྗོ༷ད་དེ།: Because there are no limbs or parts, they cannot be divided into different parts by the mind, so they are called pure. བློ་ལ་བདེན་ཞེན་དང་གཉིས་སྣང་གི་མཚན་ཞེན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དག་ཚུལ་ལས། ཐེག་གསུམ་རྟོགས་རིགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམས་འཇོག་ལ།: From the way the obscurations of clinging to reality and the clinging to characteristics of dualistic appearance are purified in the mind, the fruits of the three vehicles of realization are established. ཡུལ་ཅན་དེ་ལྟར་དག་པའི་ཚེ་མིག་སྐྱོན་དག་པའི་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར།: When the subject is purified in this way, it is like seeing with eyes free from defects, because one sees the nature of the object as it is. 4-1-72a ཡུལ་ཡང་དག་པར་སྣང་ལ། དག་པ་དེ་གཉིས་ཐ་དད་པ་མིན་ཏེ། བློ་དག་པ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་མཐོང་བའི་དབང་གིས་ཡིན་ལ། ཡུལ་དག་པ་རང་བཞིན་གྱིས་དེ་ལྟར་གནས་པ་ཡིན་གྱི་བློས་དག་པར་བཅོས་པ་མིན་པའི་ཕྱིར།: The object also appears correctly. These two purities are not different, because the purity of the mind is due to seeing the nature of the object, and the purity of the object is because it exists in that way by nature, not because it is purified by the mind. དོན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་རྣམ་དག་ཆེན་པོ་སྒྲིབ་བྲལ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དུང་དཀར་པོ་ཡིན་ཀྱང་མིག་སེར་ཅན་ལ་སེར་པོར་སྣང་བ་ལྟར།: In reality, all phenomena are already in the nature of great purity, free from obscurations, but just as a white conch appears yellow to someone with jaundice. ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློ་བསླད་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པ་ཉིད་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་སྦྱངས་ནས་རིམ་བཞིན་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དག་པ་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་གནད་ཀྱིས་སོ།: Because the mind is deluded by inversion and focuses on inversion, the key is to purify it with the correct path and gradually see the pure state of affairs. གཉིས་པ་ལ་འབྲས་བུ་དག་པའི་དབྱེ་བ་དང་། དབྱེ་བ་དེ་འཐད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས།: The second part has two divisions: the distinction of the purity of the fruit, and the reason why that distinction is justified. དང་པོ་ཐེག་གསུམ་གྱི་དག་པ་ནི། སྤང་བྱ་འདོད་ཆགས་སོགས་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་། འཁོར་གསུམ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཤེས༷་བྱ༷་ཡི་སྒྲིབ་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་གཟུང་རྟོག་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དང་ལམ༷་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཅི་རིགས་པ་ལམ་གསུམ༷་གྱི༷་དྲི་མ་ཉ༷མས་པའམ་དག་པའི་སྒོ་ནས་བཞག་པའི་ཕྱིར༷་སློབ༷་མ༷་ཉན་ཐོས་དང་། བསེ༷་རུས༷་མཚོན་པ་རང་རྒྱལ་དང༷་། རྒྱལ༷་: First, the purity of the three vehicles is: because the obscurations of afflictions such as desire, and one aspect of the obscuration of knowledge, which is the grasping at the three circles as true, and the grasping at the three circles as true, and the corresponding obscurations of the path, are established through the reduction or purification of the stains of the three paths, therefore there are the disciples of the Hearers, the Solitary Realizers represented by the rhinoceros horn, and the. 4-1-72b སྲས༷་བྱང་སེམས་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་དག༷་པ༷་སྟེ༷། དེ་ལས་ཀྱང་ས༷ངས་རྒྱས༷་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་རྣམ༷་པ་ཀུན་ནས་དག་པས་ཤིན༷་ཏུ༷་དག་པ་བ༷་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ།: The purity of the sons, the Bodhisattvas. Among them, the Buddha, the Bhagavan, is completely pure from all aspects of the two obscurations together with their predispositions, and is therefore the ultimate purity. གཉིས་པ་ལ་དངོས་དང་། དེ་ལ་དོགས་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ། དེ་ལྟར་སངས་རྒྱ: The second part is divided into the main text and the refutation of doubts about it. First, thus the Buddha.

ས་དག་པ་མཐར་ཐུག་དང་། ཉན་རང་ཕྱོགས་རེའི་དག་པ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་སྙམ་ན། འདོད་གཟུགས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཁམས་གསུམ་ས༷་དགུ༷་ལ༷་ནི༷་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་བྱ་ཆེན༷་པོ༷་ཡི༷། ཆེན༷་པོ༷་ལ༷་སོ༷གས་དྲི༷་མ༷་ཡི༷་གཉེན༷་པོ༷་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་སྒོམ་ལམ་ཆུང༷་ངུ༷འི་ཆུང༷་ངུ༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི༷་ལམ༷་དགུ་པོ་ནི༷་དྲི་མ་དག༷་པར༷་བྱེད་པའི་རྒྱུ༷་ཡི༷ན་པས་སོ། །སྒོམ་ལམ་དགུ་ཡི་ནང་གི་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུའི་རྣམ་པ། ཤེར་ཕྱིན་དག་པས་གཟུགས་རྣམ་པར་དག་པ་སོགས་དང་། འབྲིང་པོ་ལ། སྟོང་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པས་གཟུགས་རྣམ་པར་དག་པ་སོགས་སོ་སོར་ཡོད་ཅིང་། ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ། །རྣམ་དག་ནི་མངོན་པར་མ་གྲུབ་པའོ་སོགས་ཀྱི་བར་དུ་མདོ་ལས་བསྟན་ཏོ། །གཉིས་པ་དེ་ལ་རྩོད་པ་སྤང་བ་ནི། མདོར། ཤེར་ཕྱིན་འདི་སྨན་པར་མི་བགྱིད། ཡོངས་སུ་ 4-1-73a འཛིན་པར་མི་བགྱིད། ཐོབ་པ་མ་མཆིས་སོགས་ཀྱིས་རིམ་པར་སྤང་གཉེན་དུ་ལྟ་བ་དང་། འབད་པས་བསྐྱེད་བྱ་དང་། ཐོབ་བྱར་ལྟ་བ་སོགས་ཀྱི་ཀླན་ཀ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྒོམ་སྤང་ཆེ་རིམ་དགུའི་གཉེན་པོ་ཆུང་རིམ་འབྱུང་བས་ཐེག་ཆེན་སྒོམ་ལམ་དགུ་པོ་དེ། དྲི་མ་མཐའ་དག་དག་བྱེད་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འབྲས་བུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་དག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཁམས་གཅིག་ན་ཡོད་པའི་གཉེན་པོས་ཁམས་གསུམ་ཆར་སྒྲིབ་པ་སེལ་བ་མི་རིགས་སོ་སྙམ་པ་དོགས་པའོ། །བཤད་མ་ཐག་པ་དེ༷་ལ༷་སྤང་བྱ་ཆེན་པོ་གཉེན་པོ་ཆུང་དུས་འཇོམས་པ་སོགས་མི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དོན་དམ་པར་སྤང་གཉེན་དང་ཆེ་ཆུང་དུ་མ་གྲུབ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གོས་ལ་དྲི་མ་ཆགས་པ་བཀྲུ་བའི་ཚེ་འཁྲུད་མཁན་ཆེ་ཐང་དུ་འབད་ཅིང་རགས་པ་སེལ་བ་ལ་རྩོལ་བ་ཆུང་ངུའི་ནུས་པའི་དཔེས་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྒོམ་ལམ་དགུ་པོ་དེ་དྲི་མ་མཐའ་དག་གི་གཉེན་པོར་འགྲུབ་པ་འཐད་པ་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་ཀླན༷་ཀ༷་སྤང༷་བ༷་ཡིས༷། སྒོམ་ལ༷མ་མཉམ་བཞག་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི༷་དོན་དམ་པར་འཇལ༷་བྱེད་ཤེས་པ་དང༷་། གཞལ༷་བྱ་བདེན་ 4-1-73b པ་གཉིས་པོ་དག༷་ཐ་དད་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་དུ་མི་རྟོག་ཏེ། མཉམ༷་པར་རྟོགས་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ཁ༷མས་གསུམ༷་གྱི༷་སྤང་བྱ་འཇོམས་པའི་གཉེན༷་པོ༷་ཉི༷ད་དུ༷་གྱུར་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྟོགས་རིག་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འདོ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །དེ་སྟོན་པའི་མདོ་ནི། དག་པ་ནི་འཚལ་བ་མ་མཆིས་པ་སོགས་ཀྱིས་མཉམ་པ་དང་། དག་པ་ནི་འདོད་གཟུགས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཁམས་གསུམ་སྐྱེ་བ་མ་ལགས་སོགས་ཀྱིས་ཁམས་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་སྤང་བྱ་འཇོམས་པའི་གཉེན་པོར་བསྟན་ཏོ། །སྐབས་བསྡུ་བ། ཤེས༷་ར༷བ་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོག༷ས་པའི༷་རྒྱན༷་ཅེས༷་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས། ལམ༷་ཤེས་པ༷་ཉིད་ཀྱི༷་སྐབ༷ས་ཏེ༷་གཉི༷ས་པའི་བཤ

【現代漢語翻譯】問：為何說究竟清凈是究竟地，而聲聞、緣覺的清凈只是片面的？答：因為欲界、色界、無色界三界九地中，修道所斷的煩惱非常粗大，而對治這些粗大煩惱的對治法——等持智慧，是修道的小、微小等道，這九種道是清凈九種垢染的原因。九種修道中，有微小之微小的形態，如以勝觀清凈使色清凈等；中等的，如以空性清凈使色清凈等，各有不同。而極大的，如『清凈是未顯現』等，經中已作了闡述。第二，破除對此的爭論：經中說，『此勝觀非為醫，非為執持，無所得』等，依次說明了將勝觀視為對治和努力生起、獲得等的爭論已被消除。因為如此，由粗大次第的九種所斷煩惱，生起微細次第的對治，所以大乘的九種修道，是清凈一切垢染的原因，因此並非果不是完全清凈，也並非在一個界中的對治不能消除三界的障礙。這是對此的疑惑。並非如剛才所說，粗大的所斷煩惱不能被微小的對治所摧毀，因為從勝義諦上來說，所斷煩惱和對治、粗大和微小並不成立。但在世俗諦上，就像衣服沾染污垢，清洗時，清洗者需要付出很大的努力，粗大的污垢需要用微小的力量來去除一樣，大乘的九種修道能夠成為一切垢染的對治是合理的。通過消除爭論，修道等持無戲論的智慧，從勝義諦上來說，能衡量的主體和所衡量的客體二者，不會執著于異體的能知和所知，以平等的方式證悟，因此成為摧毀三界所斷煩惱的對治，這被認為是殊勝的大乘證悟。對此進行闡述的經典是：『清凈是無所求』等說明了平等性，『清凈不是欲界、色界、無色界三界的生』等說明了是摧毀三界所攝所斷煩惱的對治。總結：在《現觀莊嚴論》中，關於勝觀的教授，這是道相智的第二品。

【English Translation】 Question: Why is ultimate purification considered the ultimate ground, while the purification of Hearers and Solitary Realizers is only partial? Answer: Because in the desire realm, form realm, and formless realm, the nine grounds of the three realms, the afflictions to be abandoned on the path of cultivation are very large. And the antidotes to these large afflictions—the meditative equipoise wisdom—are the small, minute, etc., paths of cultivation. These nine paths are the cause of purifying the nine stains. Among the nine paths of cultivation, there are forms of minute of the minute, such as purifying form with perfect wisdom, etc.; medium ones, such as purifying form with emptiness, etc., each being different. And the very large, such as 'Purification is non-manifestation,' etc., as explained in the sutras. Second, refuting the dispute about this: The sutra says, 'This perfect wisdom is not for medicine, not for holding, there is no attainment,' etc., successively explaining that the disputes of viewing perfect wisdom as an antidote and striving to generate and obtain it, etc., have been eliminated. Because of this, from the nine types of afflictions to be abandoned in a coarse sequence, antidotes arise in a subtle sequence, so the nine paths of cultivation of the Great Vehicle are the cause of purifying all stains. Therefore, it is not that the result is not completely pure, nor that the antidote in one realm cannot eliminate the obscurations of all three realms. This is the doubt about this. It is not as just said that large afflictions to be abandoned cannot be destroyed by small antidotes, because from the ultimate point of view, afflictions to be abandoned and antidotes, large and small, are not established. But in the conventional truth, just as when clothes are stained with dirt, when washing them, the washer needs to put in a lot of effort, and the coarse dirt needs to be removed with the power of small efforts, it is reasonable that the nine paths of cultivation of the Great Vehicle can become the antidote to all stains. By eliminating the dispute, the wisdom of meditative equipoise without elaboration, from the ultimate point of view, the subject that measures and the object that is measured, the two, do not cling to the knower and the known as different entities, but realize in an equal manner, therefore becoming the antidote that destroys the afflictions to be abandoned of the three realms, this is considered a special realization of the Great Vehicle. The sutra that explains this is: 'Purification is without seeking,' etc., which explains equality, 'Purification is not the birth of the three realms of the desire realm, form realm, and formless realm,' etc., which explains that it is the antidote that destroys the afflictions to be abandoned encompassed by the three realms. Summary: In the Ornament of Clear Realization, the teaching on perfect wisdom, this is the second chapter on the knowledge of the path.

ད་པ༷འོ༷། ། 廣說所斷基智分法 གསུམ་པ་སྤང་བྱ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་ལྔ། གཞི་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན། ཁྱད་པར། དབྱེ་བ། ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ། དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་བླངས་པའི་འབྲས་བུ། མཁྱེན་པ་གསུམ་གྱི་མཇུག་བསྡུ་བའོ། ། 基智定義 དང་པོ། གཞི་ཤེས་པ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ལ། དེ་ཐམས་ཅད་གང་ཟག་གི་བདག་ 4-1-74a གིས་སྟོང་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྟོགས་པའོ། །བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པས་སྤྲོས་བྲལ་དུ་ཤེས་པ་ནི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་པའོ། །དེ་ལས་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་པའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་གཞི་ཤེས་དེ་དངོས་སུ་བསྟན་ནས་དམན་པའི་རྟོགས་པ་ཤུགས་ལ་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་པ་སྤྱིར་བཏང་ནས་ཤེས་པས་སྲིད་ལ་མི་གནས་པའི་གཞི་ཤེས་སོགས་མཚོན་བྱེད་ཆོས་དགུ་ལས་དང་པོ་དྲུག་ནི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་འབྱེད་ཆོས་སུ་བསྟན་ནས། ལྷག་མ་གསུམ་གྱིས་ལམ་དངོས་བཤད་པས་གཞི་ཤེས་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལས། མདོ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་ཤེར་ཕྱིན་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་མཐའ་མ་ལགས། ཚུ་རོལ་གྱི་མཐའ་མ་ལགས། གཉིས་ཀའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་པ་ལགས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་གཞི་ཤེས་འདི་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྲིད་ཞིར་མི་གནས་པ་ཡིན་སྙམ་ན། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཚུར༷་རོལ༷་ཏེ་སོ་སྐྱེས་བགྲོད་མཐོང་གི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་འཁོར་བའི་མཐའ་དང་། ཕུང་ལྔ་རྒྱུན་ཆད་པའི་དངོས་མེད་ནི་ཕ༷་རོལ༷་མྱང་འདས་ཀྱི་མཐའ་ཡིན་ལ༷། ཡིན་ལུགས་ཆོས་ཉིད་ནི་མཐའ་ 4-1-74b དེ་གཉིས་ཀར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་མིན༷་ཏེ་ཟུང་འཇུག་མཉམ་པ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་དངོས་དངོས་མེད་དང་། དེ༷་དག༷་གི་བར༷་ན༷་ཕུང་གསུམ་པའི་ཆོས་སུ་མི༷་གན༷ས་པ༷་ཡིན་པས་དངོས་དངོས་མེད་ཀྱང་ཆོས་ཅན་ཉི་ཚེ་བའམ་ཕྱོགས་རེ་བ་ཡིན་ལ་དེ་གཉིས་སམ་དུ༷ས་གསུམ་རྣམ༷ས་ཆོས་ཉིད་མཉམ༷་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱི་ཀློང་དུ་མཉམ་པའི་ཡེ་ཤེས༷་ཡིན་པའི་ཕྱིར༷་ཤེས༷་རབ༷་ཕ༷་རོལ༷་ཕྱིན༷་པར༷་འདོ༷ད་དེ། ཆོས་ཉིད་མཉམ་པ་ཆེན་པོ་འཁོར་འདས་གང་གི་མཐར་མི་གནས་པ་དེ་ནི་གཞི་ཤེར་ཕྱིན་དང་། བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ལམ་ཤེར་ཕྱིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཞི་མཐའ་ལ་མི་གནས་པའི་ཆ་ནས་དམིགས་མེད་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། སྲིད་མཐར་མི་གནས་པའི་ཆ་ནས་ཤེས་རབ་ཕར་ཕྱིན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པས་མཐའ་གཉིས་ལ་གནས་མི་སྲིད་པའོ། །སྤང་བྱ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་ནི། འཁོར་བ་ལ་དངོས་པོ་དང་། ཕུང་པོ་འགགས་པའི་མྱང་འདས་དངོས་མེད་ཆད་པར་འཛིན་པའོ། །དེ་ཡང་དག་མེད་པ་ལྟ་བུ་འཛིན་སྟངས་ཕྱོགས་རེ་བ་སེམས་སེམས་བྱུང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་མ་

【現代漢語翻譯】現在開始講述。廣說所斷基智分法第三部分，詳細解釋所斷之基智的組成部分，分為五個方面：基智的自性、特點、分類、如何修習以及如此修習的成果。最後總結三種智慧。基智定義首先，基智是作為斷除增益的基礎，是蘊、界、處之法。僅僅了知這一切都空無我，這是聲聞的證悟。了知二我皆空，遠離戲論，這是大乘的證悟。因此，爲了直接展示安住于大乘證悟之種姓的基智，必須通過普遍認知來間接瞭解較低的證悟，從而揭示不滯留于有寂的基智等九種表徵之法。前六種被展示為區分大小乘差別的法，剩餘三種則闡述了實際的道，從而確立基智。經中說：『世尊，諸大菩薩的般若波羅蜜多不是此岸，不是彼岸，也不安住于兩者之間。』那麼，為什麼作為對治的基智不通過證悟而安住于有寂呢？具有事物自性的五蘊是『此岸』，即凡夫所行境之輪迴的邊際；五蘊斷滅的無事物是『彼岸』，即涅槃的邊際。而實相法性，並非以自性安住于那兩個邊際，而是雙運大平等。因此，它不以事物和非事物，以及兩者之間的第三種法的形式存在。事物和非事物也只是暫時的或片面的，而兩者或三時都在法性平等的境界中是平等的智慧。因此，般若波羅蜜多被稱為『智慧到彼岸』。法性大平等不滯留于輪迴或涅槃的任何一邊，這就是基智般若波羅蜜多、如來藏和法界。因此，以其為對境的是道般若波羅蜜多。從不滯留于寂滅邊際的角度來說，它是無緣大悲；從不滯留于有邊際的角度來說，它是智慧到彼岸。如實證悟，不可能安住于兩邊。所斷的聲聞道是：執著輪迴為實有，執著蘊滅的涅槃為斷滅的虛無。像這樣執著于不存在的事物，只是片面的執著，是心和心所的行境。

【English Translation】 Now begin the explanation. Extensive Explanation of the Basis-Wisdom's Aspects to be Abandoned The third part, extensively explaining the components of the basis-wisdom to be abandoned, is divided into five aspects: the nature of the basis-wisdom, its characteristics, its classifications, how to practice it, and the results of practicing it in this way. Finally, it summarizes the three wisdoms. Definition of Basis-Wisdom First, the basis-wisdom is the dharma of the aggregates, realms, and sources that serves as the basis for severing imputations. Merely knowing that all of this is empty of a self is the realization of the Hearers (Śrāvakas). Knowing that it is empty of the two selves and free from elaboration is the realization of the Great Vehicle (Mahāyāna). Therefore, in order to directly show the basis-wisdom that abides in the lineage of the Great Vehicle's realization, it is necessary to indirectly understand the lower realizations through general cognition, thereby revealing the nine characterizing dharmas such as the basis-wisdom that does not dwell in existence or peace. The first six are shown as the differentiating dharmas between the Great and Small Vehicles, and the remaining three explain the actual path, thereby establishing the basis-wisdom. The sūtra says: 'Bhagavan, the Prajñāpāramitā of the Great Bodhisattvas is not the far shore, not the near shore, and does not abide in between either.' So, why doesn't the antidote, the basis-wisdom, abide in existence or peace through realization? The five aggregates that have the nature of things are the 'near shore,' which is the boundary of saṃsāra, the realm of ordinary beings' perception. The non-thing of the cessation of the five aggregates is the 'far shore,' which is the boundary of nirvāṇa. But the reality, the nature of dharma, does not abide by its own nature on those two shores, but is the great equality of union. Therefore, it does not exist as a dharma of things and non-things, and in between the two. Things and non-things are also only temporary or one-sided, while both or all three times are equal in the realm of the equality of dharma-nature, which is equal wisdom. Therefore, it is called Prajñāpāramitā, the 'wisdom that has gone beyond.' The great equality of dharma-nature that does not abide on either side of saṃsāra or nirvāṇa is called the basis-wisdom Prajñāpāramitā, the Tathāgatagarbha, and the Dharmadhātu. Therefore, that which has it as its object is called the path Prajñāpāramitā. From the perspective of not abiding on the side of peace, it is great compassion without object; from the perspective of not abiding on the side of existence, it is wisdom that has gone beyond. Realizing as it is, it is impossible to abide on both sides. The path of the Hearers (Śrāvakas) to be abandoned is: clinging to saṃsāra as real, and clinging to the nirvāṇa of the cessation of the aggregates as the annihilation of non-existence. Clinging to something that does not exist like this is only a one-sided clinging, which is the realm of activity of the mind and mental factors.

འདས་པས། ། 4-1-75a ཁམས་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ལས་མི་འདའ་སྟེ། དེས་ན་སེམས་མི་འགགས་ལ། ཟབ་མོ་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པས་སེམས་འགགས་པའི་རྗེས་ཐོབ་པ་བྱང་སེམས་ཀྱི་གཉེན་པོའི་གཞི་ཤེས་སོ། ། 基智差別法 གཉིས་པ་ལ་ཉེ་རིང་གི་ཁྱད་པར་དང་། སྤང་གཉེན་གྱི་ཁྱད་པར་གཉིས་སོ། །དང་པོ་མདོ་ནི། མིང་ལས་ཀྱང་ཆགས་སོ། །མཚན་མ་ལས་ཀྱང་ཆགས་སོ། །ཞེས་སོགས་སོ། །ཤུགས་བསྟན་ཉན་རང་གི་གཞི་ཤེས་དེ༷་ནི༷། གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་ཆོས་སུ་མཚན་མར་ཞེན་པས་མཉམ་པ་ཉིད་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་རྟོགས་ནས་དངོས་དངོས་མེད་ཀྱི་མཚ༷ན་མར༷་དམི༷གས་པའི་སྒོ༷་ནས༷་འཇུག་ན། བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཐ༷བས། སྙིང་རྗེ་དང་ཤེས་རབ་ཟུང་འཇུག་སོགས་མ༷་ཡི༷ན་པས༷་ཡང་དག་ཡུམ་གཉེན་པོ་གཞི་ཤེས་སམ། འབྲས་ཡུམ་ལ་རིང༷་བ༷་སྟེ༷། ཐེག་པ་དམན་པའི་ལུགས་སོ། །བྱང་སེམས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་དེ༷་ནི༷་གོང་མ་ལས་བཟློག་སྟེ་དངོས་དངོས་མེད་ཀྱིས་མཚན་མར་མི་རྟོག་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི། དེ་བཞིན་ཉིད་ཆོས་ཀུན་ལ་ཉེ་རིང་མེད་ཀྱང་ཚུལ་བཞིན་རྟོགས་པའི་ཐབས༷་ལ༷་མཁས༷་པ༷་ཡིས༷། འབྲས་ཡུམ་ལ་ཡང༷་དག༷་པར་ 4-1-75b ཉེ་བ༷་ཉི༷ད་དུ༷་བཤ༷ད་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། སྤང་གཉེན་དང་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ལ། གཞི་ལམ་སྤང་གཉེན་དང་། འབྲས་བུ་སྤང་གཉེན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་སྤང་གཉེན་གཉིས། དང་པོ་མདོ་ནི། ཐབས་མི་མཁས་པས་གཟུགས་སྟོང་ཞེས་སྤྱོད་ནའང་ཆགས་པའོ། །ཞེས་སོགས་སོ། །གཞི་གཟུགས༷་སོ༷གས་ཕུང༷་པོ༷་ལྔ་ལ་དོན་གཞན་གྱི་བདག་གིས་སྟོང༷་ཉི༷ད་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང༷་། དུས༷་གསུམ༷་དུ་གཏོགས༷་པའི༷་ཆོས༷་ཇི་སྙེད་པ་རྣམ༷ས་ལ་དེ་དག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་དང༷་། སྦྱིན༷་པ་སོ༷གས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་བྱང༷་ཆུབ༷་ཕྱོགས༷་ཀྱི་ཆོས་རྣམ༷ས་ལ༷། སྤྱོ༷ད་པའི༷་འདུ༷་ཤེས༷་ནི་སྤང་བྱ་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས༷་ཀྱི་གཞི་ཤེས་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། སྦྱིན༷་པ་ལ༷་སོ༷གས་པ་ལ༷་སྦྱིན་པ་པོ་སོགས་འཁོར་གསུམ་མི་དམིགས་པས་ངར༷་འཛིན༷་མེ༷ད་པ་ལ་རང་གནས་ཤིང་གདུལ་བྱ་གཞན༷་དག༷་ཀྱང་དེ༷་ལ༷་སྦྱོར༷་བར་བྱེ༷ད་པ༷་དེ༷་ནི༷་བདེན་ཞེན་གྱི་ཆགས༷་པའི༷་མཐའ༷་འགོག༷་པས༷་ན་གཉེན་པོ་གཞི་ཤེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་བཞི། ཆགས་པའི་ངོ་བོ། ཆགས་པའི་རྒྱུ་མཚན། གཉེན་པོ། རྒྱུ་མཚན་ལས་འཕྲོས་དོན་ནོ། །དང་པོ་མདོ་ནི། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་ 4-1-76a བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཚན་མར་ཡིད་ལ་བྱེད་ནའང་ཆགས་པའི། སོགས་སོ། །འབྲས་བུ་ལ་ཞེན་པ་རྒྱལ༷་བ་སངས་རྒྱས་དང་ལ༷་སོ༷གས་པས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ༷་མཚན་མར་དམིགས་ནས་ཕྱག་འཚལ་བ་སོགས་ཀྱི་དགེ་བའི་བསོད་ནམས་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ཡང་། ཆགས༷་པ༷་ཕྲ༷་མོ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་པ། རྒྱུ་མཚན་ཆོས༷་རྣམས་ཀྱི༷་ལམ༷་མམ་གནས་ལུགས་ནི༷་རང༷་

【現代漢語翻譯】過去時。 4-1-75a 不超出三界之地，因此心不停止。通過證悟甚深平等性，獲得心停止后的覺受，這是菩薩對治的基礎。基智差別法第二部分包含遠近的差別，以及對治的差別。第一部分是經文：『也從名相生起，也從相狀生起。』等等。暗示聲聞緣覺的基礎是：如果執著于基礎、道、果的法相，沒有如實證悟平等性，而是通過執著于有無之相而進入，那麼成就菩提的方法，慈悲和智慧的結合等等，就不是真正的對治基礎，或者說對於果的對治來說是遙遠的，這是小乘的觀點。菩薩的基礎是與上述相反，不執著于有無之相，而是證悟平等性，雖然如來藏在一切法中無有遠近，但善於運用如實證悟的方法，對於果的對治來說是真正接近的。 4-1-75b 第二部分分為兩點：對治和總結。第一部分包含兩點：基礎道的對治，以及果的對治。第一點包含兩種對治。第一點是經文：『由於不善巧方便，即使說色是空性，也會產生執著。』等等。基礎是：如果認為色等五蘊是空性，沒有其他實體的存在，以及認為過去、現在、未來的一切法都是如此，並且對於佈施等六度以及菩提的各個方面，都存在這樣的認知，那麼這種認知就是應該斷除的、不相順應的基礎。第二點是：對於佈施等，不執著于佈施者、受施者和施物這三輪體空，不執著於我，安住于自性，並且引導其他應調伏的眾生，這就是阻止了對實有執著的邊見，因此是對治的基礎。第二部分分為四點：執著的體性、執著的理由、對治、以及從理由中引申出的意義。第一點是經文：『善現，如果菩薩對如來執著于相，也會產生執著。』等等。對於果的執著是：對如來、法和僧等，執著于相，並通過頂禮等善業來積累功德，雖然這是對治業障的方法，但仍然存在細微的執著。第二點是：理由是，諸法的道路或實相是自...

【English Translation】 Past tense. 4-1-75a Not exceeding the realm of the three realms, therefore the mind does not cease. By realizing the profound equality, obtaining the after-experience of the cessation of mind, this is the basis of the antidote of the Bodhisattva. Base Wisdom Differentiation Dharma The second part contains the difference between near and far, and the difference between abandonment and antidote. The first part is the sutra: 'It also arises from names, it also arises from characteristics.' and so on. Implying that the basis of the Hearers and Solitary Realizers is: If one clings to the characteristics of the base, path, and fruit, and does not realize equality as it is, but enters through clinging to the characteristics of existence and non-existence, then the method of achieving Bodhi, the combination of compassion and wisdom, etc., is not the true basis of the antidote, or it is far from the antidote of the fruit, this is the view of the Lesser Vehicle. The basis of the Bodhisattva is the opposite of the above, not clinging to the characteristics of existence and non-existence, but realizing equality, although the Thusness is without near or far in all dharmas, but being skilled in using the method of realizing as it is, it is truly close to the antidote of the fruit. 4-1-75b The second part is divided into two points: antidote and conclusion. The first part contains two points: the antidote of the base path, and the antidote of the fruit. The first point contains two kinds of antidotes. The first point is the sutra: 'Because of unskilled means, even if one says that form is emptiness, attachment will arise.' and so on. The basis is: If one thinks that form, etc., the five aggregates, are empty, without the existence of other entities, and that all dharmas of the past, present, and future are like this, and for the six perfections such as generosity and the various aspects of Bodhi, there is such a cognition, then this cognition is the basis of what should be abandoned and is not in accordance. The second point is: For generosity, etc., not clinging to the three wheels of emptiness of the giver, receiver, and gift, not clinging to self, abiding in self-nature, and guiding other sentient beings who should be tamed, this is what prevents the extreme view of clinging to reality, therefore it is the basis of the antidote. The second part is divided into four points: the nature of attachment, the reason for attachment, the antidote, and the meaning derived from the reason. The first point is the sutra: 'Subhuti, if a Bodhisattva clings to the characteristics of the Tathagata, attachment will arise.' and so on. The attachment to the fruit is: To the Tathagata, Dharma, and Sangha, clinging to the characteristics, and accumulating merit through prostrations and other good deeds, although this is the method of counteracting karmic obscurations, there is still subtle attachment. The second point is: The reason is that the path or reality of the dharmas is self...

བཞིན༷་གྱིས༷། འཁོར་འདས་དངོས་དངོས་མེད་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པས་དབེན༷་པ་ཡིན་པའི༷་ཕྱིར༷་ན༷་གནས་ལུགས་དེ༷་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ༷་པ་ཉི༷ད་ཡིན་པས་རྒྱལ་ལ་སོགས་ལ་ཆགས་པ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། གཉེན་པོ་ཟབ་མོ་མཉམ་པ་ཉིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་དབྱེ་བསལ་མེད་པར་རང༷་བཞིན༷་མཉམ་པ་ཆེན་པོར་གཅི༷ག་པར༷་ནི༷་རྟོགས་པའམ་ཤེས༷་པ༷ས་མངོན་ཞེན་གྱི་ཆགས༷་པ༷་ཐམས་ཅད་སྤོང༷་བར་འགྱུར་བ༷་ཡི༷ན་ལ། དེས་སྲིད་ཞི་གཉིས་ཀའི་མཐའ་ངང་གིས་འགོག་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ཆོས་ཉིད་ཟབ་པའི་རྒྱུ་མཚན། ཆོས་ཉིད་དེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དངོས་དངོས་མེད་གང་གི་ཡང་རྣམ་ 4-1-76b པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་མིན་པས་ན། ཡུལ་ཅན། ཐ་སྙད་ཚད་མ་མིག་ཤེས་སོགས་ཀྱིས་མཐོང༷་བ༷་དང་། ཐོས་པ་ལ༷་སོ༷གས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བཀག༷་པ༷་སྟེ་མེད་པ་ཡིས༷། རང་བཞིན་དེ༷་ནི༷་ཟབ་ཅིང་རྟོགས༷་པར༷་དཀའ༷་བར་བཤ༷ད་དེ། ཕལ་པའི་བློ་ཡི་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པས་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའོ། །ཇི་ལྟར་མི་མཐོང་པ་སོགས་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུ༷གས་ལ༷་སོ༷གས་ནས་མ་འདྲེས་པའི་བར་གྱི་བདག་ཉིད་ཡུམ་གྱི་གནས་ལུགས་ཡིན་པར༷་མི༷་ཤེས༷་པའི་ཕྱིར༷། སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་མཉམ་པ་ཆེན་པོ། དེ༷་ནི༷་སྣང་བ་ཉིད་དང་འདུ་འབྲལ་མེད་པ་སྣང་དུས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པས། བས༷མ་གྱིས་མི༷་ཁྱབ༷་པར༷་འདོ༷ད་དོ། །དེས་ན་དབང་པོ་དམན་པའི་ཉན་རང་རྣམས་འདི་མ་ཤེས་པས་ཞི་མཐར་ལྷུང་ལ། གང་གིས་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལམ་ལས་ཉམས་མི་སྲིད་པའི་གནད་མཐར་ཐུག་འདི་ཡིན་པས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་གནད་གལ་པོ་ཆེ་ཡིན་ལ་ཐོག་མཐའ་བར་ཀུན་ཏུ་ཚུལ་དེ་དང་མཐུན་པར་འཆད་ཤེས་པ་དོན་གྱི་སྙིང་པོར་གཟུང་བར་བྱའོ། །གཉིས་པ་མཇུག་བསྡུ་བ། དེ༷་ལྟར༷་ཀུན༷་ཤེས༷་པ་ཉི༷ད་ཀྱི་ལུགས༷་ 4-1-77a སམ་ཚུལ་ལ༷། མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས་ཇི་སྐད་བཤད་པས་ཉན་རང་གི་ལམ་དང་། གཉེན༷་པོའི༷་ཕྱོགས༷་དག༷་གིས༷། བྱང་སེམས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རྣམ༷་པར༷་དབྱེ༷་བ༷་མ༷་ལུས༷་པ༷། མདོ་ལས། ཇི༷་སྐ༷ད་གཤད༷་པ༷་ཀུན་ཀྱང་འདི༷ར་འདུ་བར་ཤེས༷་པར་བྱའོ༷། ། 修持基智方便 གསུམ་པ་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་ལ། ཉམས་ལེན་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་དང་། དེའི་མཉམ་ཉིད་དོ། །དང་པོ་གཉེན་པོ་གཞི་ཤེས་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་ལ་བཅུ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་བཞི། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་གསུམ། བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་གཉིས། ཤེས་བྱེད་དཔེ་ཡི་སྒོ་ནས་ཕྱི་མའོ། །དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། ཁྱད་གཞི་གཟུགས༷་སོ༷གས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་མངོན་ཞེན་བཀག་ནས་མ་ཞེན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༡ དེའི་ཁྱད་ཆོས་དེ༷་མི༷་རྟག༷་སྟོང་པ་སོ༷གས་སུ་ཞེན་པའི་སྤྱོད་པ་བཀག་པ་དང༷་། ༢ གཟུགས་སོགས་དེ༷་ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་དུ་མ༷་རྫོག

【現代漢語翻譯】如是行持。輪迴涅槃，有與非有等戲論皆已遠離，因此，此安住之法甚深，對勝者等亦不執著。三者，對治甚深之平等性，輪迴涅槃諸法，無有分別，于自性大平等中合一，以證悟或了知，捨棄一切顯現執著，由此自然遮止有寂二邊。四者，法性甚深之因，法性非是色等有或非有之任何相狀，故非有境，名言量，眼識等所見，亦無聽聞等名言，因此，自性甚深且難以證悟，超離凡夫心識之範疇，成為各自證自證智之境。如何不見等？因其自性是色等不混雜之本性，是母體之安住方式，故不為人所知。顯空雙運大平等，此與顯現無有分離，顯現之時即是空性，故不可思議。因此，根器低劣之聲聞緣覺，因不瞭解此理而墮入寂滅之邊，而以何所見之菩薩，則不可能從道上退轉，此乃究竟之要訣，是般若波羅蜜多之重要關鍵，始終如一地依此理而解說，應把握其意義之精髓。二者，總結。如是，一切智智之宗風或方式，與不順之聲聞緣覺道，及順之菩薩與佛陀之道，所有差別無餘。經中雲：『所有如是宣說，皆應知在此彙集。』第三，如何修持之方式。修持之加行與彼之平等性。首先，對治基智修持之加行有十：從所緣之門分為四，從體性之門分為三，從作用之門分為二，從能知之譬喻之門分為最後。首先是成立，從所依色等至一切智智之間之諸法，遮止顯現執著而不執著之加行。１，彼之特點，遮止執著于無常空性等之行持。２，色等非功德之所依，不圓滿。

【English Translation】 Thus practice. Samsara and nirvana, the illusions of existence and non-existence, etc., are all far removed. Therefore, this abiding Dharma is very profound, and there is no attachment even to the victors. Third, the antidote is the profound equality. The dharmas of samsara and nirvana are without distinction, united in the great equality of self-nature. By realization or knowledge, all attachments to appearances are abandoned, and thus the extremes of existence and peace are naturally prevented. Fourth, the reason for the profundity of Dharma-nature is that Dharma-nature is not any aspect of existence or non-existence such as form. Therefore, there is no object, no verbal measure, no seeing by eye consciousness, etc., and no verbal expression such as hearing. Therefore, self-nature is profound and difficult to realize, beyond the scope of ordinary people's minds, and becomes the realm of self-awareness and wisdom. How can it not be seen, etc.? Because its self-nature is the nature of form, etc., unmixed, and is the abiding way of the mother, it is not known to people. The great equality of the union of appearance and emptiness is inseparable from appearance, and emptiness is the time of appearance, so it is inconceivable. Therefore, the Shravakas and Pratyekabuddhas of inferior roots fall into the side of stillness because they do not understand this principle, and the Bodhisattvas who see what they see cannot retreat from the path. This is the ultimate secret, the important key of Prajna Paramita, and it should be explained in accordance with this principle from beginning to end, and the essence of its meaning should be grasped. Second, the summary. Thus, the sect or method of the All-Knowing Wisdom, the path of the Shravakas and Pratyekabuddhas that are not in harmony, and the path of the Bodhisattvas and Buddhas that are in harmony, all differences are without remainder. The Sutra says: 'All that is said in this way should be known to be gathered here.' Third, how to practice. The practice of joining and its equality. First of all, there are ten additions to the practice of curing basic wisdom: four from the gate of the object, three from the gate of the body, two from the gate of action, and the last from the gate of the knowing metaphor. The first is to establish that from the dependent form, etc., to the dharmas between all-knowing wisdom, the addition of preventing manifestation and non-attachment. 1. The characteristic of him is to prevent the practice of attachment to impermanence and emptiness. 2. Form, etc., is not the basis of merit, not complete.

ས༷་པ་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་གཟུགས་ཏེ། །གཉིས་སུ་སྣང་བཞིན་པའི་གཟུགས་ལ་གཟུགས་སུ་ཞེན་པའི་སྒོ་ནས་གཟུགས་ལ་ཇི་ཙམ་དམིགས་ཀྱང་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་མི་བསྐྱེད་དེ་སོ་སྐྱེ་བཞིན་དང༷་། གཞན་དབང་བདེན་སྟོང་ 4-1-77b ཡོངས་གྲུབ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ཏེ་རང་བཞིན་མེད་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་གཟུགས་ལ་དམིགས་ན་སྒྱུ་མ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་རབ༷་ཏུ་རྫོགས༷་པར་བསྐྱེད་དེ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་ཐོབ་ལྟ་བུ་དང༷་། ༣དོན་དམ་པར་གཟུགས་སོགས་གསུམ་པོ་དེ༷་ལ༷་བདེན་ཞེན་གྱི་ཆགས༷་པ༷་མེ༷ད་པ་ཉི༷ད་དེ་ལའང༷་མངོན་ཞེན་གྱི་སྤྱོ༷ད་པ༷་བཀག༷་༤ པའི༷་སྦྱོར༷་བ༷་དང༷་བཞི་ཡི་དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ལ་དམིགས་པ་གསུམ་དང་། དོན་དམ་ལ་དམིགས་པ་གཅིག་བཅས་ཆོས་ཅན་ལ་ཞེན་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དེ་སྤང་བར་གདམས་པའོ། །ཡང་ཆོས་ཉིད་ཤེར་ཕྱིན་ལས་བརྩམས་ཏེ་སྦྱོར་བ་ལྔ་གསུངས་པ་ལས། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་ངོ་བོ་ལ་བསྟན་པས་འཕེལ་བ་དང་། མ་བསྟན་པས་འགྲིབ་པ་སོགས་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མེད་པས་མི༷་འགྱུར༷་བར་རྟོགས་པ་ལ་མངོན་ཞེན་བཀག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༥ ཤེར་ཕྱིན་ཉིད་བསྟོད་སྨད་ཆགས་སྡང་སོགས་ཞི་བའི་བྱེ༷ད་པ་པོར༷་དོན་དམ་པར་མེ༷ད་པ་ཉི༷ད་དེ། ༦ རང་གི་ངོ་བོ་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་པས་དེ་སུས་ཀྱང་མ་བསྐྱེད་ལ་དོན་དམ་པར་དེས་གང་ཡང་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་མ་ཞེན་པ་དང༷་། དེ་ནི་བྱ༷་དཀའ༷་རྣམ༷་གསུམ༷་གྱི་རང་བཞིན་ 4-1-78a ཅན་ཏེ་དེ་ལ་མངོན་ཞེན་༧ མེད་པའི་སྦྱོར༷་བ༷་དང༷་སྟེ། དེ་ཡང་རྣམ་མཁྱེན་ཆེད་དུ་བྱ་དཀའ་སྟེ་དོན་དམ་པར་ཐོབ་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ལམ་ཤེས་སྦྱོར་བས་བྱ་དཀའ་སྟེ་དོན་དམ་པར་བསྐྱེད་དུ་མེད་པ་དང་། གཞི་ཤེས་ལས་སུ་བྱ་དཀའ་སྟེ་དོན་དམ་པར་བསྟན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གཞི་ལམ་རྣམ་པ་དེ་དག་ཤེས་བྱ་དང་། བླང་བྱ་དང་། ཐོབ་བྱ་ཡིན་པས་བརྟེན་དགོས་ཀྱང་དེར་ཞེན་ན་མི་རུང་བས་དེ་ལ་འཇུག་པ་ནི་བྱ་དཀའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མདོ་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་གོ་ཆ་འཚལ་བ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་བར་སྣང་ལ་འདེགས་པ་ལགས་སོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་གསུམ་ངོ་བོའི་ཆ་ནས་དང་། ཤེར་ཕྱིན་དེའི་བྱེད་ལས་གཉིས་ནི། ཡུམ་ལ་སྤྱོད་པས་རང་རང་གི་སྐལ༷་བ༷་ཇི༷་བཞིན༷་འབྲས༷་བུ་ཐོབ༷་པས༷་འབྲས༷་བུ་ཆུད་མི་ཟ་བར་ཡོ༷ད་པར་འདོ༷ད་པ༷་དེ༷་ལ་མ་ཞེན་པ་དང༷་ནི༷། ༨ དེ་ཡང་ཡུམ་ཉིད་ལས་གཞན༷་ལ༷་རག༷་ལ༷ས་མེ༷ད་པར་ཡུམ་ཡོད་ན་ལམ་འབྲས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཀུན་སྡུད་པ་གང༷་ལ་མ་ཞེན་པ་དང༷་། ༩ མངོན་ཞེན་གྱི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་སྣང༷་བ༷་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་ཚོགས་ 4-1-78b པའི་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་དང་། མེད་བཞིན་སྣང་བ་སྨིག་རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པས་སྒྲ་བརྙན་དང་

【現代漢語翻譯】世俗諦所詮之色，對於顯現為二取之色，若以執著於色之心而緣色，則不能生起道的功德，如同凡夫一般。他空（藏文：གཞན་དབང་，梵文天城體： परतंत्र，梵文羅馬擬音：paratantra，漢語字面意思：依他起）和真性空（藏文：ཡོངས་གྲུབ་，梵文天城體：परिनिष्पन्न，梵文羅馬擬音：pariniṣpanna，漢語字面意思：圓成實）法性之色，若緣無自性之差別色，則因其如幻而見，能圓滿生起道的功德，如同聖者之證后所得一般。三者于勝義中，對於色等三者，無有實執之貪著，亦遮止於彼之顯現執著之行。四種結合之第一種，即以世俗諦為對境之三種，以及以勝義諦為對境之一種，總攝以對法之執著方式而勸誡斷除之。又，從法性般若開始宣說五種結合，其中，對於般若之自性，因宣說而增長，因不宣說而減損等一切皆無，故了知其不變，是為遮止顯現執著之結合。般若本身是寂滅贊毀、貪嗔等之作者，然于勝義中實無有。因其自性為無為法，故非由誰所生，且於勝義中亦不生任何事物，故不執著于諸法之自性。此乃三種難行之自性，即于彼無有顯現執著之結合。此亦為成辦遍智之難行，因於勝義中不可得故；以道智結合爲難行，因於勝義中不可生故；以基智為難行，因於勝義中不可示故。然於世俗諦中，基、道等彼等行相，乃所知、所取、所得，故需依憑，然若執著于彼，則不可行，故入彼乃難行。如經云：『為利有情而披甲，如舉虛空于空中。』如是宣說。彼等三者就體性而言，般若之作用有二：以般若行持，如其各自之分而得果，對於不欲令果無義，以及般若本身，不依賴於他，若有般若，則能攝集道果一切功德，對於何者不執著，以及顯現執著之習氣完全轉變之顯現，如夢境一般；以及因緣聚合之顯現，如幻術一般；以及無而顯現之顯現，如陽焰一般；以及依賴於緣之顯現，如聲響一般。

【English Translation】 The form as perceived by conceptual imputation (Tibetan: ས༷་པ་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་གཟུགས་). If one focuses on form with attachment to it, perceiving it as dualistic, it does not generate the qualities of the path, remaining like an ordinary being. The form of other-powered (Tibetan: གཞན་དབང་, Sanskrit: paratantra) and perfectly established (Tibetan: ཡོངས་གྲུབ་, Sanskrit: pariniṣpanna) nature, if one focuses on form distinguished by its lack of inherent existence, one sees it as illusory. It generates the qualities of the path completely, like the post-meditation attainment of noble ones. In ultimate reality, there is no attachment or clinging to the three forms (form, etc.). Even the activity of manifest clinging to them is prohibited. The first of the four combinations involves focusing on the conventional truth in three ways and focusing on the ultimate truth in one way. These are instructions on abandoning attachment to phenomena. Furthermore, starting with the Prajnaparamita (Perfection of Wisdom) of the nature of reality, five combinations are taught. Understanding that the essence of Prajnaparamita does not change because it does not increase when taught or decrease when not taught, is the combination of preventing manifest clinging. Prajnaparamita itself is the pacifier of praise, blame, attachment, aversion, etc., but it does not exist ultimately. Because its essence is unconditioned, it is not created by anyone, and ultimately it does not create anything. Therefore, one does not cling to the nature of phenomena. This is the nature of the three difficult tasks. It is the combination of not having manifest clinging to it. It is difficult to accomplish omniscience because it cannot be attained ultimately. It is difficult to accomplish the path through the combination of path knowledge because it cannot be generated ultimately. It is difficult to accomplish the basis through the basis knowledge because it cannot be shown ultimately. Although in conventional truth, these aspects of the basis and path are knowable, attainable, and achievable, one must rely on them, but it is not permissible to cling to them. Therefore, entering into them is called difficult. As the sutra says, 'To don armor for the sake of sentient beings is like lifting the sky into space.' These three, in terms of their essence, and the two functions of Prajnaparamita are: by practicing the Mother (Prajnaparamita), one obtains the results according to one's own share. One does not want the results to be wasted. If the Mother is present, she gathers all the qualities of the path and result without relying on anything else. One does not cling to what does not transform the appearance of manifest clinging, such as dreams. The appearance of assembled causes and conditions is like illusion. The appearance of something that does not exist is like a mirage. The appearance that depends on conditions is like an echo.

། བག་ཆགས་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་སྣང་བ་མ་འཕོས་པའི་མི་ཡོར་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་དང་། མགལ་མེ་བསྐོར་བ་དང་། གྲིབ་མ་གསུམ་དུ་བཤད་པ་དང་། རྟེན་གནས་མེད་སྣང་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ལུས་ངག་གི་བྱེད་པ་པོར་བདེན་གྲུབ་མེད་པ་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་སྣང་བ་རྣམ༷་པ་བདུན༷་ནི་སྣང་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས༷་བྱེ༷ད་ཀྱི་དཔེ་བདུན་ལ་ཞེན་སྤྱོད་བཀག་པའི་སྦྱོར་བ་ཉིད་དོ༷། །༡༠ དཔེ་བདུན་པོ་དེ་ལ་མངོན་ཞེན་བཀག་ནས་བསྒོམས་པས་གཞིའི་ངོ་བོ་དང་། ཁྱད་པར་སོགས་ལ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་བཀག་ནས་སྒོམ་ནུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་མཉམ་ཉིད་ནི་སྦྱོར་བའི་འཛིན་སྟངས་ཏེ། མདོ་རྒྱས་པར་གཟུགས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། གཟུགས་ཀྱི་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། གཟུགས་བདག་གི་ཞེས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། གཟུགས་ལ་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་ཅེས་འགྲེས་རྐང་སྦྱར་ཏེ་གསུངས་པའི་དོན་རིམ་པ་བཞིན། གཟུགས༷་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། ལ༷་སོ༷གས་ཀྱི་སྒྲས་སྔོ་སོགས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། དབྱེ་བའམ་ 4-1-79a ཁྱད་པར་དང་། ཡུལ་ཅན་བཞི་ལ༷་བདེན་ཞེན་གྱི་རློམ༷་སེམས་མེ༷ད་པར༷་རྟོགས་པའི་མཉམ་ཉིད་ཀྱི་འཛིན་སྟངས་རྣམ༷་བཞི༷་སྦྱོར་བ་དེ༷་ཡི༷་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་མཉམ༷་པ༷་ཉི༷ད་དུ་རྟོགས་པའོ། །ཡང་ན་སྟོང་ཉིད། མཚན་མེད། སྨོན་མེད། འདུས་མ་བྱས་པའི་སྒོ་བཞིར་སྦྱར་ཏེ་བཤད་ཀྱང་རུང་ངོ་། ། 所修基智果位 བཞི་པ་དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་བླངས་པའི་འབྲས་བུ་ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་གཉིས། དང་པོ། ཡུལ་སྡུག༷་བསྔལ༷་དང་། ལ༷་སོ༷གས་པའི་སྒྲས་ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་གྱི་བདེན༷་པ༷་སོ་སོ་ལ༷། ཡུལ་ཅན་ཆོས༷་ཤེས༷་པའི་བཟོད་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེ༷ས་སུ༷་ཤེས༷་པའི་བཟོད་པ༷་དང༷་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་སྟེ་བཞི་བཞིར་ཕྱེ་བས་བཟོ༷ད་ཤེས༷་ཀྱི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་བཅུ་དྲུག་གི་བདག༷་ཉི༷ད་འདི༷། ཀུན༷་ཤེས༷་པའི་ཚུལ༷་ལམ་སྐབས་ལ༷་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་རྒྱས་བཤད། ཆོས་རྣམས་གདོད་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཅིང་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ལ་དེའི་ངང་ཚུལ་ལས་ནམ་ཡང་མི་གཡོ་བས་འཁྲུལ་པ་ལྟར་སྣང་བའི་དུས་ཉིད་ནའང་། མ་དག་པ་གཞི་མི་སྲིད་ཅིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལས་མ་འདས་པས། 4-1-79b སྡུག་བདེན་གྱི་གཟུགས༷་རྟག༷་པ་མ༷་ཡི༷ན། མི༷་རྟག༷་པ་མིན༷་པའི་ཡེ་ཤེས་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་སྡུག་བསྔལ་མིན་པའི་མཐའ༷་ལ༷ས་འདས༷་པ་རྟག་ཆད་བྲལ་བ་ཆོས་ཤེས་དང༷་། དོན་གཞན་གྱི་བདག་གིས་སྟོང་མི་སྟོང་རྣམ༷་པར་དག༷་པ་རྗེས་བཟོད་དང༷་། བདག་དང་བདག་མེད་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པས་མ༷་སྐྱེས༷་མི༷་འགག༷ས་ལ༷་སོ༷གས་པས༷་ཀུན་བྱང་གི་ངོ་བོར་མེད་པ་རྗེས་ཤེས་དང༷་བཞི་ནི་སྡུག་བདེན་གྱི་ཆོས་ཀུན་རང་བཞིན་གྱིས་དག་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་བཞིའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒ

【現代漢語翻譯】如同未曾改變印象的幻覺，如影像、旋轉的火把、陰影三者；又如無處可依的海市蜃樓；身語的作者無真實存在，如幻化一般。這七種現象雖然顯現，但要知道它們沒有自性，這七個譬喻是爲了阻止對現象的執著，是斷除執著的方便之法。通過斷除對這七個譬喻的執著並進行禪修，就能斷除對基礎、自性及特點等真實存在的執著，這是能夠禪修的原因。第二，平等性是方便的執持方式。在廣大的經典中說：『不要將色視為心，不要將色視為心的所有物，不要將色視為我，不要執著於色』。按照次第，經典的意義是：對於色的自性，以及『等』字所包含的青色等相狀、差別或特點，以及四種有境，不應有真實的執著，要了悟沒有執著的平等性。這四種方便是使境與有境平等。或者，也可以將空性、無相、無愿、無為四門結合起來解釋。第四，如此修習的果實，可分為總說和廣說兩部分。首先，以『苦』為例，『等』字包括集、滅、道四諦。對於境，即苦等四諦，有境則是法智忍、法智、類智忍和類智，分為四類，總共十六剎那。這十六剎那的自性，是通達一切之理，是見道。第二，廣說。諸法從本以來，其自性清凈而光明，並且從不偏離這種狀態，即使在顯現為錯覺的時候，也不可能存在不凈的基礎，並且沒有超出完全清凈的範圍。苦諦的色不是常，也不是無常的智慧，是苦法智忍；超越了苦與非苦的邊際，遠離常斷二邊，是苦法智；空無他體的自性，是苦類智忍；不是我與非我的自性，因此無生無滅，等等，在一切清凈的自性中不存在，是苦類智。這四種是了悟苦諦諸法自性清凈的四種方式。苦的...

【English Translation】 Like illusions that do not shift the impression of habitual patterns, such as images, a whirling torch, and three types of shadows; also like a city of gandharvas (celestial musicians) that appears without a basis; and like an emanation where the agent of body and speech has no true existence. These seven appearances, although they appear, should be known as lacking inherent existence. These seven examples are the means to prevent clinging to appearances, the practice of preventing attachment. By preventing attachment to these seven examples and meditating, one can prevent clinging to the true existence of the basis, nature, and characteristics, etc. This is the reason why one can meditate. Second, equality is the way to hold onto the means. In the extensive sutras, it is said: 'Do not regard form as mind, do not regard form as belonging to the mind, do not regard form as self, do not cling to form.' According to the order, the meaning of the sutra is: for the nature of form, and the characteristics, differences, or features of blue, etc., included in the word 'etc.,' and the four objects, there should be no true clinging, and one should realize the equality of no clinging. These four means are to make the object and the subject equal. Alternatively, it can also be explained by combining the four doors of emptiness, signlessness, wishlessness, and non-compoundedness. Fourth, the result of practicing in this way can be divided into two parts: summary and detailed explanation. First, taking 'suffering' as an example, the word 'etc.' includes the four noble truths of origin, cessation, and path. For the object, i.e., the four noble truths of suffering, etc., the subject is the forbearance of knowledge of dharma, the knowledge of dharma, the forbearance of subsequent knowledge, and the subsequent knowledge, divided into four categories, totaling sixteen moments. The nature of these sixteen moments is the understanding of all principles, which is the path of seeing. Second, detailed explanation. All phenomena are inherently pure and luminous from the beginning, and never deviate from this state. Even when they appear as illusions, there is no possibility of an impure basis, and they have not gone beyond complete purity. The form of the truth of suffering is not permanent, and the wisdom that is not impermanent is the forbearance of the dharma of suffering; transcending the boundary of suffering and non-suffering, being free from permanence and annihilation, is the knowledge of dharma; the nature of being empty of other's self, being completely pure, is the forbearance of subsequent knowledge; not being the nature of self and non-self, therefore being unborn and unceasing, etc., does not exist in the nature of complete purification, is the subsequent knowledge. These four are the four ways of realizing that the nature of all dharmas of the truth of suffering is pure. The aging of suffering...

ྱུ་དང་རྒྱུ་མིན་དང་བྲལ་བས་ནམ་མཁའ༷་དང་འདྲ༷་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་མི་འབྱུང་བ་མེད་པས་ཆགས༷་སོགས་ཉོན་མོངས་པ༷་སྤངས༷་པ༷་དང༷་། རབ་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བ་མེད་པས་བདེན་པར་ཡོངས༷་སུ༷་འཛིན༷་ལ༷ས་གྲོལ༷་བ༷་དང༷་། རྐྱེན་དང་རྐྱེན་མ་ཡིན་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་བརྗོ༷ད་དུ་མེ༷ད་པ་དང༷་བཞི་ནི་ལས་ཉོན་ཀུན་འབྱུང་གི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་བཞིའོ། །ཉོན་མོངས་དང་བྲལ་བའི་འགོག་པ་དང་འགོག་པ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་གང༷་གི་ཕྱིར་འགོག་བདེན་ 4-1-80a འདི༷་ཡི་དོན༷་ཚིག་ཏུ་བརྗོ༷ད་པ༷་ཡི༷་སྒོ་ནས་གཞན༷་ལ༷་སྦྱིན༷་དུ༷་མེ༷ད་པ༷་དང༷་། སྡུག་བསྔལ་ཞི་བ་དང་མ་ཞི་བ་མེད་པས་དམི༷གས་པ༷་མེ༷ད་པར༷་བྱེ༷ད་པ༷་དང༷་། བདེ་གཙང་གི་གྱ་ནོམ་དང་མི་ནོམ་པ་མེད་པས་གདོད་ནས་ཤིན༷་ཏུ༷་རྣམ༷་པར་དག༷་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་མི་འབྱུང་མེད་པར་རྟོགས་པས་ན༷ད་ཐམས་ཅད་མི༷་འབྱུང༷་ཞིང་ལྷ་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་བཞི་ནི་འགོག་བདེན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མི་དམིགས་པར་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་བཞིའོ། །ཐར་པའི་ལམ་དང་ལམ་མིན་མེད་པར་རྟོགས་ནས་ངན༷་སོང༷་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཆ༷ད་པ་དང༷་། ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོ་བྱེད་པའི་རིགས་དང་རིགས་མིན་བྲལ་བར་ཤེས་པས་འབྲས༷་བུ༷་ནི༷། མངོ༷ན་དུ༷་བྱ་ལ༷་འཁོར་གསུམ་དུ་མི༷་རྟོག༷་པ་ཉི༷ད་དང་། སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ལོག་གི་སྒྲུབ་པ་དང་སྒྲུབ་པ་མིན་པ་དང་བྲལ་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚ༷ན་མ༷་དག༷་དང༷་མ༷་འབྲེལ༷་བ་དང༷་། ཡུམ་འདི་ནི་རྣམ་མཁྱེན་དང་། དེའི་རྒྱུ་རྟག་ཕན་གྱི་གནས་སུ་འགྲོ་མི་འགྲོའི་ངེས་འབྱིན་ཡིན་མིན་དང་བྲལ་བས་བརྗོད་བྱ་དངོས༷་པོ་དང༷་། རྗོད་བྱེད་མིང༷་དང༷་གཉི༷ས་པོ༷་ལ༷་ཐ་དད་དུ་འཛིན་པའམ་ 4-1-80b བདེན་ཞེན་གྱི་ཤེས༷་པ༷་སྐྱེ༷་བ༷་མེ༷ད་པ༷་དང་བཞི་ནི༷། ལམ་བདེན་གྱི་ཆོས་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་བཞིའོ། །དེ་ལྟ་ན་སྐྱེ་མེད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ཆོས་ཀུན་གྱི་གནས་ལུགས་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ཇི་བཞིན་པར་གཟིགས་པ་ཡིན་གྱི། མི་རྟག་པར་མཐོང་བ་སོགས་ནི་མཐར་ཐུག་གི་བདེན་པ་མཐོང་བ་མིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་སོགས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་སོ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཀུན༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་བཅུ་དྲུག་ནི། བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ། མི་རྟག་སོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ལ་ཞེན་ནས་བསྒོམ་པ་ཉན་རང་གི་མཐོང་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་བྱང་སེམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལས་མངོན་དུ་བྱ་བ་མིན་པས་སྒོམ་ལམ་མ་བསྟན་ཏོ། ། 三智竟義 ལྔ་པ་མཇུག་བསྡུ་བ

【現代漢語翻譯】遠離有為和無為，如虛空般（藏文：ནམ་མཁའ༷་དང་འདྲ༷་བ་དང་།），由於沒有生起和不生起，所以斷除了貪等煩惱（藏文：ཆགས༷་སོགས་ཉོན་མོངས་པ༷་སྤངས༷་པ༷་དང༷་།），由於沒有產生和不產生，所以從真實遍計（藏文：བདེན་པར་ཡོངས༷་སུ༷་འཛིན༷་ལ༷ས་གྲོལ༷་བ༷་དང༷་།）中解脫，由於從因緣和非因緣中解脫，所以自性不可言說（藏文：ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་བརྗོ༷ད་དུ་མེ༷ད་པ་དང༷་），這四種是完全證悟了業和煩惱生起之相的四種相。由於遠離煩惱的止息和非止息這二者，因此止息諦（藏文：འགོག་བདེན་）對於此（藏文：འདི༷་）的意義，無法通過語言文字的途徑給予他人（藏文：དོན༷་ཚིག་ཏུ་བརྗོ༷ད་པ༷་ཡི༷་སྒོ་ནས་གཞན༷་ལ༷་སྦྱིན༷་དུ༷་མེ༷ད་པ༷་དང༷་།），由於沒有痛苦的寂靜和不寂靜，所以能做到無所緣（藏文：དམི༷གས་པ༷་མེ༷ད་པར༷་བྱེ༷ད་པ༷་དང༷་།），由於沒有快樂清凈的豐饒和不豐饒，所以從本初就極其清凈（藏文：གདོད་ནས་ཤིན༷་ཏུ༷་རྣམ༷་པར་དག༷་པ་དང་），由於證悟了沒有決定生起和不生起，所以一切疾病不生（藏文：ན༷ད་ཐམས་ཅད་མི༷་འབྱུང༷་ཞིང་），並且天神隨順，這四種是以正等覺的智慧，不以能取所取的方式所見的止息諦般若波羅蜜多的四種相。由於證悟了沒有解脫之道和非道，所以斷除了墮入三惡趣的生（藏文：ངན༷་སོང༷་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཆ༷ད་པ་དང༷་།），由於了知了能對治煩惱的法和非法是分離的，所以果（藏文：འབྲས༷་བུ༷་ནི༷།）是，不執著于能作、所作、作用這三輪（藏文：མངོ༷ན་དུ༷་བྱ་ལ༷་འཁོར་གསུམ་དུ་མི༷་རྟོག༷་པ་ཉི༷ད་དང་），由於遠離了顛倒和不顛倒的修持和非修持，所以與一切法的相（藏文：མཚ༷ན་མ༷་）清凈且不相關聯（藏文：དག༷་དང༷་མ༷་འབྲེལ༷་བ་དང༷་།），此般若波羅蜜多是遍知（一切種智）和，其因恒常利益之處的去與不去的決定，由於遠離了是與非，所以所說之事物（藏文：བརྗོད་བྱ་དངོས༷་པོ་དང༷་།）和，能說之名（藏文：རྗོད་བྱེད་མིང༷་དང༷་）這二者，執著為不同或者不生起實執的識（藏文：བདེན་ཞེན་གྱི་ཤེས༷་པ༷་སྐྱེ༷་བ༷་མེ༷ད་པ༷་དང་），這四種是，道諦的法性不以能取所取的方式顯現的四種相。因此，見到無生平等性，就是見到一切法的實相。所以，如實地見到痛苦等法性。見到無常等並非見到究竟的真諦，因為在真如中，無常和痛苦等是不成立的。因此，具有遠離了三十二種增益和損減之相的全知（藏文：ཀུན༷་ཤེས༷་）一剎那的十六種行相是，菩薩的見道，與此相反，執著于無常等十六種行相而修持是聲聞緣覺的見道。聲聞的道是菩薩所應知的，而不是所應證悟的，所以沒有宣說修道。三智竟義第五總結

【English Translation】 Being free from conditioned and unconditioned, like the sky (Tibetan: ནམ་མཁའ༷་དང་འདྲ༷་བ་དང་།), because there is no arising and non-arising, so abandoning afflictions such as attachment (Tibetan: ཆགས༷་སོགས་ཉོན་མོངས་པ༷་སྤངས༷་པ༷་དང༷་།), because there is no birth and non-birth, so liberated from the truly conceived (Tibetan: བདེན་པར་ཡོངས༷་སུ༷་འཛིན༷་ལ༷ས་གྲོལ༷་བ༷་དང༷་།), because of being liberated from conditions and non-conditions, so the essence is inexpressible (Tibetan: ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་བརྗོ༷ད་དུ་མེ༷ད་པ་དང༷་), these four are the four aspects of fully realizing the nature of the arising of karma and afflictions. Because of being free from both the cessation of afflictions and non-cessation, therefore the Truth of Cessation (Tibetan: འགོག་བདེན་) Regarding the meaning of this (Tibetan: འདི༷་), it is impossible to give it to others through the means of words and language (Tibetan: དོན༷་ཚིག་ཏུ་བརྗོ༷ད་པ༷་ཡི༷་སྒོ་ནས་གཞན༷་ལ༷་སྦྱིན༷་དུ༷་མེ༷ད་པ༷་དང༷་།), because there is no peace and non-peace of suffering, so it can be done without an object of focus (Tibetan: དམི༷གས་པ༷་མེ༷ད་པར༷་བྱེ༷ད་པ༷་དང༷་།), because there is no abundance and non-abundance of happiness and purity, so it is extremely pure from the beginning (Tibetan: གདོད་ནས་ཤིན༷་ཏུ༷་རྣམ༷་པར་དག༷་པ་དང་), because of realizing that there is no definite arising and non-arising, so all diseases do not arise (Tibetan: ན༷ད་ཐམས་ཅད་མི༷་འབྱུང༷་ཞིང་), and the gods follow, these four are the four aspects of the Perfection of Wisdom of the Truth of Cessation, seen without grasping at subject and object by perfect wisdom. Because of realizing that there is no path of liberation and non-path, so cutting off birth into the three lower realms (Tibetan: ངན༷་སོང༷་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བ་ཆ༷ད་པ་དང༷་།), Because of knowing that the dharma and non-dharma that can counteract afflictions are separate, so the result (Tibetan: འབྲས༷་བུ༷་ནི༷།) is, not clinging to the three wheels of agent, action, and object (Tibetan: མངོ༷ན་དུ༷་བྱ་ལ༷་འཁོར་གསུམ་དུ་མི༷་རྟོག༷་པ་ཉི༷ད་དང་), because of being free from the practice and non-practice of inverted and non-inverted mind, so the characteristics (Tibetan: མཚ༷ན་མ༷་) of all dharmas are pure and unrelated (Tibetan: དག༷་དང༷་མ༷་འབྲེལ༷་བ་དང༷་།), this Mother (Prajnaparamita) is the Omniscient (Sarvajnana) and, the determination of going and not going to the place of constant benefit as its cause, because of being free from yes and no, so the things to be said (Tibetan: བརྗོད་བྱ་དངོས༷་པོ་དང༷་།) and, the name that can be said (Tibetan: རྗོད་བྱེད་མིང༷་དང༷་) these two, clinging to them as different or Not generating knowledge of true clinging (Tibetan: བདེན་ཞེན་གྱི་ཤེས༷་པ༷་སྐྱེ༷་བ༷་མེ༷ད་པ༷་དང་), these four are, the four aspects of the nature of the Path Truth not appearing as subject and object. Therefore, seeing the unborn equality is seeing the reality of all dharmas. Therefore, seeing the nature of suffering and so on as it is. Seeing impermanence and so on is not seeing the ultimate truth, because in suchness, impermanence and suffering and so on are not established. Therefore, the sixteen aspects of a moment of the Omniscient (Tibetan: ཀུན༷་ཤེས༷་) with the aspect of being free from thirty-two kinds of addition and subtraction are, the Path of Seeing of a Bodhisattva, and conversely, clinging to the sixteen aspects of impermanence and so on and meditating is the Path of Seeing of a Hearer and Solitary Realizer. The path of the Hearer is to be known by the Bodhisattva, not to be realized, so the Path of Meditation is not taught. The Meaning of the Three Wisdoms is Complete Fifth Conclusion

། དེ༷་ལྟར༷་རྣམ་མཁྱེན་མཚོན་པའི་ཆོས་བཅུ་འདི༷་དང༷་། ཡང༷་ལམ་ཤེས་ཀྱི་ཆོས་བཅུ་གཅིག་པོ་འདི༷་དང༷་། གཞི་ཤེས་མཚོན་པའི་ཆོས་དགུ་པོ་ཡང༷་འདི༷་ཡི༷ན་ཏེ། རྣམ༷་པ་གསུམ༷་པོ༷་འདི༷་དག་གིས་ནི༷་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་གན༷ས་སྐབས༷་གསུམ༷་པོ༷་དག༷་གི་མཇུག་སྡུད་ཀྱི་མདོ་སྦྱོར་གྱིས་དོན་ 4-1-81a རྫོགས༷་པར༷་ཡོངས༷་སུ༷་བསྟན༷་པ༷་ཡི༷ན་ཏེ། མཁྱེན་གསུམ་བསྡུས་པས་སྦྱོར་བཞི་ཡང་བསྡུས་པར་འགྱུར་བས་སོ། །དེ་ཡང་མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་ཡུམ་འདི་ནི་ཆོས་གང་ཡང་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན། འདས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་སོགས་གསུངས་པ་འདི་གཞི་ཤེས་ཀྱི་མཇུག་སྡུད་སྟོན་པའི་ཚིག་དང་། ཡང་རབ་འབྱོར་ཡུམ་འདི་ནི་ཁམས་གསུམ་ལས་འདའ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་སོགས་གསུངས་པ་འདི་ལམ་ཤེས་ཀྱི་དང་། ཡང་རབ་འབྱོར་ཡུམ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟེར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་འདོར་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན། ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་མཇུག་སྡུད་དེ་སྐབས་གསུམ་རྫོགས་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐབས་བསྡུ་བ་ནི། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོགས༷་པའི༷་རྒྱན༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ཤེས༷་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱི་སྐབས༷་ཏེ་གསུམ༷་པའི་བཤད་པ༷འོ༷། ། 廣說所修四加行 གཉིས་པ་འཇུག་པ་སྦྱོར་བཞིའི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས། དབང་དུ་བྱ་བ་རྒྱུ་འབྲས་དང་། བརྟན་པ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། 廣說攝持因果分法 དང་པོ་ལ་གཉིས། དབང་དུ་བྱ་བའི་རྒྱུ་རྣམ་ཀུན་ 4-1-81b དང་། དབང་དུ་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་རྩེ་མོའི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། 廣說攝持因正等加行分法 དང་པོ་ལ་གཉིས། སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་བསྐྱེད་པ་དང་། སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་སྒོམ་རིམ་མོ། ། 證得加行差別 དང་པོ་ལ་སྦྱོར་བའི་རྣམ་པ། སྦྱོར་བ་པོ་གང་ཟག །སྦྱོར་བ་རང་གི་ངོ་བོ། སྦྱོར་བའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆོས་དང་བཞི། 加行相 དང་པོ་ལ་མདོར་བསྟན་དང་། རྒྱས་བཤད་གཉིས། 略說 དང་པོ། དེ་ལྟར་གཞི་ལམ་རྣམ་པའི་ཆོས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི་གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་བརྒྱ་དོན་གསུམ་པོ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འབྲེལ་དུ་བསྒོམ་པ་ཡིན་ལ། ཤེས་རྣམ་དོན་རྣམ་དུ་རྩོད་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ་གཉིས་ཀ་ལྡོག་པས་ཕྱེ་བ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ཡང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་མཚན་འཛིན་འཇོམས་པ་དང་། སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཤེར་ཕྱིན་ཡིན་ཀྱང་སྒོམ་ཚུལ་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་མེད་གསུམ་རྟོགས་པའི་ཆེད་དུ་དང་། སྦྱོར་བ་ཡང་བཞི་ཀ་ལ་འཇུག་པས་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དོན་གསུམ་མཐར་ཆགས་སུ་དཀྱུས་ཐོགས་གཅིག་ལ་བསྒོམ་པ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་ཆ་ཚང་བའི་རྒྱ་ཆེ་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་དོན་ཡི

【現代漢語翻譯】因此，這十種象徵一切智的法，以及這十一種象徵道智的法，還有這九種象徵基智的法，這三種法實際上完整地展示了三種智慧的三種狀態的最終總結，通過經文的結合，意義得以圓滿地顯現。因為總結了三種智慧，也就等同於總結了四種加行。正如經文所說：『善現，此般若波羅蜜多並非獲得任何法，亦非捨棄任何法。』等等，這些話語顯示了基智的最終總結；又如『善現，此般若波羅蜜多並非超越三界。』等等，這些是關於道智的；又如『善現，此般若波羅蜜多並非從諸佛之法中施予或捨棄獨覺之法。』等等，這些話語是關於一切智的最終總結，從而完整地展示了這三種狀態。總結這些狀態就是：所謂《般若波羅蜜多教授論，現觀莊嚴》，是關於一切種智之第三階段的解釋。廣說所修四加行第二，詳細解釋進入四加行的支分，分為兩部分：攝持因果和穩固因果的支分。廣說攝持因果分法第一部分分為兩部分：攝持之因——一切種相，以及攝持之果——頂位加行的詳細解釋。廣說攝持因正等加行分法第一部分分為兩部分：在相續中生起特殊的加行，以及在相續中生起特殊加行后的修習次第。證得加行差別第一部分包括加行的相、加行者、加行自身的體性，以及加行的前行法，共四點。加行相第一部分分為略說和廣說兩部分。略說第一點：如此，對於基、道、相之法，爲了對治顛倒的執著，需要將一百七十三種智慧以方便與智慧相結合的方式進行修習。爭論識相和義相沒有任何意義，因為二者是通過遮遣而區分的。雖然這是遠離生、滅、住三者的般若波羅蜜多，但爲了證悟三種無生，才需要通過修習的方式。並且，由於四種加行都包含在內，因此要將三種智慧的一百七十三種相，次第井然地在一個座上進行修習。原因是，它具有完整無缺的道的相貌，意義廣大。

【English Translation】 Therefore, these ten dharmas that symbolize omniscience, and these eleven dharmas that symbolize the path wisdom, and also these nine dharmas that symbolize the base wisdom, these three aspects actually completely demonstrate the final summary of the three states of the three wisdoms, and the meaning is completely revealed through the combination of the sutras. Because the three wisdoms are summarized, it is equivalent to summarizing the four applications. As the sutra says: 'Subhuti, this Prajnaparamita does not obtain any dharma, nor does it abandon any dharma.' etc., these words show the final summary of the base wisdom; and as 'Subhuti, this Prajnaparamita does not transcend the three realms.' etc., these are about the path wisdom; and as 'Subhuti, this Prajnaparamita does not give or abandon the dharma of the solitary Buddhas from the dharmas of the Buddhas.' etc., these words are about the final summary of omniscience, thus completely demonstrating these three states. Summarizing these states is: The so-called 'Prajnaparamita Upadesha Shastra, Abhisamayalankara', is an explanation of the third stage of all-knowingness. Extensive explanation of the four practices to be cultivated Secondly, the detailed explanation of the limbs of entering the four practices is divided into two parts: the limbs of holding cause and effect, and the limbs of stabilizing cause and effect. Extensive explanation of the method of holding cause and effect The first part is divided into two parts: the cause of holding - all aspects, and the detailed explanation of the result of holding - the peak practice. Extensive explanation of the method of holding the cause of correct and equal practice The first part is divided into two parts: generating special practices in the continuum, and the order of practice after special practices have arisen in the continuum. Attaining the difference of practice The first part includes the aspect of practice, the practitioner, the nature of the practice itself, and the preliminary dharma of the practice, a total of four points. Aspect of practice The first part is divided into two parts: a brief explanation and a detailed explanation. Brief explanation The first point: Thus, for the base, path, and aspect dharmas, in order to counteract inverted clinging, the one hundred and seventy-three wisdoms need to be cultivated in a way that combines skillful means and wisdom. There is no point in arguing about the aspect of consciousness and the aspect of meaning, because the two are distinguished by negation. Although this is the Prajnaparamita that is free from the three of arising, ceasing, and abiding, it is necessary to realize the three non-arisings through the method of cultivation. And, since all four practices are included, the one hundred and seventy-three aspects of the three wisdoms should be cultivated in an orderly manner in one session. The reason is that it has the complete and flawless aspect of the path, and the meaning is vast.

ན་གྱི་ཕྱོགས་རེ་བ་མིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་ཀྱང་ལམ་གྱི་ཐབས་རྒྱ་ཆེ་བའང་ 4-1-82a ཚང་དགོས་པས། དཔེར་ན་སེམས་བསྐྱེད་སོགས་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་ཀུན་མངོན་རྫོགས་ཚོགས་ལམ་དུ་བསྒོམ་པ་ནི། མཐོང་སྤང་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་དང་། སྦྱོར་ལམ་རྩེ་སྦྱོར་དེ་སྤང་བ་གཉེན་པོའི་ཆ་ཤས་དང་། མཐར་གྱིས་པ་ཐག་བསྲིང་བའི་གཉེན་པོའོ། །གཞི༷་བདེན་བཞིའི་དོན་ཤེས༷་པ༷་ཡི༷་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བྱེ༷་བྲག༷་རྣམ༷ས་ལ། རྣམ༷་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་གཉེན་པོའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དམ། ཡང་ན་དོན་རྣམ་དེ༷་འཇལ་བྱེད། ཤེས་བྱ་ཀུན༷་མཁྱེན༷་ཉི༷ད་ནི༷་གཞི་ལམ་རྣམ་པས་རྣམ༷་གསུ༷མ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཕྱིར༷། རེ་རེ་བ་མ་ཡིན་པས་བསྡུས་ན་རྣམ་པ་དེ༷་ནི་ཡང་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་དུ༷་འདོ༷ད་དོ། ། 廣說 གཉིས་པ་ལ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྣམ་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གསུམ། 廣說基智相 དང་པོ། མདོ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེར་ཕྱིན་འདི་ནི་མ་མཆིས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །རབ་འབྱོར་ནམ་མཁའ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡུམ་ནི་མེད་པའི་ཕར་ཕྱིན་ནོ། །ཞེས་སོགས་སོ། །གཞི་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་མེ༷ད་པའི༷་རྣམ༷་པ༷་ནས༷་བཟུང༷་སྟེ༷། མི༷་གཡོ༷་བ༷་ཡི༷་རྣ༷མ་པའི༷་བར༷་དུ་བདེན༷་པ༷་སོ༷་སོ༷་ལ༷་བཞི༷་རེ་དང༷་། ལམ༷་ལ༷་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ 4-1-82b པའི་ལྡོག་ཆ་ནས་བསྟན་པ་བཞི་ཉན་རང་དང་ཐུན་མོང་གི་རྟོགས་བྱ་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་རང་རྒྱལ་གྱི་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་རྟགས་ལ་མཉམ་རྗེས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་རྨི་ལམ་དང་སྒྱུ་མ་ལྟར་རྟོགས་པ་སོགས་དཔེ་ལྔས་བསྟན་པ་དང་། མཉམ་བཞག་ཏུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་སོགས་དྲུག་ནི་རང་རྒྱལ་ལ་ཕྱི་དོན་རང་བཞིན་མེད་པ་ཁོ་ནའི་ཆ་ལས་བཞག་ཅིང་། ཐེག་ཆེན་དུ་ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་གྱིས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་པར་བཟུང་དགོས་ལ་དེ་ལྟར་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དེ༷་ནི༷་བཅོ༷་ལྔར༷་བཤ༷ད་པ་སྟེ་བསྡོམས་པས་ཉེར་བདུན་ནི་གཞི་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ། རྟག་པར་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དོན་དམ་དུ་མི་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་གཙང་བ་སོགས་བདག་གིས་དབེན་པའི་རྣམ་པ་དང་། བདག་འཛིན་གྱིས་མི་བརྫི་བའི་རྣམ་པ་སྟེ་འདི་བཞི་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་བཞིའོ། །སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་གནས་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྐྱེ་འགག་མེད་པ་ནམ་མཁའི་ཚུལ་དང་། རྟོག་དཔྱོད་དང་བྲལ་བ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དང་། དོན་དམ་དུ་མིང་བཞིའི་ཕུང་པོ་མེད་པ་མིང་མེད་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། དེ་དག་རིམ་པ་ལྟར། རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་རབ་སྐྱེ། རྐྱེན་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་ 4-1-83a པའོ། །འགྲོ་འོང་གི་ཐོབ་བྱར་མེད་པས་འགྲོ་བ་མེད་པའི་དང་། རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་མི་འཕྲོག་པའི་གཟུང་དུ་མེད་པའི་མི

【現代漢語翻譯】並非只偏重於某一方面，而是所有事物都應在空性(Shunyata)中達到同一境界，同時也要具備廣闊的修行方法，例如發菩提心等。在資糧道上修習圓滿正覺，是爲了對治見道所斷之煩惱，而加行道頂位之修習則是對治所斷煩惱的一部分，最終是爲了對治逐漸蔓延的煩惱。瞭解四聖諦之真義的智慧之差別，被稱為『相』，它是對治煩惱的特徵，或者說是衡量真理的標準。由於遍知一切所知是基於基、道、相三者而產生的，因此並非各自獨立，而是可以歸納為三種相。廣說第二部分，詳細闡述基智、道智、一切智之相，分為三點。廣說基智相第一點，經文如下：『世尊，此般若波羅蜜多(Prajnaparamita，完美智慧)是無之彼岸。』善現(Subhuti，須菩提)，如同虛空不存在一樣，母親也是不存在的彼岸。等等。』基智之相從『無之相』開始，到『不動之相』之間，每個諦(Satya，真理)各有四種相，從人無我(Pudgalanairatmya，人無我)的角度闡述的四種相，是聲聞(Shravaka，聽聞者)和獨覺(Pratyekabuddha，獨覺者)共通的所證悟之境。在此基礎上，獨覺又將所執著之事物分為自性空(Svabhavasunyata，自性空)的能立和所立兩部分，在證悟之後，以夢幻和幻術等五種比喻來闡述。在等持(Samadhi，禪定)中，沒有一切煩惱等等六種相，這些都是僅從獨覺所證悟的外境無自性(Nihsvabhava，無自性)的角度來安立的。在大乘(Mahayana，大乘)中，必須如實理解諸法無自性之義，如此一來，道的相被闡述為十五種，總共二十七種是基智之相，即無常之相、勝義中不生之相、遠離作者和清凈等我之相、不被我執所染之相，這四種相即是無常、苦、空、無我之相。沒有痛苦產生之相，不生不滅如同虛空之相，遠離思慮和分別的不可言說之相，勝義中沒有名相的蘊(Skandha，蘊)的名相之相。這些相依次是：因、集、生起之相，以及遠離緣起之相。由於沒有往來可得，所以沒有去來之相，以及不被相所奪取的不可得之相。

【English Translation】 It is not that one side is emphasized, but that all things should reach the same state in emptiness (Shunyata), and at the same time, there must be broad methods of practice, such as generating Bodhicitta (the mind of enlightenment). Cultivating perfect enlightenment on the path of accumulation is to counteract the afflictions that are abandoned on the path of seeing, and the practice of the peak of the path of joining is part of counteracting the afflictions to be abandoned, and ultimately to counteract the gradually spreading afflictions. The differences in the wisdom of understanding the true meaning of the Four Noble Truths are called 'aspects', which are the characteristics of counteracting afflictions, or the criteria for measuring truth. Since the omniscient knowledge of all knowable things arises based on the base, path, and aspects, they are not independent of each other, but can be summarized into three aspects. Extensive Explanation The second part elaborates on the aspects of base wisdom, path wisdom, and all-knowing wisdom, divided into three points. Extensive Explanation of the Aspects of Base Wisdom The first point, the sutra is as follows: 'Bhagavan (Blessed One), this Prajnaparamita (Perfection of Wisdom) is the other shore of non-existence.' Subhuti, just as space does not exist, the mother is also the other shore of non-existence. And so on.' The aspect of base wisdom starts from the 'aspect of non-existence' to the 'aspect of immovability', each Truth (Satya) has four aspects, and the four aspects elaborated from the perspective of the selflessness of the person (Pudgalanairatmya) are the common objects of realization for the Shravakas (Listeners) and Pratyekabuddhas (Solitary Realizers). On this basis, the Pratyekabuddhas further divide the objects of attachment into the establishment and the established parts of self-nature emptiness (Svabhavasunyata), and after realization, they use five metaphors such as dreams and illusions to elaborate. In Samadhi (meditative concentration), there are six aspects such as the absence of all afflictions, which are established only from the perspective of the external object's lack of self-nature (Nihsvabhava) realized by the Pratyekabuddhas. In Mahayana (Great Vehicle), one must truly understand the meaning of the selflessness of all dharmas, so that the aspects of the path are elaborated as fifteen kinds, and a total of twenty-seven kinds are the aspects of base wisdom, namely the aspect of impermanence, the aspect of non-arising in ultimate truth, the aspect of being away from the self of the creator and purity, and the aspect of not being contaminated by self-grasping, these four aspects are the aspects of impermanence, suffering, emptiness, and selflessness. The aspect of no place for suffering to arise, the aspect of non-arising and non-ceasing like space, the aspect of being free from thought and discrimination and being inexpressible, and the aspect of the absence of aggregates (Skandha) of names in ultimate truth. These aspects are in order: the aspect of cause, origin, and arising, and the aspect of being away from dependent origination. Because there is no coming and going to be obtained, there is no aspect of going and coming, and the aspect of unobtainability that is not taken away by aspects.

་འཕྲོག་པའི་དང་། དོན་དམ་དུ་དྲི་མ་ཟད་པར་བྱར་མེད་ཅིང་མི་འཛད་པ་མི་ཟད་པའི་དང་། དོན་དམ་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་འགོག་པ་ཞི་བ་གྱ་ནོམ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ལམ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་བདག་མེད་པར་རྟོག་པ་བྱེད་པ་པོ་མེད་པའི་དང་། རིགས་པའི་ལམ་ཤེས་པ་པོ་མེད་པའི་དང་། རང་རྒྱུད་ལོག་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་སྒྲུབ་པའམ་གོ་འཕོ་བ་པོ་མེད་པའི་དང་། ལས་ཉོན་ལས་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་འདུལ་བ་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པ་བཞི་པོ་ལམ་རྣམ་བཞི་དང་སྦྱར་ཞིང་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཉན་རང་གི་མཁྱེན་པའོ། །དེ་དག་ནི་ཉོན་སྒྲིབ་ཀྱི་གཉེན་པོ་མཐོང་ལམ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །རང་རྒྱལ་ལ་དེའི་སྟེང་དུ་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་རྟོགས་ཡོད་པས། ཤེས་སྒྲིབ་རགས་པའི་གཉེན་པོ་མཐོང་སྒོམ་མཉམ་རྗེས་གཉིས་ལས། དང་པོ། སྒོམ་ལམ་རྗེས་ཐོབ་ཟག་བཅས། གཟུང་བ་ངོ་བོ་མེད་པར་རྟོགས་པ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་སྒྲ་བརྙན་གྱི་དང་། མ་འགགས་ 4-1-83b པ་མིག་ཡོར་གྱི་རྣམ་པ་དང་། གཟོད་ནས་ཞི་བ་སྨིག་རྒྱུའི་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྒྱུ་མ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་ལྔའོ། །དེ་ལྔ་ནི་ཤེས་སྒྲིབ་རགས་པའི་གཉེན་པོ་སྒོམ་ལམ་མོ། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱི་དོན་མེད་པའམ། ཕྱི་དོན་མེད་པས་ན་ཕྱི་དོན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་དོན་རྣམ་བྱང་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། ཀུན་ཉོན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་གོས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་། དེའི་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བའི་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་དང་། རང་གི་རྟོགས་པ་ལ་གཟུང་བར་བྱར་རློམ་པ་མེད་པའི་དང་། ཕྱི་དོན་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཐོབ་ཟིན་ལས་མི་ཉམས་པར་རྟོགས་པས་ན། མི་གཡོ་བའི་རྣམ་པ་སྟེ། མཐོང་ལམ་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གཞི་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་མཐའ་དག་བདེན་བཞིར་འདུ་བ་ལས་དབྱེ་བསྡུའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྐབས་འདིར་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་དུ་བསྡུས་ཏེ་བསྒོམས་པའོ། ། 廣說道智相 གཉིས་པ། ལམ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པའང་། རྒྱུ༷་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་སྤང་གཉེན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་དང༷་། ལམ༷་བདེན་དམ་བཅའ་དང་འཐད་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་དང༷་། སྡུག༷་བསྔལ༷་བདེན་པ་མཚན་ཉིད་ 4-1-84a ཀྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་དང༷་། འགོག༷་པའི་བདེན་པ༷་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ལ༷་ནི༷། གོ༷་རིམ༷་བཞིན༷་དུ་དེ༷་ད༷ག་ཆགས་བྲལ་གྱི་རྣམ་པ་སོགས་བརྒྱ༷ད་དང༷་། ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པ་སོགས་བདུན༷་དང༷་ནི༷། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་སོགས་ལ་ལྔ༷་དང་། ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སོགས་བཅུ༷་དྲུག༷་ཅེས༷་ལམ་ཤེས་ལ་རྣམ་པ་སོ་དྲུག་ཏུ་བསྒྲགས༷་སོ༷། །མདོ་ནི། འདོད་ཆགས་

【現代漢語翻譯】『斷除』，以及『究竟而言，煩惱已盡，無可再盡，永不耗盡』，『究竟而言，無生』之相，將『止息』與『寂靜殊勝，決定顯現』之相連結。將『進入道』與『了悟無我，無作者』，『通達理路，無知者』，『從自續邪見中，建立或轉變非顛倒』，以及『以道從業惑中決定解脫，無調伏煩惱者』這四種道相，與四道相連結，這是聲聞緣覺了悟人無我的智慧。這些是煩惱障的對治，無漏見道的智慧。對於自證者而言，在此之上，有對所取無自性的了悟。這是粗分所知障的對治，即見道和修道中的同分和后得位。首先是修道后得位，是有漏的。了悟所取無實，如夢幻之相；無生，如回聲；無滅，如眼翳；本初寂靜，如陽焰；自性涅槃，如幻術。這五種是粗分所知障的對治，即修道。同性智了悟一切皆無外境，或因無外境而無一切煩惱之相，了悟其自性；同樣，了悟外境無清凈之相；了悟無有俱生煩惱的習氣沾染之相；了悟無有色等差別戲論之相；了悟于自證中無有可執為所取之相；以及了悟已證得外境無實后，永不退轉，故爲了悟不動的相。這是見道，是所知障的對治。如是，基智的一切相，皆可歸納為四諦，但因分類和歸納的差別，此處歸納為二十七種而修習。廣說道智相第二，道智之相，也從『因，集諦，從斷除對治的角度』來闡述，『道，道諦，從立誓和理證的角度』來闡述，『苦，苦諦，從體性的角度』來闡述，『滅，滅諦，從空性的角度』來闡述。按照次第，將離貪之相的八種，無量之相的七種，無常之相的五種，以及外空性之相的十六種，總共三十六種道智之相宣說出來。經中說：『貪慾……』

【English Translation】『Cutting off』, and 『ultimately, afflictions are exhausted, cannot be further exhausted, and never depleted』, 『ultimately, unborn』 aspects, connecting 『cessation』 with 『peaceful and excellent, definite manifestation』 aspects. Connecting 『entering the path』 with 『realizing selflessness, no author』, 『understanding the path of reasoning, no knower』, 『establishing or transforming non-inverted from self-continuum wrong views』, and 『liberating from karma and afflictions through the path, no tamer of afflictions』 these four aspects of the path, with the four path aspects, this is the wisdom of Hearers and Solitary Buddhas realizing the selflessness of persons. These are the antidotes to the afflictive obscurations, the stainless wisdom of the path of seeing. For the self-realized, above this, there is the realization of the non-inherent existence of what is grasped. This is the antidote to the coarse aspect of the cognitive obscurations, namely the co-occurring and subsequent stages in the path of seeing and the path of meditation. First, the subsequent stage of the path of meditation is contaminated. Realizing that what is grasped is unreal, like the aspect of a dream; unborn, like an echo; undiminished, like an eye disease; primordially peaceful, like a mirage; realizing that self-nature is nirvana, like an illusion. These five are the antidote to the coarse aspect of the cognitive obscurations, namely the path of meditation. The wisdom of equality realizes that all is without external objects, or because there are no external objects, there are no afflictions, realizing its own nature; similarly, realizing that external objects have no pure aspect; realizing that there is no contamination of the habitual tendencies of co-emergent afflictions; realizing that there is no proliferation of distinctions such as form; realizing that in self-realization there is no aspect that can be grasped as the object; and realizing that having attained the realization of the unreality of external objects, one never regresses, hence realizing the aspect of immovability. This is the path of seeing, the antidote to the cognitive obscurations. Thus, all aspects of the ground consciousness can be summarized into the Four Noble Truths, but due to the differences in classification and summarization, here they are summarized into twenty-seven types and practiced. Extensive Explanation of the Aspects of Path Wisdom Second, the aspects of path wisdom are also explained from the perspective of 『cause, the truth of origin, from the angle of abandoning the antidote』, 『path, the truth of the path, from the angle of making a vow and reasoning』, 『suffering, the truth of suffering, from the angle of characteristics』, 『cessation, the truth of cessation, from the angle of emptiness』. In sequence, the eight aspects of detachment, the seven aspects of immeasurability, the five aspects of impermanence, and the sixteen aspects of outer emptiness, a total of thirty-six aspects of path wisdom are proclaimed. The sutra says: 『Desire...』

དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་སོགས་སོ། །ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་སྤང་གཉེན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ལ། རྒྱུ་ཡི་རྣམ་པ་ལ། འཁོར་བའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ། འདོད་པ་མ་ཐོབ་པ་ལ་འཕྲད་པར་འདོད་པའི་འདོད་འདུན་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་ཆགས་བྲལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་ཐོབ་པ་ལ་སྲེད་ཅིང་ཞེན་པའི་གཉེན་པོ་མི་གནས་པའི་དང་། དེའི་དབང་གིས་ཡང་སྲིད་ལ་དགའ་བའི་གཉེན་པོ་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །སྲིད་པ་ཀུན་ནས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དུག་གསུམ་གྱི་གཉེན་པོར། འདོད་ཆགས་མེད་པའི་དང་། ཞེ་སྡང་མེད་པའི་དང་། གཏི་མུག་མེད་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །རབ་སྐྱེའི་རྣམ་པ་སྔ་ཕྱི་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཀུན་རྟོག་སྤོང་བྱེད་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ 4-1-84b གཅིག་གོ། ཀུན་འབྱུང་རྐྱེན་རྣམས་སེམས་ཅན་དུ་མངོན་ཞེན་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་སེམས་ཅན་མེད་རྟོག་གི་རྣམ་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་ལ་བརྒྱད་དོ། །ལམ་བདེན་དམ་བཅའ་དང་དེ་འཐད་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ལ། དང་པོ་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ནི། བགྲང་དུ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ལ་སྐབས་འབྱེད་པས་ན་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །ཅི་ལྟར་ཚད་མེད་པའི་ལམ་ཡིན་ཞེ་ན་ཚད་མེད་པའི་ལམ་དུ་འཐད་དེ། འཁོར་འདས་ཀྱི་མཐའ་གཉིས་དང་མ་འབྲེལ་བའི་རྣམ་པ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དུ་འཛིན་པས་སོ། །རིག་པའི་ངོ་བོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཐ་མི་དད་པར་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་དམ་བཅའ། དེ་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ་དམན་པ་ཉན་རང་གི་ས་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པས་ཤིན་ཏུ་རིགས་པའོ། །སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་བདག་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ན། ཆོས་ཉིད་གཞལ་དུ་མེད་པའི་རྣམ་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྒྲུབ་པའོ། །ངེས་འབྱིན་གྱི་ངོ་བོ་དོན་དམ་པར་ཆོས་གང་ལ་ཡང་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཕྱི་མ་ལ་འཐད་པ་དྲི་བཀོད་མ་མཛད་པ་ནི་གདུལ་བྱ་ཉེ་བའི་བསམ་ངོ་ལ་ལྟོས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་བདུན་ནོ། །སྡུག་བདེན་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ 4-1-85a བཤད་པ། དང་པོ་སྐད་ཅིག་གིས་འགྱུར་བའི་མི་རྟག་པའི་དང་། སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གང་རུང་དང་ལྡན་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དོན་གཞན་གྱི་བདག་གིས་དབེན་པའི་སྟོང་པ་དང་། བདག་རང་གི་ངོ་བོས་དབེན་པའི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་སྟེ། དེ་བཞི་རང་མཚན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་གཅིག་པས་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་རྣམ་པ་ནི་སྤྱི་མཚན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་སྡུག་བདེན་གྱི་ལྔའོ། །འགོག་བདེན་སྟོང་ཉིད་དམ་དྲི་བྲལ་གྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ལ། དང་པོ་གློ་བུར་དྲི་བྲལ་གྱི་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དང་། གཉིས་ཀ་སྟོང་པ་ཉིད་གསུམ་ནི་སྡུག

【現代漢語翻譯】『因為無所緣故。』等等。從斷除與對治的角度闡述集諦，關於因的形態：輪迴之因的主要方面，對於未獲得的慾望，想要與之相遇的慾望，斷除這種慾望的對治是離欲的形態；對於已獲得的，貪戀執著的對治是不安住的形態；以及由於這種力量，對於來世感到歡喜的對治是寂滅戲論的形態，共有三種。生起一切存在的因是三種毒，對於這三種毒的對治：無貪的形態，無嗔的形態，以及無癡的形態，共有三種。關於極生的形態，斷除前後一切顛倒錯亂的遍計所生的煩惱，是無煩惱的形態，只有一種。斷除對於集起之因顯現為有情的執著，其對治是無有情之想的形態，這樣，關於因的集諦共有八種。從立宗和論證的角度闡述道諦，首先，道的體性是：由於能夠救度無數的有情，所以具有無量的形態。如果問道：『為何是無量的道呢？』可以回答說：『因為是無量的道才是合理的。』因為它執持不與輪迴和涅槃二邊相連的形態，是無上菩提的緣故。關於智慧的體性，立宗為證悟一切法在法界中無有差別的體性。這是合理的，因為它不執持下劣的聲聞和緣覺的地位為殊勝的形態，所以非常合理。關於修證的體性，是不分別二取的智慧。通過這種智慧如何修證呢？如實地修證法性不可衡量的形態。關於決定的體性，是對任何法都不執著的勝義智慧。對於後者沒有提出問題，是因為取決於所化眾生相應的意樂。這樣，道的形態共有七種。從苦諦的自相角度進行闡述：首先，是剎那變化的無常；以及與三種痛苦中的任何一種相合的痛苦；以及遠離異體之我的空性；以及遠離自體之我的補特伽羅無我，這四種是就自相而言的。所有這些也都是在法無我的自性中合一的，無相的形態是共相，這樣，關於苦諦共有五種。從滅諦的空性或離垢的角度進行闡述：首先，是遠離突發垢染的外空性形態；內空性的形態；以及二者皆空的形態，這三種是苦。

【English Translation】 'Because there is no object of focus.' and so on. Explaining the Truth of Origin (Samudaya Satya) from the perspective of abandonment and antidote, regarding the aspect of cause: the main aspect of the cause of cyclic existence (samsara), for desires not yet obtained, the desire to encounter them, the antidote to abandoning this desire is the aspect of detachment from desire; for those already obtained, the antidote to craving and attachment is the aspect of non-abiding; and due to this power, the antidote to delighting in rebirth is the aspect of pacifying the proliferation of near-attachment, there are three in total. The cause of the arising of all existence is the three poisons, the antidotes to these three poisons: the aspect of non-attachment, the aspect of non-hatred, and the aspect of non-ignorance, there are three in total. Regarding the aspect of supreme birth, abandoning the afflictions arising from the perverted conceptualizations that conceptualize everything as before and after, is the aspect of non-affliction, there is only one. Abandoning the clinging to sentient beings as the manifestation of the causes of origin, its antidote is the aspect of non-sentient thought, thus, regarding the Truth of Origin of cause, there are eight in total. Explaining the Truth of the Path (Marga Satya) from the perspective of assertion and its validity, first, the nature of the path is: because it liberates countless sentient beings, it has the aspect of immeasurability. If asked, 'Why is it an immeasurable path?' it can be answered, 'Because it is reasonable that it is an immeasurable path.' Because it holds the aspect of not being connected to the two extremes of cyclic existence and nirvana, it is the reason for unsurpassed enlightenment (bodhi). Regarding the nature of wisdom, the assertion is the nature of realizing that all phenomena are undifferentiated in the realm of dharma (dharmadhatu). This is reasonable, because it does not hold the inferior status of hearers (shravakas) and solitary realizers (pratyekabuddhas) as supreme, so it is extremely reasonable. Regarding the nature of accomplishment, it is the wisdom that does not discriminate between the two selves (subject and object). How is it accomplished through this wisdom? It accomplishes the immeasurable aspect of the nature of reality without perversion. Regarding the nature of ascertainment, it is the ultimate wisdom that is not attached to any dharma. The reason why no question was posed regarding the latter is because it depends on the corresponding intention of the beings to be tamed. Thus, there are seven aspects of the path. Explaining from the perspective of the characteristics of the Truth of Suffering (Dukkha Satya): first, it is the impermanence of momentary change; and the suffering that is combined with any of the three sufferings; and the emptiness that is devoid of a self of a different entity; and the absence of a self of a person (pudgala) that is devoid of a self of its own entity, these four are in terms of their own characteristics. All of these are also unified in the nature of the absence of self of phenomena (dharma-nairatmya), the aspect of no characteristic is the general characteristic, thus, regarding the Truth of Suffering, there are five in total. Explaining from the perspective of the emptiness or stainlessness of the Truth of Cessation (Nirodha Satya): first, it is the aspect of external emptiness that is free from sudden stains; the aspect of internal emptiness; and the aspect of emptiness of both, these three are suffering.

་བསྔལ་འགོག་པའི་རྣམ་པའོ། །གློ་བུར་དྲི་བྲལ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དང་། ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། འདུས་མ་བྱས་སྟོང་ཉིད་དང་། མཐའ་ལས་འདས་པ་སྟོང་ཉིད་དང་། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དོར་བ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་བརྒྱད་ནི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་རྣམ་པ་བྲལ་བས་ཉོན་མོངས་ཞི་བའི་རྣམ་པའོ། །དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ 4-1-85b རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་གཅིག་ནི་མྱང་འདས་གྱ་ནོམ་པའི་རྣམ་པའོ། །དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གསུམ། ངེས་འབྱུང་ལ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཅི་ལྟར་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་གཅིག་པུ། གང་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་དེ་ཡང་སྟོང་ཉིད་དུ་དབྱེར་མེད་ཀྱང་། སྟོང་གཞི་ཆོས་ཅན་ལ་ལྟོས་ཏེ་ལོག་རྟོག་བསལ་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གསུངས་པ་དེ་སྐབས་དེ་དག་ཏུ་གང་ལ་གང་སྦྱར་ཡང་རུང་མོད་འདི་ལྟར་སྦྱར་བའི་གོ་བ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་ལམ་ཐམས་ཅད་བདེན་བཞིར་འདུ་བས་དེ་དག་གི་དབྱེ་བ་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་བསྟན་ཏོ། ། 廣說遍智相 གསུམ་པ། རྣམ་མཁྱེན་ནི་གཞི་ལམ་རྣམ་པ་མ་ལུས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཀུན་ཏེ་སྔ་མ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་མོད། འདི་དྲ༷ན་པ༷་ཉེ༷ར་བཞ༷ག་ན༷ས་བཟུ༷ང་སྟེ༷། འབྲས་བུ་ས༷ངས་རྒྱས༷་རྣ༷མ་པ༷འི་མཐ༷ར་ཐུ༷ག་རྣམ༷ས། ཡུལ་ཅན་གཉེན་པོ་ལ༷མ་གྱི༷་བདེ༷ན་པ༷འི་རྗེ༷ས་སུ་མཐུ༷ན་པ༷ར། ཀུ༷ན་མཁྱེ༷ན་པ་སྟེ་རྣམ་མཁྱེན་ལ་གསུ༷མ་དུ༷་ཕྱེ༷་བ༷ས་ན༷། སློབ༷་མ༷་སྟེ་ཉན་ཐོས་ལ་ཡོད་པ་དང་རྗེས་སུ་ 4-1-86a མཐུན་པའི་དང་། བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔའ༷་ལ་ཡོད་པ་དང༷་རྗེས་མཐུན། རྫོགས་པའི་སངས༷་རྒྱས༷་རྣམ༷ས་ལ༷་ཡོད་པ་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཆོས་བཅས་རིམ༷་བཞིན༷་ཡིན། དེ༷་བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུ༷མ་ཅུ༷་སོ་བདུན༷་དང༷་། རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་འཇུག་དགུ། བདེན་བཞི་མཐོང་བའི་བཟོད་བཞི། ཕར་ཕྱིན་བཅུ་བཅས་ཁྱོན་སུམ༷་ཅུ༷་སོ་བཞིའོ༷། །སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་བཞི། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི། མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ། རང་བྱུང་གི་རྣམ་པ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ་ཁྱོན་བསྡོམས་པས་སུམ༷་ཅུ༷་རྩ༷་དགུ༷་སྟེ། དོན་ལ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དང་བཅུ་དག༷་ཏུ༷་བཞེད༷་དོ། །མདོ་ནི། ལུས་དང་ཚོར་བ་དང་སེམས་དང་ཆོས་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་སོགས་སོ། །དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་ལ་ཡོད་པ་དང་རྗེས་མཐུན་བྱང་ཕྱོགས་ལས་བདེན་བཞི་ལ་འཇུག་པས་ཚ

【現代漢語翻譯】是斷滅痛苦之相。突離垢染之空性，空性之空性，大空性，勝義空性，有為空性，無為空性，超邊際空性，無始無終空性，無捨棄空性這八種，因遠離執著之相，是寂滅煩惱之相。具足二種清凈的自性空性，是涅槃殊勝之相。具足二種清凈的一切法空性，自相空性，不可得空性這三種，對於出離分為二，如何出離之相，以及無事物之自性空性，是唯一出離之相。如是十六空性雖無別於空性，然就空性之所依而觀待，以遣除邪分別之方式而說為十六種，于彼等時，無論何者與何者相合皆可，然亦應知如是相合之義。如是，一切道皆攝於四諦，故宣說了彼等之三十六種差別。廣說遍智相第三，遍智是具有基、道、果一切所緣境，故知曉一切所緣境，即前二者之所有相。此憶念安住而執持，果佛陀之究竟相，所緣境對治道之諦隨順，是為遍知，即遍智分為三：聲聞所有及隨順，菩薩所有及隨順，圓滿佛陀所有之不共法，次第而有。彼菩提分法三十七，以及三解脫門，八解脫，九次第住等至，見四諦之四忍，十度等，總計三十四。十力，四無畏，四無礙解，十八不共法，以及如是性之相，自生之相，佛陀性之相，總計三十九，實則遍智之相有一百一十一。經云：『以身、受、心、法不可得故。』如是等。彼聲聞所有及隨順菩提分，由四諦而入，故為三十四。

【English Translation】 It is the aspect of ceasing suffering. The emptiness of sudden freedom from defilement, the emptiness of emptiness, the great emptiness, the ultimate emptiness, the conditioned emptiness, the unconditioned emptiness, the emptiness beyond extremes, the emptiness without beginning or end, and the emptiness without abandonment, these eight are the aspect of pacifying afflictions because they are free from the aspect of clinging. The self-nature emptiness with two purities is the aspect of the excellent Nirvana. The emptiness of all dharmas with two purities, the self-characteristic emptiness, and the unobservable emptiness, these three, with regard to renunciation, are divided into two, the aspect of how to renounce, and the emptiness of the nature of non-things, which is the only aspect of renunciation. Although these sixteen emptinesses are not different from emptiness, they are spoken of as sixteen in terms of how to eliminate wrong thoughts in relation to the basis of emptiness. At those times, it is permissible to combine whatever with whatever, but one should also understand the meaning of combining in this way. Thus, all paths are included in the Four Noble Truths, so thirty-six distinctions of them are taught. Extensive Explanation of the Aspect of Omniscience Third, Omniscience is that which has all objects of the base, path, and result, so it knows all aspects of the first two. This is held by mindfulness and abiding, the ultimate aspect of the fruit Buddha, the object of the antidote path is in accordance with the truth, is all-knowing, that is, omniscience is divided into three: those that are with the Shravakas and in accordance with them, those that are with the Bodhisattvas and in accordance with them, and the uncommon dharmas that are with the perfect Buddhas, in order. Those thirty-seven factors of enlightenment, as well as the three doors of liberation, the eight liberations, the nine successive abidings in meditative absorption, the four acceptances of seeing the four truths, and the ten perfections, total thirty-four. The ten powers, the four fearlessnesses, the four analytical knowledges, the eighteen unshared dharmas, and the aspect of suchness, the aspect of self-arising, and the aspect of Buddhahood, totaling thirty-nine, in reality, there are one hundred and eleven aspects of omniscience. The Sutra says: 'Because the body, feeling, mind, and dharmas are unobtainable.' Thus, those that are with the Shravakas and in accordance with the factors of enlightenment enter the four truths, so there are thirty-four.

ོགས་ལམ་དུ་དངོས་པོ་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་ལམ་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ལུས་དང་། སྲེད་པའི་གཞི་ཚོར་བ་དང་། བདག་ཏུ་དམིགས་པའི་ 4-1-86b གཞི་སེམས་དང་། ཀུན་བྱང་སོགས་སུ་འཛིན་པའི་གཞི་ཆོས་ཏེ་དྲན་པ་ཉེར་བར་བཞག་པའི་རྣམ་པ་བཞི་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ལམ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་མི་བསྐྱེད་པ། སྐྱེས་པ་སྤོང་བར་བྱེད་པ། དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་བསྐྱེད་པ། སྐྱེས་པ་མི་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ཡང་དག་སྤོང་བ་བཞི་དང་།སེམས་ལས་སུ་རུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྦྱངས་པའི་ལམ། འདུན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་རྣམ་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། སེམས་པ་དང་། དཔྱོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་རྣམ་པ་བཞི་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལ་དབང་བའི་ལམ་སྦྱོར་ལམ་དྲོད་རྩེར་དད་པའི་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དྲན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའི་རྣམ་པ་སྟེ་དབང་པོ་ལྔ། མངོན་པར་རྟོགས་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་སྦྱོར་ལམ་བཟོད་པ་དང་ཆོས་མཆོག་ཏུ་དད་བརྩོན་དྲན་ཏིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྔ། མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་མཐོང་ལམ་དུ་དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དགའ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ 4-1-87a དང་། བཏང་སྙོམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་ལམ་མམ་ཟག་པ་ཟད་པའི་ལམ་སྒོམ་ལམ་ལ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། རྟོག་པ་དང་། ངག་དང་། ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། འཚོ་བ་དང་། རྩོལ་བ་དང་། དྲན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དེ་བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན་ནོ། །བྱང་སེམས་ལ་ཡོད་པ་དང་རྗེས་མཐུན། གཉེན་པོའི་ལམ་སྟོང་བདག་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། འགོག་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱད་ཀྱི་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྡུག་ཀུན་གྱི་དྲུག་གི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་སྨོན་པ་མེད་པ་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ། སྤྲུལ་པའི་ལམ་ལ་གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་རྣམ་ཐར་གྱི་རྣམ་པ་དང་། གཟུགས་མེད་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་དང་། དེ་གཉིས་ནི་ནང་རང་ལ་གཟུགས་ཡོད་དང་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་བཞག་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་རྣམས་ལ་མི་སྡུག་པར་ལྟ་བ་དང་། གཟུགས་མི་སྡུག་པས་སྐྱོ་བས་སྡུག་པའི་རྣམ་ཐར་དང་གསུམ་ཡིན་ལ། མཐོང་ཆོས་བདེར་གནས་ཀྱི་ལམ་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་རྣམ་ཐར་སོགས་གཟུགས་མེད་ 4-1-87b བཞིའི་ཏིང་འཛིན་འོག་སའི་ཆགས་པ་ལས་ཐར་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་བཞི་དང་། ཁམས་གསུམ་ལས་ཐར་བྱེད་ཚོར་འདུ་འགོག་པའི་རྣམ་ཐར་ཏེ་ལྔ་བསྡོམས་པས་རྣམ་ཐར་བརྒྱད་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་

【現代漢語翻譯】在道（藏文：ལམ་）中，完全理解事物之道，四念住（藏文：དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི་）是產生惡趣之因的主要因素：身體（藏文：ལུས་），是產生不悅之因；感受（藏文：ཚོར་བ་），是產生貪慾之基；心（藏文：སེམས་），是執著于自我的基礎；法（藏文：ཆོས་），是執著于普遍清凈等的基礎。此為四念住之四種形態。精進（藏文：བརྩོན་འགྲུས་）所生的道，即未生之不善法不使其生，已生之不善法令其斷除；未生之善法使其生，已生之善法不令其退失。此為精進之四正勤（藏文：ཡང་དག་སྤོང་བ་བཞི་）。心能如所愿地修習禪定之道，包括欲如意足（藏文：འདུན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་རྣམ་པ་），精進如意足，心如意足，以及觀如意足四種禪定如意足（藏文：ཏིང་ངེ་འཛིན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་རྣམ་པ་བཞི་）。于證悟有力的道，即加行道（藏文：སྦྱོར་ལམ་）之暖位（藏文：དྲོད་）和頂位（藏文：རྩེར་）中，信（藏文：དད་པའི་），精進，念，定，慧五根（藏文：དབང་པོའི་རྣམ་པ་སྟེ་དབང་པོ་ལྔ）。與證悟相關的道，即加行道之忍位（藏文：བཟོད་པ་）和世第一位（藏文：ཆོས་མཆོག་ཏུ་）中，信，精進，念，定，慧五力（藏文：སྟོབས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྔ）。證悟之道，即見道（藏文：མཐོང་ལམ་དུ་）中，念等七覺支（藏文：ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དགའ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བཏང་སྙོམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན）。完全清凈，決定解脫之道，或稱漏盡之道，即修道（藏文：སྒོམ་ལམ་ལ）中，正見（藏文：ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དང་），正思惟（藏文：རྟོག་པ་དང་），正語（藏文：ངག་དང་），正業（藏文：ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་），正命（藏文：འཚོ་བ་དང་），正精進（藏文：རྩོལ་བ་དང་），正念（藏文：དྲན་པ་དང་），正定（藏文：ཏིང་ངེ་འཛིན་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དེ་བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན）——此為三十七道品（藏文：བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུནནོ）。菩薩所具有的以及與之相應的對治道，包括空性（藏文：སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་）和無我（藏文：བདག་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་）二相之空性之相，以及滅道（藏文：འགོག་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་）八種形態之無相（藏文：མཚན་མ་མེད་པ་དང་），和具有苦等六種形態之無愿（藏文：སྨོན་པ་མེད་པ་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ）——此為三三摩地（藏文：ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ）。變化之道，包括有色觀有色之解脫（藏文：གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་རྣམ་ཐར་གྱི་རྣམ་པ་དང་），無色觀有色之解脫，這兩種解脫方式是先在自身建立有色和無色的概念，然後以外在之色觀為不凈（藏文：མི་སྡུག་པར་ལྟ་བ་དང་），因厭惡不凈之色而產生的厭惡解脫（藏文：སྡུག་པའི་རྣམ་ཐར་དང་གསུམ་ཡིན་ལ）。現法樂住之道，包括空無邊處解脫（藏文：ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་རྣམ་ཐར་སོགས་གཟུགས་མེད་），等四無色定（藏文：བཞིའི་ཏིང་འཛིན་འོག་སའི་ཆགས་པ་ལས་ཐར་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་བཞི་དང་），以及從三界解脫的滅受想定解脫（藏文：ཁམས་གསུམ་ལས་ཐར་བྱེད་ཚོར་འདུ་འགོག་པའི་རྣམ་ཐར་ཏེ་ལྔ་བསྡོམས་པས་རྣམ་ཐར་བརྒྱད་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས）——總共為八解脫（藏文：རྣམ་ཐར་བརྒྱད་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས）。

【English Translation】 In the path (Tibetan: ལམ་), the way to fully understand objects, the four mindfulnesses (Tibetan: དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི་) are the main causes for the arising of negative states: the body (Tibetan: ལུས་), which is the basis for unpleasantness; feelings (Tibetan: ཚོར་བ་), which are the basis for craving; the mind (Tibetan: སེམས་), which is the basis for clinging to self; and phenomena (Tibetan: ཆོས་), which are the basis for clinging to universal purity, etc. These are the four aspects of the four mindfulnesses. The path arising from effort (Tibetan: བརྩོན་འགྲུས་), which is to prevent unwholesome dharmas that have not arisen from arising, to abandon those that have arisen; to generate wholesome dharmas that have not arisen, and to prevent those that have arisen from declining. This is the four right exertions (Tibetan: ཡང་དག་སྤོང་བ་བཞི་) of effort. The path of cultivating samadhi where the mind is workable, including the aspect of aspiration as a basis for miraculous power (Tibetan: འདུན་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་རྣམ་པ་), effort, mind, and contemplation as the four aspects of the bases for miraculous power of samadhi (Tibetan: ཏིང་ངེ་འཛིན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པའི་རྣམ་པ་བཞི་). The path of having power over realization, which in the heat (Tibetan: དྲོད་) and peak (Tibetan: རྩེར་) stages of the path of joining (Tibetan: སྦྱོར་ལམ་), includes the aspects of the five faculties (Tibetan: དབང་པོའི་རྣམ་པ་སྟེ་དབང་པོ་ལྔ) of faith (Tibetan: དད་པའི་), effort, mindfulness, samadhi, and wisdom. The path related to realization, which in the forbearance (Tibetan: བཟོད་པ་) and supreme dharma (Tibetan: ཆོས་མཆོག་ཏུ་) stages of the path of joining, includes the five powers (Tibetan: སྟོབས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྔ) of faith, effort, mindfulness, samadhi, and wisdom. The path of realization, which in the path of seeing (Tibetan: མཐོང་ལམ་དུ་), includes the seven branches of enlightenment (Tibetan: ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དགའ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། བཏང་སྙོམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན) such as mindfulness. The path of complete purification and definite liberation, or the path of exhaustion of defilements, which in the path of cultivation (Tibetan: སྒོམ་ལམ་ལ), includes the eightfold noble path (Tibetan: ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། རྟོག་པ་དང་། ངག་དང་། ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། འཚོ་བ་དང་། རྩོལ་བ་དང་། དྲན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དེ་བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན) of right view, etc.—these are the thirty-seven factors of enlightenment (Tibetan: བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུནནོ). The antidotal path that bodhisattvas possess and that is in accordance with it, including the aspect of emptiness of the two aspects of emptiness (Tibetan: སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་) and selflessness (Tibetan: བདག་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་), the signlessness (Tibetan: མཚན་མ་མེད་པ་དང་) of the eight aspects of the path of cessation (Tibetan: འགོག་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་), and the wishlessness (Tibetan: སྨོན་པ་མེད་པ་སྟེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ) that has the six aspects of suffering, etc.—these are the three samadhis (Tibetan: ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ). The path of transformation, including the aspect of the liberation of viewing forms as forms (Tibetan: གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་རྣམ་ཐར་གྱི་རྣམ་པ་དང་), and the liberation of viewing forms as formless, these two liberations are based on first establishing the concepts of form and formlessness within oneself, and then viewing external forms as unattractive (Tibetan: མི་སྡུག་པར་ལྟ་བ་དང་), and the liberation of disgust arising from aversion to unattractive forms (Tibetan: སྡུག་པའི་རྣམ་ཐར་དང་གསུམ་ཡིན་ལ). The path of dwelling in bliss in this life, including the liberation of the infinity of space, etc. (Tibetan: ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་རྣམ་ཐར་སོགས་གཟུགས་མེད་), the four formless absorptions (Tibetan: བཞིའི་ཏིང་འཛིན་འོག་སའི་ཆགས་པ་ལས་ཐར་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་བཞི་དང་), and the liberation of the cessation of feeling and perception that liberates from the three realms (Tibetan: ཁམས་གསུམ་ལས་ཐར་བྱེད་ཚོར་འདུ་འགོག་པའི་རྣམ་ཐར་ཏེ་ལྔ་བསྡོམས་པས་རྣམ་ཐར་བརྒྱད་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས)—altogether, these are the eight liberations (Tibetan: རྣམ་ཐར་བརྒྱད་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས).

པའི་ལམ། བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་བཞི་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་གི་རྣམ་པ་བཅས་མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་འཇུག་དགུ། དེ་ལས་བྱེ་བྲག་འགོག་སྙོམས་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ་དང་པོར་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་བསྒྲུབས་ནས། མིའི་ནང་དུའམ་གཟུགས་ཁམས་སུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཅིང་། མཐར་གྱིས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར་དུ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་། དེའི་མཇུག་ཏུ་ཚོར་འདུ་འགོག་པ་འདི་ལ་འཕགས་པ་མ་གཏོགས་འཇུག་མི་ནུས་སོ། །སྤང་བའི་ལམ། སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་མཐོང་བ་བཟོད་པའི་རྣམ་པ་སོགས་བདེན་པ་ལྷག་མ་ཀུན་འབྱུང་འགོག་ལམ་ལ་སྦྱར་ནས་མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་ལམ་བཞིའོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་ལམ་སྦྱིན་པའི་ཕར་ཕྱིན་སོགས་བཅུ་དང་སུམ་ཅུ་སོ་བཞིའོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་ཐུན་མིན་ལ། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་ 4-1-88a པ་དང་། མོས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དུ་མ་དང་། དབང་པོ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཅུ་དང་། ང་ནི་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་རང་དོན་རྟོགས་པ་ཕུན་ཚོགས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ལ་མི་འཇིགས་པའི་རྣམ་པ་དང་། རང་དོན་སྤང་བ་ཕུན་ཚོགས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་ལ་དང་། གཞན་དོན་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་སྟོན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་དང་། གཞན་དོན་དུ་ལམ་གྱི་གེགས་སྟོན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པའི་རྣམ་པ་སྟེ་མི་འཇིགས་པ་བཞི། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་ངག་རྣམ་དག་ཆོས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་དོན་དང་། ལྷ་ཀླུ་སོགས་སྐད་ཀྱི་ངེས་པའི་ཚིག་དང་། མི་ཟད་པའི་སྤོབས་པ་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། སོ་སོར་ཡང་དག་རིག་བཞི་དང་། སྐུ་ལ་འཁྲུལ་པ་མི་མངའ་བ་མ་འདྲེས་པའི་རྣམ་པ་དང་། གསུང་ལ་ཅ་ཅོ་མི་མངའ་བ་དང་། ཐུགས་ལ་དྲན་པ་ཉམས་པ་མི་མངའ་བ་དང་། མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ཐུགས་མི་ 4-1-88b མངའ་བ། འདུ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་མི་མངའ་བ་དང་། མ་བརྟགས་པའི་བཏང་སྙོམས་མི་མངའ་བ་སྟེ་སྤྱོད་པས་བསྡུས་པ་དྲུག་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་འདུན་པ་ཉམས་པ་མི་མངའ་བ་དང་། གཞན་དོན་ལ་སྤྲོ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཆོས་ཀུན་གཟིགས་པའི་དྲན་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཆོས་ཀུན་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་དང་། སྒྲིབ་པ་ཀུན་ལས་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཉམས་པ་མི་མངའ་བ་སྟེ་རྟོགས་པས་བསྡུས་པ་དྲུག་དང་། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་རྣམས་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་མཛད་པས་བསྡུས་པའི་རྣམ་པ་གསུམ་དང་། འདས་པ

【現代漢語翻譯】道的次第：四禪定和四無色定，加上止滅的等持狀態，共有九次第等持。其中，特殊的止滅定是超越世間的，首先在人群中修習，然後在人中或色界顯現，逐漸從初禪定到有頂天進入等持，最後滅盡受想，只有聖者才能入定。斷除之道：觀苦諦的見忍等，將其餘的集諦、滅諦、道諦與之結合，是見道中的四無間道。佛陀的道：佈施波羅蜜等十種，共有三十四種。然後是佛陀獨有的功德：知是處非處智力，知業報智力，知種種勝解智力，知種種界智力，知根勝劣智力，知遍趣行智力，知靜慮解脫等持等至雜染清凈智力，知宿命隨念智力，知死生智力，知漏盡智力等十力。以及『我是佛』，對於自利圓滿發誓無畏，對於自斷圓滿發誓，對於為利他而開示解脫道無畏，對於為利他而指出道之障礙無畏，是為四無畏。言語清凈，對於諸法如實了知，對於所知之義，以及天龍等語言的決定詞，對於無盡的辯才，如實了知，是為四無礙解。身無錯謬，是為不共之相，語無雜語，意無失念，無不定心，無種種想，無不審思舍，是為行為上的六種不失。利益眾生的意樂不退失，為利他而精進，于諸法皆能憶念，如金剛般的等持，于諸法皆能分別的智慧，從一切障礙中解脫的智慧不退失，是為證悟上的六種不失。身語意的利他事業，都是智慧先行，智慧隨後的行為，是為三種事業不失。過去

【English Translation】 The stages of the path: The four dhyanas (meditative absorptions) and the four formless absorptions, along with the state of cessation, constitute the nine successive abidings in meditative absorption. Among these, the distinctive cessation is transcendent, first practiced among humans, then manifested in the human realm or the form realm, gradually entering into meditative absorption from the first dhyana to the peak of existence, and finally ceasing sensation and perception, which only noble ones can enter. The path of abandonment: Observing the truth of suffering, such as the aspect of forbearance, and combining the remaining truths of origin, cessation, and path, constitutes the four uninterrupted paths of the path of seeing. The Buddha's own path: The ten perfections, such as generosity, total thirty-four. Then, the unique qualities of the Buddha: the power of knowing what is possible and impossible, the power of knowing the maturation of karma, the power of knowing various inclinations, the power of knowing various realms, the power of knowing superior and inferior faculties, the power of knowing the path that leads everywhere, the power of knowing defilement and purification, the power of knowing past lives, the power of knowing death and rebirth, and the power of knowing the exhaustion of defilements, are the ten powers. And 'I am a Buddha,' vowing fearlessness for the perfection of self-benefit, vowing to abandon self-interest, fearlessness in teaching the path of liberation for the benefit of others, and fearlessness in pointing out obstacles on the path for the benefit of others, are the four fearlessnesses. Pure speech, truly knowing each dharma, truly knowing the meaning of what is to be known, and the definitive terms of languages such as gods and nagas, truly knowing inexhaustible eloquence, are the four analytical knowledges. No error in body, which is an unshared characteristic, no confused speech, no loss of mindfulness in mind, no unfixed mind, no various thoughts, no unexamined equanimity, are the six non-losses in conduct. The intention to benefit sentient beings does not diminish, diligence for the benefit of others, mindfulness of all dharmas, diamond-like samadhi, wisdom that distinguishes all dharmas, and the wisdom of liberation from all obscurations do not diminish, are the six non-losses in realization. The activities of body, speech, and mind for the benefit of others are all actions preceded by wisdom and followed by wisdom, are the three non-losses in action. The past

་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་པ་འཇུག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད། གནས་ལུགས་མ་ནོར་བར་མཁྱེན་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། གཞན་རྐྱེན་ལ་མ་ལྟོས་པར་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་བརྙེས་པ་རང་བྱུང་གི་རྣམ་པ་དང་། འདིར་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་བ་སྟེ། འཕགས་པ་སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། འཇིག་རྟེན་ 4-1-89a ཁམས་མང་ལ་ལ་དག །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཚིག་གྱུར་ཀྱང་། །ནམ་མཁའ་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་མེད། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་འདུས་མ་བྱས་པ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསལ་བཞག་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གོམས་པས་སྲིད་པ་ཐ་མ་པའི་དུས། གཞན་ལ་རག་མ་ལུས་པ་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་མཛད་པའོ། །ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་མ་ལུས་པ་མ་འདྲེས་ཡང་དག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟེ། ཐུན་མིན་སུམ་ཅུ་སོ་དགུ་བསྡོམས་པས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དང་བཅུ་ཐམ་པ་སྟེ། ཡོངས་སུ་བསྡོམས་པ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དོན་གསུམ་དུ་ངེས་སོ། །དེ་ལས་ཀུན་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉེར་བདུན་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་གཞི་ཤེས་ནི། ཉོན་མོངས་རྣམས་དུག་མདའ་ལྟར་སྤོང་བས་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ་མཉམ་བཞག་ཏུ་སྒོམ་བྱའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་གཞི་ཤེས་ནི་ཟག་བཅས་ཡིན་ཏེ་གཞན་དོན་དུ་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་རྗེས་ཐོབ་ཟག་བཅས་སུ་འདོད་པའི་དབང་དུ་བྱས་སོ། ། 4-1-89b བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་སོ་དྲུག་ནི་ཉོན་མོངས་རྣམས་མི་གཙང་བའི་ལུད་བུ་རམ་ཤིང་གི་ཞིང་དང་། འབྲས་ཞིང་དང་། ཏིལ་ཞིང་ལ་ཕན་པ་ལྟར། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཕན་པས་ཤིན་ཏུ་མི་སྤོང་བར་གསུངས་པས་ཟག་བཅས་དང་། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དང་བཅུ་ནི་སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྤངས་པས་ཟག་མེད་ཁོ་ནའོ། །དེ་དག་གཞི་ལམ་རྣམ་པས་དབྱེ་བ། སྔ་མ་སྔ་མ་བཞག་ནས་དེར་མ་ལུས་པ། ཕྱི་མ་ཕྱི་མར་རིམ་གྱིས་བཞག་ནས། དོན་དུ་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བསྡོམས་ཏེ་བསྒོམ་བྱར་བསྟན་པ་ཡིན་ཞིང་། འབྲས་ཆོས་རྣམས་མོས་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མཉམ་བཞག་ཏུ་མི་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དང་། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་དེ་དང་དེའི་ངོ་བོ་རྒྱུ་བྱེད་ལས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་མ་འདྲེས་པར་ཤེས་ཤིང་བསྒྲུབས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་སྒོམ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དོན་རྣམ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། ཤེས་རྣམ་ཡུལ་ཅན་གྱི་འཛིན་སྟངས་ཡིན་པས་དོན་དུ་དེ་གཉིས་འབྲལ་མི་ཤེས་པར་ཡོད་ཀྱང་། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱ

【現代漢語翻譯】過去、未來和現在的時代都不執著、不障礙的智慧之觀有三種形態：佛陀的十八不共法（sangs rgyas kyi chos ma 'dres pa bco brgyad），不錯誤地了知事物本性的如是之相，以及不依賴於其他因緣，自然而然地證悟的自生智慧之相。這裡的自生智慧是指法界智慧的光明。正如《聖樹經》（'phags pa sdong po bkod pa）中所說：『在眾多的世界中，即使有無數的言辭，天空也不會因此而毀滅，自生智慧也是如此。』如經文所說，不是由因緣和合而成，以無分別智慧，無取捨的方式串習，在最後有者的時候，不依賴於他者，自然成就的智慧得以顯現。完全通達一切所知事物的形態，不混雜、真實無謬，是佛陀獨有的形態。總共三十九種不共法，加上這些，就是一百一十種一切智智的形態。總而言之，三種智慧的形態確定為一百二十三種。其中，二十七種一切智智的形態，在聲聞的相續中，存在的阿賴耶識，因為像毒箭一樣捨棄煩惱，所以是無漏的，因為是在等持中修習的形態。在菩薩的相續中，存在的阿賴耶識是有漏的，因為是爲了利益他人，在後得位需要了解的形態，這裡是就后得位認為是有漏的情況而言。菩薩道智的三十六種形態，就像用不凈的糞便施肥，對甘蔗田、稻田和芝麻田有益一樣，對圓滿菩提有益，因此說不應該捨棄，所以是有漏的。一百一十種一切智智的形態，因為斷除了二障及其習氣，所以完全是無漏的。這些通過基礎、道路的形態來區分，先前的先前的保留，而不是全部都在那裡，後來的後來的依次保留，實際上是將基礎、道路、果位的法全部加在一起，作為所修習的來展示。果位的法通過信解在心中憶念。所有這些法，在等持中是無所緣的形態，在後得位，對於那個事物的體性、因、作用等形態，不混雜地瞭解和修習的形態。

【English Translation】 The wisdom vision that is unattached and unobstructed to the past, future, and present times has three aspects: the eighteen unmixed qualities of a Buddha (sangs rgyas kyi chos ma 'dres pa bco brgyad), the aspect of suchness that knows the nature of things without error, and the aspect of self-arisen wisdom that is realized spontaneously without relying on other conditions. Here, self-arisen wisdom refers to the clear light of the wisdom of the dharmadhatu. As it is said in the 'Arya Arrangement of the Tree Sutra' ('phags pa sdong po bkod pa): 'In many world realms, even if there are countless words, the sky will not be destroyed, so too is self-arisen wisdom.' As stated in the sutra, it is not compounded by causes and conditions, and through familiarizing oneself with non-conceptual wisdom in a way that is without acceptance or rejection, at the time of the last existence, the spontaneously accomplished wisdom manifests without relying on others. Completely understanding all aspects of knowable things, without mixing and being truly unerring, is the unique aspect of a Buddha. Adding up the thirty-nine unique qualities, there are one hundred and ten aspects of omniscient wisdom. In summary, the aspects of the three wisdoms are determined to be one hundred and twenty-three. Among them, the twenty-seven aspects of all-knowing wisdom, the alaya-consciousness that exists in the continuum of a Shravaka, is uncontaminated because it abandons afflictions like poisonous arrows, because it is the aspect to be meditated upon in equipoise. The alaya-consciousness that exists in the continuum of a Bodhisattva is contaminated, because it is the aspect to be known in the subsequent attainment for the benefit of others; here, it is considered contaminated in the subsequent attainment. The thirty-six aspects of the Bodhisattva's path wisdom, just as fertilizing with impure manure is beneficial to sugarcane fields, rice fields, and sesame fields, it is beneficial to perfect enlightenment, so it is said that it should not be abandoned, therefore it is contaminated. The one hundred and ten aspects of all-knowing wisdom are only uncontaminated because they have abandoned the two obscurations along with their habitual tendencies. These are distinguished by the aspects of the ground and the path, the earlier ones are retained, but not all are there, the later ones are gradually retained, and in essence, all the dharmas of the ground, path, and fruit are combined and shown as what is to be meditated upon. The dharmas of the fruit are remembered in the mind through faith. All those dharmas, in equipoise, are of the nature of non-objectification, and in subsequent attainment, they are of the nature of knowing and practicing without mixing the nature, cause, function, etc., of that particular thing.

ི་ངོས་ནས་དབྱེ་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ཏེ་སྔ་མ་གཉིས་དོན་རྣམ་དང་། ཕྱི་མ་ཤེས་རྣམ་གྱི་ངོས་ 4-1-90a ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་འདི་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒོམ་ཚུལ་ལ། སྤྱིར་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། སྒོམ་པ་དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཙམ་གྱིས་བློ་སྐྱེ་བ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སྒོམ། བློ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བར་སྐྱེ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་སྒོམ། རང་རྒྱུད་ལ་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་མངོན་རྟོགས་དེ་དེའི་མཚན་ཉིད་འདི་དང་འདིའོ་ཞེས་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔྱོད་པའི་སྒོམ། གོ་འཕང་དེ་ཐོབ་པར་ཡིད་ཀྱིས་སྨོན་ཞིང་། དེའི་ཆེད་དུ་ཚོགས་བསགས་པ་སྨོན་ལམ་གྱི་སྒོམ་པ་ལས། ས་བདུན་པ་མན་ཆད་དུ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་སྐབས་ཀྱི་གཞི་ཤེས་དང་ལམ་ཤེས་མོས་པ་ཡིད་བྱེད། སྟོབས་སོགས་རྗེས་དཔྱོད་དང་སྨོན་ལམ་གྱི་སྒོམ། ས་བརྒྱད་པ་ཡན་སྟོབས་སོགས་ཀྱང་རྗེས་མཐུན་ཐོབ་པས་མོས་པ་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་སོ། ། 加行者補特伽羅 གཉིས་པ་སྦྱོར་བ་པོའི་གང་ཟག་ནི། ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པ་པོའི་གང་ཟག་གང་ཞེ་ན། སྔོན་དང་ད་ལྟར་གྱི་སངས༷་རྒྱས༷་རྣམ༷ས་ལ༷་དངོས་སམ་དམིགས་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་འབུལ་བ་སོགས་ཀྱིས་ལྷག༷་པར༷་བྱ་བ་བྱས༷་པ་དང་། དེ༷་ལ༷ས་གཞན་བསོད་སྙོམས་དབུལ་པ་སོགས་དགེ༷་བའི༷་རྩ༷་བ༷་མང་ 4-1-90b པོ་བསྐྲུན༷་པ་དང་། ཐེག་ཆེན་དགེ༷་བའི༷་བཤེས༷་གཉེན༷་གྱི་མགོན༷་དང་བཅས༷་པ༷། ཡུམ་ཤེར་ཕྱིན་ཟབ་མོ་འདི༷་ཉན༷་པ༷་ཡི༷་སྣོ༷ད་ཡི༷ན་ནོ༷། །སངས༷་རྒྱས༷་མང་པོ་བསྟེན༷་ཏེ་ལུས་སོགས་བསྙེན་བཀུར་གྱིས་མཉེས་པར་བྱས་པ་དང༷་། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་ཀུན༷་འདྲི༷་ཞིང་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་དང༷་། སངས་རྒྱས་བསྟེན་ནས་སྦྱིན༷་པ་དང༷་ཚུལ༷་ཁྲིམས༷་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སོ༷གས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལ་སྤྱོ༷ད་པ༷ས་རིམ་པ་ལྟར་ཉན་པ་མ་ཟད་ཐོས་ནས་མི་སྐྲག་པས་དོན་དང་དུ་ལེན་ཞིང་ཚིག་བློ་ལ་ལེན༷་པ་དང༷་། དོན་ཡིད་ལ་མི་བརྗེད་པར་བསམ་སྒོམ་གྱིས་འཛིན༷་པ༷་ལ༷་སོ༷གས་པས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ཉམས་སུ་བླངས་པས་ཉམས་རྟོགས་སྐྱེས་ཏེ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་གྱུར་པའི༷་སྣོ༷ད་དུ༷་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དམ༷་པ༷་རྣམ༷ས་བཞེད༷་དོ༷། །མདོ་ནི། ཡུམ་འདི་སེམས་ཅན་གང་གི་རྣ་ལམ་དུ་གྲག་པ་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །སོགས་སོ། ། 加行本質 གསུམ་པ་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ། མདོ་ནི། བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཟུགས་ལ་མི་གནས་པ་དེ་ཡི་ཚེ་གཟུགས་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་དོ། །ཞེས་དང་། བྱང་ཆེན་གཟུགས་ལ་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་པ་གང་གི་ཚེ་ 4-1-91a ལ་སོགས་པས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་སྦྱོར་བ་ཉི་ཤུ་ལས་དང་པོ་ལྔ་ནི། སྦྱོར་བའི

【現代漢語翻譯】從分類的角度來看，前兩種是從意義的角度，后一種是從知識的角度來闡述的。如此這般，這些相是菩薩的修習方式。一般來說，有四種相：僅僅與禪修相順而生起智慧，是信解作意之禪修；如實生起智慧的體性，是如實性作意之禪修；在自相續中生起將要生起的現觀，作意於此是此之體性，以各別證悟的智慧進行觀察，是隨相觀察之禪修；以意願獲得此果位，併爲此積聚資糧，是發願之禪修。在七地以下，于遍智之位，基智和道智是信解作意；力等是隨相觀察和發願之禪修。八地以上，力等也隨順獲得，因此是信解作意的方式。第二，能修者補特伽羅（藏語：གང་ཟག，梵語：Pudgala，梵文羅馬擬音：Pudgala，漢語字面意思：人）是誰呢？誰是修習般若波羅蜜多的補特伽羅呢？是對過去和現在的諸佛，或直接或間接，以供養寺廟等方式特別行廣大之事者；以及除此之外，行乞佈施等，創造眾多善根者；以及具有大乘善知識的護佑者；是聽聞此甚深般若波羅蜜多的法器。親近眾多佛陀，以身等承侍恭敬而令其歡喜；在諸佛面前，詢問般若波羅蜜多的所有意義，斷除疑惑；親近佛陀后，行佈施和持戒等波羅蜜多，次第修習六度，不僅聽聞而不畏懼，接受其意義，將詞句銘記於心；以及不忘其意義，以思維修習而執持等，如理作意並修習，生起證悟，成為通達之法器，諸佛等殊勝者如是宣說。經中說：『此經在任何有情耳邊響起，一切皆為如來種下善根。』等等。第三，加行的體性。經中說：『大菩薩行般若時，不住於色，彼時於色作瑜伽。』等等。又說：『大菩薩於何時不於色作加行』等等。其中，二十種加行中的前五種是：加行之……

【English Translation】 From the perspective of classification, the first two are explained from the aspect of meaning, and the last one from the aspect of knowledge. Thus, these aspects are the ways of practice for Bodhisattvas. Generally, there are four aspects: the arising of wisdom merely in accordance with meditation is the meditation of aspiration and attention; the arising of the nature of wisdom as it is, is the meditation of suchness attention; the manifestation of realization that will arise in one's own continuum, attending to this as its nature, and examining it with discriminating wisdom, is the meditation of subsequent investigation of characteristics; wishing in the mind to attain that state, and accumulating merit for that purpose, is the meditation of aspiration. Below the seventh ground, in the context of omniscience, the base knowledge and path knowledge are aspiration and attention; powers and so on are the meditation of subsequent investigation and aspiration. Above the eighth ground, powers and so on are also attained in accordance, so it is in the manner of aspiration and attention. Second, who is the practitioner Pudgala (Tibetan: གང་ཟག, Sanskrit Devanagari: पुद्गल, Sanskrit Roman transliteration: Pudgala, Chinese literal meaning: person)? Who is the Pudgala who practices Prajnaparamita? It is one who has performed great deeds, either directly or indirectly, by offering temples and so on to the Buddhas of the past and present; and other than that, has created many roots of virtue by begging for alms and giving; and is accompanied by the protection of a Mahayana virtuous friend; is a vessel for listening to this profound Prajnaparamita. Having attended to many Buddhas, pleasing them with service and reverence of body and so on; in the presence of the Buddhas, asking about all the meanings of Prajnaparamita, cutting off doubts; having attended to the Buddhas, practicing the six perfections such as giving and morality, not only listening in sequence but also not being afraid after hearing, accepting the meaning, taking the words to heart; and not forgetting the meaning, holding it with contemplation and meditation, and so on, properly attending to it and practicing it, generating realization, becoming a vessel of understanding, so the Buddhas and other superiors declare. The sutra says: 'All sentient beings who hear this sutra, all have planted roots of virtue in the Tathagata.' and so on. Third, the essence of application. The sutra says: 'When a great Bodhisattva practices Prajnaparamita, not abiding in form, at that time he practices yoga in form.' and so on. And it says: 'When a great Bodhisattva does not apply to form' and so on. Among them, the first five of the twenty applications are: Application of...

་རང་བཞིན་ལས་དབྱེ་བ་དང་། དེ་ནས་བཅོ་ལྔ་པོ་ས་མཚམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་སྟེ་གཟུགས༷་ལ༷་སོ༷གས་པ་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལ༷་ཞེན་ནས་མི༷་གན༷ས་པའི་ཕྱིར༷་ཡུལ་གང་ལའང་མི་གནས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༡ ཡུལ་དེ༷་ལ༷་སྦྱོར་བའམ་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཞེན་སྤྱོད་དེར་འཛིན་པའི་སྦྱོར༷་བ༷་བཀག༷་པའི༷་ཕྱིར༷་གང་དུའང་མི་འཛིན་པ་མི་སྦྱོར་༢ བའི་སྦྱོར་བ་དང་གཉིས་ནི་དོན་ལ་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཤེར་ཕྱིན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པས་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་དངོས་སོ། །ཤེར་ཕྱིན་དེ་ལའང་གཞི་ལམ་རྣམ་གསུམ་གྱི་ལྡོག་པས་ཕྱེས་ན། གཞི་གཟུགས་སོགས་དེ༷་ཡི༷་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་ཟབ༷་པའི་ཕྱིར༷་དེ་རྟོགས་པ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་ཟབ་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༣ ལམ་གྱི་ཆོས་དེ༷་རྣམ༷ས་གཏིང༷་དཔག༷་དཀའ༷་བའི༷་ཕྱིར༷་དེ་རྟོགས་པ་ལམ་ཤེས་གཏིང་དཔག་དཀའ་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༤ རྣམ་པས་བསྡུས་པ་དེ༷་དག༷་གི་རང་བཞིན་ཚད༷་ནི༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པ་རྣམ་མཁྱེན་ཚད་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་དང༷་སྟེ། ༥ དེ་དང་དེའི་ཡུལ་ཅན་ལ་ཟབ་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པའི་མིང་གིས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེར་ 4-1-91b ཕྱིན་ཟབ་པ་སོགས་ལ་སྐྲག་དངངས་སྐྱེ་བའི་ཚོགས་ལམ་པ་དབང་རྟུལ་གྱིས་ཡུམ་དོན་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་ཚེགས༷་ཆེན༷་པོས་འབད་ན་ཡུན༷་རིང༷་མོ་ཞིག་ན་རྟོགས༷་པ་སྐྱེད༷་པའི༷་ཕྱིར༷་ཚེགས་ཆེན་ཡུན་རིང་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༦ སྐྱེ་མེད་གསུམ་ལ་མི་སྐྲག་མི་དངངས་ཀུན་ཏུ་མི་སྐྲག་པ་དང་ལྡན་པས་རྨི་ལམ་གྱི་ནང་ན་ཡང་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚོགས་ལམ་པ་དབང་རྣོན་དང་དྲོད་ཐོབ་རྣམས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གཉིས་གསུམ་ལས་མི་འདའ་བར་ལུང༷་བསྟན༷་ཐོབ་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༧ ཡུམ་ཐོས་ནས་ཡང་དག་པར་འཛིན་ཞིང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཕྱིར༷་མི༷་ལྡོག༷་པའི་སྦྱོར་བ་༨ ཉི༷ད་ནི་རྩེ་མོ་དང༷་། བཟོད་པར་རྣམ་མཁྱེན་ལ་བར་ཆད་ཀྱི་ཆོས་ཉན་རང་གི་ས་ལས་ངེས༷་པར་འབྱུང༷་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༩ མཉམ་བཞག་ཏུ་སྤྲོས་བྲལ་སྒོམ་པ་དང་། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ཡུམ་འཛིན་ཞིང་འཆང་བ་སོགས་བྱེད་པ་ཆོས་མཆོག་གི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མཐོང་ལམ་སྐྱེ་བས་བར༷་ཆ༷ད་༡༠ མེ༷ད་པའི་སྦྱོར་བར་བཅས༷་དང༷་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཟག་མེད་ལམ་གསར་དུ་ཐོབ་པའི་རྟེན་མཐོང་ལམ་པས་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པ་བྱང༷་ཆུབ༷་ལ་ཉེ༷་བའི་སྦྱོར་བ་དང༷་། ༡༡ ས་གཉིས་པ་ནས་བདུན་པའི་བར། སྦྱོར་བའི་འབྲས་ 4-1-92a བུ་ཆོས་སྐུ་དང་ལོངས་སྤྲུལ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་འབད་པ་ཆེར་རྩོམ་པ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མྱུར༷་བའི་སྦྱོར་བ༷་དང༷་། ༡༢ ས་བརྒྱད་པར་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་ལྔར་བཤད་དེ། གཞན༷་དོན༷་དུ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་སྦྱོར་བ། ༡༣ ཡུམ་སྒོམ་པ་རྫོགས་ཐབ

【現代漢語翻譯】與自性區分，然後是十五種地界的區分，即從色蘊等直到遍智，因為執著於此而不安住，因此是不安住于任何境的瑜伽。1. 因為阻止了對境的瑜伽或有境的執著和享用，因此是不執著任何事物、不結合的瑜伽。2. 實際上，境與有境二者不成立，般若波羅蜜多是不分別的智慧，因此是修持般若波羅蜜多的真實瑜伽。對於般若波羅蜜多，也以基、道、果三種角度來區分。基，色蘊等即是如此，因為甚深，所以證悟它是基智的甚深瑜伽。3. 道的諸法，因為難以衡量，所以證悟它是道智的難以衡量的瑜伽。4. 以相來概括，因為自性沒有邊際，所以證悟它是遍智無邊際的瑜伽。5. 以甚深瑜伽等名稱來表示它和它的有境。對於般若波羅蜜多的甚深等感到恐懼和害怕的資糧道鈍根者，修持母義的瑜伽是，因為需要付出巨大的努力才能在漫長的時間裡生起證悟，所以是需要巨大努力、漫長時間才能證悟的瑜伽。6. 對於無生三法不恐懼、不害怕，具有普遍的不恐懼，即使在夢中也憶念六度波羅蜜多的資糧道利根者和暖位者，不會超過一、二、三位如來而獲得授記的瑜伽。7. 聽聞母法后如理作意，因此是不退轉的瑜伽。8. 忍位是頂位，在忍位上，從聲聞緣覺地必定會生起對遍智的障礙之法的瑜伽。9. 在入定中修持離戲，在後得位中執持母法等，在世第一法之後立即生起見道，因此是無間瑜伽。10. 具有獲得大乘無漏新道的所依見道者修持般若波羅蜜多是接近菩提的瑜伽。11. 從二地到七地之間，爲了現前成就瑜伽的果法身和報身、化身，精進努力是迅速獲得菩提的瑜伽。12. 在八地，修持般若波羅蜜多的瑜伽從功德的角度分為五種，為利他而轉法輪的瑜伽。13. 修持母法是圓滿方便。

【English Translation】 Distinguishing from self-nature, and then the fifteen distinctions of boundaries, that is, from form and so on to omniscience, because of clinging to them and not abiding, therefore it is the yoga of not abiding in any object. 1. Because it prevents the yoga of the object or the clinging and enjoyment of the object-possessor, therefore it is the yoga of not clinging to anything and not combining. 2. In reality, the object and the object-possessor do not exist as two, Prajnaparamita is non-discriminating wisdom, therefore it is the true yoga of practicing Prajnaparamita. For Prajnaparamita, it is also distinguished from the perspective of the three aspects of base, path, and result. The base, form, etc., is just like that, because it is profound, so realizing it is the profound yoga of the base wisdom. 3. The dharmas of the path, because they are difficult to measure, so realizing it is the yoga of the path wisdom that is difficult to measure. 4. Summarized by aspects, because the self-nature has no limit, so realizing it is the yoga of omniscience without limit. 5. It is expressed by names such as profound yoga for it and its object-possessor. For those of dull faculties on the accumulation path who are afraid and fearful of the profundity of Prajnaparamita, etc., the yoga of practicing the meaning of the Mother is, because it takes great effort to generate realization over a long period of time, therefore it is the yoga of great effort and long time to realize. 6. Not fearing or being afraid of the three unborn dharmas, possessing universal non-fear, the sharp-witted on the accumulation path and those who have attained warmth, who remember the six paramitas even in dreams, the yoga of receiving prediction without exceeding one, two, or three Tathagatas. 7. After hearing the Mother Dharma, properly applying the mind, therefore it is the non-retrogressive yoga. 8. The stage of forbearance is the peak, in the stage of forbearance, the yoga of the arising of obstructive dharmas to omniscience from the grounds of Hearers and Solitary Realizers is certain. 9. In meditative equipoise, practicing non-elaboration, and in subsequent attainment, holding the Mother Dharma, etc., immediately after the Worldly Dharma, the path of seeing arises, therefore it is the uninterrupted yoga. 10. The path of seeing, which is the basis for obtaining the new unpolluted path of the Great Vehicle, practicing Prajnaparamita is the yoga close to Bodhi. 11. From the second to the seventh bhumi, striving diligently to manifest the result dharmakaya, sambhogakaya, and nirmanakaya of yoga is the yoga of quickly attaining Bodhi. 12. On the eighth bhumi, the yoga of practicing Prajnaparamita is divided into five aspects from the perspective of qualities, the yoga of turning the wheel of Dharma for the benefit of others. 13. Practicing the Mother Dharma is the perfection of means.

ས་ཆོས་ཉིད་ལ་འཕེལ༷་བ་མེ༷ད་ཅིང་འགྲིབ༷་པ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་སྐྱེ་འགག་ཀུན་བྱང་སོགས་མི་མཐོང་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༡༤ དཀར་ཆོས༷་དང༷་ནག་པོ་ཆོས༷་མིན༷་ཁམས་གསུམ་བླང་བྱ་དང་དོར་བྱ་སོ༷གས་མི༷་མཐོང༷་བའི་སྦྱོར་བའམ་མཐའ་གཉིས་ལ་མི་གནས་༡༥ པའི་སྦྱོར་བ་དང་། གཟུགས༷་སོ༷གས་བས༷མ་གྱིས་མི༷་ཁྱབ༷་པ་དང་གཞལ་དུ་མེ༷ད་པ་བསམ་མེད་ཙམ་དུའང་རློམ་པ་མེད་པ་མི༷་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་མཐོང༷་བ་ཞེན་པ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༡༦ གཟུགས༷་སོ༷གས་དེ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་མ༷་རྒྱུ༷་དང༷་། ཆོས་ཅན་དེ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོར༷་རྣམ༷་པར་མི༷་རྟོག༷་པའམ་མི་རློམ་པའི་སྦྱོར་བ་༡༧ དང་ལྔ་ནི་ས་བརྒྱད་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་མཉམ་རྗེས་ཀུན་ཏུ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བསྟན་ཏོ། །ས་དགུ་པའི་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་འབྲས༷་བུ༷་རིན༷་ཆེན༷་སྦྱིན༷་པར་ 4-1-92b བྱེ༷ད་པའི་སྦྱོར་བ་༡༨ ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུན་ཞུགས་སོགས་འབྲས་བུ་བཞི་དང༷་རང་རྒྱལ་དགྲ་བཅོམ་དང་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་དྲུག་པོ་དེ་ལ་འབྲས་བུ་རིན་ཆེན་རྣམ་དྲུག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་གཞན་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་སོགས་ཀྱིས་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་ཙམ་དང་པོ་ནས་ཡོད་མོད་ཀྱི། སྐབས་འདིར་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིས་གདུལ་བྱ་ལ་རང་རང་གི་སྐལ་པ་དང་འཚམས་པར་ཆོས་བསྟན་པས་རང་འབྲས་ཐོབ་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ས་བཅུ་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ༷་ནི༷་སྒོམ་པ་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ༡༩ གནས་ངན་ལེན་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོས་འོག་མར་དག་པར་མ་ནུས་པ་རྣམས་འ༷དིར་དག་པས་སློབ་ལམ་གྱི་དག་པ་འདི་ལས་ལྷག་པ་མེད་པས་དག༷་པ༷་ཞེས་བྱའོ། །ལོ་དང་ཟླ་བ་སོགས་སུ་བརྩོན་པ་མི་འདོར་བར་ཐུན་ནམ་མཚམས་སུ་བཅད་དེ་སྒོམ་པ་ནི་སྒོམ་མི་བསྒོམ་གྱི་མཚམས་ཕྱེད་པས་ན་རིན་ཆེན་གཅེས་སྤྲས་དཔེས་མཚ༷མས་དང༷་བཅས༷་པའི་༢༠ སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སྦྱོར་བ་རྣམས་གྲུབ་པའི་ཐབས་ཡིན་ཞིང་དེ་ལྟར་སྦྱོར་བ་ཉི་ཤུའོ། ། 加行前行法 བཞི་པ་སྦྱོར་བའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆོས་ལ་བཞི། ཐོབ་བྱ་ཡོན་ཏན། དོར་བྱ་སྐྱོན། ཤེས་བྱ་མཚན་ཉིད། རྒྱུད་ལ་བསྟེན་བྱ་ཐར་པ་ཆ་ 4-1-93a མཐུན་ནོ། ། 所得功德 དང་པོ། གང་ལའང་མི་རྟོག་པར་སྦྱོར་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། དེའི་བྱིན་བས་ཀྱིས་བར་ཆད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པ་བདུ༷ད་བགེགས་ཀྱི༷་མཐུ༷་བཅོ༷མ་པའི་ཡོན་ཏན་༡ ཐོབ་སྟེ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་ནུས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ཡི་སྒྲས་གང་ཟག་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དགོངས་ཤིང་མཁྱེན་ཏེ་ཆགས་༢ཐོགས་མེད་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་དགོངས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྦྱོར་བ་སྒོམ་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པས་༣ སྦྱོར་བ་རྫོགས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེ

【現代漢語翻譯】因為法性本身沒有增減，所以不會看到生滅等現象的修持；14. 不執著于善法和惡法，不執著於三界應取應舍等現象的修持，或者是不落兩邊的修持；對於色等不可思議、不可衡量的事物，即使只是稍微思考也不會自滿，見到不執著的法性，是無執的修持；16. 對於色等事物的體相和性質，以及作為有法的事物的自性，不會分別或自滿的修持；17. 這五種修持是因為在第八地時，完全成熟了無分別的智慧，安住于平等性中，所以這樣宣說。第九地的修持般若波羅蜜多是名為'給予珍貴果實的修持'；18. 所謂聲聞等四果，以及獨覺、阿羅漢和圓滿菩提，這六者被稱為六種珍貴果實。雖然從一開始就有向他人講法等佈施的行為，但在這裡，因為通過四種無礙解，根據所化眾生的根器和意樂宣說佛法，使他們獲得各自的果位，所以才這樣說。第十地的智慧被稱為'清凈的修持'；19. 因為在這裡清凈了細微的煩惱障，而下地未能清凈，所以這種修持的清凈是勝過所有學道的清凈，因此稱為'清凈'。不間斷地在年月等時間裡精進，分時段或閉關修行，這是劃分修與不修的界限，所以稱為'以珍貴之物作為界限的修持'；20. 這就是成就所有修持的方法，以上就是二十種修持。加行前行法第四，修持的前行法有四種：所要獲得的功德，所要斷除的過患，所要了解的體性，以及相續中要依止的解脫分。所得功德第一，是不作任何分別的修持的自性。通過它的加持，不會被障礙所阻礙，獲得摧毀魔障的功德，因為諸佛加持並生起力量；通過'等'字，諸佛會憶念和知曉這個人，以無礙的慈悲心憶念他；因為諸佛會親自顯現修持，所以3. 修持會圓滿，如來會生起智慧。

【English Translation】 Because the nature of reality itself has no increase or decrease, one does not see practices such as arising and ceasing; 14. Not clinging to virtuous or non-virtuous dharmas, not clinging to the three realms as things to be accepted or rejected, or the practice of not dwelling on either extreme; Regarding things like form that are inconceivable and immeasurable, even just thinking about them slightly does not lead to self-satisfaction, seeing the nature of non-attachment is the practice of non-attachment; 16. Regarding the characteristics and nature of things like form, and the self-nature of things that are the subject of dharma, the practice of not discriminating or being self-satisfied; 17. These five practices are taught because in the eighth bhumi, the non-discriminating wisdom is fully matured, and one abides in equality. The practice of meditating on Prajnaparamita in the ninth bhumi is called 'the practice of giving precious fruits'; 18. The four fruits such as sravakas, as well as pratyekabuddhas, arhats, and complete enlightenment, these six are called the six precious fruits. Although from the beginning there have been actions such as teaching the Dharma to others, here, because through the fourfold analytical knowledge, the Dharma is taught according to the capacity and inclination of the disciples, enabling them to attain their respective fruits, that is why it is said this way. The wisdom of the tenth bhumi is called 'the practice of purification'; 19. Because here the subtle obscurations of afflictions are purified, which could not be purified in the lower bhumis, therefore this purification of the path of learning is superior to all others, hence it is called 'purification'. To diligently practice without interruption in months and years, dividing time into sessions or retreats, this is dividing the boundary between practicing and not practicing, so it is called 'the practice of setting boundaries with precious things'; 20. This is the method for accomplishing all practices, and these are the twenty practices. Preliminary Practices Fourth, the preliminary practices for cultivation are four: the qualities to be obtained, the faults to be abandoned, the characteristics to be understood, and the factors conducive to liberation to be relied upon in the mindstream. Merits to be Obtained First, it is the nature of cultivating without any discrimination. Through its blessings, one will not be obstructed by obstacles, and one will obtain the merit of destroying demonic forces, because the Buddhas bless and generate power; Through the word 'etc.', the Buddhas will remember and know this person, and remember him with unobstructed compassion; Because the Buddhas will personally manifest the practice, 3. the practice will be completed, and the Tathagata will generate wisdom.

ས་ཀྱིས་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་དང་། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་ཉེ་བའི་ཡོན་ཏན་༤ ཐོབ་སྟེ་དོན་དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡོན་ཏན་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཞི་ཐོབ་༥སྟེ། དོན་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་དང་འཕྲད་པ་དང་། ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་བདེ་བགྲོར་སྐྱེ་བ་དང་། སངས་རྒྱ་བས་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་དང་། གཞན་དོན་ལ་འཇུག་པས་རྣམ་སྨིན་ཆེ་བའོ། །རང་གང་དུ་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་རྒྱལ་བས་ལུང་བསྟན་པར་དཔྱད་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕན་༦ཡོན་ཐོབ་སྟེ། མདོ་ལས། ཤཱ་རིའི་བུ། ཤེར་ཕྱིན་འདི་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་དར་བར་ 4-1-93b འགྱུར་ཏེ། དེ་ནས་བ་ར་ཏ་ནི་དང་། དེ་ནས་བྱང་ཕྱོགས་དང་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆར་འདི་མཉན་ནས་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པ་རྒྱས་པར་འགྱུར་ཏེ་སོགས་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་གཞན་ལ་སྟོན་པའི་བྱ་བ་བྱས་པས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའི་༧ ཕན་ཡོན་ཐོབ་སྟེ། ད་ལྟ་གཉེན་པོ་ལམ་ཤེར་ཕྱིན་ཅི་རིགས་ཐོབ་པས་སོ། །ཡུམ་གཞན་ལ་སྨྲ་བའི་སྐྱེས་བུར་༨ འགྱུར་ཏེ། ད་ལྟ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་གཏམ་བརྗོད་པས། རྣམ་མཁྱེན་ལས་བདུད་ལས་སོགས་ཀྱིས་མི་ཕྱེད་༩ པ་ཐོས་ཏེ་སྦྱོར་བས་སྒོམ་པ་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་གྲོགས་མཛད་པའི་ཕྱིར་དང་། བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ལ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་འགོད་པ་སོགས་དགེ་རྩ་ཉན་རང་དང་ཐུན་མིན་༡༠ སྐྱེ་སྟེ། ད་ལྟ་སྦྱོར་བ་ལ་དགའ་བ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་དོན་བསྒྲུབ་པར་དམ་བཅས་པ་བཞིན་བྱེད་པས། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་༡༡ བྱེད་དེ། དེའི་དམ་བཅའི་ཚིག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་དག་པ་བས་ཆེན་གྱི་འབྲས་བུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་༡༢ འཛིན་པ་ཐོབ་སྟེ། ད་ལྟ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་ཟབ་མོ་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་ 4-1-94a དུ་བདོག་ཀུན་གཏོང་བ་སོགས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བསྒྲུབ་༡༣ པ་ཐོབ་སྟེ། ད་ལྟ་སྲོག་ཆགས་དུ་མ་བྱང་ཆུབ་ལ་འགོད་པ་སོགས་དོན་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་ཡུམ་ངེས་པར་ཐོབ་པའི་ཕན་ཡོན་༡༤ ཐོབ་ཅིང་། ཚེ་འདིར་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་ཚིག་དོན་ཚང་བར་རྙེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་རང་གཞན་གྱི་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡོན༷་ཏན༷་རྣམ༷་པ༷་བཅུ༷་བཞི༷འོ༷། ། 所舍過失 གཉིས་པ། འགལ་རྐྱེན་སྤང་བྱ་བདུད་ཀྱི་ལས་ལ། སྤྱིར་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྦྱོར་བའི་བར་ཆད་དུ་གྱུར་པ་བདུད་ལས་སོ། །དེ་ལ་འགལ་རྐྱེན་རང་ལ་གནས་པ་ཉི་ཤུ།རང་གཞན་གང་རུང་ལ་བརྟེན་པ་མཐུན་རྐྱེན་མ་ཚང་བ་ཉེར་གསུམ། གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་འགལ་རྐྱེན་གསུམ་སྟེ། སྐྱོན༷་ནི༷་བཅུ༷་ཚན༷་བཞིར༷་བཅས༷་པ༷་དྲུག༷་ཏུ༷་སྟེ་བཞི་བཅུ་ཞེ་དྲུག་ཏུ་ངེས༷་པར༷་རྟོག༷ས་པར༷་བྱ༷་སྟེ། དང་པོ་སྤོབས་པའི་དབ

【現代漢語翻譯】因為見到（諸佛）的緣故，以及獲得接近圓滿菩提的功德，因為這些原因而接近如來，並獲得四種廣大的功德：遇到偉大的意義——佛，獲得偉大的利益——投生於安樂之處，成佛是偉大的果實，以及爲了利益他人而行事是偉大的成熟。審查自己將要投生的地方是否被（諸佛）授記，從而獲得投生的利益。如經中所說：『舍利子，此般若波羅蜜多在我涅槃后，將在南方流傳。』然後是婆羅多尼，然後是北方，在北方聽到這些並進行瑜伽修行將會興盛等等。這是因為做了向他人展示般若波羅蜜多的事業，並且獲得圓滿一切無漏功德的利益。現在因為獲得了對治道——各種般若波羅蜜多。成為向他人講述《般若波羅蜜多》的士夫，現在因為講述了遍知的言辭。聽到遍知不會被魔等所擾亂，因為諸佛幫助修習瑜伽者，以及在無上菩提中安置眾多眾生等，產生與聲聞、緣覺不共的善根。現在因為獲得了生起巨大喜悅的修習。如同發誓要成辦他人的利益一樣去做，如同所說的那樣去做。因為佛陀隨喜他的誓言，並且在其他世獲得比清凈更大的廣大果實。現在因為渴望顯現深奧的大乘佛法，以及在其他世佈施一切所有等，成辦眾生的利益。現在因為獲得了安置眾多有情于菩提等利益。在其他世必定獲得《般若波羅蜜多》的利益，並且今生圓滿獲得《般若波羅蜜多》的詞句和意義。像這樣，自他二利任運成就的功德共有十四種。所應捨棄的過失第二，應捨棄的違緣——魔業。一般來說，成為修習般若波羅蜜多障礙的就是魔業。其中，違緣存在於自身有二十種，依賴自他任何一方，不具足順緣有二十三種，依賴他者的違緣有三種。過失總共有四類，共四十六種，必須確定地瞭解。首先是驕慢的自在。

【English Translation】 Because of seeing (the Buddhas), and obtaining the merits of approaching perfect Bodhi, because of these reasons approaching the Tathagata, and obtaining four great merits: encountering the great meaning - Buddha, obtaining great benefits - being born in a place of bliss, becoming a Buddha is a great fruit, and acting for the benefit of others is a great maturation. Examining whether the place where one is to be born has been prophesied by (the Buddhas), thereby obtaining the benefits of being born. As stated in the sutra: 'Shariputra, this Prajnaparamita will spread to the south after my Nirvana.' Then it is Bharatani, then it is the north, and hearing these in the north and practicing yoga will flourish, and so on. This is because of doing the work of showing Prajnaparamita to others, and obtaining the benefit of perfecting all uncontaminated merits. Now because of obtaining the antidote path - various Prajnaparamitas. Becoming a person who speaks of the Prajnaparamita to others, now because of speaking the words of omniscience. Hearing that omniscience will not be disturbed by demons, etc., because the Buddhas help those who practice yoga, and placing many beings in unsurpassed Bodhi, etc., generating uncommon roots of virtue with Shravakas and Pratyekabuddhas. Now because of obtaining the generation of great joy in practice. Just as one vows to accomplish the benefit of others, so one does as one says. Because the Buddha rejoices in his vow, and in other lives obtains a greater and more vast fruit than purity. Now because of desiring to manifest the profound Mahayana Dharma, and in other lives giving away all possessions, etc., accomplishing the benefit of sentient beings. Now because of obtaining the benefit of placing many sentient beings in Bodhi, etc. In other lives, one will surely obtain the benefit of Prajnaparamita, and in this life, one will fully obtain the words and meaning of Prajnaparamita. In this way, there are fourteen qualities of spontaneously accomplishing the benefit of oneself and others. Faults to be abandoned Second, the adverse conditions to be abandoned - the works of demons. Generally speaking, what becomes an obstacle to the practice of Prajnaparamita is the work of demons. Among them, there are twenty adverse conditions that exist in oneself, twenty-three that depend on either oneself or others and lack favorable conditions, and three adverse conditions that depend on others. There are a total of four categories of faults, with a total of forty-six, which must be understood definitively. The first is the freedom of pride.

ང་དུ་བྱས་པ་གཉིས་ནི། ཡུམ་གྱི་ཚིག་དོན་ལ་དུས་རིང་མོ་ནས་ངེས་པ་སྐྱེ་བས། ཚེགས་ཆེན་པོ་དང་བཅས་ཏེ་རྟོགས་པས་ཞུམ་ཞིང་སྐྱོ་བ་དང་། ༡ མྱུར་དུ་རྟོགས་པས་ཁེངས་ནས་མཐའ་མི་རྟག་པ་སྟེ་ཧ་ཅང་སྤོབས་པ་མྱུར་བའི་སྐྱོན་༢ དང་གཉིས། གནས་ངན་ལེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གསུམ་ནི། གླལ་ 4-1-94b སོགས་ཀྱི་ངང་ནས་ཡུམ་འདྲི་བ་སོགས་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་། ༣ ཆགས་པར་གྱུར་པས་འདྲི་བ་སོགས་སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་། ༤ རྙེད་སོགས་ཀྱི་ཀུན་སློང་གིས་ཁ་ཐོན་བྱེད་པ་སོགས་དང་། རྩེ་དགོད་སོགས་རིགས་པ་མ་ཡིན་པས་བསྐྱེད་པས་ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་ཁ་ཏོན་བྱེད་པ་སོགས་དང་། ༥ ཐེག་ཆེན་ལས་ཉམས་བྱེད་རྒྱུ་བདུན་ནི། བདག་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཐེག་ཆེན་འདི་སྒྲུབ་དཀའ་སྙམ་པ་སོགས་ཡུམ་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་འཛིན་པ་དང་། ༦ རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྒྱུ་ལས་ཉམས་པ་ཐེག་ཆེན་ལ་དད་པ་མེད་པ་ཤིང་གི་རྩ་བ་བོར་ནས་ཡལ་འདབ་ཚོལ་བ་ལྟ་བུ་དང་། ༧ འབྲས་བུ་གྱ་ནོམ་པ་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་རོ་མྱོང་བ་ལས་ཉམས་པ་བཟང་མང་སྟེར་བའི་ཇོ་བོ་ལ་མི་སློང་བ་ངན་ཉུང་སྟེར་བའི་བྲན་ལ་རེ་བ་ཁྱི་༨ ལྟ་བུ་དང་། ལམ་ཐེག་ཆེན་ཡུམ་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་ལས་ཉམས་པ་གླང་པོ་རྙེད་པ་བཏང་ནས་དེའི་རྗེས་འཚོལ་བ་ལྟ་བུ་དང་། །༩ རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྒྱུ་ཡུམ་འདི་ཁོ་ནར་མ་ཤེས་ནས་ལམ་ཐེག་དམན་ལས་འབྲས་བུ་ཆེད་དུ་བྱ་བ་གསུམ་འཚོལ་བ་ཆེད་དུ་བྱ་བ་གསུམ་ལས་ཉམས་པ་རྨིག་རྗེས་ཀྱི་ཆུ་ལས་ནོར་བུ་འཚོལ་བ་ལྟ་བུ་དང་། ༡༠ ཐེག་ཆེན་མི་དགོས་པར་དམན་པའི་སྡེ་སྣོད་ལས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པར་སེམས་པ་རྒྱུ་ 4-1-95a འབྲས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཉམས་པ་སྟེ། རྣམ་རྒྱལ་ཁང་བཟང་གི་དཔེ་ལེན་པར་འདོད་པས་ཉི་ཟླའི་ཁང་ཚད་བྱས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ༡༡ ཐེག་དམན་དང་ཐེག་ཆེན་ལ་འདྲ་བར་བསམས་ཏེ་མཐོ་དམན་ནོར་བ། ཆོས་སྐུ་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུ་འམ་སྐུ་གསུམ་ལས་ཉམས་པ། དཔེ་རིམ་པ་ལྟར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་རྒྱལ་དང་མཁར་གྱི་རྒྱལ་པོ་སྙོམས་པའམ། །ཁ་ཟས་རོ་བརྒྱ་པ་དང་སྲན་ཚོད་སྙོམས་པ་དང་། ནོར་བུ་དང་འཆིང་བུ་ནོར་བ་༡༢ ལྟ་བུ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་སྤོང་བའི་རྒྱུའོ། །ཐེག་ཆེན་ལས་གཡེང་བའི་རྒྱུ་བརྒྱད་ནི། གཟུགས་དང་སྒྲ་སོགས་འདོད་ཡོན་གྱི་ཡུལ་མང་པོ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ༡༣ ཡི་གེ་འདྲི་བ་ལ་ཤེར་ཕྱིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། ༡༤ ཤེར་ཕྱིན་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཞེན་པ་དང་། ༡༥ ཡི་གེ་ཉིད་ལ་ཡུམ་དུ་ཞེན་པ་དང་། ༡༦ ཡི་གེ་མེད་པ་ལ་ཡུམ་དུ་ཞེན་པ་དང་། ༡༧ ཁྱིམ་གཅིག་པ་གྲོང་དང་བཟོ་ཡི་བྱེ་བྲག་བཅོ་བརྒྱད་པ་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ཚོང་པ་མང་པོ་ཡོད་པའི་གྲོང་བརྡལ་དང་། མི་རིགས་བཞི་གནས་པའི་ལྗོངས་དང་། ཙམྤ་ཀ་སོགས་ཡུལ་འཁོར་སོགས་ཆགས་སྡང་གི་ཡུལ་ཡི

【現代漢語翻譯】我所做的兩種行為是：由於長期對《般若經》（Yum，智慧之母）的詞義產生定解，因此，通過巨大的努力去理解它，感到沮喪和悲傷。1. 因為迅速理解而自滿，最終導致無常，即過於快速的驕傲的過失。2. 三種受惡劣環境影響的行為是：在閑聊等情況下詢問《般若經》等身體上的惡劣行為。3. 因為貪戀而詢問等心理上的惡劣行為。4. 出於獲得供養等動機而口頭表達等，以及因玩笑等非理性行為而產生的口頭背誦等語言上的惡劣行為。5. 七種從大乘中退失的行為是：沒有向自己展示教義，認為大乘難以修持等，持有遠離《般若經》的理由。6. 從證悟一切智的因中退失，對大乘沒有信心，如同放棄樹根而尋找樹枝。7. 從體驗《般若經》的豐富果實中退失，如同不向給予豐厚食物的主人乞討，而依賴給予少量食物的僕人。8. 從始終執持作為大乘道的《般若經》中退失，如同放棄獲得的大象而去尋找它的足跡。9. 不知唯有《般若經》是證悟一切智之因，而從小乘道中尋求果報，爲了三種目的而努力，從三種目的中退失，如同從蹄印之水中尋找珍寶。10. 不需大乘，而認為從小乘藏中可以獲得一切智，這是因果關係上的退失，如同想要模仿殊勝的王宮，卻以簡陋的房屋為標準。11. 認為小乘和大乘相同，混淆高低，從法身無上之因或三身中退失，如同將轉輪王和城堡的國王視為平等，或將百味美食和少量豆子視為平等，或混淆珍寶和束縛物。12. 這是捨棄大乘的原因。八種從大乘中散亂的行為是：對色、聲等眾多欲望之境進行分別。13. 在抄寫文字時，對《般若經》過於執著。14. 認為《般若經》僅僅是無實有，而執著于無實有。15. 執著于文字本身是《般若經》。16. 執著于沒有文字是《般若經》。17. 與家人同住，十八種職業的村莊和作坊，城市，擁有眾多商人的城鎮，以及居住著四個種族的地區，以及瞻波迦等地區，都是貪嗔的對象。

【English Translation】 The two actions I have done are: Because of generating certainty about the meaning of the words of the 'Yum' (Mother, referring to the Prajnaparamita Sutra) for a long time, I feel discouraged and sad by realizing it with great effort. 1. Being arrogant because of quick understanding, ultimately leading to impermanence, i.e., the fault of being too quick to be proud. 2. The three actions influenced by adverse conditions are: Asking about the 'Yum' in the midst of idle chatter, etc., which are adverse physical actions. 3. Asking because of attachment, etc., which are adverse mental actions. 4. Expressing verbally with the motivation of gaining offerings, etc., and reciting verbally generated by irrational actions such as joking, etc., which are adverse verbal actions. 5. The seven actions that cause decline from the Mahayana are: Not showing the teachings to oneself, thinking that the Mahayana is difficult to practice, etc., holding reasons for turning away from the 'Yum'. 6. Declining from the cause of realizing omniscience, having no faith in the Mahayana, like abandoning the root of a tree and seeking branches. 7. Declining from experiencing the abundant fruits of the Prajnaparamita, like not begging from the master who gives abundant food, but relying on the servant who gives little food. 8. Declining from always holding the 'Yum' as the Mahayana path, like abandoning the elephant one has obtained and searching for its footprints. 9. Not knowing that only the 'Yum' is the cause of realizing omniscience, and seeking results from the Hinayana path, striving for three purposes, declining from three purposes, like searching for jewels in the water of a hoofprint. 10. Thinking that omniscience can be attained from the Hinayana Pitaka without needing the Mahayana, which is a decline in the relationship of cause and effect, like wanting to imitate a magnificent royal palace but using a humble house as the standard. 11. Thinking that the Hinayana and Mahayana are the same, confusing high and low, declining from the ultimate cause of the Dharmakaya or the Trikaya, like considering a Chakravartin king and a king of a castle as equal, or considering a hundred-flavored delicacy and a handful of beans as equal, or confusing a jewel and a fetter. 12. This is the cause of abandoning the Mahayana. The eight actions that distract from the Mahayana are: Discriminating about many objects of desire such as forms and sounds. 13. Being overly attached to the Prajnaparamita when copying letters. 14. Thinking that the Prajnaparamita is only emptiness, and being attached to emptiness. 15. Being attached to the letters themselves as the 'Yum'. 16. Being attached to the absence of letters as the 'Yum'. 17. Living with family, villages and workshops of eighteen kinds of professions, cities, towns with many merchants, and regions inhabited by four races, and regions such as Champaka, are objects of attachment and aversion.

ད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ༡༨ རྙེད་བཀུར་དང་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་རོ་ 4-1-95b མྱོང་བ་དང་། ༡༩ ཆོས་མ་ཡིན་པ་བདུད་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐབས་མཁས་འཚོལ་བ་དང་༢༠ བརྒྱད་དོ། །གཉིས་པ་རང་གཞན་གང་རུང་ལ་བརྟེན་ནས་མཐུན་རྐྱེན་མ་ཚང་བ་ཉེར་གསུམ་ནི། སྔ་མ་ཉན་པ་དང་། ཕྱི་མ་འཆད་པར་སྦྱར་ལ། ཅིག་ཤོས་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཅིག་ཤོས་སྙོམས་ལས་ཀྱིས་ཉམས་པའི་སྐྱོན་དང་། ༡ དེ་གཉིས་འདུན་པའི་ཡུལ་གནས་འདི་དང་གཞན་ལྟ་བུས་ཐ་དད་པས་དང་། ༢ ཉན་པ་པོ་འདོད་ཆེན་ཡིན་པ་དང་འཆད་པ་པོ་འདོད་ཆུང་ཡིན་པའམ། དེ་ལས་བཟློག་སྟེ་ཡིན་པ་དང་། ༣ སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་མི་ལྡན་གྱིས་དང་། ༤ དགེ་མི་དགེའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་དང་། ༥ གཏོང་ལ་དགའ་བ་དང་སེར་སྣས་ཉམས་པའི་སྐྱོན་དང་། ༦ ཅིག་ཤོས་སྦྱིན་པར་འདོད་ལ་ཅིག་ཤོས་མི་ལེན་པས་དང་། ༧ མགོ་སྨྲས་པས་གོ་བ་དང་རྣམ་པར་སྤྲོས་པས་གོ་བས་དང་། ༨ མདོ་སོགས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པར་ཤེས་མི་ཤེས་ཀྱིས་དང་། ༩ ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་ལྡན་མི་ལྡན་གྱིས་དང་། ༡༠ རྣམ་མཁྱེན་བསྒྲུབ་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་མི་མཁས་ཀྱིས་དང་། ༡༡ གཟུངས་ཐོབ་མ་ཐོབ་པས་དང་། ༡༢ ཡུམ་ཡི་གེར་འདྲི་འདོད་མི་འདོད་ཀྱིས་དང་། ༡༣ འདོད་ཡོན་ལ་འདུན་པ་སོགས་སྒྲིབ་ 4-1-96a པ་ལྔ་བྲལ་མ་བྲལ་གྱིས་དང་། ༡༤ རང་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་པ་གཉིས་ནི། དམྱལ་བ་སོགས་མི་བསྔགས་པ་ཐོས་པས་གཞན་དོན་དུ་ངན་སོང་འགྲོ་བ་ལ་བློ་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་དང་། ༡༥ ལྷ་ལ་སོགས་པའི་བསྔགས་པ་ཐོས་པས་རང་དོན་དུ་བདེ་འགྲོའི་འགྲོ་བ་ལ་ཡིད་ཆགས་པ་དང་། ༡༦ འཆད་ཉན་སྔ་ཕྱི་གང་རུང་དང་འབྲེལ་བ་བདུན་ནི། འཆད་པ་པོ་གཅིག་པུ་དང་ཉན་པ་པོ་འཁོར་ལ་དགའ་ནས་ཉམས་པའི་སྐྱོན་དང་། ༡༧ རྗེས་འབྲང་གི་སྐབས་མི་དབྱེ་བ་དང་། རྗེས་འབྲང་འབྲེལ་འདོད་ཀྱིས་དང་། ༡༨ འཆད་པ་པོ་ཟང་ཟིང་ཅུང་ཟད་འདོད་པ་དང་། ཉན་པ་པོ་དེ་སྦྱིན་པར་མི་འདོད་པས་དང་། ༡༩ སྲོག་གི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱོགས་དང་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བར་འདོད་པས་དང་། ༢༠ མུ་གེ་འབྱུང་བའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་མི་འགྲོས་དང་། ༢༡ ཆོམ་རྐུན་སོགས་ཀྱིས་དཀྲུགས་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་མི་འགྲོས་དང་། ༢༢ འཆད་པ་པོས་བསོད་སྙོམས་སོགས་ཀྱི་ཕྱིར་མཛའ་བའི་ཁྱིམ་ལ་ལྟ་བས་ཉན་པ་པོ་ཡིད་མི་བདེ་བས་ཉམས་པའི་སྐྱོན་རྣམས་སོ། །༢༣ གཞན་ལ་བརྟེན་པ་གསུམ་ནི། ། ཆོས་དང་གང་ཟག་གི་བར་དུ་བདུད་ཀྱིས་འབྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བདུད་དགེ་སློང་གི་ཆ་བྱད་དུ་འོང་ 4-1-96b ནས་ཡུམ་ངེད་ཀྱི་མདོ་སྡེར་འབྱུང་བ་བཞིན་ཡིན་གྱི། རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དབྱེན་བྱེད་པ་དང་། ༡ མི་སྡུག་པ་སྒོམ་པ་སོགས་གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའམ། དམིགས་མེད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཟབ་མོ་དམིགས་བཅས་ཀྱི་ས

【現代漢語翻譯】 18. 享受名譽和詩歌的滋味； 19. 依靠非正法，即惡魔之道，巧妙地尋求利益； 20. 以上是八種情況。第二，依賴自身或他人，導致順緣不具足的情況有二十三種：將前者（聽法）和後者（講法）結合起來，一種情況是強烈的意願，另一種情況是因漠不關心而造成的過失； 1. 這兩種意願的目標不同，例如『此處』和『他處』； 2. 聽法者貪慾大，而講法者貪慾小，或者相反； 3. 是否具備學習的功德； 4. 是否具有善或不善的心； 5. 喜歡佈施，或因吝嗇而造成的過失； 6. 一方想佈施，而另一方不接受； 7. 通過簡潔的陳述來理解，或通過詳細的闡述來理解； 8. 是否通達經部等佛法； 9. 是否具備六波羅蜜； 10. 是否擅長修持一切智智的方法； 11. 是否獲得陀羅尼（持，藏文：གཟུངས།，梵文天城體：dhāraṇī，梵文羅馬擬音：dharani，漢語字面意思：總持）； 12. 是否願意抄寫般若波羅蜜多（佛母）； 13. 是否擺脫了對欲妙的貪求等五種障礙； 14. 兩種僅依賴自身的情況：聽到關於地獄等惡道的描述，從而使心向外轉向為他人利益而墮入惡道； 15. 聽到關於天界等善道的讚美，從而使心執著于為自己利益而生於善道； 16. 七種與前後講法相關的：講法者喜歡獨自一人，而聽法者喜歡眷屬，從而造成的過失； 17. 不區分隨行者的場合，或隨行者渴望參與； 18. 講法者稍微貪圖財物，而聽法者不願意佈施； 19. 想要前往可能危及生命或不會危及生命的地方； 20. 是否前往饑荒發生的地方； 21. 是否前往盜賊等製造混亂的地方； 22. 講法者爲了托缽等原因拜訪友好的家庭，導致聽法者不悅而造成的過失。 23. 以上是二十三種情況。三種依賴他人的情況：惡魔在佛法和修行者之間製造分裂，例如惡魔化現為比丘的形象，正如《佛母經》中所說，而不是像《廣大》、《中等》、《簡略》三種般若經所說的那樣製造分裂； 1. 聲稱修不凈觀等是究竟的真理； 2. 或者將甚深的無相見解

【English Translation】 18. Experiencing the taste of fame and verses; 19. Skillfully seeking benefits by relying on non-dharma, the path of demons; 20. These are the eight situations. Secondly, there are twenty-three situations where favorable conditions are not complete, relying on oneself or others: Combine the former (listening to the Dharma) and the latter (teaching the Dharma), one situation is a strong desire, and the other is a fault caused by indifference; 1. The goals of these two desires are different, such as 'here' and 'elsewhere'; 2. The listener has great desire, while the teacher has little desire, or vice versa; 3. Whether or not one possesses the merits of learning; 4. Whether or not one possesses a virtuous or non-virtuous mind; 5. Liking to give, or the fault caused by stinginess; 6. One party wants to give, while the other does not accept; 7. Understanding through concise statements, or understanding through detailed explanations; 8. Whether or not one is familiar with the Sutra Pitaka and other Buddhist teachings; 9. Whether or not one possesses the six paramitas; 10. Whether or not one is skilled in the methods of cultivating all-knowing wisdom; 11. Whether or not one has obtained the dharani (持，藏文：གཟུངས།，梵文天城體：dhāraṇī，梵文羅馬擬音：dharani，漢語字面意思：total retention); 12. Whether or not one is willing to copy the Prajnaparamita (Buddha-mother); 13. Whether or not one has freed oneself from the five obscurations such as craving for sensual pleasures; 14. Two situations that rely solely on oneself: Hearing descriptions of hell and other evil realms, thereby turning the mind outward to fall into evil realms for the benefit of others; 15. Hearing praise of the heavens and other good realms, thereby clinging to being born in good realms for one's own benefit; 16. Seven situations related to previous and subsequent Dharma teachings: The teacher likes to be alone, while the listener likes to have a retinue, thereby causing faults; 17. Not distinguishing the occasions of followers, or followers desiring to participate; 18. The teacher slightly covets wealth, while the listener is unwilling to give; 19. Wanting to go to places that may or may not endanger one's life; 20. Whether or not to go to places where famine occurs; 21. Whether or not to go to places where thieves and others create chaos; 22. The teacher visits friendly families for the sake of begging, etc., causing the listener to be unhappy and causing faults. 23. These are the twenty-three situations. Three situations that rely on others: Demons create division between the Dharma and practitioners, such as demons manifesting as the image of a bhikshu, as stated in the 'Buddha-mother Sutra', rather than creating division as stated in the 'Extensive', 'Medium', and 'Concise' Prajna Sutras; 1. Claiming that cultivating impurity, etc., is the ultimate truth; 2. Or taking the profound view of non-objectification

ྒོམ་པ་བཅོས་མས་ལམ་ལྟར་སྣང་བ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་དང་། ༢ བདུད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་བྱད་དུ་འོང་བ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་སུ་དད་པ་སྐྱེ་བ་གུས་པའི་ཡུལ་མིན་པའི་བདུད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ལ་དགའ་བ་བྱེད་དུ་གཞུག་པའོ། །༣ མདོར་ན་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་འཆད་ཉན་གྱི་ཚོགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་བྱུང་ན་བདུད་ལས་ཏེ། མ་བྱུང་ན་མིན་ནོ། །དེ་སྤོང་བྱེད། མཉམ་ཉིད་སྟོང་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ། སེམས་ཅན་མི་གཏོང་བའི་སྙིང་རྗེ། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དམ་བཅའ་བརྟན་པ་སྟེ་ནང་གི་རྐྱེན་དང་ཕྱི་ཡི་རྐྱེན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བས་དང་ལྡན་པས་བར་ཆད་བདུད་ཀྱི་ལས་དེ་འདུལ་བ་ཡིན་ནོ། ། 所知定義 གསུམ་པ་ཤེས་བྱ་མཚན་ཉིད་ལ་གཉིས། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན། དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། 依本質略說 དང་པོ། མཚོན་བྱེད་གང༷་གིས༷་སྦྱོར་བ་དེ། གཞི་ལམ་རྣམ་པ་མཁྱེན་པའི་རྟོགས་པ་ 4-1-97a དང་། ཐེག་དམན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་དང་། དོན་གཉིས་འགྲུབ་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་མཚོན༷་ནུས་པ་དེ༷། སྦྱོར་བའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དུ༷་ཤེས༷་པར༷་བྱ་སྟེ། དེ༷་ཡང༷་བྱེད་སྒྲུབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པས་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷། འདིས་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་པ་ནི། ཤེས༷་པའི༷་མཚན་ཉིད་དང་། ཁྱ༷ད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་། བྱེ༷ད་པའི༷་མཚན་ཉིད་དང་གསུམ་སྟེ༷། ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ག༷ང་ཡིན་པ་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ། དེར་མ་ཟད་མཚོན༷་བྱ༷་ཡང༷་ཡིན་ནོ། །ཤེས་བྱ་མཚན་ཉིད་ལ་སྤྱིར་ཤེས་མཚན་སོགས་བཞི་དང་། ཤེས་མཚན་ལའང་གཞི་ཤེས་ལམ་ཤེས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཤེས་མཚན་གསུམ་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མཁྱེན་པ་གསུམ་པོས་ཀྱང་རང་ཡུལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་མཉམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འདྲ་ཞིང་ཁྱད་མེད་ཀྱང་། གཞི་ཤེས་ནི་གཞི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པ་དང་། ལམ་ཤེས་ཀྱིས་ལམ་དང་། རྣམ་མཁྱེན་གྱིས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་དུ་གཟིགས་པའི་ལྡོག་ཆ་ནས་བསྟན་པས། གཞི་ཤེས་ལས་སེམས་ཆགས་བཅས་སོགས་གཞི་ཡི་ཆོས་དང་། ལམ་ཤེས་ལས་རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་སོགས་ལམ་གྱི་ཆོས་དང་། རྣམ་ 4-1-97b མཁྱེན་ལས་མཁྱེན་པ་དེའི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཡུལ་གནས་དང་གུས་པར་བྱ་བ་སོགས་འབྲས་བུ་མི་སློབ་པའི་མཁྱེན་ཚུལ་སྟོན་ཅིང་། ཡུལ་དེ་དང་དེ་རྣམས་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་གཞི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པས་མཚོན་ཏེ། སྔོན་པོ་ཤེས་པ་ལ་སྔོ་འཛིན་ཤེས་པ་ཞེས་ཡུལ་སྔོན་པོས་མཚོན་ནས་ཡུལ་ཅན་སྟོན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱེད་མཚན་ཡང་ཡུལ་ཅན་དེ་བྱེད་ལས་དེས་མཚོན་ནས་ཤེས་པར་བྱ་བ་གདུང་འདེགས་ཀྱི་དོན་བྱེད་པ་ལས་ཀ་བ་ཉིད་དུ་མཚོན་པ་བཞིན་ནོ། །ཁྱད་མཚན་ཡང་རྟག་པ་ལས་ལོག་པས་མི་རྟག་པར་མཚོན་པ་ལྟར། ལམ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་ཆོས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་མཚོན་པ་ཡིན་

【現代漢語翻譯】 1. 虛假的禪修，使人覺得它像是道，並接近它； 2. 惡魔以佛陀的形象出現，使人相信那是佛陀，並喜歡不值得尊敬的惡魔化身； 3. 總之，如果以這種方式出現，導致缺乏聽聞佛法的團體，那就是惡魔的行為；如果沒有發生，那就不是。要避免這種情況，需要具備：證悟平等空性的智慧，不捨棄眾生的慈悲心，以及堅定履行所說之事的承諾。這些內在因素和外在因素，加上佛陀的加持，能夠調伏惡魔的障礙。所知定義第三，關於所知的體性，分為兩部分：從本體上略說，以及從分類上廣說。依本質略說首先，能詮釋的，即以何者結合，能詮釋基礎、道、相智的證悟，以及勝過小乘，並具有成辦二利的能力。能詮釋的，應知是結合的體性。這也要從能動和所動的角度來看，有三種相。以此來詮釋的能動是：知之體性、殊勝之體性、能動之體性。本體本身即是體性，而且也是所詮釋的。一般來說，所知的體性有知之體性等四種，而知之體性又分為基礎智、道智、相智三種。這三種智慧雖然在無生平等地了知各自的對境上是相似且無別的，但基礎智是證悟基礎蘊、界、處之如是性；道智是證悟道；相智是以無生的方式照見一切所知之相。從這個角度來看，基礎智顯示了與基礎相關的法，如具有染污等；道智顯示了與道相關的法，如三解脫門等；相智顯示了該智慧不共的對境、處所和應尊敬之處等，以及不需學習的果位之智慧。通過了知這些對境，基礎智等得以詮釋。就像通過了知藍色，而稱之為『藍色之識』，以對境藍色來詮釋有境一樣。同樣，能動之體性也是通過該能動的作用來詮釋有境，就像通過支撐屋頂的作用來詮釋柱子一樣。殊勝之體性也是像以無常來詮釋與常相對立的事物一樣，以勝過其他道的殊勝之法來詮釋該道。

【English Translation】 1. False meditation that makes it seem like the path and draws one near to it; 2. A demon appearing in the guise of a Buddha, causing one to have faith that it is the Buddha, and taking delight in an emanation of a demon that is not worthy of reverence; 3. In short, if such a situation arises, leading to a lack of assemblies for teaching and learning, it is the work of a demon; if it does not arise, it is not. This is to be abandoned. The wisdom that realizes equality and emptiness, the compassion that does not abandon sentient beings, and the firm commitment to accomplish as one has spoken—these inner causes and outer causes, endowed with the blessings of the Buddha, subdue the obstacles and the work of demons. Definition of Knowable Objects Third, regarding the characteristics of knowable objects, there are two parts: a brief explanation from the perspective of the essence, and a detailed explanation from the perspective of divisions. Brief Explanation of the Essence First, that which expresses, that which combines with what, expresses the realization of the basis, path, and all-knowing aspects, and that which is superior to the Lesser Vehicle, and that which possesses the ability to accomplish the two benefits. That which is able to express, know that it is the characteristic of combination. This also, from the perspective of action and accomplishment, has three aspects. The action of expressing with this is: the characteristic of knowing, the characteristic of distinction, and the characteristic of acting. The essence itself is also the characteristic, and moreover, it is also what is expressed. In general, the characteristic of knowable objects has four aspects, such as the characteristic of knowing, and the characteristic of knowing also has three aspects: the characteristic of knowing the basis, the characteristic of knowing the path, and the characteristic of all-knowing. Although these three knowledges are similar and undifferentiated in knowing all their respective objects as unborn and equal, the basis knowledge realizes the suchness of the basis aggregates, elements, and sources; the path knowledge realizes the path; and the all-knowing knowledge sees all aspects of knowable objects as unborn. From the perspective of showing, the basis knowledge shows the qualities of the basis, such as attachment; the path knowledge shows the qualities of the path, such as the three doors of liberation; and the all-knowing knowledge shows the uncommon objects, places, and objects of reverence of that knowledge, as well as the way of knowing the non-learning result. By knowing these objects, the basis knowledge and so on are expressed. Just as knowing blue is called 'blue consciousness,' expressing the object holder by expressing the object blue. Similarly, the action characteristic is also expressed by the action of the object holder, just as the pillar is expressed by the action of supporting the roof. The distinctive characteristic is also like expressing impermanence by contrasting it with permanence, expressing that which is superior to other paths by that very quality.

ཞིང་། ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ནི་གཞན་སྔ་མ་གསུམ་པོ་ལ་ལྟོས་ནས་མཚོན་བྱའང་ཡིན་ལ། རང་གི་དོན་ལྡོག་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ་ལྟོ་ལྡིར་བ་ལས་བུམ་པར་མཚོན་པ་བཞིན་ན། །དེས་ན་མཚན་ཉིད་ཅེས་པ་ཆོས་གང་ཞིག་ཐ་སྙད་ཤེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བུམ་པ་སོགས་སུ་བཞག་པའི་མཚོན་བྱ་དེ་འཇོག་བྱེད་དོན་གྱི་ལྡོག་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཅེས་ཚད་མ་ལས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ཡིན་ལ། འཇོག་བྱེད་དེ་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་རེག་བྱ་སོགས་ངོ་བོའམ། དེའི་ཡོན་ཏན་ནམ་བྱེད་ལས་ 4-1-98a ལྟ་བུ་ཅི་རིགས་པ་ལས་དེར་བཞག་པའམ་བཏགས་པ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་འདིར་སྔ་མ་གསུམ་པོ་ཡུལ་དེ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས། དེ་ལྟར་ཤེས་ནུས་པ་དང་། གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་དང་། དེ་ལ་ནི་བྱེད་ལས་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་ཅེས་བསྟན་པས། མྱུ་གུའི་ས་བོན་ལ་རང་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་མཚོན་པ་ལྟར་འདི་གསུམ་གྱིས་མཚོན་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ནུས་པ་དེ་ཡོད་པར་ཤེས་པས་འབྲས་བུས་རྒྱུ་མཚོན་ནོ། །བཞི་པ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ལས་སུ་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་མཚོན་བྱ་ཡང་ཡིན་ལ། གཞན་རྣམ་པར་བཅད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་འགྲུབ་པའམ་ཤེས་པས་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཞིང་དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་བཞིའི་སྒོ་ནས་མཚོན་བྱ་མཁྱེན་གསུམ་ཤེས་པར་བྱེད་པའོ། ། 依類別廣說 གཉིས་པ་ལ་བཞི། ཤེས་པ། ཁྱད་པར། བྱེད་པ། ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ནོ། ། 智相 དང་པོ་ལ་གསུམ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཤེས་མཚན་ནོ། ། 基智智相 དང་པོ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་འདིར། གཞི་ཕུང་ལྔ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་སེམས་སེམས་བྱུང་མིང་བཞིའི་ཕུང་པོ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་མཁྱེན་པར་གསུངས་པས་གཞི་མཁྱེན་པའི་ཤེས་པ་འདི་དག་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་ཅི་རིགས་པའི་གནས་ཚུལ་ 4-1-98b ཡིན་ལ། དེ་གཞི་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་ཤེས་ནུས་པའོ། །ལམ་རྣམ་ཡང་དེ་འདྲའོ། །དེ་ཡང་གཞི་ཤེས་སྦྱོར་བའི་ཡུམ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ལ་སོགས་པར་དེ༷་བཞིན༷་གཤེ༷གས་པ༷་འབྱུང༷་བར༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༡ འཇིག༷་རྟེན༷་དེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཐ་སྙད་དུ་མ་ནོར་བར་ཤེས་ཤིང་དོན་དམ་པར་རྒྱུན་དང་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག༷་པ་མེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ཤེས་པ་དང༷་། ༢ སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྣམས་ཀྱི་སེམ༷ས་ཀྱི༷་སྤྱོད་པ༷་ཆགས་སྡང་རྨོངས་པ་དང་ཆ་མཉམ་བཅས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་རེ་བསྡོམས་པས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ངོ་བོ་ཚད་མེད་པར་ཤེས་པ་དང༷་། ༣ སེམས་དེ༷་ཉིད་ལ་བསྡུས༷་ཏེ་ནང་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཤེས་པ༷་དང༷་། ༤ མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ཁ་ཕྱིར༷་བལྟས༷་གཡེང་བ་ཤེས་པ་དང་། ༥ བསྡུས་གཡེང་གི་སེམས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མི༷་ཟ༷ད་པ༷་ཡི༷་རྣམ༷་པ༷་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་དང༷་། ༦ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་འདོད་ཆགས༷་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དང་བཅས

【現代漢語翻譯】 ཞིང་། (Zhing)（類別）：自性之相是相對於前面三種（智、差別、作用）而言的能表，也具有自體的反體，所以也是自性，就像從腹脹中顯現出瓶子一樣。因此，自性是指，任何法，一旦被置於名言識說的對象中，如瓶子等，其能表即是作為施設者的意義的反體，這在量論中廣為人知。而施設者則是形狀、顏色、觸感等自性，或是其功德或作用等各種情況，就像在此處，前三種（智、差別、作用）依賴於彼處，從而能夠知曉，與他者不同，並且顯示了它具有這樣的作用。就像幼苗的種子具有自我生長的能力一樣，這三者（智、差別、作用）表明了三智的結合具有這種能力，因此，果以因來表示。第四，自性是作為事業的自性，所以也是能表，並且憑藉區分他者的力量而自我成立或被知曉，所以也是自性，這樣通過四種自性的方式來了解能表三智。依類別廣說 གཉིས་པ་ལ་བཞི། ཤེས་པ། ཁྱད་པར། བྱེད་པ། ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ནོ། ། 二者有四：智、差別、作用、自性之相。智相 དང་པོ་ལ་གསུམ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཤེས་མཚན་ནོ། ། 第一者有三：基智、道智、遍智之智相。基智智相 དང་པོ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་འདིར། གཞི་ཕུང་ལྔ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་སེམས་སེམས་བྱུང་མིང་བཞིའི་ཕུང་པོ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་མཁྱེན་པར་གསུངས་པས་གཞི་མཁྱེན་པའི་ཤེས་པ་འདི་དག་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་ཅི་རིགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན་ལ། དེ་གཞི་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་ཤེས་ནུས་པའོ། །ལམ་རྣམ་ཡང་དེ་འདྲའོ། །དེ་ཡང་གཞི་ཤེས་སྦྱོར་བའི་ཡུམ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ལ་སོགས་པར་དེ༷་བཞིན༷་གཤེ༷གས་པ༷་འབྱུང༷་བར༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༡ འཇིག༷་རྟེན༷་དེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཐ་སྙད་དུ་མ་ནོར་བར་ཤེས་ཤིང་དོན་དམ་པར་རྒྱུན་དང་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག༷་པ་མེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ཤེས་པ་དང༷་། ༢ སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྣམས་ཀྱི་སེམ༷ས་ཀྱི༷་སྤྱོད་པ༷་ཆགས་སྡང་རྨོངས་པ་དང་ཆ་མཉམ་བཅས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་རེ་བསྡོམས་པས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ངོ་བོ་ཚད་མེད་པར་ཤེས་པ་དང༷་། ༣ སེམས་དེ༷་ཉིད་ལ་བསྡུས༷་ཏེ་ནང་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཤེས་པ༷་དང༷་། ༤ མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ཁ་ཕྱིར༷་བལྟས༷་གཡེང་བ་ཤེས་པ་དང་། ༥ བསྡུས་གཡེང་གི་སེམས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མི༷་ཟ༷ད་པ༷་ཡི༷་རྣམ༷་པ༷་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་དང༷་། ༦ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་འདོད་ཆགས༷་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དང་བཅས 首先，在基智的情況下，基是五蘊，其中也包括心、心所、名四蘊，以及如實知。因此，這些基智的智慧，無論是世俗諦還是勝義諦，都是實情。這是依賴於基智才能如此知曉的。道智也是如此。此外，依賴於基智結合之母，知曉過去等時有དེ༷་བཞིན༷་གཤེ༷གས་པ༷་（梵文：तथागत，羅馬轉寫：tathāgata，如來）出現。1、知曉世界是五蘊，名言上不混淆，勝義上是無常和剎那生滅，沒有我的自性。2、知曉眾生的心行，貪嗔癡以及與之相應的二萬一千種，總計八萬四千種無量無邊的法界，是離戲的自性。3、知曉將心收攝，置於內在的平等狀態。4、知曉未平等放置，向外散亂。5、知曉這些收攝和散亂的心，在勝義上是མི༷་ཟ༷ད་པ༷་ཡི༷་རྣམ༷་པ༷་（藏文），不盡之相，是法性的自性。6、知曉凡夫的心，包括貪、嗔、癡。

【English Translation】 Zhing (Category): The characteristic of self-nature is the representational aspect in relation to the previous three (wisdom, distinction, function), and it also has the opposite of its own meaning, so it is also a characteristic, just as a vase is represented from a bulging belly. Therefore, 'characteristic' refers to any dharma that, once placed in the object of verbal expression, such as a vase, its representational aspect is the opposite of the meaning of the establisher, which is widely known in epistemology. The establisher is the nature of shape, color, touch, etc., or its qualities or functions, etc., in various situations. Just as here, the previous three (wisdom, distinction, function) rely on that place, so that they can be known, are different from others, and show that it has such a function. Just as the seed of a sprout has the ability to grow itself, these three (wisdom, distinction, function) indicate that the combination of the three wisdoms has this ability, therefore, the fruit represents the cause. Fourth, self-nature is the nature of being a function, so it is also a representational aspect, and it is self-established or known by the power of distinguishing others, so it is also a characteristic. In this way, the representational aspect of the three wisdoms is understood through the four characteristics. Extensive Explanation by Category གཉིས་པ་ལ་བཞི། ཤེས་པ། ཁྱད་པར། བྱེད་པ། ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ནོ། ། The second has four: wisdom, distinction, function, and the characteristic of self-nature. Aspect of Wisdom དང་པོ་ལ་གསུམ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཤེས་མཚན་ནོ། ། The first has three: the wisdom of the base, the wisdom of the path, and the aspect of the wisdom of omniscience. Aspect of the Wisdom of the Base དང་པོ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་འདིར། གཞི་ཕུང་ལྔ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་སེམས་སེམས་བྱུང་མིང་བཞིའི་ཕུང་པོ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་མཁྱེན་པར་གསུངས་པས་གཞི་མཁྱེན་པའི་ཤེས་པ་འདི་དག་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་ཅི་རིགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཡིན་ལ། དེ་གཞི་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ལྟར་ཤེས་ནུས་པའོ། །ལམ་རྣམ་ཡང་དེ་འདྲའོ། །དེ་ཡང་གཞི་ཤེས་སྦྱོར་བའི་ཡུམ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ལ་སོགས་པར་དེ༷་བཞིན༷་གཤེ༷གས་པ༷་འབྱུང༷་བར༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༡ འཇིག༷་རྟེན༷་དེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཐ་སྙད་དུ་མ་ནོར་བར་ཤེས་ཤིང་དོན་དམ་པར་རྒྱུན་དང་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག༷་པ་མེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ཤེས་པ་དང༷་། ༢ སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྣམས་ཀྱི་སེམ༷ས་ཀྱི༷་སྤྱོད་པ༷་ཆགས་སྡང་རྨོངས་པ་དང་ཆ་མཉམ་བཅས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་རེ་བསྡོམས་པས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ངོ་བོ་ཚད་མེད་པར་ཤེས་པ་དང༷་། ༣ སེམས་དེ༷་ཉིད་ལ་བསྡུས༷་ཏེ་ནང་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཤེས་པ༷་དང༷་། ༤ མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ཁ་ཕྱིར༷་བལྟས༷་གཡེང་བ་ཤེས་པ་དང་། ༥ བསྡུས་གཡེང་གི་སེམས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མི༷་ཟ༷ད་པ༷་ཡི༷་རྣམ༷་པ༷་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོར་ཤེས་པ་དང༷་། ༦ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་སེམས་འདོད་ཆགས༷་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་དང་བཅས First, in the case of the base wisdom, the base is the five aggregates, including the aggregates of mind, mental factors, and name, as well as knowing suchness. Therefore, these wisdoms of the base wisdom, whether conventional truth or ultimate truth, are the actual situation. This is how it can be known by relying on the base wisdom. The path wisdom is also the same. Furthermore, relying on the mother of the combination of the base wisdom, it is known that in the past, etc., དེ༷་བཞིན༷་གཤེ༷གས་པ༷་ (Tibetan, तथागत, tathāgata, Thus Come One) appears. 1. Knowing that the world is the five aggregates, without confusion in name, and in ultimate truth, it is impermanent and momentary, without the self-nature of 'I'. 2. Knowing the conduct of the minds of sentient beings, including desire, hatred, ignorance, and the corresponding twenty-one thousand, totaling eighty-four thousand immeasurable realms of dharma, which are the nature of non-proliferation. 3. Knowing that the mind is gathered and placed equally within. 4. Knowing that what is not placed equally is scattered outward. 5. Knowing that these gathered and scattered minds, in ultimate truth, are མི༷་ཟ༷ད་པ༷་ཡི༷་རྣམ༷་པ༷་ (Tibetan), the aspect of inexhaustibility, which is the nature of dharma. 6. Knowing the minds of individual beings, including desire, hatred, and ignorance.

་པའི་སེམས་ཤེས་པ་དང་། ༧ སོ༷གས་སྒྲས་ཆགས་སོགས་དང་བྲལ་བ་འཕགས་པའི་སེམས་ཤེས་པ་ད༷ང་། ༨ སེམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོས་ཚད་མེད་པའི་རྒྱ༷་ཆེན༷་པོར་ཤེས་པ་དང༷་། ༩ དཔྱོད་ 4-1-99a མཁན་སེམས་དེ་ཡང་ཡུལ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པས་ཆེན༷་པོར༷་གྱུར༷་པ་ཤེས་པ་དང༷་། ༡༠ ཡང་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་བདག་མེད་ཅིང་ཐ་སྙད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མཉམ་པར་ཤེས་པ་དང་། འཇུག་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྟེན་མེད་པས་ཚད༷་དང་བགྲང་དུ་མེ༷ད་པར་ཤེས་པ་དང༷་། ༡༡ རྣམ༷་ཤེས༷་དཔེ་འམ་ངོ་བོས་དབང་པོ་ལ་བསྟན་དུ༷་མེ༷ད་པ༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༡༢ སེམ༷ས་ལ་ངོ་བོ་མེད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་ལྔས་ཀྱང་བལྟར༷་མེ༷ད་པར༷་ཤེས༷་པ༷་དང༷་། ༡༣ ཤེས་པ་དེ་དག་གཡོ༷་བ༷་ལ༷་སོག༷ས་པའི་རྣམ་པ་ལ་དེ་ལྟ༷ར་གཡོ་བཀྲམ་འདུ་བ་བཙུམ་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་པ་ཞེས༷་བྱ༷་བ་རྣམས་ཇི་བཞིན་ཐ་སྙད་དུ་མཁྱེན་པ་དང༷་། ༡༤ དེའང་བདག་དང་དེའི་གདགས་གཞི་འཇིག་རྟེན་ཏེ་ཕུང་པོ་རྟག་པར་ལྟ་བ་དང་།མི་རྟག་པར་དང་། གཉིས་ཀ་དང་། གཉིས་མིན་དུ་ལྟ་བ་བཞི་སྔོན་མཐར་བརྟེན་པ་དང་། བདག་དང་འཇིག་རྟེན་མཐའ་དང་ལྡན་མི་ལྡན་གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་མིན་དུ་ལྟ་བ་བཞི་ཕྱི་མཐར་བརྟེན་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲོངས་ཕན་ཆད་འབྱུང་མི་འབྱུང་དང་གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་མིན་དུ་འདོད་པ་བཞི་མྱང་འདས་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ལུས་སྲོག་གཅིག་དང་ 4-1-99b ཐ་དད་དུ་འདོད་པ་གཉིས་ལུས་སྲོག་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། སྔོན་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་དུ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་འདིར་བསྡུས་ནས་དྲིས་པ་ལ་ཁྱད་གཞི་མེད་ན་ཁྱད་ཆོས་མི་འཐད་ཅིང་ཁྱད་གཞི་བདག་མེད་ཀྱང་རེ་ཞིག་དེ་བཀག་ན་དོན་དུ་མི་འགྱུར་དགོངས་ནས་ལན་ལུང་མ་བསྟན་པའི་ལྟ་བ་བཅུ་བཞི་ལས་གཙོ་ཆེར་དང་པོ་གསུམ་ཡུལ་ལ་སྒྲུབ་འཇུག་གྲངས་ཅན་པའི་ལྟ་བ་མཐའ་རིང་བས་གཡོ་བ་ཞེས་དང་། གཉིས་པ་གསུམ་ནི་རྒྱང་འཕེན་པའི་ལྟ་བ་དགག་པས་འཇུག་པ་སྟེ་ཚེ་འདི་ལས་མེད་པས་འདུ་བ། གསུམ་པ་གསུམ་དང་བཅུ་གསུམ་པ་ལུས་ཀྱང་སྲོག །སྲོག་ཀྱང་ལུས་ཡིན་ཟེར་བ་རང་བཞིན་རྟག་ཅིང་གནས་སྐབས་མི་རྟག་ཟེར་བ་གཅེར་བུ་པའི་ལྟ་བ་སྟེ་དགག་སྒྲུབ་ཆ་གཉིས་སུ་བཀྲམ་པ་དང་། །བཞི་པ་གསུམ་དང་བཅུ་བཞི་པ་ལུས་སྲོག་མ་ཡིན་སོགས་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ལྟ་བ་དགག་སྒྲུབ་གཉིས་ཀ་འགོག་པས་གནས་མ་བུ་སྟེ་གང་ཡང་ཁས་མ་ལེན་པ་ངན་གཡོའི་ལྟ་བ་ནི་སྐྱོན་ལ་དོགས་པས་བཙུམ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཀུན་རྫོབ་པའི་མཁྱེན་ཚུལ་དེ༷་ལས་གཞན༷་ཡང༷་གཡོ་འདུ་བཀྲམ་སོགས་དེ༷་དག༷་ནི༷་དོན་དམ་པར་དེ༷་བཞིན་ 4-1-100a ཉི༷ད་ཀྱི༷་དབྱིངས་ལས་མ་འདས་པའི་རྣམ༷་པ༷ར་ཤེས༷་པ་དང་། ༡༥ ཐ་སྙད་དུ་ཐུབ༷་པས༷་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་མངོན་ས

【現代漢語翻譯】知道有情眾生的心；7. 通過『等』字，知道遠離貪著等染污的聖者之心；8. 知道心性本身是法界，以其自性而廣大無量；9. 知道能辨別的心也能周遍一切所緣境，因此變得廣大；10. 進一步知道一切有情在勝義諦中無我，在名言上如幻如化般平等；由於沒有各自確定的所緣境，因此知道它是無量無數的；11. 知道識以譬喻或自性而言，是無法以根識來指示的；12. 知道心無自性，因此即使是如來的五眼也無法照見；13. 知道這些『動搖』等相，如是了知動、散、聚、閉等心之相，並如實地瞭解這些名言；14. 並且，關於我與我的所依——世間，即對蘊執持常、無常、亦常亦無常、非常非無常四種見解，這是依於前際；關於我與世間有邊、無邊、亦有邊亦無邊、非有邊非無邊四種見解，這是依於後際；關於如來死後存在、不存在、亦存在亦不存在、非存在非不存在四種見解，這是依于涅槃；關於身與命是一還是異的兩種見解，這是依于身命。過去導師薄伽梵（Bhagavan，世尊）在贍部洲（Jambudvipa，南贍部洲）轉法輪時，外道們將所有見解都彙集於此來提問，若無差別之基，則差別法不合理，即使差別之基無我，但若暫時遮止它，則不會有實際意義，因此對於未作答覆的十四種見解中，主要的前三種是數論派的見解，他們認為事物是實有的，因此是長遠的，故稱為『動搖』；第二種三種是順世外道的見解，他們否定後世，因此是『聚』，因為他們認為只有今生；第三種是三種和第十三種，即認為身即是命，命即是身，自性是常，而狀態是無常，這是裸形外道的見解，即分為肯定和否定兩部分，故稱為『散』；第四種是三種和第十四種，即認為身命非一非異，是不可言說的，這種見解否定肯定和否定兩方面，是無知者的見解，即什麼也不承認，惡劣的邪見就像閉合一樣。除了世俗諦的認知方式之外，這些動、聚、散等相，在勝義諦中，要知道它們並不超出如是（藏文：དེ༷་བཞིན༷་，梵文天城體：तथाता，梵文羅馬擬音：tathātā，漢語字面意思：如是）之自性；15. 在名言上，有能力現證如是（藏文：དེ༷་བཞིན༷་，梵文天城體：तथाता，梵文羅馬擬音：tathātā，漢語字面意思：如是）。

【English Translation】 Knowing the minds of sentient beings; 7. Through the word 'etc.', knowing the minds of the noble ones who are free from attachment and other defilements; 8. Knowing that the nature of the mind itself is the Dharmadhatu (法界), and is vast and immeasurable in its essence; 9. Knowing that the discerning mind also pervades all objects of perception, and thus becomes vast; 10. Furthermore, knowing that all sentient beings are without self in the ultimate truth, and are equal in name and appearance like illusions; because there are no definite objects of perception, it is known to be immeasurable and countless; 11. Knowing that consciousness, in terms of metaphor or nature, cannot be indicated by the senses; 12. Knowing that the mind has no self-nature, so even the five eyes of the Tathagata (如來) cannot see it; 13. Knowing these appearances of 'movement' and so on, thus knowing the appearances of movement, scattering, gathering, and closing of the mind, and truly understanding these terms; 14. Moreover, regarding the self and its basis—the world—that is, holding onto the aggregates as permanent, impermanent, both, or neither, these four views rely on the past; regarding the self and the world as having boundaries, not having boundaries, both, or neither, these four views rely on the future; regarding the Tathagata as existing after death, not existing, both, or neither, these four views rely on Nirvana; regarding the body and life as one or different, these two views rely on the body and life. In the past, when the teacher, the Bhagavan (世尊), turned the wheel of Dharma in Jambudvipa (南贍部洲), the outsiders gathered all views here to ask questions. If there is no basis for difference, then the differing dharmas are unreasonable. Even if the basis of difference is without self, if it is temporarily stopped, it will not have practical meaning. Therefore, among the fourteen views that were not answered, the first three are mainly the views of the Samkhya (數論派) school, who believe that things are real, so they are long-lasting, hence called 'movement'; the second three are the views of the Charvaka (順世外道) school, who deny the afterlife, so it is 'gathering', because they believe there is only this life; the third is three and the thirteenth, that is, thinking that the body is the same as life, and life is the same as the body, the nature is constant, and the state is impermanent, this is the view of the naked ascetics, that is, divided into two parts of affirmation and negation, so it is called 'scattering'; the fourth is three and the fourteenth, that is, thinking that the body and life are neither one nor different, which is unspeakable, this view denies both affirmation and negation, it is the view of the ignorant, that is, not admitting anything, the bad heresy is like closing. Apart from the way of knowing in the conventional truth, these appearances of movement, gathering, scattering, etc., in the ultimate truth, know that they do not go beyond the suchness (藏文：དེ༷་བཞིན༷་，梵文天城體：तथाता，梵文羅馬擬音：tathātā，漢語字面意思：如是) itself; 15. In name, there is the ability to directly realize suchness (藏文：དེ༷་བཞིན༷་，梵文天城體：तथाता，梵文羅馬擬音：tathātā，漢語字面意思：如是).

ུམ་དུ་རྟོགས༷་ནས་དེ་གདུལ་བྱ་གཞན༷་ལ༷་བསྟན༷་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བར་རྟོགས་པའི་སེམས་༡༦ སམ་ཡེ་ཤེས་ཏེ༷། དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་མཁྱེན་ཚུལ་དང་། དོན་དམ་མཁྱེན་ཚུལ་བཅུ་དྲུག་པོ་འདི་ནི་གཞི་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་བདེན་གཉིས་རོ་མཉམ་དུ་ཤེས༷་པ༷་ཉི༷ད་སྐབས༷་ཀྱི༷། གཞི་ཤེས༷་པའི༷་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མཁྱེན་པ་ལས་འོང་བའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་བསྡུས༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །མདོ་ནི། ཡུམ་ཟབ་མོ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསྐྱེད་པའོ། །ཞེས་སོགས་སོ། །མཚན་ཉིད་འདི་དག་གདུལ་བྱ་ཉེ་བའི་བསམ་ངོ་ལ་དགོངས་པའི་ཕྱིར་གྲངས་ངེས་མེད་པར་གཞུང་ཁ་ཅིག་ཏུ་གསུངས་ཀྱང་། གདུལ་བྱ་ཉེ་བའི་བསམ་ངོར་བཅུ་དྲུག་པོ་འདི་ཙམ་དུ་བསྟན་ཅིང་། འདི་ལས་བསྡུས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཕུང་ལྔ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམས་མ་འདྲེས་པར་ཐ་སྙད་དུ་གཟིགས་པ་དང་། དོན་དམ་རང་བཞིན་མེད་པར་གཟིགས་པ་ཙམ་ལའང་འདུ་ཞིང་། རྒྱས་པར་ཕྱེ་ན་ཚད་མེད་པ་རྙེད་དུ་འགྱུར་ཡང་། འདིར་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བསྟན་པ་དེ་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕུང་ལྔ་སྤྱི་དང་། ཁྱད་ 4-1-100b པར་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བྱེ་བྲག་ཆགས་བཅས་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་འདི་དག་གདུལ་བྱའི་དོན་སྒྲུབ་པ་ལ་ཤེས་པར་བྱ་བ་གལ་ཆེ་བས་འདིས་ཤེས་པར་བྱ་བ་གཞན་ཀུན་དོན་གྱིས་བསྡུས་པས་ན། བཅུ་དྲུག་ཏུ་གསུངས་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་མིན་པའི་གོ་ཚུལ་འདི་ལྟ་བུ་སྐབས་གཞན་རྣམས་སུའང་ཤེས་པར་བྱའོ། ། 道智智相 གཉིས་པ་ལམ་ཤེས་ཀྱི་ཤེས་མཚན་ནི། ལམ་ཤེས་ཉིད་ཀྱིས་ཡུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་སྟོང༷་ཉི༷ད་དུ་ཤེས་པ་དང་། ༡ རྒྱུ་ཡི་མཚ༷ན་མ༷་མེ༷ད་པ་བཅས༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༢ འབྲས་བུ་ལ་སྨོན༷་པ༷་རྣམ༷་པར༷་སྤངས༷་པ༷་དང༷་། ༣ རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་གིས་བདག་དང་གཞན་དང་གཉིས་ཀ་དང་རྒྱུ་མེད་ལས་གསར་དུ་སྐྱེ༷་བ་མེ༷ད་པར་ཤེས་པ་དང་། ༤ དེ་ལུགས་ལྡོག་གི་སྔར་ཡོད་འགགས་པ༷་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། ༥ སོག༷ས་ཀྱི་སྒྲས་དྲི་མའི་བདག་ཉིད་ཆགས་སོགས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་༦ མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་དང་སོགས་རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། ༧ བླང་བྱ་དང་སྤང་བྱའི་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། ༨ མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པར་ཤེས་པ་དང་། ༩ དོན་ 4-1-101a དམ་པར་གྲུབ་པའམ་ཆོས་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོར་གནས་པའི་རྟེན་མེད་པ་དང་། ༡༠ ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་ནས་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ་ཆོས་ཉིད་བྱར་མེད་དམ་བཅོས་མིན་ཏེ་བརྒྱད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ༡༡ སངས་རྒྱས་རྣམས་བྱོན་ཀྱང་རུང་མ་བྱོན་ཀྱང་རུང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཤིས་སམ་ཆོས་ཉིད་འདི་ལྷ་དང་མིར་བཅས་པ་སུས་ཀྱང་བསྒྱུར་མི་ནུས་པས་ཆོས༷་ཉི༷ད་རྣ༷མ་པ

【現代漢語翻譯】當從『了悟』的角度理解時，這被稱為向其他應化眾生『展示』的了悟之心或智慧。因此，這十六種了知名言的方式和了知勝義的方式，實際上是在知曉一切萬法於二諦（勝義諦和世俗諦）中平等無二的當下，從了知萬法之根本的般若波羅蜜多之智慧中產生的特徵之概括。經部中說：『此甚深般若波羅蜜多是如來之母。』等等。這些特徵，雖然在某些論典中，爲了應合所化眾生不同的根器和意樂，而有不定數量的說法，但實際上，爲了應合所化眾生的意樂，僅展示了這十六種。如果再精簡，則可歸納為：對眾生五蘊，特別是對心之作用，能不混淆地以名言方式照見，並能照見其勝義中無自性。如果詳細展開，則會發現有無量無邊。此處所示的十六種，是對世間五蘊的總體，特別是對心之作用的各個方面，如貪執等有所瞭解。這些爲了成辦所化眾生之利益而必須瞭解的知識，實際上已經概括了所有需要了解的內容。因此，說這十六種沒有理由是不成立的。在其他情況下，也應如此理解。道智之智相第二，道智之智相是：僅憑道智本身，依靠般若波羅蜜多，就能知曉一切法之自性遠離一切戲論的空性。1. 知曉無因之相；2. 完全斷除對果的希求；3. 通過緣起正理，知曉無有自、他、二者、無因而新生的事物；4. 同樣，通過逆向推理，知曉先前存在的不會消逝；5. 通過『等』字，知曉染污之自性，如貪等一切煩惱不存在；6. 知曉無有遠離染污和清凈等；7. 知曉無有應取和應舍之事物；8. 知曉涅槃之自性並非自性成立；9. 知曉在勝義中成立或作為法界之自性而存在的無有所依；10. 知曉一切法之如是性，即自性涅槃，一切所緣寂滅，如虛空之相，此法性是不可為作或非造作的，即了悟八種實相之智慧；11. 無論諸佛出世與否，此諸法之本性或法性，是包括天人在內的任何眾生都無法改變的，即法性之相。

【English Translation】 When understood from the perspective of 'realization,' this is called the mind or wisdom of realization that 'demonstrates' to other beings to be tamed. Therefore, these sixteen ways of knowing conventional truths and knowing ultimate truths are actually, in the moment of knowing that all phenomena are equal and non-dual in the two truths (conventional truth and ultimate truth), a summary of the characteristics arising from the wisdom of Prajnaparamita that knows the root of all phenomena. The Sutra says: 'This profound Prajnaparamita is the mother of the Tathagatas.' etc. These characteristics, although in some treatises, in order to suit the different capacities and inclinations of the beings to be tamed, there are indefinite numbers of statements, but in reality, in order to suit the inclinations of the beings to be tamed, only these sixteen are shown. If further simplified, it can be summarized as: being able to see the five aggregates of beings, especially the functions of the mind, in a conventional way without confusion, and being able to see that they are without self-nature in the ultimate sense. If elaborated in detail, it will be found to be limitless and boundless. The sixteen shown here are a general understanding of the five aggregates of the world, especially the various aspects of the functions of the mind, such as attachment. These knowledges, which must be understood in order to accomplish the benefit of the beings to be tamed, actually summarize all that needs to be understood. Therefore, it is not valid to say that these sixteen have no reason. This kind of understanding should also be understood in other situations. Aspects of the Wisdom of the Path Secondly, the aspects of the wisdom of the path are: by the wisdom of the path itself, relying on Prajnaparamita, one can know that the nature of all phenomena is emptiness, free from all elaborations. 1. Knowing the aspect of no cause; 2. Completely abandoning the desire for results; 3. Through the logic of dependent origination, knowing that there are no newly arising things from self, other, both, or without cause; 4. Similarly, through reverse reasoning, knowing that what existed before does not perish; 5. Through the word 'etc.,' knowing that the nature of defilement, such as all afflictions like greed, does not exist; 6. Knowing that there is no separation from defilement and purification, etc.; 7. Knowing that there are no things to be taken and things to be abandoned; 8. Knowing that the nature of Nirvana is not self-established; 9. Knowing that there is no basis for what is established in the ultimate sense or exists as the nature of Dharmadhatu; 10. Knowing that the suchness of all phenomena, that is, the self-nature of Nirvana, all objects of focus are pacified, like the aspect of space, this Dharma-nature is not to be made or non-fabricated, that is, the wisdom of realizing the eight realities; 11. Whether the Buddhas appear in the world or not, this nature or Dharma-nature of all phenomena cannot be changed by any being, including gods and humans, that is, the aspect of Dharma-nature.

ར༷་འཁྲུག༷་པ་མེ༷ད་པ་དང༷་། ༡༢ ཆོས་ཉིད་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འདུ༷་མི༷་བྱེ༷ད་པ་དང༷་། ༡༣ ཆོས་ཉིད་དེ་འགར་ཡང་གདག་བྱ་མིན་པས་གང་དུའང་རྣམ༷་པར་མི༷་རྟོག༷་པ་དང་། ༡༤ དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་མཁྱེན་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རབ༷་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པར་ཤེས་ཤིང་དོན་དམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། ༡༥ དོན་དོམ་པར་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མེ༷ད་པ་ཉི༷ད་ལ༷་གསལ་སྣང་ཐོབ་སྟེ། ༡༦ ཆོས་ཉིད་དགག་སྒྲུབ་མེད་པའི་དོན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པས་ཆོས་ཀུན་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་དགོངས་པ་རོ་མཉམ་དུ་འགྱུར་བའི་ལྡོག་ཆ་ནས་བཅུ་དྲུག་བསྟན་པའི་དོན་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ལམ༷་ཤེས༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷་སྦྱོར་བའི་སྐབས༷་ཀྱིས༷་ 4-1-101b ནི་ཤེས༷་པའི༷་མཚན་ཉིད་ཡི༷ན་པར༷་སངས་རྒྱས་ཉིད་བཞེ༷ད་དོ། །མདོར། ཡུམ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་སོགས་སོ། ། 遍智智相 གསུམ་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཤེས་མཚན་ནི། སངས་རྒྱས་དེ༷་ནི༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷་ཐུན་མོང་མིན་པའི་བྱེད་ཆོས༷་འབྲས་ཡུམ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཤེར་ཕྱིན་ལ་བསྟེན་ནས། མཐོང་ཆོས་ལ་བདེ་བར་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྲིད་ཞི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གན༷ས་པ་ཤེས་པ་དང༷་། ༡ ཡུམ་གསུངས་པ་ན་ཉིད་ཀྱི་གདན་དང་སེང་གེའི་ཁྲི་བཤམས་པ་སོགས་མཛད་ནས་གུས༷་པར༷་བྱ༷་བ༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༢ བཀའ་བཞིན་བསྒྲུབ་པས་བཀུར་བ་བླ༷་མ༷་ཉི༷ད་དུ་བྱས་པ་དང༷་། ༣ ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་སོགས་ཀྱིས་མཉེ༷ས་པ༷་སྒྲུབ་པར་དང༷་། ༤ ཡུམ་དེ༷་ལ༷་རིན་ཆེན་མེ་ཏོག་གཏོར་བ་དང་སྒྲུབ་པ་སོགས་ཀྱིས་མཆོ༷ད་པ་དང༷་། ༥ དོན་དམ་པར་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པ་སྐྱེ་འཇིག་དང་བྲལ་བས་གུས་པར་བྱ་བ་སོགས་དེ་ལྟར་བྱེ༷ད་དུ་མེ༷ད་པར་ཤེས་པ་དང༷་། ༦ རྣམ་མཁྱེན་དེས་ཡུལ་བདེན་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལ་ཀུན༷་ཏུ༷་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྲོ་བའམ་འཇུག༷་པར་མཁྱེན༷་པ་གང༷་ཡི༷ན་པ་དང༷་། ༧ འཇིག་རྟེན་པས་མ་མཐོང་བའི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་སྟོན་པར་མཛད་པའམ་ 4-1-102a ཡང་ན་གཟུགས་སོགས་མཐའ་གང་དུའང་མ༷་མཐོང༷་བ་ཉིད་དོན་དམ་མཐོང་བ་ཞེས་སྟོན༷་པ༷ར་མཛ༷ད་པ༷་ཤེས་པ་དང༷་། ༨ འཇིག༷་རྟེན༷་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་སྟོང༷་པ་ཉི༷ད་ཀྱི་རྣམ༷་པར་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་། ༩དེ་ཡང་གདུལ་བྱ་འཁོར་དུ་འདུས་པ་ལ་བརྗོད་ཅིང་ཐོས་པར་མཛད་པ་དང་། ༡༠ ཐོས་པའི་དོན་བསམ་པས་ཤེ༷ས་ནས་རྒྱུད་སྨིན་པར་མཛ༷ད་པ་དང་། ༡༡ བསམ་པས་ངེས་པ་རྙེད་པའི་དོན་བསྒོམས་ནས་མངོ༷ན་སུམ༷་རྟོགས་ཏེ་རྒྱུད་གྲོལ་བར་མཛ༷ད་པ་དང་། ༡༢ ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་འཇིག་རྟེན་པའི་རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པས་བས༷མ་གྱིས་མི༷་ཁྱབ༷་པར་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང༷་། ༡༣ ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི༷་བ་ཉི༷ད་དུ་སྟོན༷་པར་མཛད་པའམ་ཡང་ན་ཆོས་ཉིད་དེ་ལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་

【現代漢語翻譯】無諍論者，12. 法性不由因緣聚合或分離，13. 法性不可執取，因此于任何處皆不起分別，14. 如來（梵文：Tathāgata，含義：如實而來者）如實知曉諸法（梵文：Dharma，含義：宇宙間一切事物和現象）的自性，並了知自性的種種差別，知曉勝義諦（梵文：Paramārtha-satya，含義：最高的真理）中無有差別，15. 于勝義諦的無自性中獲得明晰的顯現，16. 安住於法性無有破立之義，從而使一切法的真如（梵文：Tathātā，含義：事物本來的樣子）與密意融為一體，從十六種角度揭示的真如，即是道智（梵文：Mārga-jñāna，含義：證悟道路的智慧）之結合的境地，是智慧的自性，諸佛（梵文：Buddha，含義：覺悟者）如是宣說。總而言之，般若波羅蜜多（梵文：Prajñāpāramitā，含義：通過智慧到達彼岸）是空性（梵文：Śūnyatā，含義：無自性）的自性。如是等等。遍智智相第三，遍智（梵文：Sarvajñāna，含義：無所不知的智慧）的智慧之相：佛陀（梵文：Buddha，含義：覺悟者）依憑自身不共的作為、果、母（指般若波羅蜜多）以及一切種智（梵文：Sarvākāra-jñāna，含義：通達一切事物所有方面的智慧），安住于現法樂住（梵文：Dṛṣṭa-dharma-sukha-vihāra，含義：在當下體驗快樂的禪定）的智慧，了知輪迴（梵文：Saṃsāra，含義：生死輪迴）與寂滅（梵文：Nirvāṇa，含義：涅槃）的平等性（梵文：Samatā，含義：平等無差別），1. 聽聞般若波羅蜜多時，佈置自己的座位和獅子座等，了知應恭敬對待，2. 如教奉行，視之為至上的上師（梵文：Guru，含義：導師），3. 通過讚歎功德等方式，了知應令其歡喜，4. 了知應以珍寶鮮花等供養般若波羅蜜多，5. 了知勝義諦中，自性本空，遠離生滅，無需恭敬等行為，6. 遍智通達以二諦（梵文：Satya-dvaya，含義：勝義諦和世俗諦）所涵蓋的一切事物，了知能無礙地執行或進入其中，7. 揭示世間未見的甚深法性，或者揭示不見色等任何邊際，即是證悟勝義諦，8. 揭示世間五蘊（梵文：Skandha，含義：構成個體存在的五種要素，即色、受、想、行、識）的空性，9. 為聚集的所化眷屬宣說並令其聽聞，10. 聽聞之後，通過思惟了知其義，從而成熟相續，11. 通過思惟獲得定解之後，通過修習現證，從而解脫相續，12. 揭示法性的本性超越世間的分別念，不可思議，13. 揭示一切法自性涅槃（梵文：Nirvāṇa，含義：寂滅），或者揭示法性是……

【English Translation】 Without conflict, 12. The nature of reality does not gather or separate by causes and conditions, 13. The nature of reality cannot be grasped, therefore no distinctions arise anywhere, 14. The Tathāgata (meaning: one who has thus come) truly knows the characteristics of all dharmas (meaning: all things and phenomena in the universe) as they are, and understands the various distinctions of these characteristics, knowing that there is no distinction in the ultimate truth, 15. In the non-self-nature of the ultimate truth, a clear manifestation is obtained, 16. Abiding in the meaning of the nature of reality without affirmation or negation, thereby making the suchness (Tathātā) and intention of all dharmas become of one taste, the suchness revealed from sixteen perspectives is the state of the union of the path wisdom, which is the nature of wisdom, as the Buddhas declare. In short, Prajñāpāramitā is the nature of emptiness. And so on. Aspects of Omniscient Wisdom Third, the aspect of wisdom of Sarvajñāna: The Buddha relies on his unique actions, results, mother (referring to Prajñāpāramitā), and Sarvākāra-jñāna, abiding in the wisdom of present-life happiness, knowing the equality of Saṃsāra and Nirvāṇa, 1. When hearing Prajñāpāramitā, arranging his seat and lion throne, knowing that he should be respectful, 2. Acting according to the teachings, regarding it as the supreme Guru, 3. Through praising virtues and other means, knowing that he should make it happy, 4. Knowing that he should offer precious flowers and other offerings to Prajñāpāramitā, 5. Knowing that in the ultimate truth, self-nature is empty, free from birth and death, without the need for respectful actions, 6. Sarvajñāna understands all things covered by the two truths, knowing that he can move or enter into them without obstruction, 7. Revealing the profound nature of reality unseen by the world, or revealing that not seeing any edge of form is seeing the ultimate truth, 8. Revealing the emptiness of the five Skandhas of the world, 9. Speaking and causing them to be heard to the gathered disciples, 10. After hearing, understanding its meaning through thinking, thereby maturing the continuum, 11. After gaining certainty through thinking, realizing it through practice, thereby liberating the continuum, 12. Revealing that the nature of reality transcends the conceptual thoughts of the world, is inconceivable, 13. Revealing that all dharmas are naturally Nirvāṇa, or revealing that the nature of reality is...

སྤྲོས་པ་ཞི་བ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་དང་། ༡༤ ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འཇིག༷་རྟེན༷་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་འགོག་པའི་ཚུལ་སྟོན་པ་དང་། ༡༥དེ་ལ་ཕ་རོལ་ཚུ་རོལ་དང་བླང་དོར་གྱི་འདུ༷་ཤེས༷་འགོག༷་པ༷་མཁྱེན་པ་ལ༷། ༡༦ དོན་གཉིས་ཕུན་ཚོགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་མཁྱེན་གྱི་ཚུལ༷་ལ༷་ནི༷་དེ་བཅུ་དྲུག་ཤེས༷་པའི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཅེས༷་བཤ༷ད་དོ༷། །མདོ་ལས་ 4-1-102b དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཡུལ་འདི་ལ་བརྟེན་ཅིང་གནས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རང་གཞན་གྱི་དོན་ཕུན་ཚོགས་བསྐྱེད་པའི་འབྲས་བུ་བཅུ་དྲུག་པོ་དེ་དག་རྣམ་མཁྱེན་ཉིད་ལས་འབྱུང་སྟེ་རྣམ་མཁྱེན་དང་ལྡན་པས་དེ་ལྟར་མཁྱེན་པར་གྱུར་པ། དེ་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡོད་པས་སྦྱོར་བའི་ཤེས་མཚན་དུའང་འགྲོ་ཞིང་། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ཤེས་མཚན་འདི་མི་ལྡན་རྣམ་གཅོད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་སྦྱོར་བ་བསྒྲུབས་པས་དེ་རྣམ་མཁྱེན་སྐྱེད་བྱེད་དུ་མཚོན་ཡང་། དེ་ཁོ་ནས་སྐྱེད་དོ་ཞེས་གཞན་ལྡན་རྣམ་གཅོད་དུ་མ་བྱས་པས་ལམ་ཤེས་ལ་ཁྱད་མཚན་བཤད་པས་འབྲས་བུ་རྣམ་མཁྱེན་ཤུགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དང་། གཉེན་པོ་གཞི་ཤེས་ལའང་ཉན་རང་གི་དེ་ལས་འཕགས་པར་དོན་གྱིས་འཕང་ངོ་། །མདོར་ན་གཞི་ཤེས་པས་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་བྱེ་བྲག་མིང་གཞིའི་ཀུན་རྫོབ་དོན་དམ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་པ་དང་། ལམ་གྱིས་བསྒོམ་རྒྱུའི་ལམ་ཇི་འདྲ་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་མཁྱེན་སྦྱོར་བས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྒྱུད་ལ་མངའ་བའི་མཛད་སྤྱོད་དེ་དག་མཛད་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པའོ། ། 差別相 གཉིས་པ་ཁྱད་མཚན་ 4-1-103a ལ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་གཉིས། དང་པོ། འཆད་འགྱུར་བས༷མ་མི༷་ཁྱབ༷་པ་དང་། མཉམ་པ་མེད་པ་དང་། གཞལ་དུ་མེད་པ་ལ་སོ༷གས་པ་བཅུ་དྲུག་གི་ཁྱ༷ད་པར༷་གྱིས༷་ཁྱ༷ད་ཞུགས༷་ཤིང་དམིགས་པ་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན༷་པའི༷་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཅ༷ན། ཆོས་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་ནི༷་བཅུ༷་དྲུག༷་པོ་འདི་དག་གིས༷། ལམ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱ༷ད་པར༷་གྱི་སྦྱོར་བའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་བཤ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། བདེན་བཞི་སོ་སོ་ལ་བཞི་རེ་ལས། སྡུག་བདེན་གྱི་མཚན་གཞི་གཟུགས་སོགས་དོན་དམ་པར་ནམ་མཁའ་མི་མཐོང་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བྱེད་ཅིང་རྟོག་གེའི་ཡུལ་ལས་འདས་པས་བས༷མ་མི༷་ཁྱབ༷་པ་དང༷་། ༡ དེ་ལྟར་བསམ་མི་ཁྱབ་པའི་ངོ་བོ་དེ་དཔེར་རུང་བ་མེད་པས་དཔེ་གང་དང་ཡང་མི༷་མཉ༷མ་པ་དང༷་། ༢ དེ་ཁོ་ནར་ཚད་མའི་བློས་གཞལ༷་བ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་དང་། ༣ གྲངས་ཀྱི་བགྲང༷་བ་ལ༷ས་ཡང༷་དག༷་པར་འདས༷་པ་༤ དང་བཞི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་བཟོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །རྒྱལ་པོ་བཏང་སྙོམས་སུ་འདུག་ནས་བློན་ 4-1-103b པོས་བྱ་བ་བྱེད་པ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་

【現代漢語翻譯】十四、顯示寂滅的自性；十五、顯示斷滅有漏世間五蘊之相；十六、知曉斷滅彼岸此岸、取捨之念。具備這十六種功德，即是圓滿二利（自利和他利）之果，通達一切之相，此即所謂的十六知相。經中說：『如來依此而住。』如是，由佛陀之傳承，生起自他二利圓滿之十六果，皆由一切種智而生，具足一切種智者，如是了知。生起此十六果之能力，在於一切種智之加行，故亦可稱為加行之知相。此一切種智之知相，以不具足則斷滅之方式，成立一切種智之加行，故亦可表示其為一切種智之生因。然非僅由此而生，未作他者具足則斷滅之區分，故由道智說明差別相，則果位一切種智亦能間接證悟，對治基智亦能于聲聞、緣覺之智上更勝一籌。總而言之，基智了知五蘊及支分名相之世俗諦、勝義諦之實情；道智了知所修之道為何；一切種智之加行，了知一切種智傳承中所具之事業。差別相第二、差別相甲、總說；乙、廣說。甲、將說之不可思議、無等、無量等十六種差別，以差別而涉入，所緣為痛苦等之諦實行境，法與隨念之忍與智之剎那，即此十六者，是道智之差別加行之相。乙、四諦各有四相，就苦諦而言，其體性色等，于勝義中，虛空不可見，為佛陀智慧之因，且超越分別念之境，故為『不可思議』。一、如是不可思議之體性，無有可比者，故與任何皆『不相等』。二、唯有量士夫之智慧能衡量，已完全超越。三、已完全超越數量之計算。四、以上四者為苦之智忍之智慧。如國王處於中庸，由大臣處理事務般，般若波羅蜜多（藏文：ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་，梵文天城體：प्रज्ञापारमिता，梵文羅馬擬音：prajñāpāramitā，智慧到彼岸）

【English Translation】 14. Showing the nature of pacification; 15. Showing the manner of ceasing the five aggregates of the contaminated world; 16. Knowing the cessation of the notions of this shore and the other shore, and of acceptance and rejection. Having these sixteen qualities is the fruition of the perfection of the two benefits (self and others), and the manner of knowing all things. This is said to be the characteristic of the sixteen knowledges. The sutra says: 'The Tathagatas rely on and abide in this place.' Thus, the sixteen fruits of perfecting the benefit of self and others, which arise from the lineage of the Buddhas, all arise from omniscience. Those who possess omniscience know in this way. The power to generate these fruits lies in the application of omniscience, so it is also called the characteristic of application. This characteristic of omniscience establishes the application of omniscience by way of excluding those who do not possess it, so it also represents the cause of generating omniscience. However, it does not generate it alone, and it does not make the distinction of excluding others who possess it. Therefore, by explaining the distinguishing characteristics of the path knowledge, the fruition of omniscience is implicitly realized, and the antidote, the basis knowledge, is also superior to that of the Hearers and Solitary Realizers. In short, the basis knowledge knows the nature of the five aggregates and the particulars of names, the conventional and ultimate truths. The path knows what kind of path is to be cultivated. The application of omniscience knows that those activities possessed in the lineage of omniscience are performed. Distinguishing Characteristics Second, Distinguishing Characteristics A. Summary; B. Explanation. A. The sixteen distinctions of the inconceivable, the unequaled, the immeasurable, etc., which will be explained, are entered into by distinction, and the object of focus is the sphere of activity of the truths, such as suffering. The characteristics of the moment of forbearance and knowledge of the Dharma and subsequent knowledge are these sixteen, which are the characteristics of the application of the distinguishing characteristics of the path knowledge. B. Each of the four truths has four aspects. Regarding the basis of the characteristic of the truth of suffering, form, etc., in the ultimate sense, space is invisible, it is the cause of the wisdom of the Buddhas, and it transcends the realm of conceptual thought, so it is 'inconceivable'. 1. The nature of such inconceivability has no example, so it is 'unequaled' with anything. 2. It is only measured by the mind of a valid person, and it is completely transcended. 3. It is completely transcended by the calculation of numbers. 4. The above four are the wisdom of the forbearance of knowing suffering. Like a king who remains neutral while his ministers carry out their duties, Prajñāpāramitā (藏文：ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་，梵文天城體：प्रज्ञापारमिता，梵文羅馬擬音：prajñāpāramitā，Perfection of Wisdom)

རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འབྲས་ཡུམ་གྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་བཞིན་དུ་ཉན་རང་བྱང་སེམས་འཕག༷ས་པ༷་ཀུན༷་གྱི་སྤང་རྟོགས་སྡུད༷་པ་དང་། ༥ དོན་དམ་ཇི་ལྟ་ཤེས་པའི་ཕྲ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཇི་སྙེད་ཤེས་པའི་མཛངས་པའི་བློ་ལྡན་མཁས༷་པ༷་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིས་རིག་པར་བྱ༷་བ་དང་། ༦ ཉན་ཐོས་སོགས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་ཐུན༷་མོང༷་མིན༷་པ་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་སོགས་དངོས་པོ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས༷་པ་ཉི༷ད་དང་། ༧ ཐེག་ཆེན་གྱི་རྟོགས་རིགས་སུ་གནས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་དང་མ་བྲལ་བས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་ལ་མངོན་ཤེས༷་མྱུར༷་བས་བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། ༨ མདོ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེར་ཕྱིན་འདི་ནི་ཞིབ་པ་ཕྲ་བ་མཛངས་པ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིག་པར་བགྱི་བ་སྟེ་ཞེས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་གྱི་སྤང་བ་དང་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་སེམས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བཟོད་པའོ། །ཞེས་དང་། ཤེར་ཕྱིན་ཟབ་མོ་འདི་ཐོས་ནས་འབྲི་བ་དང་། བྲིས་ནས་ལུང་འབོགས་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ 4-1-104a དེ་དག༷་གིས་ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འདོད་པར་བྱ་ཡི། ཞེས་གསུངས་ཏེ་དེ་དག་ནི་ཀུན་འབྱུང་བདེན་པ་མཐོང་བའི་ཡེ་ཤེས་བཞིའོ། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ངོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱོན་འགགས་པའི་བྲི༷་བའམ་སྐུར་འདེབས་མེད་པ་དང༷་། དོན་དམ་བདེན་པའི་ངོར་ཡོན་ཏན་གྱིས་གང༷་བའམ་སྒྲོ་འདོགས་མེ༷ད་པར་མཁྱེན་པ་དང༷་། ༩ བ་གྲུས་མ་བེའུ་མི་འདོར་བའི་དཔེས་འཁོར་གསུམ་དག་པའི་སྦྱིན་སོགས་ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་ལམ་ནི་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་སྒྲུབ༷་པ་དང༷་། ༡༠ མཐའ་གཉིས་ལ་མི་གནས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་དང་མ་བྲལ་བའི་མཐུས་བསྐལ་པ་དུ་མར་བསྒྲུབས་ནས་ཚོགས་གཉིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡང༷་དག་པར་འགྲུབ༷་པ༷་དང༷་། ༡༡ རྒྱ་མཚོར་གྲུ་ཞིག་པ་ན་སྤང་ལེབ་ལ་འཇུས་པའི་དཔེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་ཆོས་ཀུན་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམི༷གས་ནས་ཤེར་ཕྱིན་མི་འདོར་བར་བརྩོན་པས་འཛིན་པ༷་དང་༡༢ བཞི་ནི་འགོག་བདེན་མཐོང་བའི་ཡེ་ཤེས་བཞིའོ། །བུམ་པ་སོ་བཏང་བའི་དཔེས་ལྷག་པའི་བསམ་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ལ་དམིགས་པའི་བྱང་སེམས་ཁོ་ 4-1-104b ན་སྒྲུབ་པའི་རྟེན༷་དང༷་བཅས༷་པ༷་དང༷་། ༡༣ རྒྱ་མཚོར་འཇུག་པའི་གྲུ་བཅོས་བྱས་མ་བྱས་ཀྱི་དཔེས། སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སོགས་ཕར་ཕྱིན་བཅུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་རྒྱུ་ཡི་ཚོགས་པའམ་ལམ་མཐའ༷་དག༷་པ༷་ཚང་བ་དང༷་། ༡༤ ལོ་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་ལོན་པའི་རྒས་འཁོགས་མི་ཡིས་བརྟེན་པའི་དཔེས་ལམ་ལས་མི་ཉམས་པ་གང་ལ་རག་ལས་པ་ཕྱི་ཡི་ཡོངས་འཛིན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་། ནང་གི་ཡོངས༷་འཛིན༷་སྙིང

་རྗེ་སྟོང་ཉིད་ཟུང་འཇུག་གིས་སྲིད་ཞིར་ལྷུང་བ་ལས་འཛིན་པ་དང༷་། ༡༥ ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ལམ་ལ་མཆོག་འཛིན་དང་མངོན་ཞེན་གྱིས་རོ༷་མྱོང༷་མེ༷ད་ཅིང་དགེ་རྩ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བ་དང༷་༡༦ བཞི་ནི་ལམ་བདེན་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་བཞི་སྟེ། དེ་ལྟར་ཁྱ༷ད་པར༷་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི༷་བཅུ༷་དྲུག༷་གི་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ཤེས༷་པར་བྱ༷་སྟེ༷། བསམ་མི་ཁྱབ་པ་སོགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་གང༷་གིས༷་ཐེག་གསུམ་གྱི་སྤངས་རྟོགས་ཀུན་སྡུད་པ་སོགས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ༷་ནི༷། ལམ་དམན་པ་གཞན༷་ཉན་རང་དག༷་ལ༷ས། ཆེས་ཁྱ༷ད་དུ༷་འཕ༷གས་པས༷་ན་ཁྱ༷ད་པར༷་གྱི་ལམ༷་ཞེས་བྱའོ། ། 所作相 གསུམ་པ་བྱེད་ 4-1-105a མཚན་ལ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་བྱེད་མཚན་ལས། དང་པོ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་བྱེད་པ་གསུམ་ནི། རྟེན་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐབས་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡུལ་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་མ་འོངས་པ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་ཕན༷་༡ པ་ལམ་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པས་མཐར་ཐུག་ངེས་ལེགས་ལ་སྦྱོར་བ་དང༷་། ཚེ་འདིར་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་དང་ཕྱི་མར་གནས་སྐབས་མངོན་པར་མཐོ་བའི་བདེ༷་བ་༢ བྱེད་པ་དང༷་། ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་ལ་འགོད་པའི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བ་རྒྱུད་ལྔའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་གཏན་དུ་སྐྱོབ༷་པ༷་དང༷་༣ གསུམ་ནི། གཞི་ཕུང་སོགས་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་ལ་བྱེད་ལས་དེ་དག་འཇུག་པའི་ལྡོག་ཆ་ནས་སོ། །གཉིས་པ་ལམ་ཤེས་སྦྱོར་བའི་བྱེད་མཚན་བདུན་ནི། ལམ་ཤེས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གདུལ་བྱའི་མི༷་སོགས་རྣམ༷ས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཀུན་ནི༷་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ལས་སྐྱབས༷་ནས་མྱང་འདས་ཀྱི་བདེ་བ་དམ་པར་འགོད་པ་དག༷་དང༷་། ༤ སྐྱེ་འགག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་གྱིས་གན༷ས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་དེ་དངོས་པོར་འཛིན་པའི་རྒྱུས་སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དབུགས་འབྱིན་པའི་གནས་སུ་གྱུར་ 4-1-105b པའི་ཕྱིར་དང་། ༥མཚན་མའི་རྟོག་པས་ཟིན་ཅིང་མནར་བ་རྣམས་ལ་བླང་དོར་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་གྱིས་དཔུང༷་གཉེན༷་བྱེད་པ་དང་། ༦ རྟག་ཆད་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་འགོག་པས་ཆུ་བོའི་དབུས་ཀྱི་གླིང༷་ལྟ་བུའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང༷་ནི༷། ༧ གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་གཉིས་གྲུབ་པའི་སྐམ་སར་ཡོངས༷་སུ་འདྲེན༷་པར་བྱེད་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་དང༷་། ༨ དམིགས་པ་མེད་པས་གཞན་དོན་རྩོལ་མེད་ལྷུན༷་གྱིས༷་གྲུབ༷་པར་བྱེད་པ་དང༷་། ༩ གཞན་དོན་དུ་ཐེག༷་པ་གསུམ༷་གྱིས༷་ངེས་པར་འབྱུང་ཡང་རང་དོན་དུ་དེའི་འབྲས༷་བུ༷་མངོ༷ན་སུམ༷་མི༷་བྱེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉིད་དང་བདུན་ཡིན་ནོ། ༡༠ །གསུམ་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བྱེད་མཚན་གཅིག་ནི། ཐ༷་མ༷་རྟེན༷་གྱི༷་མཛ༷ད་པ༷་༡༡ སྟེ༷་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མ

【現代漢語翻譯】 རྗེ་སྟོང་ཉིད་ཟུང་འཇུག་གིས་སྲིད་ཞིར་ལྷུང་བ་ལས་འཛིན་པ་དང༷་། - 通過空性與緣起的結合，從執著于輪迴和寂滅中解脫。 ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ལམ་ལ་མཆོག་འཛིན་དང་མངོན་ཞེན་གྱིས་རོ༷་མྱོང༷་མེ༷ད་ཅིང་དགེ་རྩ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བ་དང༷་ - 由於一切法皆無自性，因此不會對道產生執著和偏見，並將善根迴向菩提。 བཞི་ནི་ལམ་བདེན་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་བཞི་སྟེ། དེ་ལྟར་ཁྱ༷ད་པར༷་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི༷་བཅུ༷་དྲུ༷ག་གི་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ཤེས༷་པར་བྱ༷་སྟེ༷། - 四者是證悟道諦的四種智慧。因此，殊勝的特徵應被理解為十六種屬性。 བསམ་མི་ཁྱབ་པ་སོགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་གང༷་གིས༷་ཐེག་གསུམ་གྱི་སྤངས་རྟོགས་ཀུན་སྡུད་པ་སོགས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ༷་ནི༷། - 通過不可思議等方式區分，以真如為正確的目標，菩薩道彙集了三乘的斷證功德。 ལམ་དམན་པ་གཞན༷་ཉན་རང་དག༷་ལ༷ས། ཆེས་ཁྱ༷ད་དུ༷་འཕ༷གས་པས༷་ན་ཁྱ༷ད་པར༷་གྱི་ལམ༷་ཞེས་བྱའོ། ། - 相比于其他低劣的聲聞和獨覺道，此道最為殊勝，因此被稱為殊勝道。所作相 གསུམ་པ་བྱེད་ - 第三，作用相 4-1-105a མཚན་ལ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་བྱེད་མཚན་ལས། དང་པོ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་བྱེད་པ་གསུམ་ནི། - 關於基智（Gzhi Shes，Base Knowledge）、道智（Lam Shes，Path Knowledge）和一切種智（Nam Khyen，Sarvakarajnana）這三種智慧的作用相。首先，基智的作用有三種： རྟེན་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐབས་གཞི་ཤེས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡུལ་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་མ་འོངས་པ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་ཕན༷་༡ པ་ལམ་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་པས་མཐར་ཐུག་ངེས་ལེགས་ལ་སྦྱོར་བ་དང༷་། - 依靠菩提心的方便和基智的加行，使所化眾生在未來世獲得利益，通過圓滿修道，最終與決定勝善相連。 ཚེ་འདིར་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བ་དང་ཕྱི་མར་གནས་སྐབས་མངོན་པར་མཐོ་བའི་བདེ༷་བ་༢ བྱེད་པ་དང༷་། - 使眾生在此生脫離身心痛苦，並在來世獲得暫時增上的安樂。 ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་ལ་འགོད་པའི་སྒོ་ནས་འགྲོ་བ་རྒྱུད་ལྔའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་གཏན་དུ་སྐྱོབ༷་པ༷་དང༷་༣ གསུམ་ནི། གཞི་ཕུང་སོགས་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་ལ་བྱེད་ལས་དེ་དག་འཇུག་པའི་ལྡོག་ཆ་ནས་སོ། ། - 通過安置於無餘涅槃，使眾生從五道的無盡痛苦中永遠解脫。這三種作用是從具有基、蘊等法的眾生角度而言的。 གཉིས་པ་ལམ་ཤེས་སྦྱོར་བའི་བྱེད་མཚན་བདུན་ནི། ལམ་ཤེས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གདུལ་བྱའི་མི༷་སོགས་རྣམ༷ས་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཀུན་ནི༷་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ལས་སྐྱབས༷་ནས་མྱང་འདས་ཀྱི་བདེ་བ་དམ་པར་འགོད་པ་དག༷་དང༷་། - 第二，道智加行的作用相有七種。依靠道智的加行，救護所化之人等一切眾生脫離生老病死等法，並將他們安置於涅槃的殊勝安樂之中。 ༤ སྐྱེ་འགག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་གྱིས་གན༷ས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་དེ་དངོས་པོར་འཛིན་པའི་རྒྱུས་སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དབུགས་འབྱིན་པའི་གནས་སུ་གྱུར་ - 通過證悟無生滅的道，起到安住的作用，對於因執著實有而受苦的眾生來說，它成爲了一個喘息之所。 4-1-105b པའི་ཕྱིར་དང་། ༥མཚན་མའི་རྟོག་པས་ཟིན་ཅིང་མནར་བ་རྣམས་ལ་བླང་དོར་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ལམ་གྱིས་དཔུང༷་གཉེན༷་བྱེད་པ་དང་། - 對於那些被相的分別念所束縛和折磨的眾生，通過證悟無取捨的道，起到幫助和支援的作用。 ༦ རྟག་ཆད་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་འགོག་པས་ཆུ་བོའི་དབུས་ཀྱི་གླིང༷་ལྟ་བུའི་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང༷་ནི༷། - 由於遮止了常斷、輪迴和寂滅的邊見，因此起到了如同河流中央的島嶼般的作用。 ༧ གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་གཉིས་གྲུབ་པའི་སྐམ་སར་ཡོངས༷་སུ་འདྲེན༷་པར་བྱེད་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་དང༷་། - 將眾生完全引導至能夠成就暫時和究竟二種利益的陸地。 ༨ དམིགས་པ་མེད་པས་གཞན་དོན་རྩོལ་མེད་ལྷུན༷་གྱིས༷་གྲུབ༷་པར་བྱེད་པ་དང༷་། - 由於無有執著，因此能夠毫不費力地自然成就利他事業。 ༩ གཞན་དོན་དུ་ཐེག༷་པ་གསུམ༷་གྱིས༷་ངེས་པར་འབྱུང་ཡང་རང་དོན་དུ་དེའི་འབྲས༷་བུ༷་མངོ༷ན་སུམ༷་མི༷་བྱེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉིད་དང་བདུན་ཡིན་ནོ། ། - 爲了利他，必定會通過三乘而顯現，但爲了自利，卻不會顯現其果報，這就是第七種作用。 ༡༠ །གསུམ་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བྱེད་མཚན་གཅིག་ནི། ཐ༷་མ༷་རྟེན༷་གྱི༷་མཛ༷ད་པ༷་༡༡ སྟེ༷་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མ - 第三，一切種智的作用相只有一個：它是最後的依靠。

【English Translation】 Through the union of emptiness and dependent arising, liberation from clinging to samsara and nirvana. Since all dharmas are without inherent existence, there is no clinging or bias towards the path, and the roots of virtue are dedicated to Bodhi. The four are the four wisdoms that realize the Truth of the Path. Therefore, the characteristics of excellence should be understood as the nature of the sixteen attributes. Distinguished by inconceivability, etc., with the object of correctly focusing on Suchness, the Bodhisattva path gathers all the abandonment and realization of the three vehicles. Compared to other inferior Shravaka and Pratyekabuddha paths, this path is the most excellent, so it is called the Excellent Path. The Acted-Upon Aspect Third, the Function Aspect 4-1-105a Regarding the function aspects of the three wisdoms: Base Knowledge (Gzhi Shes), Path Knowledge (Lam Shes), and All-Knowing Wisdom (Nam Khyen). First, the three functions of Base Knowledge are: Relying on the means of Bodhicitta and the application of Base Knowledge, it benefits sentient beings in future lives, and through the complete practice of the path, it ultimately connects with definitive goodness. It brings about the happiness of being free from physical and mental suffering in this life, and the happiness of temporary higher realms in future lives. By placing beings in the state of Nirvana without remainder, it permanently protects them from all the suffering of the five realms. These three functions are from the perspective of sentient beings who possess a basis, aggregates, etc. Second, the seven function aspects of the application of Path Knowledge. Relying on the application of Path Knowledge, it saves all sentient beings, such as humans, from the laws of birth, aging, sickness, and death, and places them in the supreme bliss of Nirvana. Through the path of realizing no arising and ceasing, it acts as a place of rest, becoming a place of relief for sentient beings suffering from clinging to substantiality. 4-1-105b For those who are seized and tormented by conceptual thoughts of characteristics, the path of realizing no acceptance or rejection acts as a support and ally. By preventing the extremes of permanence, annihilation, samsara, and nirvana, it acts like an island in the middle of a river. It completely guides beings to the dry land where both temporary and ultimate goals are accomplished. Because there is no object of focus, it effortlessly and spontaneously accomplishes the benefit of others. For the sake of others, it will definitely arise through the three vehicles, but for one's own sake, it does not manifest its result, and this is the seventh function. 10. Third, there is only one function aspect of All-Knowing Wisdom: It is the final refuge.

ཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་ནས་དེ་ཉིད་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མ་ལ༷ས་པའི་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་དོན་ཀུན་ཡིད་བཞིན་རྗེས་སུ་འཇོ་བའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ངང་ཚུལ་ལས་མི་འདའ་བར་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གཟིགས་པ་ལས་ནམ་ཡང་མི་གཡོ་བཞིན་དུ་འབད་རྩོལ་མེད་པར་དུས་ཀུན་ཏུ་རྟག་པ་དང་། ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པའི་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་འཇུག་པས་འགྲོ་ 4-1-106a བ་རྣམས་གནས་སྐབས་ལམ་གྱི་རྟེན་དང་ལམ་ལ་འགོད་ཅིང་། མཐར་ཐུག་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ལ་འགོད་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའོ། །བཅུ་གཅིག་པོ་འདི༷་ཡིས་ནི༷་རང་རྒྱུད་མཁྱེན་པ་གསུམ་གྱི་ཡུམ་གྱི་སྦྱོར་བ། གཞན་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེད་པའི་ནུས་ལྡན་དུ་མཚོན་པས་ན་བྱེ༷ད་པའི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཡི༷ན་ནོ། །དེ་ལ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་གསུམ་དང་། ལམ་ཤེས་ལས་གཏན་ཕན་སྐྱབས་དང་། ཆུས་ན་པ་བྲལ་བ་ལྟར། སྲེད་པའི་རླན་དང་བྲལ་བས། རང་གཞན་གྱི་དོན་རྟོགས་པའི་རྟེན་གྱི་ངོ་བོ་གླིང་གིས་བྱེད་པ་དང་། ཐ་མ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟེན་གྱི་མཛད་པ་སངས་རྒྱས་པ་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་ཏེ། རྣམ་མཁྱེན་གྱིས་མཁྱེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ལས་མི་འདའ་བར་སྟོན་པ་སོགས་སོ། ། 本相 བཞི་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་ལ། གཞི་ཤེས། ལམ་ཤེས། རྣམ་མཁྱེན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་གསུམ་ལས། དང་པོ་གཞི་ཤེས་ཀྱི་བཞི་ལ། མདོ་ནི། རབ་འབྱོར་བྱང་ཆེན་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་པས་ཟད་མཆན་ནས་དབེན་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དང་། བྱང་ཆེན་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་ 4-1-106b སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་རྟགས་ཀྱིས་དབེན་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན། སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། ཆགས་སོགས་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པའི་ངོ་བོ་མངོན་གྱུར་པས་དབེན་པ་དང་། ༡ ཉོ༷ན་མོང༷ས་དེའི་རྟགས༷་སྒོ་གསུམ་གྱི་གནས་ངན་ལེན་པའི་དབེན་པ་དང༷་། ༢ ཉོ༷ན་མོང༷ས་དེའི་རྒྱུ་ནི་མཚ༷ན་མ༷་སྟེ་གཙང་བདེ་རྟག་བདག་གི་རྟོག་པས་དབེན་པ་དང༷་། ༣ མི༷་མཐུ༷ན་ཕྱོགས༷་ཉོན་མོངས་དང༷་། གཉེན༷་པོ༷་ཉོན་མོངས་མེད་པ་དག༷་ལ་དེར་ཞེན་གྱིས་དབེན༷་པ་སྟེ། ༤ དེ་ཡང་སྔ་མ་གསུམ་ཉོན་སྒྲིབ་ཀྱིས་དབེན་པ་དང༷་། ཕྱི་མ་གཅིག་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱིས་དབེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །གཉིས་པ་ལམ་ཤེས་ཀྱི་ལྔ་ལ། མདོ་ནི། བྱང་ཆེན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱའོ་ཞེས་གོ་ཆ་འཚལ་ཀྱང་། དེ་ལ་སེམས་ཅན་དང་སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་མི་དམིགས་པས་དེ་དག་ནི་དཀའ་བར་བགྱིད་པའོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། དོན་དམ་པར་སེམས་ཅན་མ་དམིགས་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དེ་བསྒྲལ་བའི་གོ་བགོ་བས་བྱ་དཀའ༷་བ་དང༷་། ༥ ལམ་དམན་པར་

【現代漢語翻譯】獲得遍知的智慧之身，成為如意寶，能隨心所欲地實現一切眾生的暫時和究竟的利益。也就是說，證悟到一切法都不離遍知之狀態，並且從不動搖，不費力氣，恒常存在。其事業遍及一切方向，引導眾生安住于暫時的道之所依和道上，並引導他們安住于究竟的無住涅槃大菩提之境。這十一者象徵著自續三智之母的結合，以及產生利他殊勝之能力，因此是能作之相。其中，基智之三，道智是恒常利益的怙主，如蓮花不沾水一般，遠離貪慾之濕潤，成為證悟自他之利的所依之體性。最後，世間之所依的事業，即是成佛，從而成為眾生之所依，以遍知而了知，並示現一切法不離無生之狀態等等。第四，體性之相。基智、道智、遍知之體性之相有三。首先是基智之四。經文是：『善現，此大菩提，以遠離貪慾、嗔恚、愚癡而成為自性。』等等。顯示此大菩提遠離貪慾、嗔恚、愚癡之相。何為結合之體性？即遠離貪等煩惱之顯現。1，遠離煩惱之相，即三門之惡趣。2，遠離煩惱之因，即相，也就是遠離清凈、安樂、常、我的分別念。3，遠離不共之品，即煩惱，以及對治品，即無煩惱之執著。4，其中，前三者是遠離煩惱障，後者是遠離所知障。其次是道智之五。經文是：『善現，菩薩發願要度一切眾生入涅槃，但觀彼眾生及眾生之假立皆不可得，是謂難行。』等等。意思是，雖然勝義中不可得眾生，但在世俗中發誓度化他們，是為難行。5，視下劣道為...

【English Translation】 Having attained the body of wisdom of omniscience, it becomes a wish-fulfilling jewel, capable of spontaneously fulfilling all the temporary and ultimate benefits of beings in all directions. That is, realizing that all dharmas do not deviate from the state of omniscience, and without ever wavering, effortlessly, it is eternally present. Its activities pervade all directions, guiding beings to abide in the temporary basis of the path and on the path, and guiding them to abide in the ultimate non-abiding nirvana, the state of great bodhi. These eleven symbolize the union of the mother of the three wisdoms of one's own continuum, and the ability to generate extraordinary benefit for others, thus it is the characteristic of an agent. Among them, the three of the basis wisdom, the path wisdom is the protector of constant benefit, just as a lotus does not cling to water, it is free from the moisture of desire, and becomes the essence of the basis for realizing the benefit of oneself and others. Finally, the activity of the basis of the world, which is Buddhahood, thereby becomes the basis for sentient beings, knowing with omniscience, and showing that all dharmas do not deviate from the state of non-arising, and so on. Fourth, the characteristic of the essence. There are three characteristics of the essence of the basis wisdom, path wisdom, and omniscience. First, the four of the basis wisdom. The sutra is: 'Subhuti, this great bodhi becomes its nature by being free from desire, hatred, and ignorance.' etc. It shows that this great bodhi is free from the characteristics of desire, hatred, and ignorance. What is the nature of the union? It is the manifestation of being free from afflictions such as desire. 1, being free from the characteristics of afflictions, that is, the evil destinies of the three doors. 2, being free from the cause of afflictions, that is, characteristics, that is, being free from the discrimination of purity, happiness, permanence, and self. 3, being free from the uncommon qualities, that is, afflictions, and the antidotes, that is, attachment to non-afflictions. 4, among them, the first three are free from afflictive obscurations, and the latter is considered to be free from cognitive obscurations. Secondly, the five of the path wisdom. The sutra is: 'Subhuti, Bodhisattvas vow to liberate all sentient beings into nirvana, but they find neither sentient beings nor the imputation of sentient beings, which is called difficult to practice.' etc. It means that although sentient beings are not obtainable in the ultimate sense, in the conventional sense, vowing to liberate them is called difficult to practice. 5, considering the inferior path as...

མི་ལྷུང་བར་ཐེག་ཆེན་ལམ་དུ་ངེས༷་པར་གནས་པ༷་དང༷་། ༦ བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པའི་ 4-1-107a ཡུན་གྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆེད༷་དུ༷་བྱ༷་བ་ཆེན་པོ་གསུམ་དོན་དུ་གཉེར་བ་དང༷་། ༧ ཡུལ་སྒོམ་པའི་འཁོར་གསུམ་མི༷་དམི༷གས་པ་དང༷་། ༨ ཡུལ་ཅན་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་ལ་མངོ༷ན་པར༷་ཞེན༷་པ༷་མཐའ་དག་བཀག༷་པ༷་དང༷་ལྔའོ། ༩ །གསུམ་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བདུན་ལ། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ཡུལ་མཐའ་དག་གི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམི༷གས་པ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ་གང༷་ཡི༷ན་པ་དང༷་། ༡༠དངོས་དངོས་མེད་ཀྱི་འཛིན་པ་ཀུན་སྤངས་པས་འཇིག་རྟེན་ཀུན་དང་མི༷་མཐུན༷་པ་དང་། ༡༡ ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་གཟིགས་པས་ཇི་སྙེད་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཀུན་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་པ་ཐོགས༷་པ༷་མེ༷ད་པ་བདེན་གཉིས་དབྱེར་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཐུག་པ་དང༷་། ༡༢ རྣམ་མཁྱེན་དེ༷་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོར་རྟོགས་བྱའི་གཞི༷་མེ༷ད་པ་དང་། ༡༣ དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོས་གོང་ནས་གོང་དུ་འབྲས་བུར་འགྲོ༷་བ་མེ༷ད་པ་དང་། ༡༤ རྒྱུ་མེད་པས་རང་གི་ངོ་བོས་སྐྱེ༷་བ་མེ༷ད་པ་དང༷་། ༡༥ དངོས་དང་དངོས་མེད་དང་གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་མིན་ཏེ་མཐའ་བཞིར་དམིགས་སུ་མེད་པས་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་ཙམ་དུའང་ནི༷་མི༷་དམི༷གས་པ་བྱ་ལུས་ཆེ་བའི་དཔེས་བསྟན་པ་དང༷་། ༡༦ བདུན་པོ་བཅས་པས་སྦྱོར་ 4-1-107b བའི་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཡུལ་ཅན་ཡེ་ཤེས་སྤྲོས་པས་དབེན་པའི་ཆ་བཅུ༷་དྲུག༷་གི་བདག༷་ཉི༷ད། མཁྱེན་གསུམ་རང་ལས་གཞན་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་ཀྱང་མཚོན༷་བྱ༷་ལྟ༷་བུ༷ར་མཚོན༷་ནུས་པས༷་ན༷། མཚ༷ན་ཉི༷ད་བཞི༷་པར༷་གྱུར་པས་ངོ་བོ་ཉིད་མཚན་དུ་བཞེད༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །མདོ་རྒྱས་པར་འགྲོ་བ་མེད་པ་བསྟན་པའི་སྐབས་འདིར། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཡོས་སོ། །རབ་ཏུ་གཡོས་སོ་སོགས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དྲུག་དང་མཚན་མ་ཆེན་པོ་བཅོ་བརྒྱད་བྱུང་སྟེ། རྣམ་པ་དྲུག་ནི། གཡོ་བ། མཐོ་བ། དམའ་བ། སྟེང་དུ་འགྲོ་བ། འོག་ཏུ་འགྲོ་བ། སྒྲ་རྗེས་སུ་སྒྲོགས་པ་དྲུག་ཡིན་ལ། དེ་དག་ལ་རིམ་པ་བཞིན་གཡོ་བ་འགུལ་བ་ལྡེག་པ་ཆེམས་པ་འཁྲུགས་པ་འུར་བ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་རེ་རེ་བཞིན་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོའི་དབྱེ་བས་བཅོ་བརྒྱད་ལ་ལྟས་སམ་མཚན་མ་བཅོ་བརྒྱད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་བསྡོམས་ན་དགུ་བཅུ་གོ་གཅིག་གོ། ། 所依順解脫分 བཞི་པ་ཐར་པ་ཆ་མཐུན་ལ། ངོ་བོ་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། སྤྱིར་བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་ནི་ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་དགེ་བ་དང་། ཐར་པ་ཆ་མཐུན་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བའི་ཐར་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཞོལ་བའམ་ཕན་པའི་ 4-1-108a ཆའོ། །ཐར་པ་ཆ་མཐུན་གྱི་དགེ་བ་རྣམས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྦྱོར་བ་རྣམས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བས་དེ་སྟོན་པ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས

【現代漢語翻譯】 6. 爲了不墮落而確信地安住于大乘道，以及爲了用無數劫的時間來成辦，而致力於三件大事； 7. 不緣于能觀的輪涅三者； 8. 遮止對所觀的從色蘊到一切智之間的一切執著，共有五種。 9. 第三，關於一切智的七點：緣於一切所知的三種智慧之自性，這指的是什麼？ 10. 捨棄一切有實無實的執著，因此與世間一切不相符； 11. 由於見到一切法的自性，因此對所有如所有性的法，以智慧的眼光毫無阻礙地照見，是證悟二諦無別的究竟智慧； 12. 那個一切智，在能取和所取的體性中，是無所緣的； 13. 以自性的體性，不會從前到后地成為果； 14. 由於無因，因此以自己的體性不會產生； 15. 由於對有實、無實、二者和非二者這四邊都沒有執著，因此甚至對僅僅的自性也不執著，以大鵬鳥的例子來表示； 16. 具備這七點，結合的體性，能觀的智慧，是遠離戲論的十六分之自性。三種智慧沒有超出自身之外的體性，但能像所詮釋一樣詮釋，因此成為四種體性，將自性視為體性。在此處，經部廣說不往他世時，世間界震動，劇烈震動等出現六種變動和十八種大相。六種變動是：動搖、升高、降低、向上行、向下行、發出聲音。這些依次稱為搖動、震動、搖擺、閃爍、騷動、喧譁。每一個又分為小、中、大，因此稱為十八種預兆或十八種相。總而言之，所有體性加起來共有九十一個。所依順解脫分第四，關於順解脫分：分為本體和差別兩種。首先，一般而言，順福分是未入道之善，順解脫分是趨向或有益於遠離痛苦之解脫的部分。唯有相續中生起順解脫分的善法，才能通過體性的方式瞭解如上所說的結合，因此宣說它是特別證悟空性。

【English Translation】 6. To be certain and abide in the Mahayana path without falling, and to dedicate oneself to three great tasks in order to accomplish them over countless eons; 7. Not to focus on the three spheres of observer, observation, and observed (能觀的輪涅三者); 8. To prevent all attachments to the observed, from the form aggregate to omniscience, there are five in total. 9. Third, regarding the seven aspects of omniscience: what is meant by 'focusing on the suchness of all objects of the three knowledges'? 10. Abandoning all grasping of existence and non-existence, thus being incompatible with all of the world; 11. Seeing the suchness of all phenomena, therefore having unobstructed wisdom vision of all knowable phenomena, the ultimate wisdom realizing the inseparability of the two truths; 12. That omniscience, in the nature of grasper and grasped, is without a basis for what is to be realized; 13. By the nature of suchness, it does not proceed from earlier to later as a result; 14. Because of having no cause, it does not arise by its own nature; 15. Because there is no focus on the four extremes of existence, non-existence, both, and neither, therefore not even focusing on mere suchness, illustrated by the example of the large body of a Garuda; 16. Possessing these seven points, the nature of union, the wisdom of the observer, is the nature of the sixteen aspects of being devoid of elaboration. The three knowledges do not have characteristics other than themselves, but they can represent as if they were represented, therefore becoming four characteristics, regarding self-nature as the characteristic. Here, when the Sutra extensively explains not going to other realms, the world realm shakes, and six kinds of changes and eighteen great signs appear, such as violent shaking. The six kinds of changes are: shaking, rising, lowering, going upwards, going downwards, and making sounds. These are respectively called shaking, vibrating, swaying, flickering, agitating, and clamoring. Each of these is divided into small, medium, and large, therefore called eighteen omens or eighteen signs. In total, all the characteristics add up to ninety-one. The Basis for Conducive Liberation Fourth, regarding the part conducive to liberation: it is divided into essence and distinctions. First, in general, the part conducive to merit is the virtue of not having entered the path, and the part conducive to liberation is the part that inclines towards or benefits liberation from suffering. Only when the virtuous qualities of the part conducive to liberation arise in the mindstream can one understand the aforementioned union through the aspect of characteristics, therefore explaining that it is particularly realizing emptiness.

་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཀུན་ལ་མཚ༷ན་མ་མེ༷ད་པར་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་རབ༷་ཏུ༷་ཟིན་པ་སྦྱིན༷་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ༷་སོ༷གས་ཕར་ཕྱིན་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་དུ་ལམ་གྱི་ཆོས་དངོས་དང་འབྲས་བུའི་ཆོས་བརྒྱུད་ནས་ཡང༷་དག༷་པར་སྒྲུབ༷་པ་ལ༷་བརྩོན་ཅིང་མཁས༷་པ༷་ནི༷། རྣམ༷་པ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་རྟོགས༷་པ་བཤད་པའི་སྐབས་འདི༷་ལ༷་ཐེག་ཆེན་ཐར༷་པའི༷་ཆ༷་དང༷་མཐུན༷་པར༷་གྱུར་པའམ་ཚོགས་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་པར་འདོ༷ད་དེ་མདོར་ན་མཚན་མ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་བར་གྱི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པ་ཐར་པ་ཆ་མཐུན་ནམ་ཚོགས་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་དང་། རྒྱུད་ཀྱི་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། དད་པ་སྟོན་པའི་མདོ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་མཚན་མ་མེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་ཀྱང་མཚན་མར་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དེ་འདི་མ་སྣད་མ་རྨས་པར་སངས་རྒྱའོ་ཞེས་སྣད་པ་ཉན་རང་གི་ལམ་ 4-1-108b དུ་ལྷུང་བ། རྨས་པ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ་ལས་ཅུང་ཟད་ཉམས་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་མདོ། སྦྱིན་སོགས་ལ་མཚན་མར་མི་འཛིན་པས་བསྟན། དྲན་པ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་དང་ཐབས་མཁས་མ་བྲལ་བའི་བསམ་པ་ཅན་བྱང་ཆུབ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ཞེས་པས་བསྟན། ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི། གང་གིས་འཚང་རྒྱ་བ། གང་སངས་རྒྱས་པའི་གཟུགས་སམ་སོགས་ཀྱིས་བསྟན། ཤེས་རབ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པར་ཡང་བྱ་བ་དང་། ཆོས་དེ་དག་མ་མཆིས་ཤིང་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །ཚོགས་ལམ་པ་དེས་རྟེན༷་སང༷ས་རྒྱས༷་བྱང་སེམས་དང་བཅས་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་རྣམ་ཐར་གསུམ་ལ་སོ༷གས་པར་མི་དམི༷གས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལེགས་པའི་ད༷ད་པ༷་དང༷་། སྦྱོར་བ་སྦྱིན༷་སོ༷གས་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་དུ་བྱས་པའི་བརྩོན༷་འགྲུས༷་དང༷་། བས༷མ་པ༷་ཕུན༷་ཚོགས༷་གཞན་དོན་དང་བྱང་ཆུབ་དམིགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པས་དྲངས་པའི་རྣམ་མཁྱེན་ལ་བདེན་པར་མ་ཞེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དམིགས་པའི་དྲ༷ན་པ༷་དང༷་། གཟུགས་སོགས་སུ་རྣམ༷་པར༷་མི༷་རྟོག༷་པའི་ཏིང༷་ངེ་འཛིན༷་དང༷་། བདེན་གཉིས་ཀྱི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་རང་དང་སྤྱི་ཡི་མཚན་ཉིད་ 4-1-109a རྣམ༷་པ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་དུ༷་ཤེས༷་པའི༷་ཤེས༷་རབ༷་དང༷་རྣམ༷་པ་ལྔ༷་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། རྫོགས༷་པའི༷་བྱང༷་ཆུབ༷་དེ་ཉིད་དད་སོགས་ལྔ་པོ་འདི་ཅི་ཙམ་རྣོ་བ་བཞིན་དབང་པོ་རྣོན༷་པོ༷འམ་ཆེན་པོ་ཡིས༷་རྟོགས༷་པར་སླ༷་བ་དང་རྟོགས་པར་མྱུར་ལ། དབང་པོ་ཆུང་ངུའམ་རྟུལ༷་པོས༷་ནི་རྟོག༷ས་པར་དཀའ༷་བར་བཞེད༷་དོ། །མདོ་ནི། ཤེར་ཕྱིན་ལ་མི་ཞུམ་ན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་སོགས་གསུངས་སོ། ། 證加行差別修次第 གཉིས་པ་སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་སྒོམ་རིམ་ལ་གསུམ། སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་དུས། ས

【現代漢語翻譯】以殊勝智慧通達諸法無相，從佈施、持戒等波羅蜜多乃至一切智智，對於道之法與果之法，精勤且善巧地如實修證，此乃通達一切相之宣說。於此之際，與大乘解脫分相應，或可視為資糧道之位。總而言之，以無相之門，善巧地修證道與果之間的法，此乃解脫分相應或資糧道之位。第二，分為本體之差別與相續之差別。第一，宣說信之經。對於佛之戒蘊等，雖以無相作意，然亦不以有相作意，此乃未損未害而成佛之意。損者，墮入聲聞、緣覺之道；害者，于菩薩道稍有退失。精進之經，以不執佈施等為相而宣說。憶念，謂具足般若波羅蜜多與方便善巧不分離之意樂，于菩提無有疑惑。等持，謂以何而證菩提，何者成佛之色身等而宣說。智慧，謂菩薩亦應通達一切法，且諸法皆不存在等而宣說。資糧道者，以不執著之方式，對於包括佛、菩薩在內的無漏五蘊及三解脫門等，生起殊勝之信，以及將佈施等作為修行對境之精進，以及以無有他利與菩提之執著而生起之殊勝意樂所引導之一切智智，以不執著實有之方式，生起專注之憶念，以及於色等不作分別之等持，以及於二諦之諸法，於一切自相與共相皆能了知之智慧，此乃五種殊勝之根。第二，圓滿菩提之信等五根，若越發敏銳，則越發容易且快速地以利根或大根證悟；反之，以鈍根或小根則難以證悟。經中雲：若於般若波羅蜜多不怯懦，則必定證得菩提等。證加行差別修次第第二，于相續中生起殊勝加行之次第，有三：于相續中生起殊勝加行之時。

【English Translation】 With the wisdom of emptiness, one realizes that all phenomena are without characteristics. From generosity, discipline, and other perfections to omniscience, one diligently and skillfully cultivates the path and its fruits. This is the explanation of understanding all aspects. In this context, it is considered to be in accordance with the great vehicle's path to liberation or the stage of accumulation. In short, being skilled in cultivating the path and its fruits through the gate of signlessness is in accordance with liberation or the stage of accumulation. Secondly, there are two distinctions: the distinction of essence and the distinction of continuum. First, the sutra that reveals faith. Although one contemplates the aggregates of morality of the Buddha and so on without characteristics, one does not contemplate them with characteristics. This means becoming a Buddha without harming or injuring. Harming means falling into the path of hearers and solitary realizers. Injuring means slightly deviating from the path of Bodhisattvas. The sutra of diligence teaches that one does not grasp generosity and so on as characteristics. Mindfulness is taught as having a mind inseparable from wisdom and skillful means, and having no doubt about enlightenment. Concentration is taught by what attains enlightenment and what becomes the form of the Buddha and so on. Wisdom is taught by the fact that Bodhisattvas should also understand all phenomena, and that those phenomena do not exist and so on. The practitioner on the path of accumulation generates excellent faith in the five uncontaminated aggregates, including the Buddha, Bodhisattvas, and the three doors of liberation, etc., in a way that does not focus on them. Diligence is generated by making generosity etc. the object of practice. Mindfulness is generated by not clinging to the truth of omniscience, which is led by the excellent intention of knowing that other's benefit and enlightenment are without object. Concentration is generated by not discriminating forms etc. Wisdom is generated by knowing all the characteristics of self and general of the two truths. These are the five special faculties. Secondly, the more acute these five faculties of faith etc. of perfect enlightenment are, the easier and faster it is to realize with sharp or great faculties. On the other hand, it is considered difficult to realize with small or dull faculties. The sutra says: If you do not shrink from the Perfection of Wisdom, you will surely attain enlightenment, etc. Stages of Practice Differentiating the Application Secondly, there are three stages of meditation that arise in the continuum of special application: the time when special application arises in the continuum.

ྐྱེས་པའི་རྟེན་གྱི་གང་ཟག །གང་ཟག་དེའི་སྒོམ་རིམ་མོ། ། 證加行差別時 དང་པོ་ལ་སྦྱོར་ལམ་བཞི་པོ་རིམ་པར་བསྟན་པ་ལ་དེ་ཡང་ཐར་ཆ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་གཞན་དོན་སྤྲོ་བ་ཅན་ལ་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་འབྱུང་ལ་དྲོ༷་བ་སོགས་བཞི་པོ་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་དམི༷གས་པ༷་སྐབས་འདིར༷་ནི་སེམ༷ས་ཅ༷ན་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ཡི༷ན་པ༷ར་བསྔ༷གས་ཏེ་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་སྔར་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་སྐབས་ལ་ནི་མཉམ་བཞག་གི་རྟོགས་པ་གཙོ་བོར་བྱས་པས་དྲོད་སོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་སྟོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་ལ། འདིར་རྗེས་ཐོབ་གཙོ་བོར་བྱས་ནས་ 4-1-109b སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པར་བཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་མཉམ་བཞག་ཏུ་སྟོང་ཉིད་ལ་གོམས་པའི་ལག་རྗེས་སུ་རྗེས་ཐོབ་ན་སྙིང་རྗེའི་ཤུགས་དང་གཞན་ཕན་གྱི་འཇུག་པ་ཆེར་འཕེལ་བ་ནི་འདི་ལྟར། དྲོད་ཆུང་ངུའི་སྐབས་སུ་སེམས་ཅན་དེ༷་དག༷་ཉི༷ད་ལ༷་ཆགས་སྡང་གིས་རིས་སུ་མ་བཅད་པར་སེམ༷ས་མཉམ་པ་དང་། སོ༷གས་པའི་སྒྲས། ད་ལྟ་ཕན་པ་བསྒྲུབ་པ་བྱམས་པའི་སེམས་གཉིས་འབྱུང་ངོ་། །དྲོད་འབྲིང་དུ། མ་འོངས་པའི་ཕན་པ་སྒྲུབ་འདོད་ཕན་པའི་སེམས་དང་། རང་རྒྱུད་ཀྱི་ང་རྒྱལ་བཅོམ་པས་གཞན་བདེ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་སེམས་དང་། གཞན་ལ་ཐོ་མི་བཙམས་པས་རྣམ་པར་འཚེ་བ་མེད་པའི་སེམས་གསུམ་འབྱུང་ངོ་། །དྲོད་ཆེན་པོའི་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་རང་ལས་རྒན་པ་ལ་ཕ་དང་མའི་སེམས་དང་། མཉམ་ལ་སྤུན་ཟླ་དང་སྲིང་མོའི་སེམས་དང་། གཞོན་པ་ལ་བུ་དང་བུ་མོའི་སེམས་དང་། ཕན་འདོགས་པའི་བཤེས་དང་ཡིད་བརྟན་པའི་གྲོགས་ཀྱི་སེམས་དང་། ཕ་རུས་གཅིག་པའི་གཉེན་དང་མ་ཡི་རུས་གཅིག་པའི་སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་ཀྱི་སེམས་ཏེ་ཟུང་རེ་ 4-1-110a གཅིག་ཏུ་བརྩིས་པའི་ལྔ་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྣམ༷་པ༷་དག༷་པ་ནི༷་བཅུར༷་ཡུམ་གྱི་མདོ་ལས་བཤ༷ད་དོ༷། །རྩེ་མོ་ཆུང་ངུའི་དམིགས་པ་ཡུལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་ནས་དེ་ཡི་ཆེད་དུ་བདག༷་ཉི༷ད་སྡིག༷་པ༷་ལ༷ས་ལྡོག༷་ཅིང༷་། གཞན་དེ་ལ་ལུས་ཀྱིས་འགོད་པ་དང་ངག་གིས་བསྔགས་པ་དང་ཡིད་ཀྱིས་མཐུན་པར་བྱེད་པ་དང་། འབྲིང་གི་སྐབས་སུ་རང་སྦྱིན༷་པ་ལ༷་སོ༷གས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་ལ་གནས་པས་གཞན་དེ་ལ་འགོད་པ་སོགས་དང་། ཆེན་པོར་སོགས་པས་རང་ཉིད་སྟོང་པ་དང་རྟེན་འབྲེལ་ཟབ་མོ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་སྒོམ་པ༷་ལ་གན༷ས་པ༷ས་གཞན༷་སེམས་ཅན་དེ༷་དག༷་ལ༷་ནི༷་ལུས་ཀྱིས་འགོད༷་ཅིང་སྦྱོར་བ༷་དང༷་། ངག་གིས་ཡོན་ཏན་གྱི་བསྔ༷གས་པ༷་བརྗོ༷ད་པ་དང༷་། ཡིད་ཀྱིས་དགའ་བས་སམ་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་གིས་མཐུན༷་པ༷་བྱེད་པ་ཉི༷ད་དང་གསུམ་ནི་རྩེ༷་མོར་གྱུར༷་པའོ། །དེ༷་བཞིན༷་དུ་བཟོ༷ད་པ༷་གསུམ་ནི༷། རང༷་གཞན༷་གཉིས་ཀར་བརྟེན༷་པ་ཅ༷ན་ཏེ་བཟོད་ཆུང་དུ་རང་བདེན༷་བཞི་ཤེས༷་སྤང་མངོན་བྱེད་བརྟེན་པ་ལ་གནས་ནས་གཞ

【現代漢語翻譯】證加行差別時當證悟加行道的差別時：首先，關於次第展示四種資糧道，對於那些心中生起了解脫分，且具有利益他人意樂的補特伽羅（梵文：Pudgala，補特伽羅，指有情眾生），生起與抉擇分相應的暖位等四者，其所緣境在此處被讚頌為一切有情眾生。如同先前在現觀（梵文：Abhisamaya，現觀）的場合，主要以等持（梵文：Samadhi，三摩地）的證悟為主，因此暖位等的所緣境以空性（梵文：Śūnyatā， शून्य，Śūnyatā，空性）作為特點。而此處則以後得（梵文：Prsthalabdha，后得）為主， 4-1-109b 因此將所緣境安立於悲憫的對象——有情眾生之上。這是因為在等持中習慣了空性之後，在後得位中，悲憫的力量和利益他人的行為會大大增長。例如，在暖位較弱的時候，對於有情眾生，不以貪嗔之心加以區分，保持平等心，以及通過『等』字，生起當下利益他們的慈心（梵文：Maitrī，慈）和愛心（梵文：Prema，愛）。在暖位中等的時候，生起想要成辦未來利益的利益心，以及因為摧毀了自己內心的我慢，而對他人安樂不生嗔恨之心，以及不損害他人的無害心三種。在暖位強大的后得位中，對於比自己年長的男性和女性，生起如同父母的心；對於同齡人，生起如同兄弟姐妹的心；對於年幼者，生起如同子女的心；對於施予幫助的，生起如同善知識和可以信賴的朋友的心；對於父親同血統的，生起親戚的心；對於母親同血統的，生起姻親的心，總共五種， 4-1-110a 這樣總共有十種，在《般若波羅蜜多經》（梵文：Prajñāpāramitā，般若波羅蜜多）中有所闡述。頂位較弱時，所緣境是有情眾生，爲了他們，自己斷絕罪惡，以身行饒益，以語讚歎，以意隨喜。中等的時候，安住于佈施（梵文：Dāna，佈施）等六波羅蜜（梵文：Pāramitā，波羅蜜），從而饒益他人等。強大的時候，安住于空性和甚深緣起（梵文：Pratītyasamutpāda，緣起）的順逆修習，從而以身饒益有情眾生，以語宣說功德讚歎，以意隨喜或以財物和佛法幫助，這三種就是頂位。同樣，三種忍位是：依賴於自和他人的，在忍位較弱時，安住于了知四種真實（四聖諦）而斷除煩惱的所依處，從而利益他人。。

【English Translation】 When distinguishing the differences in the stages of application: First, regarding the sequential presentation of the four paths of accumulation, for those individuals (Sanskrit: Pudgala, 補特伽羅, referring to sentient beings) who have generated the element of liberation in their minds and possess the intention to benefit others, the generation of the four stages—warmth, etc.—that are in harmony with the decisive element, their object of focus here is praised as all sentient beings. As in the previous context of direct realization (Sanskrit: Abhisamaya, 現觀), the primary focus was on the realization of meditative equipoise (Sanskrit: Samadhi, 三摩地), thus the object of focus for warmth, etc., was distinguished by emptiness (Sanskrit: Śūnyatā, शून्य, Śūnyatā, 空性). Here, however, the primary focus is on post-meditation, 4-1-109b Therefore, the object of focus is established as sentient beings, the object of compassion. This is because after becoming accustomed to emptiness in meditative equipoise, the power of compassion and the engagement in benefiting others greatly increase in the post-meditation state. For example, in the stage of weak warmth, one maintains equanimity towards sentient beings without discriminating with attachment or aversion, and through the word 'etc.,' one generates both loving-kindness (Sanskrit: Maitrī, 慈) and affection (Sanskrit: Prema, 愛) that presently benefit them. In the intermediate stage of warmth, one generates the intention to accomplish future benefits, the mind of benefiting, and because one has destroyed the pride in one's own mind, one does not become angry at the happiness of others, and one generates the mind of non-harming, which does not harm others. In the post-meditation stage of great warmth, one generates the mind of parents towards men and women older than oneself, the mind of siblings towards those of the same age, the mind of children towards those younger, the mind of a spiritual friend who provides help and a trustworthy friend, the mind of relatives who share the same paternal lineage, and the mind of in-laws who share the same maternal lineage, totaling five, 4-1-110a Thus, there are ten types, as explained in the Prajñāpāramitā Sutra (Sanskrit: Prajñāpāramitā, 般若波羅蜜多). In the stage of minor peak, the object of focus is sentient beings, and for their sake, one refrains from evil deeds, benefits them with bodily actions, praises them with speech, and agrees with them in mind. In the intermediate stage, one abides in the six perfections (Sanskrit: Pāramitā, 波羅蜜) such as generosity (Sanskrit: Dāna, 佈施), thereby benefiting others, etc. In the great stage, one abides in the practice of emptiness and the profound dependent origination (Sanskrit: Pratītyasamutpāda, 緣起) in both forward and reverse order, thereby benefiting sentient beings with bodily actions, speaking words of praise for their qualities, and agreeing with them in mind with joy or helping them with material goods and Dharma. These three are the peak stage. Similarly, the three stages of patience are: dependent on both oneself and others. In the weak stage of patience, one abides in the basis of knowing the four truths (Four Noble Truths) and abandoning afflictions, thereby benefiting others.

ན་དེ་ལ་འགོད་བསྔགས་མཐུན་པར་བྱེད་པ༷་དང་། འབྲིང་པོར་རང་རྒྱུན་ཞུགས་སོགས་ཀྱི་ 4-1-110b འབྲས་བུ་སྒྲུབ་ཚུལ་ཤེས་ཀྱང་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པ་ལ་གནས་ནས་གཞན་དེ་ཡི་རིགས་ཅན་དེ་ལ་འགོད་པ་སོགས་དང་། ཆེན་པོར་རང་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུད་དམ་ཚུལ་ལ་གནས་ནས་གཞན་དེ་ལ་འགོད་པ་སོགས་སོ། །ཆོས༷་མཆོག༷་ཆུང་ངུར་དེ༷་བཞིན༷་དུ་རང་སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྣམ༷ས་སྨིན༷་པར་འདོད་པ་དང་། ཞིང་སྦྱོང་བ་ལ་གནས་ནས་གཞན་དེ་ལ་འགོད་པ་སོགས་བྱེ༷ད་པ་དང་། སོ༷གས་ཀྱིས༷་ཤེས༷་པར༷་བྱ༷་བ་ནི་འབྲིང་པོར་རང་བྱང་སེམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ལ་གནས་ནས་གཞན་དེ་ལ་འགོད་པ་སོགས་དང་། ཆེན་པོར་རང་རྣམ་མཁྱེན་བསྐྱེད་པ་དང་། བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་སྤོང་བ་ལ་གནས་ནས་གཞན་ཡང་ཚུལ་དེ་ལ་ལུས་ཀྱིས་འགོད། ངག་གིས་བསྔགས་པར་བྱེད། ཡིད་ཀྱིས་མཐུན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་དང་སྙིང་རྗེ་ཁྱད་པར་གོང་དུ་འཕེལ་བ་ལས་དེ་ལྟར་བས་ཆེ་ཆུང་དུ་སྣང་བ་ནི་གཙོ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་བཞག་པའོ། ། 證加行差別所依補特伽羅 གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྟགས་ཅན་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་མདོར་བསྟན། ཡོད་ཆོས་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། ། 略說有相補特伽羅 དང་པོ། རྟགས་ཅན་ 4-1-111a གྱི་གང་ཟག་ནི་སྦྱོར་ལམ་བཞི་དང་མཐོང་ལམ་སྒོམ་ལམ་གང་རུང་ལ་གནས་པའོ། །དེའང་སྤྱིར་དབང་རྣོན་ཚོགས་ལམ་ནས་ལམ་མ་གོལ་བར་འགྲོ་བ་ཡོད་པས་དེ་དུས་ནས་ཀྱང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཕལ་པ་ཡོད་ལ། ཁྱད་པར་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་རྩེ་མོའམ་བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ངེས་ཀྱང་འདིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་ངེས་ནུས་པ་ལས་བཞག་སྟེ། རང་དང་གཞན་གྱིས་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ངེས་མ་ནུས་ན་དོན་ལ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཀྱང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འཇོག་བྱེད་མ་རྙེད་པས་དེ་ཡི་མིང་མི་ཐོབ་བོ། །དེས་ན་དབང་རྣོན་དྲོད་ནས་དང་། འབྲིང་པོ་མཐོང་ལམ་དང་། དབང་པོ་ཇི་ལྟར་རྟུལ་ཡང་ས་བརྒྱད་པ་ནས་རྟགས་ཐོབ་ངེས་པས་ན། དྲོད་ནས་ས་བརྒྱད་པའི་བར་གྱི་རྟགས་དེ་དག་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་ལས། རྣམ་པ་དང་རྟགས་དང་མཚན་མ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་བཟུང་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པས། རྣམ་པ་ནི་མེ་ཡི་ཚ་བ་དང་དམར་འབར་བ་ལྟ་བུ་སྟེ་བྱང་སེམས་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ 4-1-111b ཅན་མཐོང་བའོ། །རྟགས་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ་དུ་བ་ལས་མེར་ཤེས་པ་ལྟར་དེའི་རྒྱུད་ལ་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོད་པའི་འབྲས་བུ་བདེན་པའི་ཚིག་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །མཚན་མ་ནི་རྒྱུ་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་སྟེ་མ་འོངས་པ་ན་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པའི་མཚན་མར་བཟུང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་བུད་ཤིང་དང་མེ་ལྕགས་མེ་རྡོ་སྐྱེས་བུའི་རྩོལ་བ་རྣམས་ཚོགས་པ་ལས་མེ་འབྱུང་

【現代漢語翻譯】其次，對於那些能夠以適當的方式讚美和鼓勵他人的人，根據他們的能力大小，他們會這樣做：對於能力較弱的人，他們會停留在理解如何實現須陀洹等果位，但不親自去實現的階段，然後鼓勵他人去實現這些果位；對於能力中等的人，他們會停留在生起菩薩見道的階段，然後鼓勵他人也這樣做；對於能力較強的人，他們會停留在生起菩薩道的階段，然後鼓勵他人也這樣做。對於那些希望成熟其他眾生並凈化佛土的人，他們會停留在這種狀態，然後鼓勵他人也這樣做。通過『等等』，我們應該理解，對於能力中等的人，他們會停留在生起菩薩神通的階段，然後鼓勵他人也這樣做；對於能力較強的人，他們會停留在生起一切智智，並斷除習氣相續的階段，然後通過身體去鼓勵他人，通過語言去讚美他人，通過意念去支援他人。這是因為智慧和慈悲的增長，使得他們能夠以這種方式行事，而大小的區分主要是根據主要的方式來劃分的。證加行差別所依補特伽羅（Tibetan: རྟགས་ཅན་རྟེན་གྱི་གང་ཟག་，Sanskrit Devanagari: lakṣaṇa-āśraya-pudgala，Sanskrit Romanization: lakshana-ashraya-pudgala，字面意思：具有相之所依補特伽羅）第二部分分為兩點：簡要說明有相補特伽羅（Tibetan: རྟགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་，Sanskrit Devanagari: lakṣaṇa-yukta-pudgala，Sanskrit Romanization: lakshana-yukta-pudgala，字面意思：具有相之補特伽羅），詳細解釋有法之相的差別。略說有相補特伽羅（Tibetan: རྟགས་ཅན་，Sanskrit Devanagari: lakṣaṇa-yukta，Sanskrit Romanization: lakshana-yukta，字面意思：具有相）首先，有相補特伽羅（Tibetan: རྟགས་ཅན་གྱི་གང་ཟག་，Sanskrit Devanagari: lakṣaṇa-yukta-pudgala，Sanskrit Romanization: lakshana-yukta-pudgala，字面意思：具有相之補特伽羅）是指那些安住於四加行道、見道或修道中的人。一般來說，根器銳利的人從資糧道開始，不會誤入歧途，所以從那時起就有不退轉者。特別是，大乘加行道的頂位或忍位獲得后，必定不退轉。但這裡是從不退轉的相來確定是否不退轉，如果自己和他人無法通過相來確定，那麼實際上即使不退轉，也因為找不到確定不退轉的方法，所以也無法獲得不退轉的名稱。因此，根器銳利的人從暖位開始，根器中等的人從見道開始，無論根器多麼遲鈍，也必定從第八地獲得相。因此，這裡講述的是從暖位到第八地之間的相。正如經中所說：『菩薩具有相、標誌和特徵，應當被認為是不會退轉的。』相就像火的熱度和燃燒，是菩薩相續中特殊功德的顯現。標誌是結果，就像從煙中知道有火一樣，是菩薩相續中具有特殊功德的結果，例如成就真實的語言等。特徵是從原因推斷未來，是被認為是未來獲得特殊功德的徵兆。例如，木柴、火絨、火石和人的努力聚集在一起，就會產生火。

【English Translation】 Secondly, for those who are able to praise and encourage others in an appropriate manner, according to their abilities, they do so: for those of lesser ability, they remain in the stage of understanding how to achieve the fruits of Stream-enterer etc., but not personally realizing them, and then encourage others to achieve them; for those of medium ability, they remain in the stage of generating the Bodhisattva's Path of Seeing, and then encourage others to do so as well; for those of greater ability, they remain in the stage of generating the Bodhisattva Path, and then encourage others to do so as well. For those who wish to ripen other sentient beings and purify the Buddha-fields, they remain in this state and then encourage others to do so as well. Through 'etc.,' we should understand that for those of medium ability, they remain in the stage of generating Bodhisattva superknowledges, and then encourage others to do so as well; for those of greater ability, they remain in the stage of generating Omniscience and abandoning the continuity of habitual tendencies, and then encourage others through their body, praise others through their speech, and support others through their mind. This is because the increase of wisdom and compassion enables them to act in this way, and the distinction between greater and lesser is mainly divided according to the primary means. The Person Who Is the Basis for the Differences in the Application of Proofs The second part has two points: briefly explaining the person with signs, and explaining in detail the differences in the signs of the phenomena. Brief Explanation of the Person with Signs Firstly, the person with signs is one who abides in any of the four paths of application, the Path of Seeing, or the Path of Meditation. Generally, those with sharp faculties start from the Path of Accumulation and do not go astray, so from that time on there are non-returners. In particular, after obtaining the peak or forbearance of the Mahayana Path of Application, one is certain not to return. However, here, the determination of non-return is based on the signs of non-return. If oneself and others cannot determine through the signs, then even if one is actually non-returning, one cannot obtain the name of non-returner because one cannot find a way to determine it. Therefore, those with sharp faculties start from the Heat stage, those with medium faculties start from the Path of Seeing, and no matter how dull the faculties are, one is certain to obtain the signs from the eighth ground. Therefore, these are the signs from the Heat stage to the eighth ground that are explained. As it is said in the sutra: 'A Bodhisattva who possesses signs, marks, and characteristics should be regarded as non-returning.' The signs are like the heat and burning of fire, which are the manifestation of special qualities in the Bodhisattva's continuum. The marks are the results, just as one knows there is fire from smoke, which are the results of having special qualities in the Bodhisattva's continuum, such as accomplishing truthful speech, etc. The characteristics are inferred from the cause to the future, and are regarded as signs of obtaining special qualities in the future. For example, when firewood, tinder, flint, and human effort come together, fire arises.

ངེས་སོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་སྲིད་པས་ན་རྒྱུ་ཙམ་གྱིས་འབྲས་བུ་མི་དཔོག་སྙམ་ན་སྤྱིར་བདེན་ཀྱང་། ཕྱི་ནང་གི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་ཟིན་པའི་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ནི་སྟོབས་དང་ལྡན་པས་གེགས་གང་གིས་ཀྱང་བརྫི་མི་ནུས་པས་རང་འབྲས་ཐོབ་པར་ནུས་ཏེ་དཔུང་མང་གི་མགྲོན་པོ་གང་འདོད་པའི་གནས་སུ་བདེ་བར་ཕྱིན་ངེས་པ་དང་། འཁོར་སྒྱུར་དང་སངས་རྒྱས་གཞོན་ནུའི་གནས་སྐབས་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཡི་ཚོགས་པ་ཚང་བས་རང་འབྲས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་བསྐྱེད་པར་ངེས་ཤིང་། དེས་བར་ཆད་ཀྱི་གོ་སྐབས་མི་འཇུག་པར་མཐར་འབྲས་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོགས་པ་ཚང་བར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ 4-1-112a བསྟན་བཅོས་ལས། ལག་པར་འཁོར་ལོའི་རི་མོ་གསལ་བ་ལས་རྒྱལ་པོར་འབྱུང་བར་ལུང་སྟོན་པ་ལྟར། རྒྱུ་ཡི་བྱེ་བྲག་ཁྱད་པར་ཅན་ལས་མ་འོངས་འབྱུང་གྱུར་གྱི་མཚན་མ་གསལ་བ་ལ་མཚན་མ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྟགས་གོས་ལ་སོགས་པ་གཙང་བ་ལྟ་བུ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནང་གི་བསམ་པ་ཁྱད་པར་ཅན། རང་དོན་ཞི་བ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་མངོན་གྱུར་ལོག་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་། སྦྱོར་བ་ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྟོགས་པ་བརྟན་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་པ་ལས་རྟགས་སུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་ལམ་དང་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་དབྱེ་བས་སྐྱེས་བུ་ཟུང་བཞིར་འགྱུར་བ་ལྟར་བྱང་སེམས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ནི་གསུམ་སྟེ། ངེས༷་འབྱེ༷ད་ཡན༷་ལ༷ག་ནས༷་བཟུང༷་སྟེ༷། བཟོད་ཤེས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་མཐོང༷་བའི་ལམ་དང༷་། རྒྱུན་དང་ལྡན་པ་གོམས༷་པའི༷་ལམ༷་དག༷་ལ༷་བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔ༷འ་གང༷་དག༷་གན༷ས་པ་དེ༷་རྣམས་སྐབས་འདིར༷་སློབ་པ་ཕྱིར༷་མི༷་ལྡོ༷ག་པའི༷་རྟགས་ཅན་གྱི་ཚོགས༷་དགེ་འདུན་ཡིན་ཏེ། རྟགས་ཉི་ཤུ་དང་། 4-1-112b བཅུ་དྲུག་དང་། བརྒྱད་པོ་དེ་དང་དེ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། 廣說有法相類別 གཉིས་པ་ལ་གསུམ། སྦྱོར་ལམ། མཐོང་ལམ། སྒོམ་ལམ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་སོ། ། 加行道不退相 དང་པོ་ལ་མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད་གཉིས། དང་པོ། གཟུགས༷་ལ༷་སོ༷གས་པ་སྟེ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལ་ཞེན་པ་ལ༷ས་ལྡོག༷་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་སོ༷གས་ཀྱི་རྟག༷ས་རྣམ༷་པ༷་ཉི༷་ཤུར༷་བརྗོ༷ད་པ༷་ཡི༷ས། སྦྱོར་ལམ་ངེས༷་འབྱེ༷ད་ཡན༷་ལག༷་ལ༷་གན༷ས་པའི༷་ཕྱིར༷་མི༷་ལྡོག༷་པའི༷་རྟགས་མངོན་གྱུར་གྱི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་འཆད་འགྱུར་འདི༷་རྣམས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་དྲོད་རྩེ་བཟོད་མཆོག་བཞི་ལས། དང་པོ་ནི། གཟུགས་ལ༷་སོ༷གས་པ་སྟེ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལ་བདེན་ཞེན་མངོན་གྱུར་པ་ལ༷ས་ལྡོག༷་པས་ཐ་དད་པའི་འདུ་ཤེས་བྲལ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་རང་རྒྱུད་ན་ཟབ་མོའི་ཆོས་དེ་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་ནི་

【現代漢語翻譯】正如他確信的那樣。如果說因為存在阻礙因素，僅憑原因無法推斷結果，這在一般情況下是正確的。然而，被內外殊勝的護持所攝持的菩薩的卓越行為，由於具有力量，任何障礙都無法摧毀，因此能夠獲得自身的結果，就像眾多軍隊的客人能夠安穩地到達他們想去的任何地方，以及轉輪王和年輕佛陀的狀態一樣。因此，圓滿的原因集合必定會產生後續的結果。因此，它不會讓中斷有機可乘，最終使結果的原因集合圓滿。因此，在原因的論著中說：『正如手掌上清晰的輪寶紋象徵著將成為國王一樣，從特殊的原因中顯現出未來將要發生的清晰徵兆，這被稱為徵兆。』此外，道路狀態的標誌，如干凈的衣服等，是菩薩內在特殊意念的標誌，與追求自身寂靜的利他之心顯現，以及與結合殊勝方便智慧的堅定證悟相關聯，因此必定成為標誌。聲聞的僧團由於安住于道和道的果位而分為四雙八士，同樣，菩薩的僧團分為三種：從抉擇分開始，以忍位所攝的見道，以及具有相續的修道，安住于這些道路上的菩薩們，在此處是不會退轉的標誌之僧團，因為他們以證悟二十種、十六種和八種標誌的方式安住。廣說有法相類別第二部分分為三：加行道、見道和修道，是不退轉的標誌。加行道不退相第一部分包括簡要說明和詳細解釋兩部分。第一部分：從色法等直到一切智，從執著中解脫，以及無懷疑等二十種標誌的陳述，表明安住于加行道抉擇分的不會退轉的標誌的顯現特徵，這些將被闡述。第二部分分為暖位、頂位、忍位和勝位四種。第一種是：從色法等直到一切智，從顯現的真實執著中解脫，從而遠離了相異的觀念。也就是說，在自己的相續中存在如此甚深的法，這...

【English Translation】 Just as he knows with certainty. If it is said that one cannot infer the result merely from the cause because there are obstacles, this is generally true. However, the extraordinary conduct of a Bodhisattva who is upheld by special inner and outer support, because it has power, cannot be destroyed by any obstacle, and therefore is able to obtain its own result, just as guests of many armies are able to safely reach any place they desire, and like the state of a Chakravartin and a young Buddha. Therefore, a complete collection of causes will definitely produce subsequent results. Therefore, it does not allow an opportunity for interruption, and ultimately makes the collection of causes for the result complete. Therefore, in the treatise on causes, it says: 'Just as a clear wheel mark on the palm symbolizes becoming a king, from a special cause, a clear sign of what will happen in the future appears, and this is called a sign.' Furthermore, signs of the state of the path, such as clean clothes, are signs of the special inner thought of a Bodhisattva, associated with the manifestation of altruistic intention that seeks his own peace, and with the firm realization that combines skillful means and wisdom, and therefore it will definitely become a sign. Just as the Sangha of Hearers is divided into four pairs of individuals by dwelling on the path and the fruit of the path, similarly, the Sangha of Bodhisattvas is divided into three: starting from the stage of application, the path of seeing gathered by patience, and the path of cultivation that possesses continuity, those Bodhisattvas who dwell on these paths are here the Sangha of signs of non-retrogression, because they abide in the manner of realizing the twenty, sixteen, and eight signs. Extensive Explanation of the Categories of Dharmas The second part has three divisions: the path of joining, the path of seeing, and the path of meditation, which are signs of non-retrogression. Signs of Non-retrogression in the Path of Joining The first part includes a brief statement and a detailed explanation. The first part: the statement of twenty signs, such as turning away from attachment to forms, etc., up to omniscience, and being without doubt, etc., indicates the manifest characteristics of the signs of non-retrogression that abide in the stage of application of the path of joining, which will be explained. The second part is divided into four: heat, peak, patience, and supreme. The first is: turning away from the manifest clinging to truth from forms, etc., up to omniscience, thereby being free from the notion of difference. That is, having such a profound Dharma in one's own continuum...

ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་དང་མི་འགལ་བར་རིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་སྨྲ་བ་ལས་ཤེས་པ༷་དང༷་། ༡ ཤེས་ནས་དད་པས་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྐྱབས་གསུམ་ལ་ཐེ༷་ཚོམ༷་མེད་པར་ཡིད་ཆེས་པས་བསྟན་པ་འདི་ལས་གཞན་པའི་དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་ལ་ལམ་སྟོན་པའི་སྐྱབས་སུ་མི་བསྟེན་པ་དང་། ༢ མི་ 4-1-113a དགེ་མངོན་གྱུར་སྤངས་པས་དུས་ཀུན་ཏུ་ངན་སོང་སྤང་ཞིང་མི་ཁོམ་པར་མི་སྐྱེ་བའི་སྨོན་ལམ་གྲུབ་པས་མི༷་དལ༷་བ་ཟ༷ད་པ༷་དང༷་། ༣ གཞན་དོན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེས་བདག༷་ཉི༷ད་དགེ༷་བ༷་བཅུ་ལ༷་གན༷ས་ཤིང༷་གཞན༷་དག༷་དེ༷་ལ༷་འགོད༷་པར་བརྩོན་པ༷་དང༷་། ༤ བདག་གཞན་བརྗེ་བས་སེམས་ཅན་གཞན༷་གྱི༷་རྟེན༷་ཅ༷ན་གྱི་ཟང་ཟིང་མེད་པར་ཆོས་སྟོན་པ་སོགས་གཞན་དོན་དུ་སྦྱིན༷་སོ༷གས་ལ་འཇུག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་པ་དང༷་། ༥ ཆོས་ཉིད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་ཟབ༷་མོ༷འི་དོན༷་ལ༷འང་སོམ༷་ཉི༷་མངོན་གྱུར་བ་མེ༷ད་པས་ཆོས་ལ་གཅིག་ཏུ་དགའ་བ་དང་། ༦ ཀུན་སྤྱོད་གཞན་ཕན་ལ་ཞུགས་པས་རྟག་ཏུ་ཚིག་འཇམ་པོར་སྨྲ་བ་སོགས་བྱམས༷་པའི་ལུས༷་དང་སོ༷གས་པའི་སྒྲས་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དང༷་། ༧ བསླབ་གསུམ་ལ་བརྩོན་པའི་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བར་གཅོད་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་དང་གནོད་སེམས། ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་གཅོད་གཉིད་རྨུགས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བར་གཅོད་རྒོད་པ་དང་འགྱོད་པ་དང་། བདེན་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་སྟེ་སྒྲིབ༷་པ༷་ནི༷་རྣམ༷་པ༷་ལྔ༷་དང༷་མི༷་འགྲོགས༷་པ་དང༷་། 4-1-113b ༨སྟོང་ཉིད་བསྒོམས་པས་མ་རིག་པ་དང་ལྟ་བའི་བག༷་ལ༷་ཉལ༷་ཀུན༷་མགོ་སྨད་པའི་སྒོ་ནས་འཇོམས༷་པ༷་དང༷་། ༩ སྤྱོད་ལམ་འགྲོ་འཆག་ཉལ་དང་འདུག་པར་དྲ༷ན་པ༷་དང༷་ནི༷་ཤེས༷་བཞིན༷་དང༷་རབ་ཏུ་ལྡན་པས་མིག་གཉའ་ཤིང་གང་ཙམ་བལྟ་བས་འགྲོ་བ་སེམས་འཁྲུལ་བ་མེད་པ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པ་དང་། ༡༠ ཕྱི་ནང་གི་ཀུན་སྤྱོད་གཙང་སྦྲར་ལྡན་པས་གཙང་མའི་ཆོས་གོས༷་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་ཡོངས་སུ་གཙང༷་བ༷་འཆང་བ་དང༷་༡༡ བཅུ་གཅིག་དྲོད་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་སོ། །གཉིས་པ་རྩེ་མོ་བ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་སུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་པར་འཕགས་པས་ལུས༷་ལ༷་སྲིན༷་བུའི༷་རིགས་བརྒྱད་ཁྲི་པོ་རྣམ༷ས་མི་འབྱུང༷་བ་ལུས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ༡༢ ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་དགེ་རྩ་རྣམ་པར་དག་པས་གྱ༷་གྱུ༷་མེ༷ད་པའི་སེམ༷ས་ཉན་རང་གི་ཡིད་ལས་འདའ་བ་དང་། ༡༣ རྙེད་པ་དང་བཀུར་བསྟི་དང་གྲགས་པ་ལ་མི་ལྟ་བས། ཕྱགས་དར་ཁྲོད་པ་དང་། ཆོས་གོས་གསུམ་པ་དང་། ཕྱིང་པ་བ་དང་། བསོད་སྙོམས་པ་དང་། སྟན་གཅིག་པ་དང་། ཟས་ཕྱིས་མི་ལེན་པ་དང་། དགོན་པ་བ་དང་། ཤིང་དྲུང་པ་དང་། 4-1-114a བླ་གབ་མེད་པ་དང་། དུར་ཁྲོད་པ་དང་། ཙོག་པུ་པ་དང་། གཞི་ཇི་བཞིན་པ་སྟེ་སྦྱང༷ས་པའི༷་ཡོན

【現代漢語翻譯】 1. 通過說出符合佛法真理且合乎邏輯的話語來獲得智慧。 2. 獲得智慧后，以堅定的信仰皈依大乘三寶，毫不懷疑，不尋求其他修行者或婆羅門作為指引皈依的對象。 3. 通過避免惡行，恒常遠離惡道，並祈願不再生於無暇之處，從而斷絕無暇之身。 4. 以利他之心，安住於十善業，並努力引導他人行善。 5. 通過自他交換，不求回報地為他人說法，並致力於佈施等利他行為，並將功德迴向菩提。 6. 由於對離戲論的甚深法義沒有絲毫猶豫，因此全心全意地喜愛佛法。 7. 通過參與利他行為，總是說柔和的語言，並以慈愛的身語意三業待人。 8. 通過精進於三學，圓滿修行，避免持戒的障礙（貪慾和嗔恨），避免智慧的障礙（昏沉和睡眠），避免禪定的障礙（掉舉和後悔），以及對真理的懷疑，從而不與五蓋為伍。 9. 通過修習空性，從根源上摧毀無明和邪見的障礙。 10. 在行住坐臥中，保持正念和正知，例如，目光保持在約一軛木的距離，避免心神散亂。 11. 保持內外行為的 чистота (潔凈)，例如，穿著 чистота (潔凈) 的法衣。以上十一個是不退轉的徵兆。 12. 第二個是頂位者不退轉的徵兆，由於善根超越世間一切，因此身體 чистота (潔凈)，不會出現八萬種蟲類。 13. 由於純凈的意樂和善根，心 чистота (潔凈)，超越聲聞和緣覺的心。 14. 不貪圖名利恭敬，安住于糞掃衣、三法衣、氈衣、乞食、一坐食、不接受剩餘食物、居住在寺院、樹下、無遮蔽處、墳墓、蹲踞以及隨處而安等十二種苦行，從而 чистота (潔凈) 功德。

【English Translation】 1. Wisdom is attained by speaking words that are in accordance with the profound nature of reality and are logically sound. 2. Having gained wisdom, one takes refuge in the Three Jewels of the Mahayana with unwavering faith, without seeking other ascetics or Brahmins as objects of refuge. 3. By abandoning evil deeds, one constantly avoids the lower realms and prays to not be born in unfavorable conditions, thus eliminating unfavorable circumstances. 4. With compassion focused on the benefit of others, one abides in the ten virtuous actions and strives to lead others to virtue. 5. Through the exchange of self and others, one teaches the Dharma to others without expecting anything in return, engages in acts of generosity and dedicates the merit to enlightenment. 6. Because there is no hesitation regarding the profound meaning of the nature of reality, which is free from conceptual elaboration, one wholeheartedly loves the Dharma. 7. By engaging in altruistic activities, one always speaks gently and acts with loving-kindness in body, speech, and mind. 8. By diligently practicing the three trainings, one perfects one's practice and avoids the obstacles to morality (desire and aversion), the obstacles to wisdom (lethargy and sleepiness), the obstacles to concentration (agitation and regret), and doubt about the truth, thus not associating with the five obscurations. 9. By meditating on emptiness, one destroys the obstacles of ignorance and wrong views from their root. 10. In walking, standing, sitting, and lying down, one maintains mindfulness and awareness, for example, keeping one's gaze at a distance of about a yoke, avoiding mental distraction. 11. Maintaining чистота (purity) in both inner and outer conduct, for example, wearing чистота (pure) Dharma robes. The above eleven are signs of non-retrogression. 12. The second is the sign of non-retrogression for those at the peak, because the roots of virtue are superior to all in the world, therefore the body is чистота (pure), and eighty thousand kinds of insects do not arise. 13. Due to pure intention and pure roots of virtue, the mind is чистота (pure), surpassing the minds of Shravakas and Pratyekabuddhas. 14. Not being attached to gain, respect, and fame, one abides in the twelve ascetic practices such as wearing robes made of discarded rags, having three Dharma robes, wearing felt, begging for food, eating only one meal a day, not accepting leftover food, living in monasteries, under trees, in open spaces, in cemeteries, squatting, and being content with whatever is available, thus чистота (purifying) merit.

་ཏན་ནི༷་བཅུ་གཉིས་པོ་ཡང་དག་པར་ལེན༷་པ་དང༷་། ༡༤ཕྱིན་དྲུག་ཁྱད་པར་ཅན་སྒྲུབ་པས་རང་རྒྱུད་ལ་སེར༷་སྣ༷་མེ༷ད་པ་དང་སོ༷གས་སྒྲས་འཆལ་ཚུལ་དང་ཁོང་ཁྲོ་དང་ལེ་ལོ་དང་རྣམ་གཡེང་ཤེས་འཆལ་རྣམས་མེད་པ་དང༷་། ༡༥ ཆོས་ཀུན་ཆོས་ཉིད་ལས་མི་འདའ་བས་སྤྱོད་ལམ་ཅི་བྱེད་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས༷་ཉི༷ད་དང་མི་འགལ་ཞིང་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན༷་པར༷་འགྲོ༷་བ་ཉི༷ད་དང༷་། ༡༦ འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་བདག་གིར་བྱས་པས་གཞན་སེམ༷ས་ཅ༷ན་གྱི༷་དོན༷་དུ༷་དམྱལ༷་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཀྱང་འཚོ༷ལ་བ་སྟེ་དང་དུ་ལེན་པ་དང༷་དྲུག་གོ། ༡༧ གསུམ་པ་བཟོད་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་ནི་གཉིས་ཏེ། རང་གི་རྟོགས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་གཏིང་ཚུགས་པས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་མཐུས་བདུད་སོགས་གཞན༷་གྱིས༷་དམན་པའི་ལམ་དུ་དཀྲི༷་བར༷་མི༷་བཏུབ༷་པ་དང༷་། ༡༨ སངས་རྒྱས་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་མ་ནོར་བར་ཤེས་པས། ལམ༷་ལྟར་བཅོས་པ་གཞན༷་མི་སྡུག་པ་ཀེང་རུས་སྒོམ་པ་སོགས་དང་། བསམ་གཟུགས་སྒོམ་པ་ 4-1-114b སོགས་མཐར་ཐུག་གི་དོན་དུ་ཉེ༷་བར༷་སྟོན༷་པའི་བདུ༷ད་ལ༷་འདི་ནི་བདུ༷ད་ཉིད་དོ་ཅེས༷་བྱ༷་བར༷་རྟོག༷ས་པས༷་བདུད་ཀྱིས་ཡུལ་ལས་འདའ་བ་དང༷་གཉིས་སོ། ། ༡༩ །བཞི་པ་ཆོས་མཆོག་གི་རྟགས་ནི། འཁོར་གསུམ་དུ་དམིགས་པའི་དྲི་མ་རྣམ་པར་དག་པས་མ་དག་པ་རྡུལ་ཙམ་མེད་པར་དོན་གཉིས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཀུན་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་སངས༷་རྒྱས༷་དགྱེས༷་པའི༷་སྤྱོད་པ༷་རྨད་དུ་༢༠བྱུང་བ་སྟེ༷་རྟགས༷་ནི༷་ཉི༷་ཤུ༷་པོ་དེ༷་དག༷་གིས༷་སྦྱོར་ལམ་དྲོད༷་ད༷ང་རྩེ༷་མོ༷་དང་བཟོ༷ད་པར་བཅས༷་དང༷་སྦྱོར་ལམ་ཆེན་པོ་ཆོས༷་མཆོག༷་རྣམ༷ས་ལ༷་གན༷ས་པ༷་ནི༷། རྫོགས༷་པའི༷་བྱང༷་ཆུབ༷་ལ༷ས་ཕྱིར་མི༷་ལྡོག༷་པ་སྟེ། མདོ་ནི། གཟུགས་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་བྱང་སེམས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོགས་སོ། ། 見道不退相 གཉིས་པ་མཐོང་ལམ་ལ་མདོར་བསྟན་དང་། རྒྱས་བཤད་གཉིས། དང་པོ། མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་ལ༷་གནས་པའི་བྱང་སེམས་དབང་འབྲིང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་ཟིན་པའི་བཟོ༷ད་པ༷་བརྒྱད་དང༷་། ཤེས༷་པའི༷་སྐ༷ད་ཅི༷ག་བརྒྱད་དེ་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་བཅུ༷་དྲུག༷་དང་། དེས་དྲང་པའི་ལུས་ངག་གི་ཐ་སྙད་ཁྱད་པར་ཅན་ནི༷། བྱང༷་ཆུབ༷་སེམས་དཔ༷འ་ 4-1-115a ཕྱིར་མི༷་ལྡོག༷་པའི༷། མཚ༷ན་ཉི༷ད་དམ་རྟགས་ཡི༷ན་པར༷་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །འདིར་ཤེས་བཟོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་མཐོང་ལམ་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་སུ་གསུངས་པ་ནི། རྒྱུ་མིང་འབྲས་ལ་བཏགས་པ་ལས། མཐོང་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་རང་ཉིད་མིན་ཏེ་དངོས་ལ་གནོད་བྱེད་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་གཞན་ལ་རྟགས་སུ་སྣང་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་གང་ཞེ་ན། དགོངས་གཞི་རྒྱུ་མཉམ་བཞག་གི་ཡེ་ཤེས་ལས་འབྲས་

【現代漢語翻譯】 14. 圓滿地接受十二緣起，通過修持六度波羅蜜多，使自相續中沒有慳吝等煩惱，通過『等』字包括邪淫、嗔恚、懈怠、散亂和惡慧等過失。 15. 一切法不離法性，因此無論做什麼樣的行為，都不與法性相違背，並且始終具有般若波羅蜜多的瑜伽。 16. 將輪迴的痛苦視為己有，爲了其他有情眾生的利益，甚至欣然接受地獄的痛苦。 17. 第三，安忍不退轉的標誌有兩個：由於對自己的證悟有深刻的信心，憑藉智慧的力量，不依賴他人，不會被魔等其他因素引入低劣的道。 18. 因為如實了知獲得佛果的方法，所以不會被偽裝成道的其他法門所迷惑，例如觀修白骨等，以及觀修三摩地等，對於將這些視為究竟之道的魔，能夠認識到『這正是魔』，從而超越魔的境界。 19. 第四，殊勝法的標誌是：由於清凈了三輪執著的垢染，沒有絲毫的不清凈，爲了成辦二利，一切行為都是令諸佛歡喜的殊勝行為。殊勝法的標誌是：暖位、頂位和忍位等屬於加行道，殊勝法屬於大的加行道。安住于這些境界，就不會從圓滿菩提中退轉。經中說：『從色法中退轉的菩薩，應知為不退轉。』等等。見道不退相第二，見道分為總說和廣說兩部分。首先，安住于見道的菩薩，以具有殊勝方便智慧的增上根器，獲得八忍和八智，即十六剎那的智慧，以及由此產生的殊勝身語行為，應知是不退轉菩薩的特徵或標誌。這裡所說的十六剎那的智慧是見道者不退轉的標誌，這是以因命名果。見道本身的智慧並非如此，因為對實相有損害的等持智慧不能作為其他法的標誌。那麼，什麼是標誌呢？是與等持智慧相關的因果。

【English Translation】 14. Perfectly accepting the twelve links of dependent origination, and through cultivating the six perfections, one's mindstream is free from miserliness and other afflictions. The word 'etc.' includes faults such as adultery, anger, laziness, distraction, and wrong knowledge. 15. All phenomena do not deviate from the nature of reality. Therefore, whatever actions one performs, they do not contradict the nature of reality, and one always possesses the yoga of prajnaparamita. 16. Taking the suffering of samsara as one's own, one willingly accepts even the suffering of hell for the benefit of other sentient beings. 17. Third, the signs of irreversibility in patience are two: Due to deep confidence in one's own realization, and through the power of wisdom that does not rely on others, one cannot be led into inferior paths by demons or other influences. 18. Because one truly knows the method for attaining Buddhahood, one is not deceived by other practices that are disguised as paths, such as meditating on skeletons, and meditating on samadhi. One recognizes that those who present these as the ultimate path are demons, and thus transcends the realm of demons. 19. Fourth, the signs of the supreme Dharma are: Because the defilements of the three wheels of fixation are completely purified, and there is not even a trace of impurity, all actions are supremely pleasing to the Buddhas in order to accomplish the two benefits. The signs of the supreme Dharma are: the stages of heat, peak, and patience, which belong to the path of preparation, and the supreme Dharma belongs to the great path of preparation. Remaining in these states, one does not regress from perfect enlightenment. The sutra says: 'A Bodhisattva who regresses from form should be known as irreversible.' etc. Signs of Non-Regression from the Path of Seeing Second, the Path of Seeing is divided into a general explanation and a detailed explanation. First, a Bodhisattva who abides in the Path of Seeing, with superior faculties endowed with excellent means and wisdom, attains the eight acceptances and eight knowledges, which are the sixteen moments of wisdom, and the excellent physical and verbal expressions that arise from them, should be known as the characteristics or signs of an irreversible Bodhisattva. Here, the sixteen moments of wisdom of acceptance and knowledge are said to be the signs of irreversibility for those on the Path of Seeing. This is naming the result after the cause. The wisdom of the Path of Seeing itself is not the sign, because the samadhi wisdom that harms reality cannot appear as a sign for other dharmas. So, what is the sign? It is the cause and effect related to the samadhi wisdom.

བུ་རྗེས་ཐོབ་ན་འབྱུང་བའི་གཟུགས་ལས་ལྡོག་པ་སོགས་ལུས་ངག་གི་རྟགས་ཁྱད་པར་ཅན་འབྲེལ་པ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་སོ། །བཏགས་པའི་དགོས་པ་ནི་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་དབང་མ་གཏོགས་པར་ས་ཐོབ་པའི་བྱང་སེམས་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་ཐོབ་ནི་མཉམ་བཞག་དང་རྣམ་པ་ཆ་འདྲ་བ་ཤེས་པའི་སླད་དུའོ། །དེ་ལྟར་ན་མཉམ་བཞག་ཏུ་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་མཐོང་བའི་སྟོབས་ལས། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་རྟགས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གསུངས་པ་འདི་དག་མཐོང་ལམ་གྱི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་འབྲས་བུར་ཁྱད་མེད་ལ། སོ་སོར་སྦྱར་བ་ནི་ལྡོག་ཆས་ཕྱེ་བའི་ཤེས་བཟོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བཅུ་ 4-1-115b དྲུག་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཙམ་ལས་རྒྱུ་སོ་སོས་འབྲས་བུ་སོ་སོར་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་རིམ་པས། སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་རྟོགས་པས་གཟུགས༷་སོ༷གས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་ལ་མངོན་ཞེན་གྱི་འདུ༷་ཤེས༷་ཀུན་བཏགས་ས་བོན་བཅས་པ་ལས་ལྡོག༷་པ༷་དང༷་། ༡ སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་རླབས་པས་བླ་མེད་བྱ༷ང་ཆུབ་ཀྱི་སེམ༷ས་མི་ཉམས་པར་བརྟན་པ་དང་། ༢ ཐེག་ཆེན་གྱི་སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཆོས་ཁྱད་པར་ཅན་བསྒྲུབས་པས་གྲགས་པ་སོགས་ཚེ་འདིའི་དོན་དང་ཐེག༷་པ༷་དམན༷་པ་རང་ཞི་བ་དོན་གཉེར་གྱི་ཉན་རང་དག༷་ལ༷ས་སེམས་རྣམ༷་པར་ལོག༷་པས་རྣམ་མཁྱེན་ཡིད་བྱེད་དང་མི་འབྲལ་བ་དང་། ༣ ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐུས་བས༷མ་གཏན༷་དང་ལ༷་སོ༷གས་པའི༷་སྒྲས། གཟུགས་མེད་དང་འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་ཐོབ་ཀྱང་། དེར་སྐྱེ་བ་དང་འཇུག་པའི་ཡན༷་ལག༷་ཡོངས༷་སུ༷་ཟ༷ད་པ༷་དང༷་བཞི་ནི་༤ སྡུག་བདེན་གྱི་སྐད་ཅིག་མའི་རྣམ་པ་བཞིའོ། །དགེ་བ་ལ་བཀོལ་ནུས་པས་ལུས༷་ལྡང་བ་ཡང་བ་དང་སེ༷མས་ཁྲོ་ 4-1-116a བ་སོགས་ཀྱི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་མེད་པས་ཡང༷་བ༷་༥ ཉི༷ད་དང༷་ནི༷། ཁྱིམ་པར་གྱུར་ཀྱང་དངོས་པོ་ཀུན་ལ་མ་ཆགས་པས་འདོ༷ད་ཡོན་ལ༷་སྤྱོ༷ད་པ་ནའང་དེ་ལ༷་མ་ཞེན་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐབས་གང་གིས་འདུལ་བའི་ཐབས༷་ལ་མཁས༷་པ་དང༷་། ༦ ཁྱིམ་གྱི་ཉེས་དམིགས་དང་། ཡུལ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཞེན་པའི་ཉེས་པ་མཐོང་ནས་བུད་མེད་དང་འཕྲད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་། དྲག་ཤུལ་སོགས་སྦྱོར་བའི་སྔགས་མི་བྱེད་པར་རང་དོན་དུ་རྟག༷་ཏུ༷་ཚངས༷་པར༷་སྤྱོ༷ད་པ་ཉི༷ད་དང༷་། ༧ སེམས་མི་གཡེང་བ་དང་། དད་སོགས་ཀྱི་དབང་པོ་ཐོབ་པས་འཚོ་བ་རྙེད་བཀུར་གྱི་དོན་དུ་དབང་པོ་སྡོམ་པའི་ཚུལ་འཆོས་དང་། ཚིག་འཇམ་པར་སྨྲ་བའི་ཁ་བསགས་དང་། གཞན་གྱི་རྫས་ལ་བསྔགས་པའི་གཞོགས་སློང་དང་། མངོན་སུམ་གཞན་ལ་ཐོབ་འཇལ་དང་། སྔར་ཐོབ་པ་ལ་བསྔགས་པ་རྙེད་པས་རྙེད་འཚོལ་རྣམས་དང་། ཡང་བ་སྲོག་གཅོད་སོགས་བྲལ་བས་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ཆོས་ཅན་འཚོ༷་བ༷་ཡོ་བྱད་རྣམ༷་པར༷་དག༷་པ་ཉི༷ད་དང༷་བཞི་ནི་ཀུན་འབྱུང་

【現代漢語翻譯】此外，證得后得位時，由於身體和語言的特殊標誌與轉變相關聯，這些轉變是基於因果關係而產生的。設立后得位的必要性在於，除了調伏所化眾生之外，也是爲了讓已證得菩薩地的菩薩們瞭解后得位與入定狀態在形式上是相似的。因此，憑藉入定狀態中親見法性的力量，在後得位中所說的這十六種征相，與見道之後所獲得的果實並無差別。將它們分別列出，僅僅是爲了象徵通過區分轉變所獲得的十六種能忍受的智慧，而不是因為每個因都各自產生不同的果。第二部分是關於十六剎那的次第。通過現證空性，從色（gzugs，形態）等一直到一切智智之間，所有顯現執著的想（'du shes，認知），包括遍計所執的種子，都得以轉變（ldog pa，轉變）。1. 諸佛菩薩加持，無上菩提心（byang chub kyi sems，菩提心）不退轉而穩固。2. 修持生起大乘心等殊勝之法，因此，名聲等今生之利，以及小乘的自寂滅，都從追求個人利益的聲聞緣覺之心轉變，從而與一切智智不分離。3. 以善於分辨諸法的智慧，即無分別智的力量，通過禪定（bsam gtan，禪定）等，即使獲得了無色定和滅盡定，生起和進入這些禪定的支分也完全止息。以上四種是苦諦的剎那相。4. 能夠運用善行，身體輕安，內心沒有嗔恨等煩惱的纏縛，因此感到輕快。5. 即使成為在家居士，也不執著於一切事物，即使享用欲樂，也不貪戀，並且精通以各種方法調伏眾生的善巧方便。6. 見到居家生活的過患，以及貪戀世間享樂的過失，因此不與婦女接觸，也不修持猛厲等誅法，而是爲了自己的利益而始終如法行持。7. 由於內心不散亂，並且獲得了信等根，因此爲了獲得供養和恭敬，而偽裝成持戒的樣子，說柔和的語言，讚歎他人的財物，公開接受他人的饋贈，讚美以前獲得的利益，通過這些方式來尋求供養。8. 遠離殺生等惡行，因此，以清凈的方式獲得生活所需，以上四種是集諦的剎那相。

【English Translation】 Furthermore, in the subsequent attainment (post-meditation), special signs of body and speech arise in connection with transformation, based on causality. The necessity of establishing the subsequent attainment is not only to subdue those to be tamed, but also to allow Bodhisattvas who have attained the bhumis to understand that the subsequent attainment is similar in form to meditative equipoise. Therefore, by the power of directly seeing the nature of reality in meditative equipoise, these sixteen signs spoken of in the subsequent attainment are no different from the fruits obtained after the path of seeing. Listing them separately is merely to symbolize the sixteen knowledges that can endure through distinguishing transformations, not because each cause individually produces different fruits. The second part concerns the sequence of sixteen moments. Through directly realizing emptiness, from form (gzugs, form) and so on up to omniscient wisdom, all appearances of clinging to conceptions ('du shes, perception), including the seeds of imputed phenomena, are transformed (ldog pa, transformation). 1. By the blessings of the Buddhas and Bodhisattvas, the unsurpassed mind of enlightenment (byang chub kyi sems, bodhicitta) remains steadfast without diminishing. 2. By practicing special dharmas such as generating the Mahayana mind, fame and other benefits of this life, as well as the self-pacification of the Hinayana, are transformed from the minds of Hearers and Solitary Realizers who seek personal gain, thus remaining inseparable from omniscient wisdom. 3. By the power of the wisdom that thoroughly distinguishes dharmas, i.e., non-conceptual wisdom, through meditative concentration (bsam gtan, dhyana) and so on, even if one attains the formless absorptions and the cessation absorption, the limbs of arising and entering into these absorptions are completely exhausted. The above four are the aspects of the moment of the truth of suffering. 4. Being able to employ virtue, the body becomes light and the mind is free from the entanglements of anger and other afflictions, thus feeling light. 5. Even if one becomes a householder, one does not cling to all things, and even when enjoying sensual pleasures, one is not attached to them, and is skilled in skillful means to tame beings in various ways. 6. Seeing the faults of household life and the faults of clinging to worldly enjoyments, one does not associate with women, nor does one practice violent mantras, but always acts in accordance with the Dharma for one's own benefit. 7. Because the mind is not distracted and one has obtained the powers of faith and so on, in order to obtain offerings and respect, one pretends to be disciplined in restraining the senses, speaks gentle words, praises the possessions of others, openly accepts gifts from others, and praises previously obtained benefits, seeking offerings through these means. 8. By abstaining from killing and other evil deeds, one obtains the necessities of life in a pure way. The above four are the aspects of the truth of origin.

གི་སྐད་ཅིག་མ་བཞིའོ། །ཕུང༷་ཁམས་རྟེན་ 4-1-116b འབྲེལ་སོ༷གས་ལ་དངོས་ཞེན་གྱི་སྦྱོར་བས་གནས་པ་དང་། དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་ཞེན་པ་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བས་གནས་པ་བཀག་པའི་སྟོང་ཉིད་ལ་གནས་ནས་ཆོས་གང་ཡང་མཆོག་དམན་དུ་མ་མཐོང་བ་དང་། ༩ མཐོང་ལམ་གྱི་རྟོགས་པའི་བར༷་ཆ༷ད་བྱེ༷ད་པའི་ཆོས་དགེ་བའི་ནོར་འཕྲོགས་པ་ལ་རྐུན་པོའི་གཏམ་གྱིས་བསྟན་པ་རྣམ༷ས་ལ་དགེ་ཕྱོགས་འཕྲོག་མི་འཕྲོག་ཏུ་དངོས་ཞེན་སོགས་སྔར༷་ལྟར་བཀག་པ་དང༷་། ༡༠ དེ་བཞིན་དུ་དམག་གི་གཏམ་གྱིས་སྦྱིན་པ་སོགས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཡི་ཚོགས༷་ཀྱི་དཔུང་ལ་མང་ཉུང་དུ་ཞེན་པ་སོགས་བཀག་པ་དང༷་། ༡༡ གྲོང་གིས་དབ༷ང་པོ་དང་སོ༷གས་སྒྲས། གྲོང་ཁྱེར་གྱིས་དབང་རྟེན། གྲོང་རྡལ་གྱིས་དབང་ཡུལ། རྒྱལ་བློན་གྱི་གཏམ་གྱིས་བདག་དང་བདག་གི་བར་བཅས༷་པ༷་ཡི༷། གཡུལ༷་འགྱེ༷ད་པའི་གཏམ་ཞེས་པས་སྤང་གཉེན་སྤྲད་པ་བསྟན་ལ། དེ་ལྔ་ལ་ཞེན་པ་སོགས་སྔར་ལྟར་བཀག་པ་༡༢ བཞི་ནི་འགོག་བདེན་གྱི་སྐད་ཅིག་མའི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ་དེ་ལྟར་སྤང་བྱ་འགོག་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱུ་མངོན་ཞེན་ལོག་པས། འབྲས་བུ་རྣམ་སྨིན་སྤང་མི་དགོས་པར་རང་གི་རང་གིས་འགོག་པའོ། །འདི་ 4-1-117a རྣམས་ལ་གཏམ་ཞེས་པས་མིང་ཙམ་ལས་དོན་མ་གྲུབ་པ་ལ་དེར་ཞེན་མི་བྱ་བའི་སླད་དུ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བཤད་ལ། མངོན་ཞེན་མེད་པའི་གནད་ཀྱིས་དངོས་བསྟན་གྲོང་སོགས་དང་། མཚོན་དོན་དབང་པོ་སོགས་ཀྱི་མངོན་འདོད་ཞིག་པས་དེ་གཏམ་དུ་ཡང་ཡང་སྨྲ་ཞིང་ལུས་ཀྱིས་དེའི་ཆེད་དུ་འཇུག་པ་ལྟ་བུར་མི་བྱེད་པ་ཡང་དོན་གྱིས་བསྟན་ཏམ་སྙམ་སྟེ། གཏམ་ཞེ་འདོད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པས་ནང་གི་རྣམ་པ་མཚོན་པའི་རྟགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས། གཡུལ་གྱི་གཏམ་གྱི་སྦྱོར་བ་དང་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་ལ་མི་གནས། ཞེས་སོགས་སོ། །སྦྱིན་སོགས་འཁོར་གསུམ་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པས་སེར༷་སྣ༷་དང་། འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་ལ༷་སོ༷གས་པ་ལ༷་དངོས་ཞེན་གྱི་སྦྱོར༷་བ་དང༷་། དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་ཞེན་ནས་རྗེས༷་སུ༷་སྦྱོར༷་བ༷་ཡི༷་གན༷ས་པ༷་སོ༷་སོར༷་བཀག༷་ཅིང་དམིགས་པ༷་མེད་པའི་རྟགས་སུ་དྲག་ཤུལ་སྤྱོད་སྔགས་སོགས་ཀྱིས་གཞན་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པ་དང༷་། ༡༣ ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་གང་དུའང་མ་གྲུབ་པར་ཤེས་ནས་རྟོགས་པའི་ཆོས༷་ལམ་དང་འབྲས་བུ་བྱང་ཆུབ་ 4-1-117b པར་ནི༷་རྡུལ༷་ཙམ༷་ཡང་མི༷་དམི༷གས་པ་ཉི༷ད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབེན་པར་ཤེར་ཕྱིན་རྟག་ཏུ་སྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པ་དང་། ༡༤ རང༷་གི༷་ས༷་སྟེ་མཁྱེན་གསུམ་ལ༷་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡིད་ཆེས་པའི་ངེས༷་པ༷་ཉི༷ད་ཐོབ་ནས། གཞི་ལམ་རྣམ་པའི་ས༷་གསུམ༷་ལ༷་ནི༷་བདུད་སོགས་ཀྱིས་མི་ཕྱེད་པར་གན༷ས་པ༷་དང༷་། ༡༥ སེམས་བསྐྱེད་བརྟན་པས་རྣམ་མཁྱེན་ལ་གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བ་དང་སྟོང

【現代漢語翻譯】四種剎那。（蘊、界、緣起等）以實執的加行而安住，以及對它持續執著並隨之而安住，遮止了安住于空性，不視任何法為高下，9.對於阻礙見道證悟的法，以盜賊之語表示奪取善財，對於這些（現象），如實執著等如前遮止奪取或不奪取善法，10.同樣，以戰爭之語遮止對佈施等菩提之因的資糧之軍眾多寡的執著等，11.以村落之語表示根，以及等等之語表示：以城市表示根所依，以城鎮表示根所緣，以國王大臣之語表示我和我所之間的關係，以『戰爭之語』表示捨棄和親近，顯示了這五種的執著等如前遮止。12.四者是滅諦的四種剎那相，如此在遮止所斷時，由於現觀執著顛倒，果報不需要斷除，而是各自以各自的方式遮止。這些被稱為『語』，是爲了說明僅僅是名稱而沒有實際意義，不應執著於此。以沒有現觀執著的要點，直接顯示了村落等，以及象徵意義的根等，由於現觀的意願消失，所以反覆說這些是『語』，並且不應該像身體爲了這些而行動一樣，這似乎也暗示了，『語』是隨順意願的，因為它是象徵內在形象的標誌。經中說：『不住于戰爭之語的加行和隨行。』等等。通過證悟佈施等三輪體空，對於慳吝、邪淫的戒律、憤怒等，以實執的加行，以及持續執著並隨之而安住，分別遮止，並且作為無所緣的標誌，不以猛烈行為的咒語等傷害他人，13.通曉一切法在解脫三門中無自性，對於證悟的法道和果位菩提，不執著于微塵，以完全遠離而恒常修持般若波羅蜜多，14.獲得對自己地的（藏文：རང༷་གི༷་ས༷་，梵文天城體：स्वकीय भूमि，梵文羅馬擬音：svakīya bhūmi，漢語字面意思：自己的地）——三智不退轉的堅定信念，對於基道果三地，不被魔等所動搖，15.以堅定的發心，一心專注于現觀。

【English Translation】 Four moments. (Skandha, dhātu, dependent origination, etc.) Abiding with the application of substantial clinging, and continuously clinging to it and abiding accordingly, preventing abiding in emptiness, not viewing any dharma as superior or inferior. 9. Regarding the dharma that obstructs the realization of the path of seeing, using the words of a thief to indicate the stealing of virtuous wealth, for these (phenomena), such as substantial clinging, as before, preventing the stealing or not stealing of virtuous dharma. 10. Similarly, using the words of war to prevent clinging to the multitude or scarcity of the accumulation of the causes of bodhi, such as generosity. 11. Using the words of a village to indicate the senses, and using the words 'etc.' to indicate: using a city to indicate the basis of the senses, using a town to indicate the object of the senses, using the words of a king and ministers to indicate the relationship between self and what belongs to self, using the 'words of war' to indicate abandoning and approaching, showing that the clinging to these five is prevented as before. 12. The four are the four moments of cessation, the truth of cessation. Thus, when preventing what is to be abandoned, because of the perverted clinging of direct perception, the result, the ripening of karma, does not need to be abandoned, but is prevented by each in its own way. These are called 'words' to explain that they are merely names without actual meaning, and one should not cling to them. With the key point of not having direct perception clinging, directly showing villages, etc., and the symbolic meaning of the senses, etc., because the intention of direct perception disappears, these are repeatedly said to be 'words', and one should not act as if the body is acting for these, which seems to imply that 'words' are in accordance with intention, because they are a sign symbolizing the inner image. The sutra says: 'Do not abide in the application and following of the words of war.' etc. By realizing the emptiness of the three spheres of generosity, etc., for stinginess, immoral discipline, anger, etc., with the application of substantial clinging, and continuously clinging to it and abiding accordingly, preventing each separately, and as a sign of having no object of focus, not harming others with mantras of violent behavior, etc. 13. Knowing that all dharmas have no self-nature in the three doors of liberation, for the path of dharma of realization and the fruit of bodhi, not clinging to even a particle, constantly striving to meditate on prajnaparamita with complete detachment. 14. Obtaining unwavering faith in one's own ground (藏文：རང༷་གི༷་ས༷་，梵文天城體：स्वकीय भूमि，梵文羅馬擬音：svakīya bhūmi，漢語字面意思：自己的地) - the three wisdoms, and for the three grounds of base, path, and result, not being shaken by demons, etc. 15. With steadfast bodhicitta, focusing solely on direct perception.

་པར་རྟོགས་པས་རྣམ་མཁྱེན་སོགས་སྟོན་པའི་ཆོས༷་ཀྱི༷་འཆད་ཉན་སོགས་ཀྱི་དོ༷ན་དུ༷་སྲོག༷་ཀྱང་གཏོང༷་བ༷་སྟེ་ལམ་༡༦ གྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཞི་དང་བཅས། དེ༷་འདྲའི༷་སྐ༷ད་ཅི༷ག་བཅུ༷་དྲུག༷་ནི༷་གཟུང་འཛིན་དུ་མ་ཞེན་པ་མཉམ་བཞག་རང་དང་དམིགས་རྣམ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ། མཉམ་བཞག་ལས་ལངས་པ་རྗེས་ཐོབ་པའི་སེམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་སྟེ། དེ་གང་ཟག་གཞན་གྱི་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ལུས་ངག་གི་ཐ་སྙད་བཅུ་དྲུག་ནི། བློ༷་ལྡན༷་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་ལ་གན༷ས་པ་རྣམས་ཀྱི༷། ཕྱིར༷་མི༷་ལྡོག༷་པའི༷་རྟགས༷་དག༷་ཡི༷ན་ནོ། །འདི་སྐབས་ཡུམ་རྒྱས་བསྡུས་ཀྱི་རྟགས་བཅུ་དྲུག་པོ་མི་འདྲ་བ་གསུངས་ཀྱང་དོན་ལ་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། ། 修道不退相 གསུམ་པ་སྒོམ་ 4-1-118a ལམ་ལ། ཁྱད་གཞི་སྒོམ་ལམ་དང་། ཁྱད་ཆོས་རྟགས་གཉིས། 差別事修道 དང་པོ་ལ། སྒོམ་ལམ་གྱི་ངོ་བོ། ངེས་ཚིགདེའི་རབ་དབྱེ་གསུམ། དང་པོ། མདོ་ནི། བྱང་སེམས་གང་ལ་གནས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་གནས་ནི་ཟབ་མོ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །སྒོམ༷་པའི༷་ལམ༷་ནི༷་ཁྱད་ཆོས་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཏིང་ངམ་གནས་མ་རྙེད་པའི་ཟབ༷་པ༷་སྟེ༷། ཟབ༷་མོ༷་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་ན་སྟོང༷་པ༷་ཉི༷ད་དང་། ༡ ལ༷་སོ༷གས་ཀྱི་སྒྲས་དེ་ལ་དམིགས་པའི་བློ་སྐྱེད་པའི་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། ༢ སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། ༣ མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་པ་དང་། ༤ དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཡུལ་ཅན་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། ༥འགགས་པ་མེད་པ་དང་། ༦ ཆགས་པ་བྲལ་བ་དང་། ༧ གཟོད་མ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ༨ རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། ༩ དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། ༡༠ ཡང་དག་པའི་མཐའ་༡༡ མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྒོམ་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཟབ༷་པ༷་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་གང་ཞེ་ན། དེ༷་ནི༷་སྟོང་པ་ཉིད་སོགས་བཅུ་གཅིག་པོ་ལ་གཟུགས་སོགས་མེད་པས་སྒྲོ༷་འདོགས༷་ 4-1-118b དང༷་། སྟོང་ཉིད་སོགས་ལས་གཟུགས་སོགས་གཞན་མ་ཡིན་པས་སྐུར༷་བ་འདེབས་པའི་མཐའ༷་ལ༷ས་གྲོལ༷་བ༷་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉི༷ད་ཡིན་པས་སོ། །གཉིས་པ་ངེས་ཚིག་ནི། ངེས༷་པ་འབྱེ༷ད་པའི་ཡན༷་ལག༷་སྦྱོར་ལམ་གྱི་སྐབས་དང༷་། ཆོས་ཉིད་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་དང༷་། སྒོམ༷་པ་གོམས་པའི༷་ལམ༷་གསུམ་ཉི༷ད་ལ༷་རིམ་པ་བཞིན། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་བཅད་དེ་ཡང༷་དང༷་ཡང༷་དུ༷་སེམ༷ས་པའམ་སྒོམ་པ༷་དང༷་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་འཇལ༷་བ་དང༷་། རྟོགས་ཟིན་ཡང་ཡང་གོམས་པས་སྔར་ལས་ཇེ་བས་ཇེ་ཟབ་ཏུ་སོང་ནས་ཆེས་ངེས༷་པར་རྟོག༷ས་པ་ཡིན་པས་ན། འདིའི་རྟོགས་པ་ལ་ཟབ་པར་བཞག་སྟེ་མཐོང་ཟིན་གོམས་པ་སྒོམ༷་པའི༷་ལམ༷་ཡིན་པས་སོ། །མདོ་ནི། འདི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ། འདི་ལྟར་གྲུབ་པར་བྱའོ། །ཞེས་སོགས་ག

【現代漢語翻譯】通過對[一切種智]的領悟，甚至可以為宣講和研習[能詮顯一切種智]之法而捨棄生命，這包括十六道剎那及其四種狀態。這樣的十六個剎那，是不執著于能取和所取的等持，是與自性以及目標和形態相符的結果。從等持中出定后，由后得位的心所攝持的世間法，以及他人通過分別念所認識到的身語的十六種表達方式，對於具有智慧、安住于見道的菩薩們來說，是不退轉的徵兆。雖然在此處，《廣大母經》和《略攝母經》所說的十六種徵兆有所不同，但實際上它們的意義是相同的。修道不退相第三，修道 4-1-118a 關於道，分為所依的修道和特性的徵兆兩種。差別事修道首先，關於修道，包括修道的體性、定義和分類三種。首先，經文說：『菩薩安住於何處，能圓滿一切佛法？此安住之處甚深，即是空性、無相等等所開示的。』修道是具有以目標的方式無法找到深處或安住之處的甚深性。所謂的『甚深』，即是空性，以及通過『等』字所包含的無相（lakṣaṇa-abhāva，無相），無愿（apraṇihita，無愿），無作（animitta，無相），無生（anutpāda，無生），無滅（aniruddha，不滅），離染（vivikta，離染），本性涅槃（prakṛti-nirvāṇa，自性涅槃），寂靜（śānta，寂靜），真如（tathatā，真如），真實之際（bhūta-koṭi，實際），以及具有現證的修道智慧，也是甚深的。原因是什麼呢？因為這十一種空性等沒有色等，所以從增益邊解脫，並且空性等與色等並非他體，所以從損減邊解脫，是法界本身。 4-1-118b 其次，關於定義，『決定的支分』是指在加行道時，以及在見道和修道這三種道上，依次斷除對如是的增益，反覆思維或修習，現量衡量真如，以及通過反覆串習已經證悟的內容，使其比以前更加深入，從而獲得最確定的證悟。因此，這種證悟被認為是甚深的，因為已經見道並串習的修道就是修道。經文說：『應當如此學習，應當如此成就。』等等。

【English Translation】 Through the realization of [Sarvākārajñatā (一切種智，all-knowingness)], one might even give up one's life for the sake of teaching and studying the Dharma that reveals [Sarvākārajñatā (一切種智，all-knowingness)], including the sixteen moments of the path and their four states. These sixteen moments are the Samādhi (等持，concentration) that does not cling to the grasper and the grasped, and the result that is in accordance with self-nature, as well as the object and form. After arising from Samādhi (等持，concentration), the worldly phenomena gathered by the mind in the post-meditation state, and the sixteen expressions of body and speech that others perceive through conceptual thought, are signs of non-regression for wise Bodhisattvas who abide on the Path of Seeing. Although the sixteen signs mentioned in the extensive and condensed versions of the Mother Sutra differ in this context, their meanings are actually the same. Signs of Non-Regression in Cultivation Third, Cultivation 4-1-118a Regarding the Path, there are two aspects: the basis, which is the Path of Cultivation, and the characteristic, which is the signs. Differential Basis of Cultivation First, regarding the Path of Cultivation, there are three aspects: the nature of the Path of Cultivation, its definition, and its divisions. First, the Sutra says: 'Where does a Bodhisattva abide to perfect all the Buddha's Dharmas? This abiding place is profound, namely emptiness, signlessness, and so forth.' The Path of Cultivation is profound in that it has no depth or place to abide in terms of the characteristic of the object. What is called 'profound' is emptiness, and the 'etc.' includes signlessness (lakṣaṇa-abhāva), wishlessness (apraṇihita), effortlessness (animitta), birthlessness (anutpāda), cessationlessness (aniruddha), detachment (vivikta), natural Nirvana (prakṛti-nirvāṇa), tranquility (śānta), suchness (tathatā), the limit of reality (bhūta-koṭi), and the wisdom of the Path of Cultivation that possesses direct realization is also profound. What is the reason? Because these eleven emptinesses and so forth do not have form and so forth, they are liberated from the extreme of addition, and because emptiness and so forth are not other than form and so forth, they are liberated from the extreme of subtraction, and are the very essence of the Dharmadhātu. 4-1-118b Second, regarding the definition, 'the limb of determination' refers to the occasion of the Path of Application, and the three paths of the Path of Seeing and the Path of Cultivation, respectively. In sequence, it means cutting off the imputation of suchness, repeatedly thinking or cultivating, directly measuring suchness, and through repeatedly familiarizing oneself with what has been realized, it becomes more and more profound than before, and thus one realizes it most definitely. Therefore, this realization is considered profound, because the Path of Cultivation that has been seen and familiarized with is the Path of Cultivation. The Sutra says: 'Thus one should learn, thus one should accomplish,' and so forth.

སུངས་སོ། །ཡང་ན་འཇལ་སོགས་གསུམ། ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་མམ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གསུམ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སམ། ཡང་དམིགས་ཚུལ་རིགས་པ་བཞིས་ཡང་ཡང་སེམས་པ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་དགུས་ཡང་ཡང་འཇལ་བ་ 4-1-119a དང་། ལྷག་མཐོང་བཞིས་ཡང་ཡང་ངེས་པར་རྟོགས་པའང་སྟེ། ངེས་འབྱེད་ལ་དོན་སྤྱིའི་ཚུལ་དུ་རྟོགས། མཐོང་ལམ་དུ་རང་བཞིན་ཤེས་པ་དེ། སྒོམ་ལམ་སྔ་མར་གོམས་ཟིན་ཇེ་བས་ཇེ་ཟབ་ཡིན་པར་ཤེས་ནུས་སོ། །གསུམ་པ་ལ་གཉིས། དབྱེ་བ་དངོས་དང་དབྱེ་བ་ལ་རྩོད་སྤང་ངོ་། །དང་པོ། སྒོམ་ལམ་དེ༷་ནི༷་མཐོང་ལམ་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ཞིང་ཡང་ཡང་གོམས་པས་ན་རྒྱུན༷་ཆགས༷་ཡི༷ན་པའི༷་ཕྱིར༷། ཁམས་གསུམ་ས་དགུ་ན་སྤང་བྱ་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་གསུམ་རེ་རེ་ལ་གསུམ་རེར་དབྱེ་བའི་དགུ་ཡོད་པས་གཉེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་དོན་དམ་པར་དབྱེར་མེད་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་ཆུང༷་དང༷་འབྲིང༷་དང༷་ཆེན༷་པོ༷་རྣམ༷ས་ལ་ནང་གསེས་ཆུང༷་ངུའི༷་ཆུང༷་ངུས་སོ༷གས་ཡན་ལག་གི་དབྱེ༷་བ༷་ཡིས༷།གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་མི་འདྲ་བའི་རྣམ༷་པ༷ས་དབྱེ་བ་སྒོམ་ལམ་རྣམ༷་པ༷་དགུ༷ར་བཞེད༷་དོ༷། །མདོ་རྒྱས་པ་ན་སྤང་བྱ་རྣམ་རྟོག་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོ་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་སྤང་བར་བསྟན་ནས་མཐར་རྣམ་རྟོག་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་གྲངས་ཡོད་པ། གཞལ་ཏུ་ཡོད་པ། ཚད་ཡོད་པ་ཞེས་དང་། དེའི་གཉེན་པོ་ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ 4-1-119b གྲངས་མེད་གཞལ་མེད་ཚད་མེད་པས་བསྟན་ལ། དེ་ཡང་སྒོམ་ལམ་དགུ་པོ་རེ་རེའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་འབྲས་བུ་བསོད་ནམས་གྲངས་མེད་གཞལ་མེད་ཚད་མེད་པར་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་རྩོད་སྤངས་ལ་གྲངས་ལ་རྩོད་སྤང་དང་། བྱེད་པ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། སྒོམ་ལམ་རེ་རེར་ཡང་འབྲས་བུ་བསོད་ནམས་ཚད་མེད་པར་གསུངས་ན་དེའི་རྒྱུ་སྒོམ་ལམ་ཡང་གྲངས་དགུར་མི་ངེས་ཏེ། འབྲས་བུའི་ཡོན་ཏན་སྤང་བྱ་སྤངས་པའི་རྟོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། སྤང་བྱ་ཡང་ཚད་མེད་དགོས་པས་སྤང་བྱ་དགུར་གྲངས་མི་ངེས་ལ། དེ་མ་ངེས་ན་གཉེན་པོའི་རྟོགས་པ་ཡང་དགུར་མི་ངེས་པ་དང་། ཡང་འབྲས་བུ་ཚད་མེད་པ་སྐྱེད་ན་རྒྱུ་ཡང་ཚད་མེད་ཡིན་དགོས་ཀྱི། རྒྱུ་ཐུག་བཅས་སམ་གྲངས་ཀྱི་ཚད་བཟུང་སྟེ་དགུར་འཇོག་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་རྩོད་པ་ལ། སྒོམ་ལམ་རེ་རེར་ཡང་འབྲས་བུ་བསོད་ནམས་གྲངས༷་མེ༷ད་གཞལ་མེད་ཚད་མེད་ལ༷་སོ༷གས་པར་བསྟན༷་པ༷་རྣམ༷ས་ནི་ད༷མ་པའི༷་དོན༷་དུ༷་བདེན་པར་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་གཅིག་ལས། བདེན་པར་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་གྲངས་མེད་པར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་མང་ཉུང་གི་གྲངས་ཀྱིས་དབྱེ་ 4-1-120a བར་བཟོ༷ད་པའམ་ནུས་པ་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ། དོན་དམ་པ་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཆར་མ་གྲུབ་པས་མང་ཉུང་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མདོ་ལས། ཆོས་ཉིད་དེ་དག་ལ་དོན་དང་ཡི་གེས་ཐ་དད་ད

【現代漢語翻譯】或者通過衡量等三種方式？通過聞、思、修三種方式？或者通過由止觀的加行、正行、後行三者所產生的智慧？或者通過四種理智的方式反覆思考，通過九種止觀之心反覆衡量，通過四種勝觀反覆確定地理解？在抉擇分中，以總義的方式理解。在見道中，自性智慧能夠知道在修道之前已經習慣的越來越深刻。第三部分分為兩部分：區分的真實和對區分的辯駁。第一，修道不像見道那樣是剎那的，而是通過反覆習慣而持續的。因此，在三界九地中，對於每一種大、中、小三種應斷除的事物，又分為三種，共有九種。雖然作為對治的智慧在勝義諦上是無別的，但在世俗諦上，通過小、中、大等內部的細分，即小之小等分支的區分，以及對治智慧的不同方面，將修道分為九種。在《廣大經》中，以應斷除的大分別念之大為前提，顯示了以其對治的小之小來斷除。最終，小分別念之小是可以計數的、可以衡量的、有尺度的。而其對治的大之大則是不可數的、不可衡量的、沒有尺度的。這也是以九種修道中的每一種為前提，宣說了果報的福德是不可數的、不可衡量的、沒有尺度的。第二，關於辯駁，分為對數量的辯駁和對作用的辯駁兩種。第一，如果說每一種修道都有不可計量的福德果報，那麼其原因修道也不一定是九種。因為果報的功德是從斷除應斷除的事物所產生的證悟中產生的，那麼應斷除的事物也必須是不可計量的，因此應斷除的事物不一定是九種。如果不確定，那麼作為對治的證悟也不一定是九種。而且，如果產生不可計量的果報，那麼原因也必須是不可計量的。如果原因是有侷限的或者數量是確定的，確定為九種是不合理的。對此辯駁說，宣說每一種修道都有不可數、不可衡量、不可計量等的果報，這並不是在勝義諦上以數量的多少來區分，因為勝義諦上原因和結果都不成立，所以不存在多少。經中說：『這些法性在意義和文字上是不同的。』

【English Translation】 Or through three ways such as measuring? Through the three ways of hearing, thinking, and meditating? Or through the wisdom arising from the three aspects of shamatha and vipassana: preparation, actual practice, and subsequent practice? Or through repeatedly contemplating with the four types of reasoning, repeatedly measuring with the nine minds of shamatha, and repeatedly and definitively understanding with the four vipassanas? In the Determination Phase, understanding in terms of the general meaning. In the Path of Seeing, the wisdom of self-nature can know that what has been accustomed to before the Path of Meditation is becoming more and more profound. The third part is divided into two parts: the reality of differentiation and the refutation of differentiation. First, the Path of Meditation is not momentary like the Path of Seeing, but continuous through repeated habituation. Therefore, in the Three Realms and Nine Grounds, for each of the three types of objects to be abandoned—large, medium, and small—there are three subdivisions, totaling nine. Although the wisdom of the antidote is non-dual in ultimate truth, in conventional truth, the Path of Meditation is divided into nine types through the internal subdivisions of small, medium, and large, i.e., the differentiation of branches such as small of small, and the different aspects of the antidote wisdom. In the Extensive Sutra, taking the great of great of the great conceptual thoughts to be abandoned as a premise, it shows that the small of small of its antidote is used to abandon it. In the end, the small of small of small conceptual thoughts is countable, measurable, and has a limit. And the great of great of its antidote is shown to be countless, immeasurable, and limitless. This is also based on each of the nine Paths of Meditation, and it is said that the merit of the result is countless, immeasurable, and limitless. Second, regarding refutation, there are two types: refutation of quantity and refutation of function. First, if it is said that each Path of Meditation has immeasurable merit as a result, then its cause, the Path of Meditation, is not necessarily nine. Because the merit of the result arises from the realization that abandons the objects to be abandoned, then the objects to be abandoned must also be immeasurable, so the objects to be abandoned are not necessarily nine. If it is uncertain, then the realization of the antidote is also not necessarily nine. Moreover, if it produces immeasurable results, then the cause must also be immeasurable. It is unreasonable to limit the cause or fix the quantity to nine. In response to this refutation, it is said that the statements that each Path of Meditation has countless, immeasurable, and limitless results are not distinguishing by the quantity of many or few in ultimate truth, because in ultimate truth, neither cause nor result is established, so there is no such thing as many or few. The sutra says: 'These dharmata are different in meaning and letters.'

ུ་བྱ་བ་མ་དམིགས། ཞེས་སོ། །རྒྱུ་འབྲས་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཞིག་ན་ཚད་ཡོད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་ཚད་མེད་ཀྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་མི་འཐད་པར་རྟོགས་སུ་ཆུག་ནའང་འདིར་དེ་ལྟར་མི་འདོད་དོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཀུན༷་རྫོབ༷་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ༷་སྒོམ་ལམ་རེ་རེ་ལའང་འབྲས་བུ་བསོད་ནམས་མཐའ་ཡས་པ་འབྱུང་བ་ནི༷། ཐུགས༷་བརྩེ༷་བའི༷་རྒྱུ༷་མཐུན༷་མདོ་ལས་བསྟན་པ་དེ༷་དག༷་དེ་ལྟར་དུ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཐུབ༷་པ༷་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཞེ༷ད་པ་སྟེ། དོན་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་གཟིགས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་དགོངས་པ་ཅན་མིན་ནོ། །མདོ་ལས། བརྗོད་དུ་མེད་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བསྟན་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེ་བ་ཙམ་ནི་ས་བོན་གཅིག་ལ་འབྲས་བུ་དུ་མར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཕེལ་བ་སོགས་ཀྱིས་གྲུབ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་མུ་མཐའ་ཡས་ 4-1-120b པའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་ནས་དེའི་དོན་དུ་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་བསྔོ་བ་དང་། དེ་ཡང་མངོན་པར་མ་ཞེན་པའི་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དང་། བདེན་གཉིས་རོ་མཉམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པའི་སྒོམ་པ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱང་ཚད་གཟུང་དུ་མེད་པར་རིགས་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་བྱེད་པ་ལ་རྩོད་སྤངས་ལ། དོན་དམ་པར་ཉམས་འཕེལ་མི་རུང་བས་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་ཐོབ་མི་སྲིད་པར་རྩོད་སྤང་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུའང་སྐད་ཅིག་མར་དཔྱད་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པར་མི་རུང་བའི་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་ལན་གཉིས། དང་པོ་ནི། མདོ་ནི།བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་དོན་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་ན་དེས་སྦྱིན་སོགས་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་པས། དངོས༷་པོ༷་རྣམས་བརྗོ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པའི་སྟོང་པ༷་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལ༷་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམ༷ས་པ༷་དང༷་ནི༷་གཉེན་པོ་འཕེལ༷་པ་མི༷་རུང༷་ལ། དེ་ལྟ་ན་སྒོམ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བའི༷་ལམ༷་གྱིས༷་ནི༷། སྤང་བྱ་དགུ་ལྟ་བུ་ཅི༷་ཞིག༷་ཉ༷མས་ཤིང༷་། 4-1-121a འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་སོགས་ཅི༷་ཞིག༷་ཐོབ༷་སྟེ་སྤང་ཐོབ་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་ན། གཉིས་པ་ལན་ནི། ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་བྱང༷་ཆུ༷བ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཟད་ཅིང་སླར་མི་སྐྱེ་བ་ཙམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལས་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་། འབྲས་བུ་དེ་ཐོབ་ནས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གཏན་དུ་ཐར་པའི་སྒོ་ནས་ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱི་འདོད་པ་སྐོང་ནུས་པ། ཇི༷་ལྟར༷་དེ༷་བཞིན༷་དུ་སྒོམ་ལམ་འདི་ཡང་ནི་སྤང་བྱ་སྤངས་པ་དང་། རྟོགས་པ་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་རང་གཞན་གྱི་འདོ༷ད་པའི༷་དོན༷་སྒྲུབ་པར་བྱེ༷ད་དེ། བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱང་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་སྟོང་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཅན་ལ། སྒོམ་ལམ་དེ༷་ཡང༷་སྟོང་པ་དེ་བཞ

【現代漢語翻譯】 ུ་བྱ་བ་མ་དམིགས། ཞེས་སོ། །(沒有目標行為。) རྒྱུ་འབྲས་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཞིག་ན་ཚད་ཡོད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་ཚད་མེད་ཀྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་མི་འཐད་པར་རྟོགས་སུ་ཆུག་ནའང་འདིར་དེ་ལྟར་མི་འདོད་དོ། །(如果因果真實存在，那麼有限的因產生無限的果是不合理的，但在這裡我們不這樣認為。) འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཀུན༷་རྫོབ༷་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ༷་སྒོམ་ལམ་རེ་རེ་ལའང་འབྲས་བུ་བསོད་ནམས་མཐའ་ཡས་པ་འབྱུང་བ་ནི༷། ཐུགས༷་བརྩེ༷་བའི༷་རྒྱུ༷་མཐུན༷་མདོ་ལས་བསྟན་པ་དེ༷་དག༷་དེ་ལྟར་དུ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཐུབ༷་པ༷་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཞེ༷ད་པ་སྟེ། དོན་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་གཟིགས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་དགོངས་པ་ཅན་མིན་ནོ། །(那麼是什麼呢？僅僅在世俗諦的名稱中，即使是每一種禪修道，也會產生無量的功德果報。這是慈悲之因的相應經典所說的，這一定是正確的，能仁佛陀是這樣認為的，因為他看到了事情的真相併這樣教導，而不是一種隱含的意義。) མདོ་ལས། བརྗོད་དུ་མེད་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བསྟན་པའོ། །ཞེས་སོ། །(經中說：『這不可言說之法，是如來大悲的相應教法。』) དེ་ཡང་རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེ་བ་ཙམ་ནི་ས་བོན་གཅིག་ལ་འབྲས་བུ་དུ་མར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཕེལ་བ་སོགས་ཀྱིས་གྲུབ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་མུ་མཐའ་ཡས་(僅僅從一個因產生多個果，就像一個種子可以多次生長成多個果實一樣。) པའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་ནས་དེའི་དོན་དུ་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་བསྔོ་བ་དང་། དེ་ཡང་མངོན་པར་མ་ཞེན་པའི་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དང་། བདེན་གཉིས་རོ་མཉམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པའི་སྒོམ་པ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱང་ཚད་གཟུང་དུ་མེད་པར་རིགས་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །(在世俗諦中，以無邊時空的眾生為目標，爲了他們的利益，迴向于獲得無量功德的佛果之因，並且以不執著的善巧方便完全攝持，以二諦一味、法界自性的方式進入，即使是一剎那的禪修功德，也是無法衡量的，這在理證上是成立的。) གཉིས་པ་བྱེད་པ་ལ་རྩོད་སྤངས་ལ། དོན་དམ་པར་ཉམས་འཕེལ་མི་རུང་བས་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་ཐོབ་མི་སྲིད་པར་རྩོད་སྤང་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུའང་སྐད་ཅིག་མར་དཔྱད་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པར་མི་རུང་བའི་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་ལན་གཉིས། དང་པོ་ནི། མདོ་ནི།བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་དོན་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་ན་དེས་སྦྱིན་སོགས་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །(第二，對於作用的辯論的駁斥。從勝義諦上來說，因為不可能有退步和進步，所以駁斥禪修道上不可能有斷證；從世俗諦上來說，也駁斥不可能在一剎那間思維而獲得一切智智。第一點，分為辯論和回答。首先是辯論。經中說：『如果不可言說的意義沒有增減，那麼佈施等也不會有增減。』) ཞེས་པས། དངོས༷་པོ༷་རྣམས་བརྗོ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པའི་སྟོང་པ༷་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལ༷་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམ༷ས་པ༷་དང༷་ནི༷་གཉེན་པོ་འཕེལ༷་པ་མི༷་རུང༷་ལ། དེ་ལྟ་ན་སྒོམ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བའི༷་ལམ༷་གྱིས༷་ནི༷། སྤང་བྱ་དགུ་ལྟ་བུ་ཅི༷་ཞིག༷་ཉ༷མས་ཤིང༷་། (因此，如果諸法是不可言說的空性，那麼對治面的減少和增長是不可能的。這樣的話，通過稱為『禪修』的道，像九品惑這樣的什麼會減少呢？) འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་སོགས་ཅི༷་ཞིག༷་ཐོབ༷་སྟེ་སྤང་ཐོབ་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་ན། གཉིས་པ་ལན་ནི། ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་བྱང༷་ཆུ༷བ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཟད་ཅིང་སླར་མི་སྐྱེ་བ་ཙམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལས་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་། འབྲས་བུ་དེ་ཐོབ་ནས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གཏན་དུ་ཐར་པའི་སྒོ་ནས་ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱི་འདོད་པ་སྐོང་ནུས་པ། ཇི༷་ལྟར༷་དེ༷་བཞིན༷་དུ་སྒོམ་ལམ་འདི་ཡང་ནི་སྤང་བྱ་སྤངས་པ་དང་། རྟོགས་པ་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་རང་གཞན་གྱི་འདོ༷ད་པའི༷་དོན༷་སྒྲུབ་པར་བྱེ༷ད་དེ། བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱང་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་སྟོང་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཅན་ལ། སྒོམ་ལམ་དེ༷་ཡང༷་སྟོང་པ་དེ་བཞི(又會獲得像小小的智慧果之類的什麼呢？因此，斷證是不可能的。第二是回答。證悟不生不滅的菩提，僅僅是通過煩惱的止息和不再生起而區分，雖然沒有實體，但在獲得那個果位后，能夠從輪迴的痛苦中永遠解脫，從而滿足了解脫的願望。同樣，這個禪修道也是通過斷除所斷和獲得證悟，來成辦自他的願望。菩提也是如此，是空性的特徵。禪修道也是如此，是空性。)

【English Translation】 ུ་བྱ་བ་མ་དམིགས། ཞེས་སོ། །(No targeted action.) རྒྱུ་འབྲས་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཞིག་ན་ཚད་ཡོད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་ཚད་མེད་ཀྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་མི་འཐད་པར་རྟོགས་སུ་ཆུག་ནའང་འདིར་དེ་ལྟར་མི་འདོད་དོ། །(If cause and effect were truly established, it would be understood that an infinite result from a finite cause is unreasonable, but here we do not think so.) འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ཀུན༷་རྫོབ༷་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ༷་སྒོམ་ལམ་རེ་རེ་ལའང་འབྲས་བུ་བསོད་ནམས་མཐའ་ཡས་པ་འབྱུང་བ་ནི༷། ཐུགས༷་བརྩེ༷་བའི༷་རྒྱུ༷་མཐུན༷་མདོ་ལས་བསྟན་པ་དེ༷་དག༷་དེ་ལྟར་དུ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཐུབ༷་པ༷་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཞེ༷ད་པ་སྟེ། དོན་ལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་གཟིགས་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་དགོངས་པ་ཅན་མིན་ནོ། །(What then? Merely in the conventional designation, even each path of meditation produces limitless merit as a result. This is what is taught in the Sutra of the Concordant Cause of Compassion, and it must be so, for it is the intention of the Buddha, the Sage, who taught it having seen that it is so in reality, and not with a hidden meaning.) མདོ་ལས། བརྗོད་དུ་མེད་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བསྟན་པའོ། །ཞེས་སོ། །(The Sutra says: 'This which is beyond expression is the teaching in accordance with the cause of the Great Compassion of the Tathagata.') དེ་ཡང་རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་སྐྱེ་བ་ཙམ་ནི་ས་བོན་གཅིག་ལ་འབྲས་བུ་དུ་མར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཕེལ་བ་སོགས་ཀྱིས་གྲུབ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་མུ་མཐའ་ཡས་(That just from one cause many fruits arise is established by the fact that from one seed many fruits repeatedly grow.) པའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་ནས་དེའི་དོན་དུ་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་བསྔོ་བ་དང་། དེ་ཡང་མངོན་པར་མ་ཞེན་པའི་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དང་། བདེན་གཉིས་རོ་མཉམ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པའི་སྒོམ་པ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱང་ཚད་གཟུང་དུ་མེད་པར་རིགས་པས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །(And in the conventional, dedicating to the cause of attaining the Buddha with limitless qualities for the sake of sentient beings who are limitless in space and time, and also being completely seized by skillful means that do not manifestly cling, and the merit of even a single moment of meditation that enters in the manner of the two truths being of one taste, the essence of the Dharmadhatu, is established by reason as immeasurable.) གཉིས་པ་བྱེད་པ་ལ་རྩོད་སྤངས་ལ། དོན་དམ་པར་ཉམས་འཕེལ་མི་རུང་བས་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྤང་ཐོབ་མི་སྲིད་པར་རྩོད་སྤང་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུའང་སྐད་ཅིག་མར་དཔྱད་ནས་རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པར་མི་རུང་བའི་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ་ལ། རྩོད་པ་དང་ལན་གཉིས། དང་པོ་ནི། མདོ་ནི།བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པའི་དོན་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་ན་དེས་སྦྱིན་སོགས་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །(Secondly, refuting the objections to the action. Because increase and decrease are not possible in the ultimate sense, there is the refutation of the objection that abandonment and attainment are impossible on the path of meditation, and also the refutation of the objection that it is impossible to attain omniscience by contemplating for a moment in the conventional sense. The first has two parts: the objection and the answer. First, the objection. The Sutra says: 'If there is no increase or decrease in that which is beyond expression, then giving and so forth will have no increase or decrease.') ཞེས་པས། དངོས༷་པོ༷་རྣམས་བརྗོ༷ད་དུ༷་མེ༷ད་པའི་སྟོང་པ༷་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལ༷་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཉམ༷ས་པ༷་དང༷་ནི༷་གཉེན་པོ་འཕེལ༷་པ་མི༷་རུང༷་ལ། དེ་ལྟ་ན་སྒོམ༷་ཞེས༷་བྱ༷་བའི༷་ལམ༷་གྱིས༷་ནི༷། སྤང་བྱ་དགུ་ལྟ་བུ་ཅི༷་ཞིག༷་ཉ༷མས་ཤིང༷་། (Therefore, if all things are emptiness, which is beyond expression, then it is impossible for the opposing side to decrease and the antidote to increase. If that is the case, then by the path called 'meditation,' what, like the nine objects to be abandoned, will decrease?) འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུ་སོགས་ཅི༷་ཞིག༷་ཐོབ༷་སྟེ་སྤང་ཐོབ་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་ན། གཉིས་པ་ལན་ནི། ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་བྱང༷་ཆུ༷བ་ནི་སྒྲིབ་པ་ཟད་ཅིང་སླར་མི་སྐྱེ་བ་ཙམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ལས་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་། འབྲས་བུ་དེ་ཐོབ་ནས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གཏན་དུ་ཐར་པའི་སྒོ་ནས་ཐར་པ་དོན་གཉེར་གྱི་འདོད་པ་སྐོང་ནུས་པ། ཇི༷་ལྟར༷་དེ༷་བཞིན༷་དུ་སྒོམ་ལམ་འདི་ཡང་ནི་སྤང་བྱ་སྤངས་པ་དང་། རྟོགས་པ་ཐོབ་པའི་སྒོ་ནས་རང་གཞན་གྱི་འདོ༷ད་པའི༷་དོན༷་སྒྲུབ་པར་བྱེ༷ད་དེ། བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱང་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་སྟོང་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཅན་ལ། སྒོམ་ལམ་དེ༷་ཡང༷་སྟོང་པ་དེ་བཞི(And what, like the smallest of small wisdom fruits, will be attained? Therefore, it is thought that abandonment and attainment are impossible. The second is the answer. Buddhahood, which knows cessation and non-arising, is distinguished only by the cessation of obscurations and their non-arising again, but although there is no entity, having attained that fruit, one is able to fulfill the desire for liberation by permanently freeing oneself from the suffering of samsara. Likewise, this path of meditation also accomplishes the aims of oneself and others by abandoning what is to be abandoned and attaining realization. Buddhahood is also the same, characterized by emptiness. The path of meditation is also the same, that emptiness.)

ིན་ཉིད་དེ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཅན་ཡིན་པར་བཞེད༷་པའི་ཕྱིར། དངོས་སྨྲ་བས་རྩོད་པ་ནི་དོན་མེད་དོ་ཞེས་ལན་འདེབས་པ་སྟེ། འདི་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་དེ། དོན་དམ་པར་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་གདུལ་བྱའི་དོན་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཞེས་སྦྱར་བར་སྣང་ཡང་། བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་དོན་དམ་པར་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པའི་དཔེ་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་ལ་མ་གྲུབ་པས་མི་བདེ་བ་འདྲ་སྟེ། དེས་ན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། ཟད་དང་མི་སྐྱེ་དོན་དུ་ནི། གཅིག་པས་དེ་ཕྱིར་བཟོད་པར་གྱིས། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། 4-1-121b སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ཕན་ཆད་རྒྱུ་འབྲས་སྤང་ཐོབ་འཇོག་མི་ཤེས་པའི་དངོས་སྨྲ་བ་ལ། ཁོ་རང་གི་མཐར་འབྲས་སོ་སོར་བརྟགས་འགོག་གི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་དཔེར་བྱས་ནས། སྔར་ཡོད་ཟད་པས་སྟོང་ཡང་རུང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ཡང་རུང་སྟེ་སྟོང་པར་དོན་དུ་གཅིག་པས་ཐེག་ཆེན་གྱི་སྤོང་པ་ལ་མི་སྐྲག་པར་བཟོད་པར་གྱིས་ཞེས་གསུངས་པ་དང་གནད་གཅིག་ཏུ་ཁོ་བོས་མཐོང་ངོ་། །འདི་ལྟར་འཁོར་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱང་དོན་ལ་གྲུབ་པའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་དབང་གིས་སྣང་ལ། འཁོར་བ་སྤངས་ནས་ལྡོག་པའང་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །དེས་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་བྲི་གང་བླང་དོར་དང་བྲལ་བའི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། དེའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་པོ་རིམ་བཞིན་སྤངས་པ་དང་། རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རིམ་བཞིན་ཐོབ་པ་ཡོད་པ་ནི། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ནས་མ་ཡིན་ཀྱང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་གོལ་བའི་རང་གི་རྟོག་པ་ཟད་ཚུལ་ལས་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་ཆོས་ཉིད་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟིགས་པ་ནི་སྲིད་ཞིའི་མཐར་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་འདས་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །མདོ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བླ་མེད་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་རྩོད་པ་དང་། ལན་གཉིས་ 4-1-122a ལས། དང་པོ་བདེན་གཉིས་འགལ་བར་འཛིན་པ་དག་དོན་དམ་པར་དེ་ལྟ་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྒོམ་ལམ་གྱིས་དོན་བྱེད་མི་རུང་སྟེ། འདི་ལྟར་སེམས་ནི་སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འགགས་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ལ། དེའི་སྐད་ཅིག་ཀུན་ཅིག་ཆར་དུ་འབྱུང་མི་ཤེས་པས་རིམ་ཅན་དུ་འབྱུང་དགོས་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཀུན་རྫོབ་དང་། དོན་དམ་གྱི་སེམ༷ས་དེ་ནི༷་དང་པོ་བསྐྱེད་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ༷་མ༷ས་ཀྱང་བྱང༷་ཆུབ༷་ཐོབ་པར༷་རིགས༷་པ་མིན༷་ཏེ་ཐོབ་མི་ནུས་ལ། སྔ་མ་སྔ་མ་སྔོན་དུ་མ་སོང་བའི་ཕྱི་མའི༷་སྐད་ཅིག་མས༷་ཀྱང༷་ཐོབ་པར་ནུས་པ་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ། སྔ་ཕྱིར་ཕྱེ་བའི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ནུས་པ་མ་ཚང་ཞིང་ཕྱི་མའི་དུས་ན་སྔ་མ་འགགས་ནས་མེད་པས་བྱང་ཆུ

【現代漢語翻譯】因為您認為它是具有「如是性」 (De-yi-men-nyie-chen)的。實在論者爭辯說是沒有意義的，因為無上菩提是無漏智慧的本質。雖然在勝義諦中沒有增減，但在世俗諦中，它像利益被調伏者一樣運作。雖然這樣附加似乎是合適的，但無上菩提在勝義諦中沒有增減的例子，對於實在論者來說是不成立的，因此似乎不太合適。因此，龍樹 (Long-zhu) 說：『在勝義諦中，滅盡和不生是相同的，因此請安忍。』對於那些不理解空性，不理解因果、斷證的實在論者，以他們自己的最終結果——具有各自分析和遮遣性質的菩提為例，無論是因先前存在而滅盡的空性，還是自性空，空性的意義都是相同的，因此請安忍，不要害怕大乘的斷滅。』我認為這與我的觀點是一致的。就像輪迴的顯現，實際上並非由成立所致，而是由自己的遍計所致。從輪迴中解脫也只是分別念而已。因此，以觀照如是性，遠離損益取捨的平等性的智慧，逐漸斷除遍計以及由其產生的兩種障礙，並逐漸獲得證悟的智慧。雖然這並非來自如是性本身，但從如是性之外，自己的分別念滅盡的方式來看，它就是這樣顯現的。因此，如實地看待法性平等性的意義，就是成就既不滯留于輪迴，也不滯留于寂滅的涅槃。經中說：『一切法的如是性，就是無上圓滿菩提。』第二部分包括辯論和回答。在辯論和回答的第二部分中，首先，那些認為二諦相違的人認為，如果在勝義諦中是這樣，那麼在世俗諦中，通過修道也不能起作用。因為心識是剎那生滅的法，而所有剎那不可能同時出現，必須依次出現。如果是這樣，那麼在世俗諦和勝義諦中，最初生起的心識剎那也不能獲得菩提，因為無法獲得。而先前沒有經歷過先前剎那的後續剎那也不能獲得，因為在區分前後剎那的情況下，每個剎那都不具備完整的能力，並且在後續時刻，先前的剎那已經滅盡，因此無法獲得菩提。

【English Translation】 Because you consider it to be characterized by 'suchness' (De-yi-men-nyie-chen). The realist argues that it is meaningless, because the unsurpassed Bodhi is the essence of uncontaminated wisdom. Although there is no increase or decrease in ultimate truth, in conventional truth, it operates like benefiting those to be tamed. Although adding it in this way seems appropriate, the example of unsurpassed Bodhi having no increase or decrease in ultimate truth is not established for realists, so it seems inappropriate. Therefore, Nagarjuna (Long-zhu) said: 'In ultimate truth, cessation and non-arising are the same, therefore please be patient.' For those realists who do not understand emptiness, do not understand cause and effect, abandonment and attainment, taking their own final result—Bodhi, which has the nature of analysis and negation—as an example, whether it is emptiness due to the extinction of what previously existed, or emptiness of self-nature, the meaning of emptiness is the same, so please be patient and do not be afraid of the annihilation of the Mahayana.' I think this is consistent with my view. Just like the appearance of samsara, in reality, it is not caused by establishment, but by one's own complete calculation. Liberation from samsara is also just conceptualization. Therefore, with the wisdom that contemplates suchness, the equality that is free from gain and loss, acceptance and rejection, gradually eliminate the complete calculation and the two obscurations arising from it, and gradually attain the wisdom of enlightenment. Although this does not come from suchness itself, from the perspective of the way one's own conceptualization is exhausted outside of suchness, it appears in this way. Therefore, seeing the meaning of the equality of Dharma-nature as it is, is to achieve Nirvana that neither dwells in samsara nor dwells in peace. The sutra says: 'The suchness of all dharmas is unsurpassed perfect Bodhi.' The second part includes debate and response. In the second part of the debate and response, first, those who believe that the two truths contradict each other believe that if it is so in ultimate truth, then in conventional truth, it cannot function through the path of cultivation. Because consciousness is a dharma of momentary arising and ceasing, and all moments cannot arise simultaneously, they must arise sequentially. If so, then in conventional truth and ultimate truth, the initial moment of arising consciousness cannot attain Bodhi, because it cannot be attained. And the subsequent moment that has not experienced the previous moment cannot attain it, because in the case of distinguishing between previous and subsequent moments, each moment does not have complete ability, and in the subsequent moment, the previous moment has ceased, so it cannot attain Bodhi.

བ་ཐོབ་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེ་ན། གཉིས་པ་ལ་ནི། སྔ་ཕྱི་རེ་རེ་བ་སོགས་ཀྱིས་མི་ཐོབ་པ་ཡིན་ཀྱང་། ཇི་ལྟར་མར༷་མེའི༷་མེ་ལྕེ་སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་འགག་བྱེད་ཀྱང་སྐད་ཅིག་དུ་མ་རྒྱུན་འཐུད་པས་སྔ་ཕྱི་མ་ལྟོས་པར་སྣུམ་ཟད་ཅིང་སྡོང་བུ་རྫོགས་པར་བསྲེགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་ལ། མེ་ལྕེའི་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་མི་སྲིད་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཚུལ་ཟབ་མོའི་དཔེ༷་ཡི༷་ཚུལ༷་གྱིས༷་ནི༷། སྔ་ཕྱིའི་སེམས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཚོགས་པ་མེད་ཀྱང་། སེམས་བསྐྱེད་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ནུས་པ་འཕེལ་ཏེ། རྟོགས་བྱ་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གསལ་བ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ཞིང་སྤང་བྱ་འགགས་པ་འཐད་པའོ། །མདོ་ 4-1-122b ནི། སེམས་དང་པོ་སྐྱེས་པ་ནི་སླད་མ་དང་མི་འགྲོགས། ཞེས་སོགས་དང་མར་མེའི་དཔེ་དངོས་སུ་གསུངས། 差別法相 གཉིས་པ་རྟགས་ལ། དཔེ་དང་སྤྲེལ་ཏེ། མདོར་བསྟན་པ་དང་། དེ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། མར་མེའི་དཔེ་དེ་ཡི་ཚུལ་གྱིས་འཆད་འགྱུར་གྱི་ཟབ༷་མོའི༷་ཆོས༷་ཉི༷ད་རྣམ༷་པ༷་བརྒྱད་ཀྱང་ཁོངས་སུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ལ་ཟབ་མོ་བརྒྱད་ནི། དཔེར་ན་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྔ་ཕྱི་རེ་རེས་བྱང་ཆུབ་བསྐྱེད་པར་མི་འཐད་པ་སོགས་དོན་དམ་པར་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ཐ་སྙད་དུ་རྟེན་འབྲེལ་མི་བསླུ་བའི་དབང་གིས་སྐྱེ་བ་གཉིས་མི་འགལ་བ་གོ་ཡུལ་ཙམ་མིན་པར་གཞི་གཅིག་གི་སྟེང་ན་ཕན་ཚུན་སྤོངས་མི་དགོས་པར་མཉམ་པར་རྟོགས་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་སྐྱེ༷་བ༷་ལ་༡ ཟབ་པ་དང༷་ནི༷། དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་བྱུང་ཙམ་ནས་རང་གྲུབ་པའི་དུས་སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་མི་སྡོད་པར་འགགས་པ་དང་། དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་མེད་པའི་མི་འགག་པ་གཉིས་འགལ་མེད་རོ་གཅིག་རྟོགས་པས་བདེན་གཉིས་དབྱེར་མེད་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ནི་འགགས༷་པ༷་ལ་ཟབ་པ་དང༷་། ༢ གཉིས་འདི་ནི་གཞི་རྟོགས་ཚུལ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་སོ། །སློབ་ལམ་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དེ་བཞིན་ཉིད་གོམས་ཀྱང་སྙིང་རྗེས་དུས་མ་ཡིན་པར་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པ་དེ་བཞིན༷་ཉི༷ད་ལ་༣ ཟབ་པ་དང༷་སྟེ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་སེམས་སེམས་བྱུང་མཐའ་དག་འགོག་པའི་འགོག་པ་ཡང་དག་པའི་ 4-1-123a མཐའ་ལ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པས་ན་རོ་མཉམ་པར་གྱུར་ནས་ལྡང་དཀའ་བའི་ཚུལ་དུ་མཉམ་པར་འཇོག་ནུས་པ་ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཐོབ་ནའང་། ད་དུང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་གཟིགས་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་སངས་རྒྱས་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་བཞིན་དུ་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་གཟིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་ཐོབ་པས། དེ་དག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་གཟིགས་པ་ལའང་ད་དུང་སྐྱེད་འདོན་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འ

【現代漢語翻譯】如果有人問，獲得菩提是不可能的嗎？對於第二種情況，雖然不能通過一個接一個的先後順序獲得菩提，但就像酥油燈的火焰，雖然每一瞬間都在生滅，但由於無數個瞬間的連續不斷，無需依賴先後順序，就能完成耗盡酥油、燒燬燈芯的工作。雖然火焰的先後瞬間不可能同時聚集，但它們之間相互依賴的緣起方式，就像甚深緣起的譬喻一樣。雖然先後的心識不可能同時聚集，但依靠先前的發心，後續的發心能力會不斷增長，從而使所要證悟的真如顯現出最極清明的智慧，並且斷除所要斷除的煩惱也是合理的。經典中說：『最初生起的心識與後續的心識並不相伴。』等等，並且直接提到了酥油燈的譬喻。差別法相第二，關於理由，通過譬喻進行解釋，分為總說和廣說兩部分。第一部分是：酥油燈的譬喻，要理解通過這種方式所闡述的甚深之法的八種法相也包含在其中。第二部分是：關於這八種甚深之處，例如，一個接一個的先後發心不可能生起菩提心等等，在勝義諦中是不生起的；但在世俗諦中，由於緣起不虛，所以是生起的。這不僅僅是理解上的差異，而是在同一個基礎上，無需相互排斥，就能平等地證悟二諦雙運的特殊證悟，這是在生起方面甚深。同樣，事物在產生的那一刻，不會以自性的方式停留在第二個瞬間，而是會滅去；而在勝義諦中，沒有自性的事物是不會滅去的。證悟這二者無有矛盾、本體唯一的境界，就是通達了真俗二諦無別的境界，這是在滅去方面甚深。這兩種甚深是就證悟基礎的方式而言的。在修學道上，雖然通過智慧來熟悉真如，但由於悲心的緣故，不會在不適當的時候顯現。因此，在真如方面甚深，也就是說，通過非常熟悉在真如的法界中，止息一切心和心所的真實止滅的邊際，從而達到融為一體，難以生起的狀態，即使從第八地獲得，但仍然因為存在細微的所知障，所以對真如的觀察並不像佛陀那樣完全清凈。並且，在安住于真如的同時，沒有獲得觀察一切所知的智慧。因此，對於他們如何如實觀察，仍然有提升的空間。因此，如來...

【English Translation】 If someone asks, is it impossible to attain Bodhi? For the second case, although it is not possible to attain Bodhi through one after another sequence, just like the flame of a butter lamp, although each moment arises and ceases, due to the continuous flow of countless moments, it can complete the task of exhausting the butter and burning the wick without relying on the sequence. Although the successive moments of the flame cannot gather simultaneously, the way they depend on each other, like the metaphor of profound dependent origination. Although the successive moments of consciousness cannot gather simultaneously, relying on the previous Bodhicitta, the subsequent Bodhicitta will continuously increase in power, thereby causing the reality to be realized to manifest the most extremely clear wisdom, and it is also reasonable to cut off the afflictions to be cut off. The scriptures say: 'The first arising consciousness does not accompany the subsequent consciousness.' and so on, and directly mentions the metaphor of the butter lamp. Distinction of characteristics Second, regarding the reason, it is explained through metaphors, divided into general and detailed explanations. The first part is: the metaphor of the butter lamp, it should be understood that the eight aspects of the profound Dharma explained in this way are also included. The second part is: regarding these eight profound aspects, for example, it is not appropriate for successive Bodhicitta to generate Bodhicitta one after another, etc., which does not arise in the ultimate truth; but in the conventional truth, because dependent origination is not deceptive, it arises. This is not just a difference in understanding, but on the same basis, without needing to exclude each other, one can equally realize the special realization of the union of the two truths, which is profound in terms of arising. Similarly, from the moment things arise, they do not remain in the second moment in a self-established manner, but cease; while in the ultimate truth, things without self-nature do not cease. Realizing the state where these two are without contradiction and of one essence is to understand the state where the two truths are inseparable, which is profound in terms of cessation. These two profound aspects are in terms of the way of realizing the basis. On the path of learning, although one becomes familiar with reality through wisdom, one does not manifest it at inappropriate times due to compassion. Therefore, it is profound in terms of reality, that is, by being very familiar with the boundary of true cessation, which stops all mind and mental factors in the realm of reality, thereby reaching a state of being integrated and difficult to arise, even if obtained from the eighth ground, but still because there are subtle obscurations of knowledge, the observation of reality is not as completely pure as that of the Buddha. And, while abiding in reality, one has not obtained the wisdom to observe all knowable objects. Therefore, there is still room for improvement in how they observe reality. Therefore, the Tathagata...

གོག་པ་ལས་སློང་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཏིང་འཛིན་ཁྱད་པར་ཅན་བསྐྱེད་ནས། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོའང་སྦྱངས་ཏེ་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བར་མཛད་ཀྱི། རང་གི་མཉམ་བཞག་དེ་ཁོ་ནའི་ངང་དུ་གནས་པ་ཁོ་ནར་མི་མཛད་པའི་ཆ་ནས་དེ་ལྟར་གསུངས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བས་སྦྱིན་སོགས་སྒྲུབ་ཏུ་མེད་ཀྱང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྦྱིན་སོགས་ཕར་ཕྱིན་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་མ་ནོར་བར་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། དེ་གཉིས་འགལ་མེད་ཟུང་གཅིག་ཏུ་ཆུད་པའི་རྟོགས་པ་ཤེས༷་བྱ༷་ལ་ཟབ་པ་དང༷་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མ་གྲུབ་པས། དོན་དམ་པར་དངོས་དང་དངོས་མེད་སོགས་དམིགས་པས་མཐོང་བར་བྱ་བ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་པ་དེ་ནི། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའོ་ཞེས་མ་མཐོང་པ་ཉིད་མཐོང་བའི་དམ་པ་ 4-1-123b བསྟན་པ་ལས་མཐོང་བ་གང་ཡང་མེད་པ་དང་། དེ་ཉིད་མཐོང་བ་འགལ་བ་ལྟ་བུའི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཏེ། དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐོང་བ་རང་གསལ་བ་ཤེས་པ་ལ་ཟབ་པ་དང༷་། ༥ དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་ཆོས་གང་ལའང་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་སྤྱོད་པའི་དམ་པར་གསུངས་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་སྤྱོ༷ད་པ་ལ་ཟབ་པ་དང༷་༦ ལམ་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པ་མི་འདོར་བས་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་ཀྱང་། གནས་ལུགས་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་གཉིས་སུ་མེད་པར་ཡེ་ནས་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་གཉི༷ས་མེ༷ད་ལ་ཟབ་པ་དང༷་༧ ལྔ་ནི། སྤྱོད་པ་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་ལ་ཟབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལའང་གཞི་ཡི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་མེད་པར་ཡོད་ཀྱང་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་སྒྲིབ་གཉིས་མ་བྲལ་བའི་དུས་མིན་དུ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པར་ཤེས་པ་དང་། ལམ་ལ་ཡུལ་ཤེས་བྱ་དང་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་དང་། ཉམས་ལེན་སྤྱོད་པ་གསུམ་དང་། འབྲས་བུ་གཉིས་མེད་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་བསྒྲུབ་བྱ་གཉིས་སུ་མེད་པར་གཟིགས་པའི་ཆ་ནས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཚོགས་གཉིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ལ་དེའི་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་མི་རློམ་པ་ནི་ཐབས༷་མཁས༷་པ༷་ལ༷་ཟབ༷་པ༷་ཉི༷ད་དེ། ཡང་དག་པར་ན་འཐོབ་བྱ་ཉིད་མ་དམིགས་པ་དང་། རང་བྱུང་གི་རྣམ་པའམ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་འདུས་མ་བྱས་པ་ 4-1-124a རྒྱུས་སྒྲུབ་པ་མི་ནུས་པར་གཟིགས་པས་སོ། །ཟབ་མོ་བརྒྱད་པོ་དེ་ནི་སྟོང་པ་དང་རྟེན་འབྱུང་འགལ་བར་འཛིན་པའི་བློ་ངོར་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་བསལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཟུང་འཇུག་རོ་མཉམ་དུ་རྟོགས་དཀའ་ཞིང་། དེ་ལྟར་མི་འགལ་བར་མཉམ་པའི་ཚུལ་དུ་རྟོགས་པའི་ཟབ་མོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཡེ་ཤེས་ས་བརྒྱད་པ་ནས་ཐོབ་ལ། དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ལུས་ངག་གི་ཐ་སྙད་ནི་གཞན་ངོར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་ཡི

【現代漢語翻譯】通過從乞求者的行為中生起，產生圓滿、成熟、凈化的力量所生的特殊禪定，從而凈化極其微細的所知障，最終成佛。並非僅僅停留在自己的等持狀態中，而是從這個角度說的。雖然一切法遠離戲論，無法修持佈施等，但要正確理解在世俗層面修持佈施等波羅蜜多的方式，並且要理解這二者無違融合的證悟，對於『所知』是甚深的。由於一切法自性不成立，因此在勝義諦中，沒有任何微塵可以通過執著于有實無實等來觀察，這就是見到了真如，即從不見到中見到，沒有比這更殊勝的教導了。沒有比這更殊勝的見解，並且遠離了見到真如是矛盾的分別念，對於自明顯現的、遠離一切執著的智慧之見是甚深的。同樣，由於在勝義諦中對任何法都沒有行持，因此通達了不作行持的殊勝之處，對於『行持』是甚深的。雖然一切道不捨棄修持而顯現果，但通達了在實相中沒有能修所修二者，本來安住于平等的法性中，對於『二無』是甚深的。五者是對於修持行為的方式是甚深的，對此，從基的角度來說，雖然真如在一切法中無差別地存在，但要明白，在圓滿、成熟、凈化之後，在二障未分離之時，是不會顯現的。在道上，有境所知和有境能知，以及修持行為三者，果是二無，即從能修所修二者不成立的角度來觀察的。在世俗層面，圓滿二資糧，並且不認為獲得其果位成佛是殊勝方便，因為在真實中，沒有可獲得的，並且見到自生之相或自生智慧之身是無為法，不能通過因來成就。這八種甚深，對於執著空性和緣起相違的分別念來說，很難以互相破斥的方式證悟雙運味一，並且對於以不相違的方式證悟平等的這八種甚深，具有這種智慧是從八地菩薩開始獲得的，而與之相應的身語表達，是對於他人來說不退轉的徵兆。

【English Translation】 Through arising from the conduct of a beggar, generating a special Samadhi born from the power of perfected completion, maturation, and purification, thereby purifying even the subtlest obscurations of knowledge, ultimately becoming a Buddha. It is not merely remaining in one's own state of equipoise, but it is spoken from that perspective. Although all dharmas are free from elaboration and cannot be practiced with generosity, etc., one must correctly understand the manner of practicing generosity, etc., the pāramitās, on the conventional level, and one must understand the realization that these two are non-contradictory and unified, which is profound for 'what is to be known'. Since all dharmas are not established by nature, therefore, in the ultimate truth, there is not even a speck of dust to be seen by clinging to things like existence and non-existence, etc. This is seeing Suchness, that is, seeing from not seeing, and there is no more supreme teaching than this. There is no higher view than this, and it is profound for the self-illuminating vision of wisdom that is free from all clinging, free from the conceptual thought that seeing Suchness is contradictory. Similarly, since there is no action on any dharma in the ultimate truth, understanding the supreme nature of non-action is profound for 'action'. Although all paths manifest the result without abandoning practice, understanding that in reality there are no two, the object of practice and the practitioner, and that one abides in the nature of equality from the beginning, is profound for 'non-duality'. The five are profound for the manner of taking practice to heart. In this regard, from the perspective of the ground, although Suchness exists undifferentiated in all dharmas, one must understand that it will not manifest until after completion, maturation, and purification, and when the two obscurations have not been separated. On the path, there are the object of knowledge and the subject of knowledge, as well as the three of practice, and the result is non-dual, that is, viewed from the perspective that the practitioner and the object of practice are not two. On the conventional level, one perfects the two accumulations, and not thinking that attaining its result, Buddhahood, is a skillful means, because in reality, there is nothing to be attained, and seeing that the self-born form or the self-born wisdom body is unconditioned, it cannot be accomplished by cause. These eight profoundnesses, for the mind that clings to emptiness and dependent arising as contradictory, it is difficult to realize the union of two truths as of one taste in a way that they refute each other, and for realizing the equality in a non-contradictory way, this wisdom endowed with the eight profoundnesses is obtained from the eighth bhūmi, and the corresponding expressions of body and speech are signs of irreversibility for others.

ན་པར་གཞུང་རྣམས་ལས་གསུངས་ཤིང་། རྟགས་འདི་རྣམས་གཞན་ངོར་ཁོ་ནར་མ་ཟད་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡིད་ཆེས་པའང་ཡོད་པར་མངོན་ནོ། །བརྒྱད་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སྣང་སྟོང་རོ་མཉམ་ཆེན་པོར་རྟོགས་པ་ལ་གནད་གཅིག་གོ། མདོ་ནི། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་ཟབ་པ་དེ་ནི་ངོ་མཚར་རོ། །ཞེས་སོགས་སོ། ། 證加行差別補特伽羅之修次第 གསུམ་པ་སྦྱོར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་གང་ཟག་དེའི་སྒོམ་རིམ་ལ། བརྟེན་པ་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྐུའི་ཐོབ་བྱེད་ཟབ་མོའི་ཡུལ་ཅན་དང་། ལོངས་སྐུའི་རྒྱུ་རྟེན་ཞིང་དག་པ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡུལ་ཅན་དང་། ཞིང་དེར་ཕྲིན་ལས་འཇུག་པ་སྤྲུལ་སྐུའི་རྒྱུ་ཟུང་འཇུག་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྦྱོར་བ་གསུམ། དང་པོ་སྲིད་ཞི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དངོས་དང་། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་གཉིས། དང་པོ། །ས་བརྒྱད་པར་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་སྣང་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པ་རྨི༷་ལམ༷་དང་འདྲ༷་བའི༷་ཕྱིར༷། 4-1-124b ཆོས་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་སྣང་སྟོང་མཉམ་པ་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་ཚུལ་གཅིག་པ་ལས་ཐ་དད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་ན། སྲི༷ད་དང༷་ཞི༷་བ༷ར་བླང་དོར་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་མི༷་རྟོག༷་པ༷་ནི་སྲིད་ཞི་མཉམ་ཉིད་ཀྱི་སྦྱོར་བའོ། །དོན་དམ་པར་ཆོས་ཉིད་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་སྐྱེ་འགག་དང་བྲི་གང་ཀུན་བྱང་མེད་པ་ཡིན་ཀྱང་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པའི་འཆིང་བ་ཀུན་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་ལ་རང་གི་རྟོག་པའི་དབང་གིས་སྐྱེ་འགག་དང་ཀུན་བྱང་འཆིང་གྲོལ་ཡོད་པས། ལས་དགེ་སྡིག་བསགས་པ་དང་དེའི་རང་འབྲས་འབྱིན་པ་ཡོད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམས་རྨི་ལམ་ངང་འདྲ་ན། ཉིན་པར་གྱི་དགེ་སྡིག་གི་ལ༷ས་བསགས་པའང་། རྨི་ལམ་གྱི་ལས་ལྟར་ཕན་གནོད་མེ༷ད་པའམ་ལས་ལམ་མ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ལ་ལ༷་སོག༷ས་པའི་སྒྲས་ཡང་ན་རྨི་ལམ་དུ་སྲོག་བཅད་པ་སོགས་རྨིས་ནའང་ཉིན་པར་ལྟར་ལས་ལམ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་ཀླན༷་ཀ༷་ཡི༷། ལན༷་ནི༷་མདོ་ལས་ཇི༷་སྐ༷ད་བཤ༷ད་པར༷་དེ་དག་ཏུ་ཟ༷ད་དེ། དེ་ནི་ཆོས་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གྲུབ་མ་གྲུབ་ཀྱི་བདེན་རྫུན་ཡོད་པས་མ་ཡིན་ལ། མི་ཤེས་པ་འཆིང་བ་ཀུན་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་གི་རང་གི་རྟོག་པ་མངོན་ཞེན་ཆེ་ཆུང་གི་དབང་ལས་རང་འབྲས་དེ་ལྟར་འབྱིན་མི་འབྱིན་ཡོད་དེ། རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་ནི་སད་པའི་ཚེ་རྫུན་པར་ཤེས་ནུས་པས། དེར་གཏེར་རྙེད་པར་ 4-1-125a རྨིས་པ་ལྟ་བུ་ལའང་། གཏེར་དངོས་སུ་རྙེད་པར་འཛིན་མཁན་སུ་ཡང་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་ལའང་ཉིན་སྣང་དང་ཁྱད་མེད་པར་མངོན་ཞེན་གྱི་གསོས་འདེབ་མཁན་ཞིག་བརྒྱ་ལ་ཡོད་ན་དེས་ལས་ལམ་གྱི་དངོས་གཞི་རྫོགས་པར་ཡང་ཅིས་མི་འགྱུར་ཏེ། མི་འགྱུར་ན་ཉིན་སྣང་ལའང་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་སད་རྨི་གཉིས་ཀར་ལས་དང་སེམས་པ་དབེན་པར་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་མངོན་ཞེན་གྱི་ཁ

【現代漢語翻譯】正如經論中所說，這些徵象不僅使他人信服，也顯現出自己也對此深信不疑。這八者都是爲了證悟顯空味等大平等性。如經中所說：『甚深緣起，實為稀有！』等等。證得加行差別之補特伽羅的修習次第：第三，對於相續中生起殊勝加行的補特伽羅的修習次第，有三種加行：依靠（རྟེན་པ་，梵文：āśraya，英文：reliance），即以能獲得佛陀法身的甚深之境為所緣；以及能獲得報身的因，即以清凈廣大之剎土為所緣；以及在彼剎土中事業的生起，即以能獲得化身的雙運方便為善巧。第一，于輪迴寂滅平等性，有正說和破諍兩部分。第一部分：在第八地，輪迴與涅槃的諸法，雖顯現卻無自性，如夢幻一般。一切法各自以自智證知，顯空平等性于不可言說的法界中，以同一方式存在，毫無差別。因此，不于輪迴與寂滅中執著取捨之差別，即是輪迴寂滅平等性的加行。勝義中，法性平等性無生滅、無增減、無垢染，然而對於未能證悟此理，為煩惱所縛之眾生而言，由於其自身的分別念，故有生滅、有垢染與清凈、有束縛與解脫。因此，積善作惡，亦有各自的果報。第二部分：如果諸法如夢幻一般，那麼白天的善惡業的積累，也如同夢中的業一樣，沒有利益或損害，或者業道不會圓滿等等。或者，如果在夢中殺生等，也如同白天一樣，業道會圓滿嗎？對於這樣的詰難，回答是：如經中所說，僅限於此。這並非因為法自身的體性有成與不成、真與假，而是因為不瞭解的，為煩惱所縛的眾生，由於其自身的分別唸的執著程度，而有果報的產生與不產生。夢中的顯現，在醒來時能夠知道是虛假的。因此，即使夢見找到寶藏，也沒有人會認為真的找到了寶藏。如果有人對夢中的顯現，也像白天一樣執著，那麼他為什麼不能圓滿業道的實體呢？如果不能圓滿，那麼對於白天的顯現也不能圓滿。此外，經中說，無論在清醒還是夢中，業和心都是獨立的，因此執著的強弱...

【English Translation】 As stated in the scriptures, these signs not only convince others but also show that one is deeply convinced oneself. All eight of these are aimed at realizing the great equality of appearance and emptiness. As stated in the sutra: 'Profound dependent origination is truly wondrous!' and so on. The stages of practice for a being who has attained the distinction of application: Third, regarding the stages of practice for a being in whom a special application has arisen in their continuum, there are three applications: reliance (རྟེན་པ་, āśraya, reliance), which takes the profound state of attaining the Dharmakaya of the Buddha as its object; and the cause for attaining the Sambhogakaya, which takes the pure and vast realm as its object; and the arising of activities in that realm, which is skillful in the application of skillful means of union to attain the Nirmanakaya. First, regarding the equality of samsara and nirvana, there are two parts: the direct statement and the refutation of objections. First part: In the eighth bhumi, the dharmas of samsara and nirvana, although appearing, are without inherent existence, like a dream. All dharmas are individually known by one's own wisdom, and the equality of appearance and emptiness exists in the inexpressible dharmadhatu in the same way, without any difference. Therefore, not clinging to the differences of acceptance and rejection in samsara and nirvana is the application of the equality of samsara and nirvana. In ultimate truth, the equality of dharmata is without arising and ceasing, without increase and decrease, and without defilement. However, for beings who have not realized this truth and are bound by afflictions, due to their own conceptual thoughts, there is arising and ceasing, there is defilement and purification, and there is bondage and liberation. Therefore, accumulating good and bad deeds also has its respective consequences. Second part: If dharmas are like a dream, then the accumulation of good and bad deeds during the day is also like the deeds in a dream, without benefit or harm, or the path of action will not be complete, and so on. Or, if one dreams of killing in a dream, will the path of action be complete as it is during the day? The answer to such a question is: as stated in the sutra, it is limited to this. This is not because the nature of the dharma itself has truth or falsehood in terms of being established or not established, but because the degree of attachment to one's own conceptual thoughts of beings who do not understand and are bound by afflictions determines whether or not the consequences arise. The appearance in a dream can be known to be false when one is awake. Therefore, even if one dreams of finding treasure, no one believes that they have actually found treasure. If someone cultivates attachment to the appearance in a dream as if it were daytime, why would they not complete the substance of the path of action? If it cannot be completed, then it cannot be completed for the appearance during the day either. Furthermore, the sutra states that karma and mind are independent in both waking and dreaming, therefore the strength of attachment...

ྱད་པར་སྒྲུབ་མི་ནུས་སྙམ་ན། དེ་དང་མི་འགལ་ཏེ་ཚུལ་དེ་དག་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཤཱ་རིའི་བུས་རབ་འབྱོར་ལ་རྨི་ལམ་དུ་རྣམ་ཐར་གསུམ་བསྒོམས་ན་ཤེར་ཕྱིན་འཕེལ་ལམ་ཞེས་དྲིས་པས། ཉིན་པར་བསྒོམས་པས་འཕེལ་ན་མཚན་མོ་ཅིས་མི་འཕེལ་ཞེས་གསུངས་པས། བློ་ཡུལ་ལ་མ་འཁྲུལ་བར་ཞུགས་ན་ཉིན་མཚན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅི་ལ་ཡོད་ཅེས་པའི་དོན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་རྨི་ལམ་དུ་སྦྱིན་སོགས་ཚོགས་བསགས་ན་དེས་ཚོགས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རམ་ཞེས་དྲིས་པ་ན་རབ་འབྱོར་གྱིས་དོན་གྱི་ལན་སྔར་བཏབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དགོས་པའི་དབང་གིས་བྱམས་པ་ལ་ཞལ་འཕངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་འདི་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་ཡིན་པས་འདི་ལ་དྲིས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་པ་ན་དེ་ལྟར་དྲིས་པ་དང་། བྱམས་པས་ཅི་བྱམས་པ་ཞེས་པའི་མིང་ 4-1-125b གིས་ལན་ལྡོན་ནམ་ཞེས་སོགས་གསུངས་ནས་དོན་ལ་སྲིད་ཞི་མ་གྲུབ་པས་ཧ་ཅང་ཐལ་བ་མེད་པར་བསྟན་ལ། དྲི་བ་དེའི་ལན་དངོས་སུ་རྫོགས་པར་མ་མཛད་པ་ནི། གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཀྱི་ལོག་རྟོག་མཐའ་མེད་པ་མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསལ་བར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་སྔར་ལན་བཏབ་པ་དོན་གྱིས་འདིའི་ལན་དུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། རྨི་ལམ་དུ་སྦྱིན་པ་བྱིན་པས་ཉིན་པར་གྱི་སྦྱིན་པ་དང་འདྲ་བར་ཚོགས་རྫོགས་དགོས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་སྦྱིན་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་སད་པའི་དུས་ལྟར་རྗེས་ཀྱི་མངོན་ཞེན་གྱི་ཡུལ་དུའང་འགྲུབ་དགོས་ན་དེ་མི་འགྲུབ་པས་སོ། །འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིན་སྣང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་མངོན་ཞེན་མེད་པར་རྟོགས་པས་ལས་གང་ཡང་མི་གསོག་གམ་ཞེ་ན། དེས་ཟག་བཅས་ཀྱི་ལས་གང་ཡང་མི་གསོག་སྟེ་མངོན་ཞེན་མེད་པས་ཟག་བཅས་ལ་འདུན་པ་སོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་མི་གསོག་པར་ཐལ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་མངོན་ཞེན་མེད་ཀྱང་མངོན་ཞེན་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་གཞན་ལ་ཕན་གདགས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བས་རྒྱུ་འབྲས་བསླུ་མེད་ཀྱི་དབང་གིས་བྱང་སེམས་དེའི་ཚོགས་རྫོགས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ཞིང་དག་སྦྱོར་ནི། སེམ༷ས་ཅ༷ན་གྱི་རིས་ངན་སོང་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ནང་བཅུད་ཀྱི་འཇིག༷་རྟེན༷་མ་དག་པ་དེ༷་བཞི༷ན་དུ་ཕྱི་སྣོ༷ད་ཀྱི༷་འཇིག༷་རྟེན༷། རྡོ་དང་། ཚེར་མ། གཡང་ས་སོགས་མ༷་དག༷་པ༷་དེ༷་དག་མཐོང་བ་ལ༷་བརྟེན་ནས། སངས་ 4-1-126a རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བདེ་བ་ཅན་དང་འཇམ་དཔལ་གྱི་ཞིང་གི་བཀོད་པ་སོགས་བཞིན་སྣོད་བཅུད་དག༷་པར༷་བསྒྲུབ༷་པ༷་ལ་སྨོན༷་ལམ་དང་། དེ་འགྲུབ་པའི་ཚོགས་བསགས་པ་ཡིས༷། རང་ཉིད་གང་དུ་འཚང་རྒྱ་བའི་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་ཞིང༷་ནི༷་དག༷་པ༷་ཉི༷ད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །སྲིད་ཞི་མཉམ་ཉིད་དང་ཞིང་དག་སྦྱོར་གཉིས་འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེས་མི་སློབ་པར་གསུངས་པས། སེང་བཟ

【現代漢語翻譯】如果有人認為這特別困難，那也沒什麼矛盾，因為那些方法是從究竟的角度出發的。還有，舍利子問善現，如果在夢中修習三解脫門，般若波羅蜜多會增長嗎？善現回答說：『如果白天修習會增長，為什麼晚上不會增長呢？』意思是說，如果心不散亂地投入，那麼白天和晚上有什麼區別呢？如果這樣，有人問如果在夢中行佈施等積聚資糧，這樣能圓滿資糧嗎？因為善現已經從意義上回答過了，而且因為需要，所以把問題轉向彌勒菩薩說：『這位彌勒菩薩是補處菩薩，你問他吧。』於是就問了。彌勒菩薩是否會用『彌勒』這個名字來回答呢？等等。』說了這些，表明在意義上既不落入有邊也不落入無邊，沒有太過分的說法。沒有直接圓滿地回答那個問題，是爲了表明未來佛會消除眾生無盡的邪見。之前回答過的問題，在意義上是如何成為這個問題的答案的呢？如果在夢中佈施，就像白天佈施一樣，需要圓滿資糧，那麼夢中的佈施對像等等，也需要像醒來時一樣，成為後續執著的對境，但這是不可能的。那麼，菩薩的一切日間顯現，都像夢一樣，因為沒有執著，所以什麼業也不積累嗎？不是的，因為沒有執著，所以不會積累有漏的業，因為對有漏沒有希求等。那麼，是否會陷入不積累無漏業的過失呢？菩薩雖然沒有執著，但不會不利益其他有執著的眾生，因為因果不虛，所以那位菩薩的資糧不會不圓滿。第二，清凈佛土的修法是：觀察到眾生的惡趣三道等不清凈的內情世界，以及外面的石頭、荊棘、懸崖等不清凈的外器世界，發願並通過積聚能實現願望的資糧，使自己將來成佛的佛土，像極樂世界和文殊菩薩的佛土一樣，內外清凈。這就是清凈佛土的修法。勝解脫部認為，證悟空性之後的等性以及清凈佛土的修法是不需要學習的。獅子賢認為 If someone thinks this is particularly difficult, there is no contradiction, because those methods are from the ultimate point of view. Also, Shariputra asked Subhuti, 'If one practices the three doors of liberation in a dream, will Prajnaparamita increase?' Subhuti replied, 'If practicing during the day increases it, why wouldn't it increase at night?' The meaning is, if the mind is not distracted and engaged, then what difference is there between day and night? If so, someone asks, 'If one performs generosity and accumulates merit in a dream, will this complete the accumulation of merit?' Because Subhuti has already answered in terms of meaning, and because of the need, he turns the question to Maitreya Bodhisattva, saying, 'This Maitreya Bodhisattva is the next Buddha, ask him.' So he asked. Would Maitreya Bodhisattva answer with the name 'Maitreya'? etc.' Saying these things, it shows that in meaning, it neither falls into existence nor non-existence, without being too extreme. Not directly and completely answering that question is to show that the future Buddha will eliminate the endless wrong views of sentient beings. How does the previously answered question become the answer to this question in meaning? If giving in a dream, like giving during the day, requires the completion of merit, then the objects of giving in the dream, etc., also need to become the objects of subsequent attachment as in the waking state, but this is impossible. Then, all the daytime appearances of a Bodhisattva are like dreams, because there is no attachment, so does he not accumulate any karma? No, because there is no attachment, he does not accumulate contaminated karma, because there is no desire for the contaminated. Then, would it fall into the fault of not accumulating uncontaminated karma? Although the Bodhisattva has no attachment, he will not fail to benefit other sentient beings who have attachment, because cause and effect are infallible, so the merit of that Bodhisattva will not fail to be completed. Second, the practice of purifying the Buddha-field is: observing the impure inner world of sentient beings, such as the three evil realms, and the impure outer world of stones, thorns, cliffs, etc., vowing and accumulating the merit that can fulfill the vow, so that the Buddha-field where one will become a Buddha in the future, like the Pure Land of Sukhavati and the Buddha-field of Manjushri, will be pure inside and out. This is the practice of purifying the Buddha-field. The Victorious Liberation Sect believes that the equality after realizing emptiness and the practice of purifying the Buddha-field do not need to be learned. Senge Zang believes.

【English Translation】 If one thinks this is particularly difficult, there is no contradiction, because those methods are from the ultimate point of view. Also, Shariputra asked Subhuti, 'If one practices the three doors of liberation in a dream, will Prajnaparamita increase?' Subhuti replied, 'If practicing during the day increases it, why wouldn't it increase at night?' The meaning is, if the mind is not distracted and engaged, then what difference is there between day and night? If so, someone asks, 'If one performs generosity and accumulates merit in a dream, will this complete the accumulation of merit?' Because Subhuti has already answered in terms of meaning, and because of the need, he turns the question to Maitreya Bodhisattva, saying, 'This Maitreya Bodhisattva is the next Buddha, ask him.' So he asked. Would Maitreya Bodhisattva answer with the name 'Maitreya'? etc.' Saying these things, it shows that in meaning, it neither falls into existence nor non-existence, without being too extreme. Not directly and completely answering that question is to show that the future Buddha will eliminate the endless wrong views of sentient beings. How does the previously answered question become the answer to this question in meaning? If giving in a dream, like giving during the day, requires the completion of merit, then the objects of giving in the dream, etc., also need to become the objects of subsequent attachment as in the waking state, but this is impossible. Then, all the daytime appearances of a Bodhisattva are like dreams, because there is no attachment, so does he not accumulate any karma? No, because there is no attachment, he does not accumulate contaminated karma, because there is no desire for the contaminated. Then, would it fall into the fault of not accumulating uncontaminated karma? Although the Bodhisattva has no attachment, he will not fail to benefit other sentient beings who have attachment, because cause and effect are infallible, so the merit of that Bodhisattva will not fail to be completed. Second, the practice of purifying the Buddha-field is: observing the impure inner world of sentient beings, such as the three evil realms, and the impure outer world of stones, thorns, cliffs, etc., vowing and accumulating the merit that can fulfill the vow, so that the Buddha-field where one will become a Buddha in the future, like the Pure Land of Sukhavati and the Buddha-field of Manjushri, will be pure inside and out. This is the practice of purifying the Buddha-field. The Victorious Liberation Sect believes that the equality after realizing emptiness and the practice of purifying the Buddha-field do not need to be learned. Senge Zang believes.

ང་གིས་ཁྱད་པར་ལམ་ལ་བཞག་པ་མི་འཐད་ཅེས་ཨ་བྷ་ཡས་གསུངས་ཀྱང་འཕགས་པའི་དེ་ནི་དེ་ཕན་ཆད་བསླབ་པར་བྱ་བ་མེད་པའམ། འབྲས་བུའི་སར་དགོངས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་སེང་བཟང་དོན་ལ་གནས་སོ། །གསུམ་པ་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་ངོ་བོ་དང་། དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་རྣམ་ཐར་དང་བྱང་ཕྱོགས་སོགས་ཀྱི་ཆོས་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དུ་མ་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་ཡུལ༷་དེ་དང༷་དེ་དག་ལ། དུས་དང་དུས་མིན་ཤེས་པ་དང་སྒྲུབ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་དུ་མའི་སྒོ་ནས་སྦྱོར༷་བ༷་ཅ༷ན་ཐབས་མཁས་འདི༷་ཡི་ནི༷་ངོ་བོའོ། །མདོར་ན་སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་ཟུང་དུ་འཇུག་པས་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྫོགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་གཞན་སྨིན་པར་བྱེད་ཚུལ་གཅིག་གོ་གཅིག་གིས་མ་བཀག་པར་གྲོགས་སུ་འགྲོ་ 4-1-126b བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ལ་དབྱེ་ན་ཚད་མེད་ཀྱང་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་རྣམ་པ་བཅུ་ལས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྟེན་ཉེར་ལེན་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཕུང་པོའི་བདུད་དང་། ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་དང་། གནས་དེ་ནས་འཕོ་བ་འཆི་བདག་གི་བདུད་དང་། དེ་གསུམ་ལས་འདའ་བའི་དགེ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་པ་ལྷའི་བུ་ཡི་བདུད་དེ་དགྲ༷་བདུད་བཞི་དང་ཉན་རང་གིས་གཉིས་པོ་རྣམ༷ས་ལ༷ས་ནི༷་ཡང་དག་པར་འདས༷་པ༷་དང༷་། ༡ བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་པས་མཐའ་གཉིས་ལ་མི༷་གན༷ས་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པ་དང་། ༢གདུལ་བྱའི་དོན་དུ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ཇི༷་ལྟ་བ་བཞིན༷་དུ་དེ་ཡི་ཤུགས༷་འབྱིན་པ་དང༷་ནི༷། ༣ ཡང་དག་མཐའ་ཤེས་ཀྱང་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པས་ཉན་རང་དང་ཐུ༷ན་མོང༷་མ༷་ཡི༷ན་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དང་། ༤བསམ་གཏན་སོགས་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཆོས་ལ་རོ་མྱོང་བ་མེད་པས་མ༷་ཆགས༷་པ༷་དང༷་། ༥ རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པས་བདག་དང་ཆོས་སུ་མི༷་དམི༷གས་པ་དང༷་། ༦རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་མཚན་མེད་ཀྱི་རྣམ་པས་སྲིད་ཞིར་མཚ༷ན་མ༷་ལ་མི་འཛིན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ༧ དེ་ལྟ་ན་ཅིའང་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་དངོས་མེད་ཀྱི་མྱང་འདས་མངོན་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན་ 4-1-127a མ་ཡིན་ཏེ། མཚན་མར་མི་འཛིན་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀུན་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི་དངོས་མེད་ཙམ་བློས་མངོན་དུ་བྱས་པ་ནི་དངོས་མེད་ཀྱི་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྨོན་པ་མེད་པས་དངོས་མེད་ཙམ་གྱིས་དབྱེ་བའི་མྱང་འདས་དང་། འདུས་བྱས་འཁོར་བ་གཉིས་ཀར་མི་གནས་པས་འབྲས་བུའི་རེ་འདོད་སྨོན༷་ལམ༷་རྣམ་པར་ཟ༷ད་པའི༷་སྦྱོར་བ་དང༷་། རང་གི་ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་པའི་ཟབ་མོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐུན་མོང་མིན་པ་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་འཆད་མཁས་པ་སོགས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དེ༷་ཡི༷་རྟགས༷་ཡིན་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་འཆད་པ

【現代漢語翻譯】阿闍梨阿跋耶（Abhaya）說，將特殊之道置於何處是不合理的，但對於聖者來說，在那之後就沒有必要學習了嗎？在果位之地，尊者僧伽跋陀羅（Sanghabhadra）的觀點是符合實際的。第三，善巧方便的結合，分為本體和差別兩種。首先，菩薩圓滿解脫和菩提分等法，併爲眾生實現諸多利益，對於這些進入之處，知曉時與非時，並通過多種不同的方法進行結合，這種善巧方便就是它的本體。簡而言之，通過空性和慈悲的結合，圓滿自己的佛法，並使其他眾生得以成熟，一種方法不會阻礙另一種方法，而是互相幫助，這就是善巧方便。第二，如果從差別上來說，雖然有無量種，但主要有十種。將痛苦的所依，即五取蘊視為蘊魔；將三界中的煩惱視為煩惱魔；將從該處轉移的死亡視為死魔；以及阻礙超越這三者的善行的天子魔，這四種魔，以及聲聞和獨覺二者，都已經完全超越。1. 通過雙運二諦，不住於二邊，利益眾生；2. 爲了調伏眾生，如往昔所發之愿，發揮其力量；3. 雖然知曉真實之邊，但不顯現，因此具有不與聲聞和獨覺共同的特徵；4. 因為沒有體驗過禪定等道和果之法的滋味，所以沒有貪執；5. 通過空性解脫之門，不執著於我和法；6. 通過無相解脫之門，不執著于有寂之相的結合；7. 如果認為僅僅因為沒有看到任何東西，就會顯現無實之涅槃，那是不對的。因為在不執著于相的同時，能夠看到一切法，而僅僅通過思維來顯現無實，就是執著于無實的相。通過無愿解脫之門，不住于無實之差別涅槃和有為輪迴二者，因此是果位的願望完全止息的結合。能夠熟練地講解自己體驗到的甚深空性之法，這種不共的甚深和廣大的法，是不退轉的徵象，因此是講解不退轉的徵象。

【English Translation】 Acharya Abhaya said that it is unreasonable to place the special path anywhere, but for the noble ones, is there no need to study after that? In the realm of fruition, the view of Venerable Sanghabhadra is in accordance with reality. Third, the skillful means of combination, divided into essence and difference. First, the Bodhisattva perfects liberation and the Dharma of Bodhi, and achieves many benefits for sentient beings. For these entering places, knowing the time and non-time, and combining through various different methods, this skillful means is its essence. In short, through the combination of emptiness and compassion, one perfects one's own Buddha Dharma and matures other sentient beings. One method does not hinder another, but helps each other, which is skillful means. Second, if divided by difference, although there are countless kinds, there are mainly ten kinds. Regarding the basis of suffering, the five aggregates of clinging, as the aggregate demon; regarding the afflictions that act in the three realms as the affliction demon; regarding the death that transfers from that place as the death demon; and the son of the gods who obstructs the good deeds that transcend these three, these four demons, and the two of the Shravakas and Pratyekabuddhas, have been completely transcended. 1. By uniting the two truths, not dwelling on the two extremes, benefiting sentient beings; 2. In order to tame sentient beings, exerting its power as the previous vows were made; 3. Although knowing the real edge, but not manifesting it, therefore it has the characteristic of not being common with Shravakas and Pratyekabuddhas; 4. Because one has not tasted the taste of the Dharma of meditation and other paths and fruits, one is not attached; 5. Through the gate of liberation of emptiness, one does not cling to self and Dharma; 6. Through the gate of liberation of no-sign, the combination of not clinging to the sign of existence and peace; 7. If one thinks that merely because one has not seen anything, the unreal Nirvana will appear, that is not right. Because while not clinging to the sign, one can see all Dharmas, and merely manifesting the unreal through thought is clinging to the sign of the unreal. Through the gate of liberation of no-wish, not dwelling in both the differentiated Nirvana of the unreal and the conditioned cycle, therefore it is the combination of the complete cessation of the wish of fruition. Being able to skillfully explain the profound Dharma of emptiness that one has experienced, this uncommon profound and vast Dharma is a sign of non-retrogression, therefore it is explaining the sign of non-retrogression.

་ལ་མཁས་པའི་སྦྱོར་བ་དང༷་། ཐབས་མཁས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་འཇུག་པས་ཚད༷་མེ༷ད་པ༷་ཤེས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་བཅས། ཐབས༷་ལ༷་མཁས༷་པ༷་རྣམ༷་པ༷་བཅུ༷འོ། །ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོག༷ས་པའི༷་རྒྱན༷་ཅེས༷་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས། རྣམ༷་ཀུན༷་མངོ༷ན་པར༷་རྫོགས༷་པར༷་རྟོག༷ས་པའི༷་སྐ༷བས་ཏེ༷་བཞི༷་པའི༷་བཤད་པའོ༷། ། 廣說攝持果頂加行分法 གཉིས་པ་དབང་དུ་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་རྩེ་སྦྱོར་རྒྱས་བཤད་ལ། སྦྱོར་ལམ། མཐོང་ལམ། སྒོམ་ལམ། བར་ཆད་མེད་པའི་རྩེ་མོ་བཞི། 加行道頂加行 དང་པོ་ལ་དྲོད། རྩེ། བཟོད། ཆོས་མཆོག་ 4-1-127b བཞི། དང་པོ་རྟགས་ཀྱི་མཚོན་པ་དྲོད་ཀྱི་རྩེ་མོ་ནི། རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་དང་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྟགས་དྲུག་རེ་སྟེ། དང་པོ་ཉིན་པར་གྱི་དུས་སུ་སྟོང་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཞི་ལྷག་གོམས་པས་རྨི༷་ལམ༷་ན༷་ཡང༷་ཆོས༷་རྣམ༷ས་ཀུན༷། རྨི༷་ལམ༷་ལྟ༷་བུར༷་ལྟ༷་བ་དང་མི་འབྲལ་བ་དང་། ལ༷་སོག༷ས་པའི་སྒྲས། དེ་བཞིན་དུ་གོམས་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་ན་ཡང་ཉན་རང་ལ་དགའ་བའི་སེམས་མི་སྐྱེ་བ་དང་། རྨི་ལམ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཁོར་དུ་མས་བསྐོར་ནས་ཆོས་སྟོན་པར་མཐོང་བ་དང་། རྨི་ལམ་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པར་རོལ་པའི་སྤྲུལ་པ་མཐོང་བ་དང་། རྨི་ལམ་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ནོན་པའི་སེམས་ཅན་ལ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུའི་ཆོས་སྟོན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བ་དང་། སད་པ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་དམྱལ་བ་སོགས་མཐོང་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ངན་སོང་སྤོང་བར་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། གཉིས་པ་རྨི་ལམ་སད་པ་ན་བདག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ན་མེས་ཚིག་པ་འདི་ཞི་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པས་སེམས་མེད་ཀྱི་གནོད་པ་གྲོང་སོགས་མེས་ཚིག་པ་ཞི་སྟེ་བདེན་ཚིག་གི་བྱིན་བས་གྲུབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་ 4-1-128a དུ་སེམས་ཡོད་མི་མ་ཡིན་པས་བཟུང་བ་འབྱུང་པོའི་གནོད་པ་ཞི་བའི་བདེན་ཚིག་གྲུབ་པ་དང་། དེས་མཚོན་ནས་བདེན་ཚིག་གྲུབ་ཚུལ་གཞན་ཡང་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བདུད་ཀྱི་ལས་ཤེས་ནས་བདུད་དང་སྡིག་གྲོགས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ནས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་པ་དང་། གདུལ་བྱའི་རེ་བ་རྫོགས་པར་འདོད་པས་མཉམ་རྗེས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། གཟུགས་སོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཀུན་བྱང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་ཞེན་མེད་པ་དང་། བསལ་བཞག་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡུམ་ལ་ཚུལ་བཞིན་སྤྱོད་པས་བྱང་ཆུབ་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་པ་སྟེ། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་འབྲས་རྟགས་བརྒྱད། རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་བཞི། ཐབས་ཤེས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་རྟགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་གཉིས། སྐྱབས་དང་དེའི་མཐུ་ལ་གོམས་པ་བརྟན་པའི་རྟགས་གཉིས། རྨི་ལམ་ཤེས་པའི་རྟགས་གཅིག་ཞིང

【現代漢語翻譯】精通智慧的瑜伽，以及通達一切知識，成為善巧方便之境，具備無量智慧的瑜伽。善巧方便者共有十種。出自《現觀莊嚴論》，此論是般若波羅蜜多教授的論著。這是第四品，講述圓滿現證一切相。廣說攝持果頂加行分法第二，關於所應獲得的果，即頂加行的廣說，包括：資糧道、見道、修道、無間道之頂，共四種。加行道頂加行第一，關於暖位，有暖、頂、忍、勝法四種。首先，暖位之頂的象徵是徵兆，有夢境和醒覺兩種狀態的六種徵兆。首先，在白天，通過修習止觀，專注于空性，即使在夢中，一切法也如同夢境般顯現，並且不離對夢境的觀照。此外，通過串習的力量，即使在夢中，也不會生起喜愛聲聞和獨覺的心。在夢中，會見到如來被眾多眷屬圍繞而說法。在夢中，會見到佛陀以神通變化所顯現的化身。在夢中，會對受苦眾生生起以夢境般的法來教導他們的心。在醒覺和夢境中，會先見到地獄等惡道，然後憶起自己曾在佛土中發願遠離惡道。其次，在夢中醒來時，如果有人預言我將證得菩提，我說：『愿這燃燒的火焰熄滅！』如此，無情物的損害，如房屋被燒燬等，便會因真實語的加持而平息。同樣，如果受到有情非人的侵擾，也能以平息妖魔鬼怪損害的真實語來成就。通過這些例子，也應瞭解其他成就真實語的方法。瞭解魔業后，壓伏惡魔和惡友，親近善知識。由於希望圓滿調伏對象的願望，無論在入定或出定，都恒常依賴般若波羅蜜多。由於完全瞭解色等諸法的自性，對一切能成熟的法都沒有執著。由於如理行持無舍無取的法性之母，因此接近菩提。從本體的角度來看，有八種果的徵兆；從自性的角度來看，有四種徵兆；從方便智慧的角度來看，有兩種主要的徵兆；串習皈依境及其力量，有兩種堅固的徵兆；以及一種瞭解夢境的徵兆。

【English Translation】 The yoga of being skilled in wisdom, and entering into all knowledge that becomes the realm of skillful means, together with the yoga of knowing immeasurable wisdom. There are ten types of skillful means. From the 'Ornament for Clear Realization', which is a treatise on the instructions of the Prajñāpāramitā. This is the fourth chapter, explaining the occasion of completely and perfectly realizing all aspects. Extensive explanation of the method of practice that gathers the fruit of the peak Second, regarding the fruit to be obtained, which is the extensive explanation of the peak practice, it includes: the path of accumulation, the path of seeing, the path of meditation, and the peak of the uninterrupted path, totaling four. Peak practice of the path of application First, regarding the heat stage, there are four: heat, peak, forbearance, and supreme dharma. First, the symbol of the heat stage's peak is signs, with six signs each for the states of dreaming and waking. First, during the daytime, through the practice of calming and insight meditation focused on emptiness, even in dreams, all phenomena appear as dreamlike, and one does not separate from the contemplation of dreams. Furthermore, through the power of habituation, even in dreams, one does not generate a mind that delights in Śrāvakas and Pratyekabuddhas. In dreams, one sees the Tathāgata surrounded by many retinues teaching the Dharma. In dreams, one sees emanations that display the magical displays of the Buddha. In dreams, one generates the mind to teach dreamlike Dharma to sentient beings oppressed by suffering. In the states of waking and dreaming, one first sees hells and other lower realms, and then remembers that one has previously vowed to abandon the lower realms in the Buddha-field. Second, upon waking from a dream, if someone prophesies that I will attain Bodhi, I say: 'May this burning fire be extinguished!' Thus, the harm of inanimate objects, such as houses being burned, is pacified by the blessing of truthful words. Similarly, if one is seized by sentient non-humans, one can accomplish the truthful words that pacify the harm of spirits. Through these examples, one should also understand other ways to accomplish truthful words. Knowing the actions of demons, one subdues demons and evil friends, and relies on virtuous friends. Because one desires to fulfill the hopes of those to be tamed, one constantly relies on Prajñāpāramitā in all aspects of both meditative equipoise and subsequent attainment. Because one fully understands the nature of forms and so on, one has no attachment to all maturing dharmas. Because one properly practices the mother of dharmas, which is the nature of non-rejection and non-acceptance, one is close to Bodhi. From the perspective of essence, there are eight signs of the fruit; from the perspective of nature, there are four signs; from the perspective of skillful means and wisdom, there are two main signs; habituating oneself to the refuge and its power, there are two firm signs; and one sign of knowing dreams.

་དག་པའི་རྟགས་གཅིག་སེམས་ཅན་ཡིན་མིན་གྱི་གནོད་པ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་རྟགས་གཉིས། ལམ་ལ་སློབ་པའི་རྒྱུ། བསླབ་པའི་ཡུལ། སློབ་ཚུལ། ཕན་ཡོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྟགས་ 4-1-128b བཞི་སྟེ། རྩེ༷་མོར༷་ཕྱིན༷་པའི༷་སྦྱོར༷་བའི༷་རྟགས༷་ཀྱིས་མཚོན་པ་དྲོད་རྣ༷མ་པ༷་བཅུ༷་གཉི༷ས་དག༷་ཏུ༷་མདོ་ལས་བཞེད༷་དོ། །མདོ་ནི། ཤཱ་རིའི་བུས་རབ་འབྱོར་ལ། རྨི་ལམ་དུ་རྣམ་ཐར་གསུམ་བསྒོམ་ན་ཤེར་ཕྱིན་འཕེལ་ལམ་ཞེས་དྲིས་པས་ཉིན་མོ་སྒོམ་པས་འཕེལ་ན་མཚན་མོས་ཀྱང་འཕེལ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན། གཉིས་པ་རྣམ་འཕེལ་གྱིས་མཚོན་པའི་རྩེ་མོ་ནི། སྦྱོར་ལམ་རྩེ་མོའི་མངོན་རྟོགས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆེན་ཤེར་ཕྱིན་ལ་བསླབ་པའི་ཕན་ཡོན་ནི། འཛམ༷་བུའི༷་གླིང༷་གི༷་སྐྱེ༷་བོ༷་ཇི་སྙེད༷་ཀྱིས། སངས༷་རྒྱས༷་མཆོ༷ད་པའི༷་དགེ༷་བ་ལ༷་སོ༷གས་པ་རྣམ་པ་མང༷་དུ་ནི༷་དཔེར༷་མཛ༷ད་ནས༷། དེ་ནས་རྣམ༷་པར་འཕེལ༷་བ་སོགས་ཕན་ཡོན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་བཅུ༷་དྲུག༷་གི་བདག༷་ཉི༷ད་དོ༷། ། དེ་ཡང་། མདོ་ལས། གལ་ཏེ་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་མི་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ་སངས་རྒྱས་པར་གྱུར་ལ། དེ་ན་ནམ་འཚོའི་བར་དུ་བཞུགས་པ་ལ། རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་རིམ་གྲོར་བྱས། བཀུར་སྟིར་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ལས། རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ཤེར་ཕྱིན་འདི་གཞན་ལ་སྟོན་པ་ནས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྣམ་པར་སྤྱོད་ན་དེའི་བསོད་ནམས་ 4-1-129a མང་དུ་འཕེལ་ལོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་ལྟར་འཛམ་གླིང་ལ་སོགས་པ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་པའི་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་མཆོད་ཅིང་དགེ་བ་བསྔོས་པ་ལས། རྩེ་མོ་པ་རང་ཉིད་ཡུམ་ལ་གནས་ཤིང་གཞན་ལ་སྟོན་པ་བསོད་ནམས་ཆེ་བ་དང་། ༡ བསོད་ནམས་དེ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཤེར་ཕྱིན་ནན་ཏན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སྦྱིན་གནས་དམ་པར་གྱུར་པ་དང་། ༢ དེ་ལས་བསོད་ནམས་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པས་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བ་དང་། ༣ དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་རྩེ་སྦྱོར་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་བྱ་འབྲས་བུ་དང་། ཆུབ་བྱེད་རྒྱུའི་ཆོས་རྣམས་མི་དམིགས་བཞིན་དུ་ཆེར་བརྩོན་པས་འཛིན་པ་དང་། ༤ འཛམ་གླིང་གི་སེམས་ཅན་དགེ་བཅུ་བསམ་གཟུགས་སྙོམས་འཇུག་ཐོབ་པའི་བསོད་ནམས་ལས་རྩེ་སྦྱོར་འཕགས་པ་དང་། ༥ རྩེ་མོའི་སྦྱོར་བ་ལ་གནས་པའི་དྲུང་དུ་ལྷ་རྣམས་སྲུང་བའི་ཕྱིར་འོང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ལ་བསྐུལ་བ་དང་། ༦ རྩེ་མོ་པས་ཤེར་ཕྱིན་བསྒོམས་པའི་མཐུས་བདུད་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་དང་། ༧ རྩེ་ཤེར་གྱི་མཐུས་བྱང་སེམས་གཞན་ལ་སྟོན་པ་དང་འདྲ་བར་གུས་པས་གནས་པ་དང་༨ བརྒྱད་ལ་ཕྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་སྟེ་དཔེ་གཞན་

【現代漢語翻譯】四種殊勝的徵象：第一，平息眾生苦難的徵象；第二，辨別眾生是否為有情生命的徵象；第三，作為修習道之根本的徵象；第四，從所學對像、修學方式和利益的角度來看。暖位（藏文：དྲོད，梵文：ūṣman，梵文羅馬擬音：ushman，漢語字面意思：熱）的十二種徵象，以達到頂點的結合之徵象為代表，出自《積集經》。經中，舍利子問善現：『若於夢中修習三解脫門，般若波羅蜜多是否增長？』佛答：『若白晝修習而增長，則夜晚亦增長。』等等。第二，以增長相（藏文：རྣམ་འཕེལ，梵文：vṛddhi，梵文羅馬擬音：vriddhi，漢語字面意思：增長）為代表的頂位，安住于加行道頂位現觀的菩薩，修學般若波羅蜜多的利益是：如贍部洲之人，供養諸佛之功德等，以多種譬喻說明。之後，以增長等利益之門顯示了十六種功德。經中記載：『假設贍部洲所有眾生皆得人身併成佛，于其住世期間，若有善男子或善女子以種種供養承事，其所獲功德，不如有善男子或善女子，對此般若波羅蜜多，為他人宣說乃至作意修習，其功德增長。』如經中所說，勝過供養三千大千世界所有眾生數量之佛陀並回向善根。頂位者安住于般若波羅蜜多，併爲他人宣說，功德極大。１. 此功德勝過以往，因精勤作意般若波羅蜜多，成為殊勝的佈施對境。２. 此功德增長，獲得無生法忍，得以完全解脫眾生。３. 此功德殊勝，以頂位加行的力量，對於菩提果和菩提之因的諸法，雖不作意，仍能精進修持。４. 勝過贍部洲眾生獲得十善和三摩地之功德。５. 安住于頂位加行者，諸天為守護而降臨，並勸勉菩提。６. 頂位者以修習般若波羅蜜多的力量，能壓倒一切魔眾。７. 頂位者如對其他菩薩般恭敬安住。８. 以上八種，以外在為主。

【English Translation】 Four signs of purity: one, the sign of pacifying the harm of whether beings are sentient or not; two, the sign of learning the path; the cause of learning; the object of learning; the way of learning; and the sign of being empowered by the benefit. The twelve signs of heat (Tibetan: དྲོད，Sanskrit: ūṣman, Sanskrit Romanization: ushman, Literal meaning: heat), represented by the sign of reaching the peak of union, are taken from the Agama Sutra. In the sutra, Shariputra asked Subhuti: 'If one meditates on the three liberations in a dream, will the Prajnaparamita increase?' The Buddha replied: 'If it increases by meditating during the day, it will also increase at night,' and so on. Second, the peak represented by the increase (Tibetan: རྣམ་འཕེལ，Sanskrit: vṛddhi, Sanskrit Romanization: vriddhi, Literal meaning: increase), the benefit of a great Bodhisattva residing in the realization of the peak of the path of union learning Prajnaparamita is: As many beings as there are in Jambudvipa, offering to the Buddhas, etc., are illustrated with many examples. Then, the sixteen qualities are shown through the door of benefits such as increase. It is also said in the sutra: 'If all the sentient beings of Jambudvipa were to attain human bodies and become Buddhas without any before or after, and were to remain there for as long as they live, a son or daughter of good family would serve and honor them. The merit of this is less than the merit of a son or daughter of good family who shows this Prajnaparamita to others and practices it in their mind, which increases greatly.' As it is taught, it is better to worship Buddhas equal to the number of sentient beings in the three thousand worlds and dedicate the merit than for the peak practitioner to abide in the mother and show it to others. 1. The merit is more special than that, and by diligently keeping Prajnaparamita in mind, one becomes a holy object of generosity. 2. From this, merit increases, and by obtaining forbearance from the unborn Dharma, one is completely liberated from transmigration. 3. Especially from this, by the power of the peak union, one strives greatly without focusing on the Dharma that causes enlightenment, the fruit, and the cause. 4. It is better than the merit of the sentient beings of Jambudvipa who have attained the ten virtues and meditative absorption. 5. The gods come to the presence of those who abide in the peak union to protect them and encourage them to attain enlightenment. 6. By the power of the peak practitioner meditating on Prajnaparamita, all the demons are subdued. 7. By the power of the peak Prajnaparamita, one abides with respect, just like showing it to other Bodhisattvas. 8. The eight are mainly external.

དང་གང་ཟག་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་ 4-1-129b གཙོ་ཆེར་མཚོན་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནང་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་བརྒྱད་ནི། རྩེ་ཤེར་དེའི་མཐུས་གཟུགས་མེད་ཉན་རང་སོགས་ཀྱི་ཡིད་བྱེད་དང་བྲལ་ཞིང་ཐབས་ལ་མཁས་པས་བསླབ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ༩ མདོར། གསེར་འབྱུང་བའི་ས་ཉུང་བའི་དཔེས་རྩེ་ཤེར་དེའི་མཐུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་ངེས་པ་ཐོབ་པ་དང་། ༡༠ འཁོར་སྒྱུར་ཉུང་བའི་དཔེས། རྩེ་ཤེར་དེའི་མཐུས་འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཀྱི་ནུས་པ་ལྷག་པར་འཕེལ་བ་དང་། ༡༡ རྩེ་ཤེར་དེའི་མཐུས་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་སེམས་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ༡༢ གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་ལ་བདེན་འཛིན་ཀུན་བཏགས་མངོན་གྱུར་པའི་སེམས་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ༡༣ ཤེར་ཕྱིན་གྱི་ནང་དུ་ཕར་ཕྱིན་ཀུན་བསྡུས་ནས་ཉམས་སུ་ལེན་ཤེས་པ་དང་། ༡༤ སྒོམ་བྱུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རྟོགས་རིག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་དང་། ༡༥ དེའི་མཐུས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ཉེ་བ་སྟེ། ༡༦ དེ་རྣམས་སོ། །འདིར་རྟགས་དང་རྣམ་འཕེལ་སོགས་འདི་དག་དང་པོར་ཐོབ་པའི་ས་མཚམས་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི་གོང་མར་མེད་པ་མིན་ལ། ཞིང་དག་སྦྱོར་སོགས་ཆ་འདྲ་སྔ་ནས་ཡོད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དག་ས་ནས་ཐོབ་པས་དེར་བཞག་པ་སོགས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་འདྲ་གོང་འོག་ཀུན་ཏུ་སྦྱར་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། 4-1-130a གསུམ་པ་བརྟན་པས་མཚོན་པ་བཟོད་པ་ནི། རྣམ་འཕེལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་རང་དབང་དུ་གྱུར་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ངེས་པར་བསྟན་པ་སྟེ། རྣམ་ཀུན༷་མཁྱེན༷་པ་དང་། ལམ་ཤེས་དང་གཞི་ཤེས་ཉི༷ད་དེ་མཁྱེན་གསུམ༷་གྱི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་རྟོགས་པ་ཡོངས༷་སུ༷་རྫོགས༷་པ༷་བླ༷་ན་མེ༷ད་པ༷་རང་དོན་རྟོགས་པ་བརྟན་པ་དང་། སེམ༷ས་ཅ༷ན་གྱི་དོན༷་སྒྲུབ་པ་ལ་བསམ་སྦྱོར་གྱིས་ཡོངས༷་སུ༷་མི༷་གཏོང༷་བ༷་གཞན་དོན་སྙིང་རྗེ་བརྟན༷་པ༷་ཞེས༷་ནི༷་མངོ༷ན་པར༷་བརྗོ༷ད་པའོ། །བཞི་པ་བསོད་ནམས་ཀྱིས་མཚོན་པ་ཆོས་མཆོག་ནི། དེ་ལས་སེམས་ཀུན་ཏུ་གནས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པས་འདི་ཡི་ཡི་རང་ཡང་མཆོག་ཏུ་འགྲུབ་པ་སྟེ། གླིང༷་བཞི༷་པ༷་དང༷་སྟོང༷་དང་པོ་དག༷་དང༷་སྟོང༷་གཉི༷ས་པ་དང་སྟོང་གསུམ༷་པོ་དེ་དག༷་གི་ས་སོགས་སྲང་ལ་གཞལ་བའི་གྲངས་ཀྱི་དཔེར༷་མཛ༷ད་ནས༷། དེ་ལས་ཀྱང་ཚད་མེད་པས་གཞལ་དུ་མེད་པའི་བསོ༷ད་ནམ༷ས་མང༷་པོ༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ནི༷། སེམས་གཉིས་སུ་མེད་པར་གནས་པའི་ཆོས་མཆོག་གི་ཏིང༷་ངེ་འཛིན༷་ཡོངས༷་སུ༷་བསྒྲགས༷་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། །དེ་ཡང་མདོ་ལས། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང་། ཕྱིར་ 4-1-130b མི་ལྡོག་པ་དང་། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་སྟེ་རིམ་པར་ས་དང་པོ་དང

【現代漢語翻譯】並且主要通過依賴其他人來展示。八種主要的內在品質是：憑藉頂智的威力，遠離無色界的聲聞緣覺等的心識，精通方便，戒律完全清凈；簡言之，像出產黃金的土地稀少一樣，憑藉頂智的威力，確定獲得殊勝的佛陀種姓；像轉輪王稀少一樣，憑藉頂智的威力，獲得證得佛果的因，菩提心等的能力更加增長；憑藉頂智的威力，不生起與般若波羅蜜多相違的心識；從色蘊到一切智智，不生起執著實有的遍計所執顯現的心識；在般若波羅蜜多中，能夠通曉包含一切波羅蜜多並修持；憑藉修所生慧的力量，獲得三乘的一切圓滿證悟；憑藉這些，接近圓滿正等覺；這些就是（八種主要的內在品質）。這裡，像獲得標誌和增長等，是最初獲得這些的界限，而不是說之前沒有。像清凈剎土等相似之處，雖然之前就有，但完全清凈的殊勝之處是從地上獲得的，所以放在這裡等，這樣的方式要結合上下文來理解。第三，以堅固來表示的忍位是：通過圓滿完成增長，獲得自在，達到極致的特徵是必須展示的，即圓滿證得一切相智、道相智和基相智這三種智慧的法，無上的自利證悟是堅固的；成辦有情利益，不放棄思考和行為，利他大悲是堅固的，這就是所謂的顯現。第四，以福德來表示的最勝法位是：從那（忍位）里獲得心安住的殊勝三摩地，因此，對此的隨喜也是最殊勝的，即以四大部洲和第一個千世界、第二個千世界和第三個千世界的土地等用秤來衡量數量的比喻來表示，從那（忍位）里，以無法衡量的大量福德，完全宣說心無二住的最勝法的三摩地。此外，經中說：最初發心，進入修行，不退轉，一生補處，次第為初地等。

【English Translation】 And mainly shown by relying on other people. The eight main inner qualities are: by the power of the supreme wisdom, being free from the minds of Śrāvakas and Pratyekabuddhas, etc., in the formless realm, being skilled in means, and having completely pure discipline; In short, like the scarcity of land that produces gold, by the power of the supreme wisdom, being certain to obtain a distinguished Buddha lineage; Like the scarcity of a Chakravartin, by the power of the supreme wisdom, the power of the cause for attaining Buddhahood, such as Bodhicitta, increases even more; By the power of the supreme wisdom, not generating minds that are contrary to the Prajñāpāramitā; From the form skandha to the Omniscient Wisdom, not generating minds in which the imputed conceptualization of clinging to reality manifests; Within the Prajñāpāramitā, being able to understand and practice all the Pāramitās combined; By the power of meditation-born wisdom, obtaining all the complete realizations of the Three Vehicles; By these, approaching perfect and complete enlightenment; These are (the eight main inner qualities). Here, like obtaining signs and growth, etc., it is the boundary for initially obtaining these, not that they did not exist before. Like similarities in pure lands, etc., although they existed before, the special aspect of complete purity is obtained from the ground, so it is placed here, etc. This kind of method should be understood by combining the context. Third, the Kṣānti (patience) which is represented by steadfastness: the characteristic of having become independent through the complete accomplishment of growth, having reached the ultimate limit, is necessarily shown, that is, the complete realization of the Dharmas of the three knowledges, namely Sarvākārajñāna (knowledge of all aspects), Mārga-jñāna (knowledge of paths), and Vastu-jñāna (knowledge of the basis), the unsurpassed self-benefit realization is steadfast; Not abandoning the effort to accomplish the benefit of sentient beings through thought and action, the great compassion for others is steadfast, this is what is called manifestation. Fourth, the Dharma-śreṣṭha (supreme Dharma) which is represented by merit: from that (Kṣānti), obtaining a special Samādhi in which the mind abides, therefore, the rejoicing in this is also the most supreme, that is, using the example of measuring the number of lands of the four continents and the first thousand worlds, the second thousand worlds, and the third thousand worlds, etc., with a scale, From that (Kṣānti), with an immeasurable amount of merit, the Samādhi of the supreme Dharma in which the mind abides without duality is completely proclaimed. Moreover, in the Sutra it says: The initial generation of the mind, entering into practice, non-retrogression, and being bound by one birth, are sequentially the first ground, etc.

་བདུན་པའི་བར་དང་བརྒྱད་པ་དང་ས་བཅུ་པ་ལ་གནས་པ་སྟེ་དེ་བཞི་ཡི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དགེ་རྩ་ལ་ཡི་རང་བའོ། །ཞེས་ཡུལ་དེ་བཞིའི་དགེ་བ་ལ་ཆོས་མཆོག་པས་ཡི་རང་བ་ཕན་ཡོན་ཆེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཆོས་མཆོག་གི་ཏིང་འཛིན་བསྒྲགས་སོ། ། དེ་ཡང་ཡི་རང་གི་བསོད་ནམས་དངོས་སུ་བསྟན་པས་དེའི་རྟེན་མཚུངས་ལྡན་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡང་བསྒྲགས་པ་ཡིན་ནོ། ། 見道頂加行 གཉིས་པ་སྤང་བྱ་འཇུག་ལྡོག་རྫས་བཏགས་ཀྱི་རྟོག་པ་བཞི་ཀུན་བཏགས་ཀྱི་ཆ་སྤོང་བ་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པ་མཐོང་ལམ་གྱི་རྩེ་སྦྱོར་ལ། སྤང་བྱ་རྟོག་པ་དང་། གཉེན་པོ་མཐོང་ལམ་གཉིས། 所斷分別 དང་པོ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན་དང་། རྒྱས་བཤད་དོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་ངེས་འབྱེད་བཞི་མཐར་ཕྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་མཐོང་ལམ་གྱི་སྤང་བྱའི་རྟོག་པ་རིགས་བསྡུས་ཏེ་གཟུང་བའི་ཡུལ་དང་འཛིན་པ་པོ་གཉིས། དང་པོ་ལ་སྐབས་འདིར་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ལ་འཇུག་ཡུལ་དུ་གཟུང་བའི་རྟོག་པ་དང་ཉན་རང་གི་ལམ་འབྲས་ལྡོག་བྱའི་ཡུལ་དུ་གཟུང་བ་སྟེ་གཉིས་དང་། སོ་སྐྱེའི་གང་ཟག་ལ་དམིགས་ནས་རྫས་སུ་འཛིན་པ་དང་། 4-1-131a འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཉན་རང་ལ་དམིགས་ནས་བཏགས་པར་འཛིན་པ་སྟེ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བས་བཞིར་ཡོད་ལ། དེ་ལ་འཇུག་ལྡོག་གི་ཡུལ་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་བདེན་གྲུབ་ཏུ་བཟུང་ནས་འཇུག་ལྡོག་ཏུ་སེམས་པའི་རྟོག་པ་ནི་མཉམ་རྗེས་གཉིས་ཀར་སྤང་བྱ་ཡིན་ལ། བདེན་པར་མ་ཞེན་པའི་འཇུག་ལྡོག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི་རྗེས་ཐོབ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ངོས་ན་སྤངས་མི་དགོས་ཀྱང་། དེར་འཛིན་པ་ཙམ་གྱི་མཚན་མའི་རྟོག་པ་དག་ཀྱང་མཉམ་བཞག་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་མི་སྣང་བས་ན། ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་དེ་ལྟར་གཟུང་བའི་ཡུལ་ཙམ་དུའང་མ་གྲུབ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་གལ་ཆེ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྫས་བཏགས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། སོ་སྐྱེའི༷་ཆོས་ལ་རྫས་འཛིན་དུ་བསྟན་པས་བཏགས་འཛིན་དུའང་འཛིན་ཚུལ་ཡོད་པ་ཤུགས་ལ་བསྟན་ཅིང་། འཕགས་པའི་ཆོས་ལས་བཏགས་འཛིན་བསྟན་པས་དེ་ལའང་སོ་སྐྱེ་རྣམས་ཀྱིས་རྫས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པས་དོན་ལ་རྫས་བཏགས་སུ་འཛིན་པ་དེ་དག་སྤང་ཚུལ་འདིར་བཤད་པ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་སེམས་ཀྱི་འཇུག༷་པ༷་ཡུལ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འབྲས་ 4-1-131b དང༷་ནི༷་ལྡོག༷་པ༷་ཉན་རང་གི་ལམ་འབྲས་ལ༷་དམིགས་ནས་བླང་དོར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་གཟུང༷་བའི༷་རྣམ༷་པར་རྟོག༷་པ་སྟེ་སོ༷་སོར༷་དེ༷་དག་ལ་དབྱེ་ན་དགུ༷་ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་ཡོད་པ་ནི་དེ་ཇི༷་བཞིན༷་ཡུལ༷་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མི༷ན་པའི༷་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བའི་བདག༷་ཉི༷ད་དག༷་ཏུ་ཤེས༷་པར་བྱ༷འོ། །འཛིན་པ་ལའང་འཛིན་མཁན་སོ༷་སོའི༷་སྐྱེ༷་བོ༷་དང་འཕ༷གས་པའི་དབྱེ༷་བས༷། སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྫས༷་སུ་ཡོད་པ་ད

【現代漢語翻譯】第七地至第八地和第十地，對這四者的發心善根隨喜。如是對這四種境的善，以殊勝的方式隨喜，法勝宣說了法勝三摩地。因此，通過實際展示隨喜的福德，也宣說了與其相應的等持的功德。見道頂加行第二，斷除所斷的能入、能離，實有、假立的四種分別，以斷除遍計所執分等為代表，是見道的頂加行。所斷是分別，對治是見道，這兩者。所斷分別第一部分分為兩點：概要說明和詳細解釋。首先是概要說明：這樣，從四種抉擇分圓滿產生見道所斷的分別，總攝為所取境和能取者兩種。第一種，在此處，將大乘道及其果視為能入之境的分別，以及將聲聞、獨覺道及其果視為能離之境的分別，分為兩種；針對凡夫補特伽羅，執著為實有，以及針對聖者補特伽羅，執著聲聞、獨覺為假立，分為兩種，總共有四種。對於這些能入、能離之境，因為它們在勝義中並不成立，所以執著它們為真實存在，並認為可以由此進入或離開的分別，在俱生和后得兩種狀態下都是應該斷除的。如果不執著為真實存在，而執著為可以進入或離開，那麼在後得位二現的層面，雖然不需要斷除，但是僅僅是執著的相狀分別，在俱生和無二的智慧中也不會顯現。因此，對於真實的意義來說，知道它們僅僅是所取境也不成立，這一點非常重要。同樣，對於實有和假立也應該瞭解。因為顯示了凡夫的法執著為實有，所以也暗示了存在執著為假立的方式。從聖者的法中顯示執著為假立，也暗示了凡夫會執著其為實有，因此對於實有和假立的執著，應該像這裡所說的那樣去了解如何斷除。對於菩薩的能入之境，是大乘道及其果，能離之境，是聲聞、獨覺道及其果，執著于所緣境，認為應該取捨，並執著其為真實存在的分別，對於這些分別，如果分別開來，就會有九種我，要知道這些我並非如其所是地存在，而是以顛倒的方式顯現。對於能取者，也根據能取者的凡夫和聖者的差別，眾生執著實有...

【English Translation】 Rejoicing in the roots of virtue of the mind generation of the seventh, eighth, and tenth grounds. Thus, by rejoicing in the virtues of these four objects in a supreme manner, Dharma Supreme proclaimed the Samadhi of Dharma Supreme. Therefore, by directly showing the merit of rejoicing, the qualities of the corresponding Samadhi are also proclaimed. The Peak Application of the Path of Seeing Secondly, the peak application of the path of seeing, characterized by abandoning the imputational aspects of the four types of conceptualization to be abandoned—those of entering, departing, substantial, and imputed—is represented by abandoning the imputed aspect. What is to be abandoned is conceptualization, and the antidote is the path of seeing; these two. Conceptualizations to be Abandoned The first part is divided into two points: a summary statement and a detailed explanation. First, the summary statement: Thus, the conceptualizations to be abandoned on the path of seeing, which arise from the completion of the four discriminations, are summarized into two: the object to be grasped and the grasper. The first, in this context, the conceptualization that takes the Great Vehicle path and its result as the object to be entered, and the conceptualization that takes the Hearer and Solitary Realizer paths and their results as the object to be departed from, are divided into two; with respect to ordinary beings, grasping as substantial, and with respect to noble beings, grasping Hearers and Solitary Realizers as imputed, are divided into two, making a total of four. Because these objects of entering and departing do not exist ultimately, the conceptualization of grasping them as truly existent and thinking of entering or departing from them is to be abandoned in both coemergent and subsequent states. If one does not cling to them as truly existent but grasps them as entering or departing, then although it is not necessary to abandon them on the level of dualistic appearance in the subsequent state, even the mere appearance of these characteristics of grasping does not appear in the coemergent and non-dual wisdom. Therefore, it is important to know that, for the sake of true meaning, even the mere object grasped in this way does not exist. Similarly, substantial and imputed should also be understood. Because it is shown that ordinary beings grasp phenomena as substantial, it is also implied that there is a way of grasping as imputed. Because grasping as imputed is shown from the phenomena of noble beings, it is also implied that ordinary beings grasp them as substantial. Therefore, one should understand how to abandon the grasping of substantial and imputed in the way described here. For the entering object of a Bodhisattva, it is the Great Vehicle path and its result, the departing object is the Hearer and Solitary Realizer paths and their results. The conceptualization of clinging to the object to be accepted or rejected as truly existent, when divided separately, has nine 'I's. One should know that these 'I's do not exist as they are, but appear in a reversed manner. Regarding the grasper, also according to the difference between ordinary beings and noble beings, sentient beings grasp as substantial...

ང༷་བཏགས༷་པས་ཡོ༷ད་པར༷་རྣམ༷་པར་རྟོག༷་པ་འཛིན༷་པ༷་ད༷ག་ཏུ༷་འདོ༷ད་ལ༷། དེ༷་དག༷་ལའང་སོ༷་སོར༷་དགུ༷་རེ་ཡི་བ༷དག་ཉི༷ད་དུ་དབྱེར་ཡོད་ཅིང་། གལ༷་ཏེ༷་དེ་དག་གི་གཟུང༷་དོན༷་དེ༷་བཞིན༷་ཉིད་དུ་མེ༷ད་ན། རྫས་བཏགས་དེ༷་དག༷་ཡུལ་གང༷་གི༷་འཛིན༷་པར༷་འདོ༷ད་དེ་མི་འདོད་དོ། ། དེ་ལྟར་རྫས་བཏགས་སུ་འཛིན་པ་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་ལྟར་ལོག་ཤེས་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མཚན་གང་ལའང་རྫས་དང་བཏགས་པར་གྲུབ་མ་མྱོང་བས་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །དེ༷་ལྟར༷་ནང་འཛིན་པ་དེ༷་དག༷་འཛིན༷་པ༷་ཡི༷་ངོ༷་བོས༷་སྟོང༷་པའི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དོ༷། །གོང་སྨོས་གཟུང་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་ནང་གི་དབྱེ་བས་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་འཛིན་སྟངས༷་ཀྱི་རྣམ་པས་དགུ་སྟེ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཡོད་པ་རྣམས་ནི། དང་པོ་འཇུག་པ་གཟུང་རྟོག་ལ། ། 4-1-132a མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་ཅི་སྙམ་དུ་སེམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སེམས་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངམ་ཞེས་པ་ནས་ཤིང་གི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་དཔེས། བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ལ་མི་རྟོག་པའི་བར་གྱིས་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་གང་ཟག་རྫས་སུ་དང་འཕགས་པས་བཏགས་པར་འཛིན་ཞེས་བདག་མེད་རྟོགས་མ་རྟོགས་ལ་བྱེད་དེ་ཡུལ་དུ་མི་བྱ་བར་ཡུལ་ཅན་དུ་བཤད་ཀྱང་། ཡུལ་དུ་བྱས་ན་གང་ལ་གང་ལྟར་བཟུང་ཡང་རུང་མོད། དང་པོའི་དམིགས་པར་སོ་སྐྱེ་བསྟན་པས་འཕགས་པ་ཤུགས་དང་། གཉིས་པས་འཕགས་པ་བསྟན་པས་སོ་སྐྱེ་ཤུགས་བསྟན་ཏེ། དོན་དུ་སྐྱེ་འཕགས་ཀྱི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་རྫས་སུ་ལྟ་བ་དོན་དམ་པར་བཏགས་པར་ཡང་མི་དམིགས་པའོ། །དེས་ན་གོང་འོག་ཏུ་བསྟན་པའི་མཐོང་སྒོམ་གྱི་སྤང་བྱའི་རྟོག་པ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་མཚོན་ནས། བླང་དོར་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟོག་པ་མཐའ་ཡས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་ཞེན་དང་དམིགས་པ་མཐའ་དག་སྤང་དགོས་པར་བསྟན་པ་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཤུགས་ལ་ཀུན་བྱང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ཤེས་ 4-1-132b ནས་ཀྱང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་པ་འདི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་བསྟན་དོན་ཡིན་ནོ། ། གཉིས་པ་ལ། གཟུང་རྟོག་དང་། འཛིན་རྟོག་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ་གཉིས། འཇུག་པ་གཟུང་རྟོག་དང་། ལྡོག་པ་གཟུང་རྟོག་གོ། དང་པོ་ནི། བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱིས་དབེན་པ་ཐེག་ཆེན་ལམ་འབྲས་ཀྱི་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་སྤྱི་དང༷་། ༡ སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས༷་སུ་ངེས་པ་རྒྱུ་དང༷་ནི༷། ༢ ཐེག་ཆེན་འཕགས་པའི་ལམ༷་ནི༷་ཡང༷་དག༷་འགྲུབ༷་པ༷་སྟེ་ལམ་དངོས་དང༷་། ༣ ཡིན་ལུགས་ཤེས༷་པའི༷་དམི༷གས་པ༷་སྒྱུ་མ་ལྟར་རྟོགས་པས་མ༷་འཁྲུལ༷་བར་དམིགས་པ་དང༷་། ༤ མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས༷་སྤོང་བ་དང༷་གཉེན༷་པོ༷་ལ་འདོར༷་ལེན་མ་ནོར་བས་སྤང་བྱ་འཇོམས་པའི་ནུ

【現代漢語翻譯】如果名言安立能對所分別的事物執為實有，那麼這些事物也各自具有九種自性差別。如果這些事物的體性和意義並非如其本性，那麼這些名言安立又將執著於何處呢？這是不合理的。因此，執著于名言安立就像在海市蜃樓中尋找水一樣，是一種顛倒的認知。因為無論從任何角度來看，名言和安立都從未成立過，就像石女的兒子一樣。同樣，內在的執著也空性于執著者的自性。以上所說的四種能取所取之分別念，每一種都以內在的差別，以依賴於對境的執著方式，各有九種，總共三十六種。首先是趣入所取分別念。經中說：『善現，你怎麼認為？你是否如實見到如幻的心？』並以木製輪轉的譬喻，說明了對行為果的不分別。也就是說，凡夫執著人我為實有，聖者則執著為假立。這是針對是否證悟無我而說的，並非將對境作為重點，而是將有境作為重點來闡述。如果將對境作為重點，那麼無論如何執著都可以。但由於最初的所緣境是針對凡夫而說的，因此聖者是隱含的；第二句是針對聖者而說的，因此凡夫是隱含的。實際上，無論凡夫還是聖者，都不會將實有視為勝義諦中的假立。因此，以這些對上下所說的見道和修道所斷之分別念為代表，要知道必須捨棄以無量方式顯現的執著和所緣境，包括取捨、取捨、破立等分別念。並且，通過如此教導，也能瞭解俱生和遍計的自性，以及大乘和小乘的差別等等。如此瞭解之後，才能以不執著的方式趣入，這才是般若波羅蜜多的教義。第二部分分為：所取分別念和能取分別念兩種。首先是所取分別念，又分為：趣入所取分別念和返回所取分別念。首先是趣入所取分別念：無上菩提遠離因果，大乘道果的自性，包括：1. 決定成佛的如來藏是因；2. 大乘聖道是真實成就的道；3. 如實了知如幻的對境，不迷惑地緣取；4. 不順品和對治品之間，取捨無誤，從而摧毀所斷之能力。

【English Translation】 If nominal imputation could grasp phenomena as truly existent, then these phenomena would each possess nine distinct self-natures. If the essence and meaning of these phenomena were not as they truly are, then what would these nominal imputations be grasping at? This is unreasonable. Therefore, grasping at nominal imputation is like seeking water in a mirage, a reversed cognition. Because from any perspective, name and imputation have never been established, like the son of a barren woman. Similarly, inner grasping is empty of the nature of the grasper. The above-mentioned four types of conceptualization of the grasped and the grasper, each with internal distinctions, relying on the object of grasping, each has nine aspects, totaling thirty-six. First is the entering grasped conceptualization. The sutra says: 'Subhuti, what do you think? Do you truly see the mind that is like an illusion?' And with the example of a wooden wheel, it explains the non-conceptualization of the results of actions. That is, ordinary beings grasp the person as truly existent, while noble ones grasp it as imputed. This is said in relation to whether or not one has realized selflessness, not focusing on the object, but explaining it as the subject. If the object is taken as the focus, then it doesn't matter how one grasps it. But since the initial object is shown to be for ordinary beings, the noble ones are implied; the second statement is for the noble ones, so the ordinary beings are implied. In essence, neither ordinary beings nor noble ones see true existence as imputed in the ultimate truth. Therefore, represented by these conceptualizations to be abandoned on the paths of seeing and cultivation, as taught above and below, one should know that one must abandon all forms of clinging and objects of focus, including endless forms of conceptualization of acceptance and rejection, affirmation and negation. And through such teachings, one can also understand the nature of co-emergent and imputed, and the differences between the Great Vehicle and the Small Vehicle, etc. Having understood in this way, one can enter without clinging, and this is the teaching of the Prajnaparamita. The second part is divided into: grasped conceptualization and grasper conceptualization. First is the grasped conceptualization, which is further divided into: entering grasped conceptualization and returning grasped conceptualization. First is the entering grasped conceptualization: unsurpassed enlightenment is devoid of cause and effect, the nature of the Great Vehicle's path and fruit, including: 1. The Tathagatagarbha, which determines Buddhahood, is the cause; 2. The Great Vehicle's noble path is the truly accomplished path; 3. Truly knowing the object of focus as illusory, taking it without confusion; 4. Between unfavorable and antidotal factors, taking and abandoning without error, thereby destroying the power of what is to be abandoned.

ས་པ་ཐོབ་པ་དང༷་། ༥ འབྲས་བུ་ལ། རང་དོན་དུ་ཐེག་ཆེན་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་མཁྱེན་རང༷་གིས༷་རྟོགས༷་པ་དང༷་། ༦ གཞན་དོན་དུ་ཐེག་ཆེན་རིགས་ཅན་ཉན་ཐོས་སོགས་ཀྱི་ས་ལས་ཐག་བསྲིང་བར་བྱེ༷ད་པ༷་དང༷་། ༧ གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་སྤྲུལ་པ་སོགས་དེ༷་ཡི༷་བསམ་པ་དང་མཐུན་པར་དོན་བྱེད་པའི་ལ༷ས་དང་༨ བྱ༷་བའི་འབྲས༷་བུ༷་སེམས་ཅན་མྱང་འདས་ཆེན་པོར་འགོད་པ་ལ༷་འཇུག༷་པའི༷་ཕྱོགས༷་སུ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་རྟེན༷་ཅ༷ན་གྱི༷་རྣམ༷་པར་རྟོག༷་པ་དེ༷་ནི༷་རྣམ༷་པ་དགུ༷ར་འདོ༷ད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། དངོས་པོར་དམིགས་ 4-1-133a པའམ་མཚན་འཛིན་གྱིས་སྲི༷ད་པ་དང༷་སྙིང་རྗེ་དང་བྲལ་བས་ཞི༷་བར༷་ལྷུང༷་བའི༷་ཉེན་ཡོད་པའི་ཕྱིར༷་ན། ཐེག་ཆེན་ལས་ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཉན་རང་རྟོགས༷་པ༷་དམན༷་པ༷་ཉི༷ད་དང༷་ནི༷། སྲིད་ཞིར་ལྷུང་བ་ལས་འཛིན་པའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་བཤེས་གཉེན་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པ་སྟེ་ཕྱི་ནང་གི་ཡོངས༷་སུ༷་འཛིན༷་པ༷་མེ༷ད་པ༷་དང༷་། སྒྲིབ་གཉིས་མཐའ་དག་གི་གཉེན་པོ་མིན་པས་ལམ༷་གྱི༷་རྣམ༷་པ༷་མ༷་ཚང༷་བ་དང༷་། སྲིད་མཐའི་ཚེ་ཡང་སངས་རྒྱས་སོགས་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ལ་ལྟོས་དགོས་པས་དབང་པོ་དམན་པ་གཞན༷་གྱི༷་རྐྱེན༷་གྱིས༷་འགྲོ༷་བ༷་དང༷་། ཐབས་དམན་པས་ཆེད༷་དུ༷་བྱ༷་བ༷་སྤང་རྟོགས་སེམས་ཏེ་ཆེན་པོ་གསུམ་ལས་ལོག༷་པ༷་དང༷་། འབྲས་བུ་ཉི༷་ཚེ༷་བ༷་སྤང་བྱ་ཕྱོགས་རེ་ཙམ་སྤོང་བ་དང༷་། འབྲས་བུ་སྣ༷་ཚོགས༷་ཉི༷དརྒྱུན་ཞུགས་ནས་དགྲ་བཅོམ་པར་གྱི་རྟོགས་པ་ལ་བཤད་ཀྱང་འདིར་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་ཀྱང་དབང་པོ་རྣོ་རྟུལ་གྱིས་རྟོགས་པ་ཐ་དད་སྣ་ཚོགས་པ་སྟེ། སྤང་བ་ཉི་ཚེ་དང་རྟོགས་པ་སྣ་ཚོགས་ཡིན་ཀྱང་། སྣ་ཚོགས་ཡིན་ལུགས་སྤང་བ་ཟད་པའི་ཆ་ནས་རྟོགས་རིགས་མི་འདྲ་བ་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་མེད་ཀྱི་རྣམ་པར་མིན་པ་ལས་སོ་སྙམ། རྣམ་མཁྱེན་ནམ་གཞན་དོན་དུའམ་ཐེག་ཆེན་ལ་གན༷ས་ 4-1-133b པ་དང༷་འཇུག༷་པ་ལ༷་རྨོངས༷་པ༷་དང༷་། འདི་ལ་མ་རིག་བག་ཉལ་མ་སྤངས་པས་གནས་འཇུག་ལ་རྨོངས་གསུངས། དེ་ལྟ་ན་སྤྱོད་ལམ་ཙམ་ལ་འདྲ་མོད་སྙམ། རང་ལམ་གྱི་མྱང་འདས་ཀྱི་རྗེས༷་ལ༷་ད་དུང་རྣམ་མཁྱེན་དུ་འགྲོ༷་དགོས་པ་ཡིན་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་རྣམ༷ས་ལ༷་ལྡོག་བྱར་ཞེན་པའི་རྣམ༷་རྟོག༷་དགུ༷་ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་དེ་འདི༷་རྣམས་དཔེ་དང་བཅས་ཏེ་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་དཔེ་རྣམས་རྣམ་རྟོག་གི་གཉེན་པོ་ཤེར་ཕྱིན་ཀྱི་དཔེར་གསུངས་པས་ལྡོག་ཕྱོགས་སྤང་བྱ་ཤུགས་ལ་འཕང་བའོ། །དེ་དག་ཀྱང་སྔ་མ་ལྔ་ལམ་དང་ཕྱི་མ་བཞི་འབྲས་བུ་དམན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཤིང་། ལྡོག༷་པའི༷་ཕྱོགས༷་ཐེག་དམན་གྱི༷་རྟེན༷་ཅ༷ན་ཏེ༷། ལྡོག་ཡུལ་དགུ་པོ་དེ་ཉན༷་ཐོས༷་ལ༷་སོ༷གས་པའི་ཡི༷ད་ལ༷ས་འབྱུང་བ་དམན་པའི་ལམ་འབྲས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཇུག་ལྡོག་གི་ཡུལ་གང་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོས་ན་མ་དམིགས་པས་འཇ

【現代漢語翻譯】 ༥ 獲得地（bhūmi）位。 ༦ 在果位方面：爲了自身，通過現證自性的遍智（sarvākārajñatā），證悟大乘道之果； ༧ 爲了他人，使大乘種姓的聲聞等遠離其地； ༨ 以調伏所化眾生的化身等，行與其意願相符之事的事業；以及 ༩ 將眾生安置於大涅槃之果，執持于趨入此等方向之有境之分別念，即是九種分別念。第二種是：由於緣於事物或執著相狀，有墮入有寂（saṃsāra-nirvāṇa）之險，且與悲心相離，因此，與大乘相違之聲聞、獨覺之劣等分別念，以及執著于墮入有寂，缺乏大乘善知識和善巧方便，即內外皆不執持，且非斷除二障（āvaraṇadvaya）之對治，故不具足道之相，即使在有邊際的輪迴中，也需依賴佛等其他教導，故為根器低劣，需仰賴他緣，且因方便低劣，故與廣大發心、廣大行、廣大智慧這三大事相違背，果位方面，僅能斷除部分所斷，果位種類雖多，如從預流果到阿羅漢果的證悟，但此處指即使獲得阿羅漢果，也會因根器利鈍而導致證悟各不相同，種類繁多。雖然斷除有限，證悟種類繁多，但種類繁多的方式是從斷除煩惱的角度而言，證悟的種類不同，並非所有都是無戲論之相。對於遍智或利他，或安住、趨入大乘感到迷惑，因未斷除無明習氣，故說對安住、趨入感到迷惑。如此看來，或許僅在行為上相似。對於自道的涅槃之後，還需要趨入遍智等觀點，執著于這些相違之事的九種分別念之自性，這些都以譬喻說明，經中以這些譬喻說明作為分別念之對治的般若波羅蜜多之譬喻，因此相違的所斷自然顯現。其中，前五者是就道而言，后四者是就果位低劣而言。相違之方向，即小乘之有境，這九種相違之境，是聲聞等從意樂產生的低劣道果。如是，無論趨入或相違之境，皆未于如實之性中顯現，故為分別念。

【English Translation】 5. Obtaining the bhūmi (ground). 6. In terms of the result: For oneself, through realizing the omniscient (sarvākārajñatā) of the Mahāyāna path, realizing one's own nature; 7. For others, distancing those of the Mahāyāna lineage, such as Śrāvakas, from their ground; 8. With emanations that tame those to be tamed, performing activities that accord with their intentions; and 9. Establishing sentient beings in the great nirvāṇa result, holding onto the aspect of entering into these directions, is the nine types of conceptualization. The second is: Because of focusing on objects or clinging to characteristics, there is a danger of falling into saṃsāra-nirvāṇa, and being separated from compassion, Therefore, the inferior conceptualizations of Śrāvakas and Pratyekabuddhas, which are contrary to Mahāyāna, and clinging to falling into saṃsāra-nirvāṇa, lacking Mahāyāna spiritual friends and skillful means, that is, not holding onto anything internally or externally, And not being an antidote to the two obscurations (āvaraṇadvaya), therefore not possessing the aspects of the path, Even in saṃsāra with an end, one must rely on the teachings of Buddhas and others, therefore being of inferior faculties, relying on other conditions, And because of inferior means, being contrary to the three great things: vast bodhicitta, vast activity, and vast wisdom, In terms of the result, only eliminating some of what is to be abandoned, Although there are many kinds of results, such as the realization from Stream-enterer to Arhat, here it refers to the fact that even if one attains Arhatship, the realization will be different and varied due to the sharpness or dullness of the faculties. Although the abandonment is limited and the realizations are varied, the way in which they are varied is from the perspective of the exhaustion of afflictions, the types of realization are different, and not all are in the aspect of non-proliferation. Being confused about omniscience or benefiting others, or abiding in and entering the Mahāyāna, Because the habitual imprints of ignorance have not been abandoned, it is said that one is confused about abiding and entering. In that case, it seems that it is only similar in conduct. Regarding the view that after the nirvāṇa of one's own path, one still needs to enter omniscience, clinging to these contradictory things is the nature of the nine types of conceptualization. These are all explained with metaphors. The sūtras explain these metaphors as metaphors for prajñāpāramitā, which is the antidote to conceptualizations, therefore the objects to be abandoned that are contradictory naturally appear. Among them, the first five are in terms of the path, and the latter four are in terms of the inferiority of the result. The direction of contradiction is the object of the Hīnayāna, these nine contradictory objects are the inferior path and result arising from the intention of Śrāvakas and others. Thus, whether it is the object of entering or contradicting, it does not appear in the nature of suchness, therefore it is conceptualization.

ུག་ལྡོག་གམ་ཉེ་རིང་བླང་དོར་གྱི་ཤེས་རབ་གཉིས་འཛིན་ཅན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་འཚོལ་བར་མི་བྱེད་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་ཡུམ་ཤེར་ཕྱིན་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འཇུག་ཡུལ་ལ་ཉེ་བ་དང་། ལྡོག་ཡུལ་ལ་རིང་བའི་འདུ་ཤེས་སོགས་མཚན་མའི་དམིགས་པ་ 4-1-134a ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ལ་སྤྱོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་འཛིན་རྟོག་ལ། རྫས་འཛིན་དང་། བཏགས་འཛིན་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། འདི་ལ་རྒྱུ་ཞེན་མེད་ཀྱི་ལམ་ལས་ཉམས་པ་དང་འབྲས་བུ་རྣམ༷་མཁྱེན་མི་ཐོབ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། སྤྱོད་པ། ཤེས་བྱ། སྤང་གཉེན་གསུམ། སྤྱོད་པ་ལ། ངོ་བོ་ནི་ཡོན་ཏན་འཛི༷ན་པ༷་དང༷་ནི༷་སྐྱོན་འདོར༷་བ༷་ཡི་གང་ཟག་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་དང༷་། ༡ དེའི་རྒྱུ་ནི། གནས་ལུགས་ཡང་དག་པ་ལྟར་མིན་པའི་དོན་ཡི༷ད་ལ༷་བྱེ༷ད་པ་པོར་དང༷་། ༢ ཉེས་དམིགས་ནི། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁ༷མས་རྣམ༷ས་ནི༷་སྟེ་ཁམས་གསུམ༷་པོ༷་དག༷་དང༷་ཉེར༷་འབྲེལ༷་༣ ཞེས་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་པོ་ཡོད་ཡོད་པོར་བདེན་པར་ཞེན་པ་དང༷་གསུམ། ཤེས་བྱ་ལ། དངོས་པོར་ནི། གཟུགས་སོགས་ལ་བདེན་པར་ཞེན་ནས་གན༷ས་པ་༤ པོར་དང༷་། རྒྱུན་དུ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་བདེན་མེད་ལ་མངོ༷ན་པར༷་ཞེན༷་པ༷་པོར་དང༷་། ༥ ཐ་སྙད་དུ་ནི། ཆོས༷་རྣམས་ཀྱི༷་དངོས༷་པོ༷་བཏགས༷་༦པ༷་ཙམ་དུ་རྟོག་པ་པོ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་དང༷་གསུམ། སྤང་གཉེན་ལ། སྤང་བྱ་ནི། ཕྱིན་དྲུག་ལ་སྤང་བླང་བདེན་ཞེན་གྱིས་ཆགས༷་༧ པ༷་པོ་དང༷་ནི། གཉེན་པོ་ནི། མཚན་འཛིན་ 4-1-134b གྱི་གཉེན༷་༨ པོ༷་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་བདེན་པར་ཞེན་པ་དང༷་གཉིས་ཏེ་བརྒྱད་དོ། ། འབྲས་བུ་རྣམ་མཁྱེན་མི་ཐོབ་པ་ནི། ཤེར་ཕྱིན་དང་བྲལ་བས་སྦྱིན་སོགས་ཀྱིས་ཇི༷་ལྟར༷་འདོ༷ད་པ་བཞིན༷་དུ་རྣམ་མཁྱེན་དུ་འགྲོ༷་བ་ཉ༷མས་པའི་གང་༩ ཟག་ལ༷་བདེན་པར་ཞེན་པ་བཅས་དགུ་པོ་ནི་འཛིན༷་པ༷་དང༷་པོར༷་ཞེས་རྫས་འཛིན་གྱི་རྟོག་པར་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །གཉིས་པ་ནི། ཆེད༷་དུ་བྱ་བ་ཆེན་པོ་གསུམ་བཞིན༷་དུ་ངེས་པར༷་མི༷་འབྱུང༷་བའམ་འབྲས་བུ་འདོད་པ་བཞིན་མི་ཐོབ་པའི་གང་ཟག་ལ་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་འཛིན་པ་དང་། ༡ དེ་བཞིན་སྦྱར་ཏེ། ལམ༷་ཡང་དག་ཐེག་ཆེན་ལ༷་ལམ༷་ཡང་དག་མིན༷་ནོ་ཞེས་ངེས༷་པར་འཛིན༷་པ་པོ་དང༷་། ༢ ཤེས་བྱའི་ཁོངས་སུ་རྒྱུ་འགག༷་པ་དང༷་བཅས༷་པའི༷་འབྲས་བུ་སྐྱེ༷་བ༷་༣ ཀུན་རྫོབ་ལ་དོན་དམ་པར་ཞེན་པའི་གང་ཟག་ལ་དང༷་། ལམ་གྱི་དངོས༷་པོ༷་ཐེག་ཆེན་གྱི་རྒྱུན་བར་མ་ཆད་དུ་ལྡན༷་པ་དང༷་མི༷་ལྡན༷་པ་༤ ལ་ཞེན་པ་ལ་སྐྱེས་བུར་བཏགས་པ་ལ་དང༷་། གཟུགས་སོགས་ལ་བདེན་ཞེན་གྱིས་གན༷ས་པ་ལ་དང༷་། ༥ སེམས་བསྐྱེད་སོགས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས༷་ནི༷་འཇིག༷་པ༷་༦ ལ་སྐྱེས་བུར་དང༷་། སྟོ

【現代漢語翻譯】那些以取捨、親疏、揚棄之見執著於二元對立的智慧，不應以此尋求菩提，而應以萬法皆無二、平等大性的方式修持般若波羅蜜多。如此，菩薩們便能趨近應趨之境，遠離應離之境，並修持息滅一切名相之執。第二，關於執著分別：分為實執和假立執。首先是實執，這會導致喪失趨向解脫之道和無法獲得遍知佛果兩種結果。第一種結果又分為：行持、所知、斷證三方面。行持方面：本體是對具有功德者執為真實，對捨棄過失者執為真實。1、其原因是：對非如實之義作意。2、過患是：因此，三界眾生執著于輪迴受生。3、所知方面：對色等法執為實有。4、恒常方面：對以一切法為對境的無自性執為實有。5、名言方面：對諸法唯是假立之本體執為實有。6、斷證方面：對以六度為所斷所取而生貪執。7、對治是：對以名相執著的對治為真實而耽著。8、以上共八種。無法獲得遍知佛果是：由於遠離般若波羅蜜多，以佈施等行持不能如願成就遍知佛果。9、對如是之人執為真實。以上九種是執著之相，應知此為實執之分別。第二是假立執：對於不能如三大事業般決定成就，或不能如願獲得果位之人，執著為僅是假立的受用者。1、如是類推，對於將正道大乘執為非正道之人。2、在所知範疇內，對於具有因滅果生之人。3、對於以世俗諦為勝義諦之人。對於具有或不具有大乘傳承之人。4、對於執著色等法為實有之人。5、對於以發心等摧毀聲聞種性之人。6、

【English Translation】 Those who seek enlightenment with a dualistic wisdom that clings to opposites, such as acceptance and rejection, nearness and distance, should not do so. Instead, they should practice the Prajnaparamita (Perfection of Wisdom) with the understanding that all phenomena are non-dual and of a great equality. In this way, Bodhisattvas (enlightenment beings) can approach what should be approached, distance themselves from what should be distanced, and practice the pacification of all conceptual fixations. Secondly, regarding clinging to concepts: there are two types: clinging to substance and clinging to imputation. The first is clinging to substance, which leads to two results: losing the path to liberation and failing to attain the omniscient Buddhahood. The first result is further divided into three aspects: conduct, object of knowledge, and abandonment and realization. In terms of conduct: its essence is clinging to the truth of those who possess virtues and clinging to the truth of those who abandon faults. 1. The cause of this is: focusing on meanings that are not in accordance with reality. 2. The fault is: because of this, beings in the three realms cling to the cycle of rebirth. 3. In terms of the object of knowledge: clinging to forms and other phenomena as truly existent. 4. In terms of permanence: clinging to the non-inherent existence of all phenomena as truly existent. 5. In terms of conventional truth: clinging to the idea that the nature of all phenomena is merely imputed. 6. In terms of abandonment and realization: clinging to the six perfections with attachment, viewing them as something to be accepted or rejected. 7. The antidote is: clinging to the antidote to conceptual fixation as truly existent. 8. These are the eight types. Failing to attain the omniscient Buddhahood means: because of being separated from the Prajnaparamita, one's practice of generosity and other virtues does not lead to the attainment of omniscient Buddhahood as desired. 9. Clinging to such a person as truly existent. These nine are the aspects of clinging, and this should be understood as the conceptualization of clinging to substance. The second is clinging to imputation: clinging to someone who cannot accomplish great deeds as surely as the three great activities, or who cannot attain the desired result, as merely an imputed enjoyer. 1. Similarly, clinging to someone who considers the correct path of the Great Vehicle as not the correct path. 2. Within the scope of the object of knowledge, clinging to someone who has the result of arising from the cessation of causes. 3. Clinging to someone who considers conventional truth as ultimate truth. Clinging to someone who has or does not have the unbroken lineage of the Great Vehicle. 4. Clinging to someone who clings to forms and other phenomena as truly existent. 5. Clinging to someone who destroys the lineage of the Hearers (Shravakas) through the generation of Bodhicitta (mind of enlightenment) and other practices. 6.

ང་པ་ཙམ་གྱི་ཆོག་པར་བཟུང་ནས་སངས་རྒྱས་སམ་ཐེག་ཆེན་དོན༷་དུ༷་གཉེར༷་༧ བ་མེད་པ་ལ་དང༷་། 4-1-135a རྒྱུ༷་ཤེར་ཕྱིན་མེ༷ད་པ་ལས་སམ་བསྟན་པ་དང་སྒོམ་པ་སོགས་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་དང༷་། རྒྱུ་མེད་སྐབས་འདིར་རྒྱ་མཚོ་འཛམ་གླིང་གི་རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་དཔེས་ཤེར་ཕྱིན་འཕགས་ཀུན་གྱི་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གསུངས། ལམ་གྱི་འགལ་རྐྱེན་ཕྱིར༷་རྒོལ༷་བ༷་ནི་བདུད་སོགས་དམི༷གས་པ༷་སྟེ་ཡོད་པར་ཞེན་པའི་གང་ཟག་ལ༷་བཏགས་པ་ཙམ་གྱིས་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་འཛིན༷་པའི༷་རྣམ༷་པར་རྟོག༷་པ་སྟེ་འདི་དགུ་པོ་སྔ་མ་རྫས་འཛིན་ལས་གཞན༷་བཏགས་པར་འཛིན་པ་ཡི༷ན་ནོ༷། །དེ་ལྟར་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་སྐྱེས་བུ་རྫས་བཏགས་ཀྱི་མངོན་ཞེན་སྤང་ཚུལ་ཡང་བྱ་བའི་ལས་སམ་ཡུལ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། བྱ་བའི་འབྲས་བུ་རྣམས་ལ་མི་རྟོག་པ་སྒྱུ་མ་སོགས་ཀྱི་དཔེས་བསྟན་པ་བཞིན། གཟུང་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་ཞི་བའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་པ་ན། ཡུལ་གང་ལའང་ཡུལ་འདི་ལ་བདག་གིས་ལོངས་སྤྱོད་དོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་བཞིན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྲིན་ལས་ཀྱིས་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་མ་གྱུར་པའི་འཕགས་པ་གཞན་གྱིས་བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་བདག་གིས་ཡུལ་ལ་ 4-1-135b ལོངས་སྤྱོད་པར་འཛིན་ཞིང་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་ལ། སོ་སྐྱེ་རྣམས་ཀྱིས་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་བདག་དེས་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འཛིན་ཞིང་བདེན་ཞེན་གྱིས་འཇུག་ལྡོག་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པ་སྤངས་ནས་མི་རྟོག་པ་ལ་གནས་པར་བྱའོ། ། 對治見道 གཉིས་པ་གཉེན་པོ་ལ། རྒྱུ་འབྲས་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ལས། དང་པོ་རྒྱུ་ནི། བྱང་ཆུབ་གཞན་ལ་སྟོན་པའི་མདོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤེར་ཕྱིན་འདི་ནི་ཟབ་པ་སྟེ་བྱང་སེམས་དེ་དག་གི་དཀའ་བ་བགྱིད་པ་ལགས་སོ་སོགས་མཐོང་ལམ་ཐོབ་པའི་དགེ་སློང་དྲུག་སྟོང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ཡོངས་གཏོད་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་ཤེར་ཕྱིན་གཏད་པས་དང་། བསོད་ནམས་མང་པོ་དཔེས་བསྟན་པ་བཞིན། བྱང༷་ཆུབ༷་ནི་མཐར་ཐུག་གི་བྱང་ཆུབ་དང་། ལམ་ནི་འཆད་འགྱུར་ཟད་དང་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་དེ་ཡིན་པས་དེ་ལ༷་གཞན༷་འགོད་པའི་ཕྱིར་ལམ༷་སྟོན༷་པ༷་དང༷་སྒོམ་དུ་བཅུག་པ་དག་གོ། རྟོགས་པ་དེ༷་ཡི༷་རྒྱུ༷་ནི༷་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཞན་ལ་ཡོངས༷་སུ་གཏོད༷་པ་སྟེ་སྟེར་བ་དང༷་། མཐོང་ལམ་དེ༷་ཐོབ༷་པར་བར༷་ཆ༷ད་མེ༷ད་པའི༷་རྒྱུ༷་ཆོས་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པ་སྟེ། མདོར་ན་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་གཞན་ 4-1-136a རྒྱུད་ལ་རྟོགས་པ་དང་ལུང་གི་ཆོས་སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་། མཉམ་བཞག་ཏུ་རང་གི་ཤེར་ཕྱིན་སྒོམ་པ་དང་གསུམ་པོ་དེ་མཐོང་ལམ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་རེ་རེར་ཡང་བསོ༷ད་ནམས༷་མང༷་པོ༷་ཚད་མེད་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དོ༷་སྟེ་

【現代漢語翻譯】僅僅滿足於此，而不去追求成佛或大乘的意義。對於那些沒有般若波羅蜜多，或者沒有教法和禪修等的眾生。在此無因的情況下，以海洋是世間一切珍寶之因的比喻，說明般若波羅蜜多是諸佛菩薩證悟之因。那些阻礙修行道路的人，比如魔等，執著于實有的人，僅僅是假立一個施用者的名號，就認為其是享受者，這是一種分別念。這九種情況，前一種是執著于實有，后一種是執著于假立。因此，要捨棄對於享受者的實有和假立的執著，就像通過行為、對像、作者和行為的結果等，以幻象等比喻所顯示的那樣。當能所二取的戲論寂滅的無分別智慧完全成熟時，對於任何對象，都不會產生『我正在享受這個』的分別念，而是以任運自成的利他事業進行取捨。如果沒有達到這種境界，其他的聖者會執著于假立的『我』在享受對象，並進行取捨。而凡夫則會執著于實有的『我』在享受對象，並以實執進行取捨。因此，要捨棄分別念，安住于無分別之中。對治見道第二，關於對治，分為因、果、自性三種。首先是因：向他人宣說菩提之道的經典。《薄伽梵母般若波羅蜜多經》中說：『這是甚深的，是菩薩們所難行的。』等等，六千比丘獲得見道后，得到成佛的授記。以及將此因完全託付給阿難陀，並以許多福德作為比喻。菩提（藏文：བྱང༷་ཆུབ༷་，梵文天城體：，梵文羅馬擬音：，漢語字面意思：菩提）是究竟的菩提，道是即將講解的證悟滅盡和不生的智慧，因此，爲了引導他人，要展示道路並引導他們禪修。證悟的因是將般若波羅蜜多完全託付給他人，獲得見道無障礙的因是安住於法性之中。總之，后得位中，使他人的相續中生起證悟和教法的顯現，以及在入定中，自己修持般若波羅蜜多，這三者是獲得見道的因。而每一個都具有無量無邊的福德（藏文：བསོ༷ད་ནམས༷་མང༷་པོ༷་，梵文天城體：，梵文羅馬擬音：，漢語字面意思：福德眾多）的特徵。

【English Translation】 Merely being content with that, without striving for Buddhahood or the meaning of the Mahayana. For those beings who do not have Prajnaparamita, or do not have teachings and meditation, etc. In this case of no cause, the example of the ocean being the cause of all the jewels of the world is used to illustrate that Prajnaparamita is the cause of the realization of all the Buddhas and Bodhisattvas. Those who obstruct the path of practice, such as demons, etc., those who are attached to existence, merely by nominally establishing the name of an enjoyer, they consider it to be an enjoyer, which is a form of conceptual thought. These nine situations, the former is attachment to substance, the latter is attachment to imputation. Therefore, one should abandon the attachment to the reality and imputation of the enjoyer, just as it is shown through examples such as illusion, etc., through actions, objects, agents, and the results of actions. When the non-conceptual wisdom that pacifies the proliferation of the apprehended and the apprehender is fully matured, there is no conceptual thought of 'I am enjoying this' for any object, but taking and abandoning are done through spontaneously accomplished activities. If this state has not been reached, other noble ones will grasp at the imputed 'I' as enjoying the object and engage in taking and abandoning. Ordinary beings will grasp at the real 'I' as enjoying the object and engage in taking and abandoning with attachment to reality. Therefore, one should abandon conceptual thought and abide in non-conceptuality. Antidote to the Path of Seeing Second, regarding the antidote, it is divided into three: cause, result, and nature. First, the cause: the sutras that show the path to enlightenment to others. The Blessed Mother Prajnaparamita Sutra says: 'This is profound, it is difficult for Bodhisattvas to practice.' etc., six thousand monks received the prediction of Buddhahood after obtaining the Path of Seeing. And entrusting this cause completely to Ananda, and using many merits as examples. Bodhi (Tibetan: བྱང༷་ཆུབ༷་, Sanskrit Devanagari: , Sanskrit Romanization: , Chinese literal meaning: enlightenment) is the ultimate Bodhi, the path is the wisdom of cessation and non-arising that will be explained, therefore, in order to guide others, one must show the path and guide them to meditate. The cause of realization is to completely entrust Prajnaparamita to others, the cause of obtaining the Path of Seeing without obstruction is to abide in the nature of reality. In short, in the post-meditation state, causing the arising of realization and the appearance of teachings in the mindstream of others, and in the meditative state, practicing Prajnaparamita oneself, these three are the cause of obtaining the Path of Seeing. And each of them has the characteristic of immeasurable and boundless merit (Tibetan: བསོ༷ད་ནམས༷་མང༷་པོ༷་, Sanskrit Devanagari: , Sanskrit Romanization: , Chinese literal meaning: many merits).

དམ་པས་བསྔགས་པ་དང་བདུད་ཀྱིས་མི་ཚུགས་པ་སོགས་སོ། །འདིར་འགྲེལ་བ་གྲགས་ཆ་ལས། བྱང་ཆུབ་གཞན་ལ་སྟོན་པ་དང་། །ཞེས་རྫོགས་བྱང་གཞན་ལ་སྟོན་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ཤེར་ཕྱིན་གཏོད་པར་གསུངས། འདི་གཉིས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ལྡོག་ཆས་ཕྱེ་བ་འདྲ་སྟེ་མཐར་འབྲས་བྱང་ཆུབ་ལ་དམིགས་ནས་དེ་ཡོངས་སུ་འཛིན་དུ་གཞུག་པའི་ལམ་སྟོན་པ་དང་། དེའི་ལམ་འདི་ཞེས་ཤེར་ཕྱིན་སྟོན་པ་འདྲའོ་སྙམ། འདི་སྐབས་ལམ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་མཛད་པ་དེའོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། དོན་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆེན་བསྟན་པ། རྟོག་པས་བཏགས་པའི་བྱང་ཆེན་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་སྒྲིབ་གཉིས་ཀྱི་དྲི༷་མ༷་ཡེ་ནས་ཟ༷ད་པ་དང༷་། སླར་མི༷་སྐྱེ༷་བའི༷་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ཤེས་པའི་ཡེ༷་ཤེས༷་དེ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལ་བྱང༷་ཆུབ༷་ཆེན་པོ་ཅེས༷་བརྗོ༷ད་དེ༷། བརྟགས་ན་དྲི་མ་གདོད་ 4-1-136b ནས་ཟ༷ད་པ་མེ༷ད་ཅིང་སྐྱེ༷་བ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་དེ༷་དག༷་གོ༷་རིམ༷་བཞིན༷་དུ༷་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ༷། །དེ་ཡང་མདོ་ལས། ཡུམ་ཤེར་ཕྱིན་ཟད་པར་འདོད་པ་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་ཟད་པར་བྱ་བར་སེམས་སུ་ཟད་དེ་སོགས་དང་། ཆོས་དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་ན་དེ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་སོགས་གསུངས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདེན་གསུང་གི་ལྗགས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། དངོས་པོར་སྨྲ་བའི་ལུགས་དགག་སྟོང་པར་སྨྲ་བའི་ལུགས་བཞག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཁྱབ་བྱེད་མ་དམིགས་པ་དང་། ཁས་བླང་ནང་འགལ་གྱིས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། གདོད་ནས་དག་པའི་ཆོས་ཉིད་གནས་ལུགས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། དགག་བྱ་གང་ཡང་དགག་མི་དགོས་པའམ་འགོག༷་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་རང༷་བཞིན༷་དུ་གནས་པ་ལ༷། མཐོང༷་བ་ཞེས༷་བྱ༷་བའི༷་ལམ༷་གྱིས༷་ནི༷་སྤང་བྱ༷་རྣམ༷་པར༷་རྟོག༷་པ་ཡི་རིགས་སྔར་ཡོད་ཅི༷་ཞིག༷་ཟ༷ད་ཅིང་། སྐྱེ༷་མེ༷ད་ཀྱི་རྣམ༷་པ༷་སྔར་མེད་ཅི༷་ཞིག༷་འཐོབ༷་སྟེ་ཐོབ་ཏུ་མེད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ལུགས་སམ་གཤིས་ལ་དྲི་མ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་བློས་ 4-1-137a དེ་མཐོང་དུ་རུང་གི་གལ་ཏེ་དྲི་མ་དང་བཅས་པ་ཞིག་ན། དེ་དྲི་མ་མེད་པར་མཐོང་དུ་མི་རུང་སྟེ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་དྲི་མ་ཅན་ཡིན་ཀྱང་། བློས་དྲི་མ་མེད་པར་མཐོང་ན་ནི་དྲི་མ་མེད་པར་མཐོང་བའི་བློ་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཞུགས་པའི་ལོག་ཤེས་སུ་འགྱུར་བས་དེས་རང་རྒྱུད་ལྡན་གྱི་གང་ཟག་དེ་དག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། དྲི་མ་ཅན་དུ་མཐོང་བའི་བློ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གཞན་དངོས་སྨྲ་བས་དྲི་མ་སྔར་ཡོད་ཟད་པ་དང་། ཕྱིས་མི་སྐྱེ་བ་ལ་ཟད་མི་སྐྱེ་ཞེས་འདོད་

【現代漢語翻譯】例如，聖者所讚歎和惡魔無法摧毀的（功德）。此處，在著名的註釋中說：『向他人展示菩提，』意為向他人展示圓滿菩提，並指出其原因是般若波羅蜜多。這兩者似乎區分了因果的側重點，最終都指向菩提這一結果，並引導人們完全接受它。這就像指出道路，即般若波羅蜜多。我認為，此時的道路是指被預言為菩提。接下來分兩部分：展示安住于意義中的大菩提，駁斥由概念構築的大菩提。首先，法界自性的本質，從一開始就沒有兩種遮障的垢染，並且是永不產生的特性，因此，瞭解它的智慧被稱為『大菩提』。如果進行考察，就會發現垢染從一開始就不存在，也沒有產生。因此，應該按照順序理解為無盡無生之智慧。正如經中所說：『認為般若波羅蜜多是窮盡的，這就像認為可以窮盡虛空一樣。』以及『如果這些法沒有生起，又怎麼會有窮盡呢？』等等。爲了使人確信，這就像佛陀用真誠的語言所作的承諾一樣。接下來分兩部分：駁斥主張事物存在的觀點，確立主張空性的觀點。首先分兩部分：沒有找到普遍適用的依據，以及通過承認中的內在矛盾進行駁斥。首先，如果從一開始就清凈的法性，即實相的角度來看，不需要駁斥任何應該駁斥的東西，或者說是安住于無有阻礙的自性中。所謂的『見道』，又有什麼先前存在的需要斷除的分別念種類會窮盡呢？又有什麼先前不存在的無生之相可以獲得呢？這是不可能獲得的。其原因在於，如果諸法的實相或本性是無垢的，那麼不顛倒的智慧才能見到它。如果它是有垢的，那麼就無法見到它的無垢狀態，因為事物的本性就是如此。如果事物的本性是有垢的，但智慧卻能見到它的無垢狀態，那麼見到無垢狀態的智慧就變成了與事物真實情況相違背的邪見，因此它也不會使擁有這種智慧的人變得清凈。而見到有垢狀態的智慧才是正確的智慧。因此，其他主張事物存在的人認為，先前存在的垢染已經窮盡，並且未來不會產生，這就是所謂的『窮盡和不生』。

【English Translation】 For example, (merits) praised by the noble ones and indestructible by demons. Here, in the famous commentary, it says: 'To show Bodhi to others,' meaning to show perfect Bodhi to others, and it is said that its cause is Prajnaparamita. These two seem to distinguish the emphasis of cause and effect, ultimately pointing to the result of Bodhi, and guiding people to fully accept it. This is like pointing out the path, which is Prajnaparamita. I think that the path at this time refers to being prophesied as Bodhi. Next, there are two parts: showing the great Bodhi that abides in meaning, and refuting the great Bodhi constructed by concepts. First, the essence of the nature of Dharmadhatu, from the beginning, has no stains of the two obscurations, and is the characteristic of never arising. Therefore, the wisdom that knows it is called 'Great Bodhi.' If examined, it will be found that stains do not exist from the beginning, and there is no arising. Therefore, it should be understood in order as the wisdom of exhaustion and non-arising. As the sutra says: 'To think that Prajnaparamita is exhausted is like thinking that the sky can be exhausted.' And 'If these dharmas do not arise, how can there be exhaustion?' etc. To make people believe, this is like the promise made by the Buddha with sincere words. Next, there are two parts: refuting the view that asserts the existence of things, and establishing the view that asserts emptiness. First, there are two parts: not finding a universally applicable basis, and refuting through internal contradictions in the admission. First, if from the perspective of the nature of Dharma, which is pure from the beginning, that is, reality, there is no need to refute anything that should be refuted, or it abides in the nature of being unobstructed. The so-called 'path of seeing,' what kind of previously existing discriminating thoughts that need to be eliminated will be exhausted? And what kind of previously non-existent aspect of non-arising can be obtained? It is impossible to obtain. The reason is that if the reality or nature of dharmas is immaculate, then non-inverted wisdom can see it. If it is stained, then it is impossible to see its immaculate state, because the nature of things is like this. If the nature of things is stained, but wisdom can see its immaculate state, then the wisdom that sees the immaculate state becomes a perverse view that goes against the true situation of things, so it will not purify the person who possesses this wisdom. And the wisdom that sees the stained state is the correct wisdom. Therefore, other people who assert the existence of things believe that the previously existing stains have been exhausted, and that they will not arise in the future, which is called 'exhaustion and non-arising.'

ཀྱང་དྲི་མ་སྔར་བདེན་པར་ཡོད་པ་ཞིག་ན་འགོག་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པས་དེ་དག་གི་ལུང་རིགས་དང་འགལ་ལོ། །གཉིས་པ་ནི།གཞན༷་གྱི༷་སྟེ་དངོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་ནང་ངམ་སྤང་གཉེན་གྱི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་ཐམས་ཅད་ཀྱང༷་དོན་དམ་པར་ཡོ༷ད་ལ༷། ཤེས༷་བྱ༷་ཐམས་ཅད་ལ༷་ཡང༷་སྟོན༷་པ༷་ཡི༷་སྟེ་སངས་རྒྱས་ནི་སྒྲིབ༷་པ༷་ཟ༷ད་དོ་ཞེས་པར༷་བརྗོ༷ད་པ༷་སྟེ་ཤེས་སྒྲིབ་སྤངས་པར་འདོད་པ་གང༷་ཡིན་པ་དེ༷་ལ༷་རྗེ་བཙུན་བྱམས་པ་ཁོ༷་བོ༷ས་མཚར༷་དུ༷་བརྩིས༷་པ་སྟེ་ཁས་བླང་ནང་འགལ་དུ་མཐོང་སྟེ། སྤང་བྱ་རང་བཞིན་ 4-1-137b གྱིས་ཡོད་པ་ལ་ཟད་པར་བྱར་མི་རུང་བས། ཆོས་ཡོད་པར་འདོད་པ་དང་། སྟོན་པས་ཤེས་སྒྲིབ་ཟད་པར་འདོད་པ་འགལ་བས་སོ། །དོན་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་གྲུབ་པ་ཞིག་ན་དེ་འཁོར་གསུམ་དུ་མ་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་སྒྲིབ་ཅི་ལྟར་འཛད་པར་བྱ་ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་སྟོང་པར་སྨྲ་བའི་ལུགས་བཞག་པ་ནི། དངོས་པོའི་གཤིས་སམ་རང་བཞིན་འདི༷་ལ༷་སྒྲིབ་པ་གཉིས་པོ་སྔར་ཡོད་བསལ༷་བར་བྱ༷་བ་ཅི༷་ཡང༷་མེ༷ད་ལ་སྟོང་པ་སོགས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་སྔར་མེད་གསར་དུ་བཞག༷་པར༷་བྱ༷་བ༷་ཅུང༷་ཟ༷ད་ཀྱང་མེ༷ད་དེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བྱར་མེད་པ་ལ་བསལ་བཞག་གིས་བཅོས་སུ་མི་བཏུབ་པས་སོ། །དེས་ན་སྒྲོ་སྐུར་དང་བྲལ་བའི་ཡང༷་དག༷་པའི་གནས་ལུགས་སམ་ཆོས་ཉི༷ད་མཉམ་པ་ཆེན་པོ་བསལ་བཞག་མེད་པའི་དོན་ལ༷། དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར། དགག་སྒྲུབ་ཀྱིས་བསླད་པ་དང་བྲལ་བའི་བློས་ཡང༷་དག་པར་བལྟ༷་བར་བྱས་ཏེ་མཉམ་པར་བཞག་ན། གོམས་པའི་མཐུས་གནས་ལུགས་མཐའ་གང་དུའང་མི་གནས་པ་ཡང༷་དག༷་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མཐོང༷་ནས༷་རང་རྒྱུད་མཚན་མའི་རྟོག་པས་འཆིང་བ་ལས་རྣམ༷་པར༷་གྲོལ༷་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཟབ་མོའི་གནད་མཐར་ཐུག་ 4-1-138a པའང་འཇོག་པར་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་བསལ་བཞག་མེད་པའི་དོན་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་བའི་རང་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལྡོག་པ་ལ་སྤང་བྱ་སྤངས་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བློ་སྐྱེས་པ་ལ་རྟོགས་པ་སྐྱེས་ཞེས་སྣང་ཚུལ་ཙམ་དུ་བརྗོད་པར་ཟད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་སྤང་བ་དང་སྐྱེ་བ་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་བོ། །གསུམ་པ་མཐོང་རྩེ་དངོས་ལ་གཉིས། མཐོང་རྩེའི་ངོ་བོ་དང་། དེ་ཇི་ལྟར་སྒོམ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། མདོ་རྒྱས་པ་རྣམས་སུ། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་བྱིན་ཅིང་ཞེས་སོགས་ཀྱིས། སྔར་གོ་སྒྲུབ་སྐབས་སུ་བཤད་པ་ལྟར་སྦྱིན༷་པ༷་ལ༷་སོ༷གས་རེ༷་རེ༷ར་ནི༷། ཕར་ཕྱིན་དྲུག་པོ་དེ༷་དག༷་ཕན༷་ཚུན༷་བསྡུས༷་པ༷་ག༷ང་ཡིན་པ་དེ་ཡི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་གཅི༷ག་པའི༷་བཟོ༷ད་པ༷་ཡི༷ས་བསྡ

【現代漢語翻譯】如果說煩惱塵垢原本就是真實存在的，那麼它必然是無法被斷除的自性，這與（經文的）教證和（邏輯的）理證相違背。第二種觀點是，其他宗派，也就是實有宗的人認為，所有內外或者說斷除和親近的法，在勝義諦中都是存在的。並且宣稱，對於一切所知境來說，佛陀是『遮障已盡者』，也就是斷除了所知障。對於這種觀點，尊者慈氏（བྱམས་པ་，Maitreya）也覺得驚奇，認為這是一種自相矛盾的說法。因為如果所斷之法是自性存在的，那麼它就不可能被斷除。所以，認為法是存在的，又認為佛陀斷除了所知障，這兩者是矛盾的。實際上，如果一切法在勝義諦中都是成立的，那麼又如何以不執著三輪的方式來斷除所知障呢？第二種是建立空性論者的觀點：對於事物的本性或自性來說，兩種遮障（煩惱障和所知障）原本就不存在，因此沒有什麼需要去除的；而空性等功德，也並非原本沒有，現在新安立的，因為事物的自性是不可改變的，不能通過去除或安立來進行改造。因此，對於遠離增益和損減的真實法性，也就是大平等性，這種沒有去除和安立的意義，如果能以不被破立所染污的智慧，如實地觀察並安住其中，那麼通過串習的力量，就能證悟不執著于任何邊際的真實法性，從而從自相執著的束縛中解脫出來。因此，般若波羅蜜多甚深瑜伽的究竟要義也在於此。因此，從法性無有去除和安立的意義上來說，與此顛倒的自相執著被遣除，被稱為斷除了所斷之法；生起與法性相應的智慧，被稱為生起了證悟。這僅僅是在顯現上的說法，實際上，在法性中，斷除和生起都是不成立的。第三部分是關於見頂的真實內容，分為兩部分：見頂的體性和如何修習見頂。第一部分是關於見頂的體性：在廣大的經典中，如《般若經》中說：『善現，菩薩的佈施…』等等，如前在解釋積累資糧時所說的那樣，佈施等每一項，都是將六度萬行全部包含在內，並且以證悟其中一切法無自性的智慧，在圓滿的一剎那間，以忍受力來攝持。

【English Translation】 If defilements were truly existent from the beginning, they would necessarily be of an indestructible nature, which contradicts scriptural and logical proofs. The second view is that of other schools, namely, those who assert substantial existence, who claim that all internal and external dharmas, or those to be abandoned and those to be cultivated, are truly existent in the ultimate sense. They also proclaim that, with respect to all objects of knowledge, the Buddha is 'one who has exhausted obscurations,' meaning he has eliminated the cognitive obscurations. The venerable Maitreya considers this view astonishing, seeing it as a self-contradictory assertion. For if what is to be abandoned exists by its own nature, it cannot be eliminated. Therefore, asserting that dharmas exist and that the Buddha has exhausted the cognitive obscurations is contradictory. In reality, if all dharmas are established as ultimately true, how can cognitive obscurations be eliminated through a manner that does not fixate on the three spheres (agent, object, and action)? The second is establishing the view of those who speak of emptiness: For the nature or intrinsic essence of phenomena, there are no two obscurations (afflictive and cognitive) that were previously present and need to be removed; nor are there qualities such as emptiness that were previously absent and are now newly established. This is because the intrinsic nature of phenomena is uncreated and cannot be altered by removal or establishment. Therefore, for the authentic state of reality free from exaggeration and denigration, the great equality that has no removal or establishment, if one genuinely observes with a mind free from the defilements of affirmation and negation and abides in that state, then through the power of habituation, one will realize the authentic nature that does not abide in any extreme, and thus be liberated from the bonds of conceptual fixation. Thus, the ultimate essence of the profound yoga of the Perfection of Wisdom is also established. Therefore, from the perspective of the nature of reality being free from removal and establishment, the reversal of self-fixated thoughts that are contrary to this is called abandoning what is to be abandoned; and the arising of wisdom that accords with the nature of reality is called the arising of realization. These are merely expressions in terms of appearance, but in reality, both abandonment and arising are not established in the nature of reality. The third part concerns the actual essence of the Peak of Vision, which has two aspects: the nature of the Peak of Vision and how to meditate on it. The first is about the nature of the Peak of Vision: In the extensive sutras, such as the Prajnaparamita Sutra, it says: 'Subhuti, the generosity of a Bodhisattva...' etc., as explained earlier in the context of accumulating merit, each of the perfections, such as generosity, encompasses all six perfections, and with the wisdom that realizes the absence of inherent existence in all phenomena within them, it is sustained by forbearance in a single, perfect moment.

ུས༷་པ༷་དེ༷་ནི་རྩེ་སྦྱོར་བསྟན་པའི་སྐབས་འདི༷ར་མཐོང༷་བའི༷་ལམ༷་དུ་བཞེད་དེ། དེ་ལ་ལྡོག་ཆས་དབྱེ་བ་སོ་དྲུག་ཚང་བའི་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་པས་སམ། ཡང་ན་སྦྱིན་སོགས་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་མ་ལུས་པའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གཟིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་བྱ་སྟེ། 4-1-138b སྣང་སྟོང་མཉམ་པ་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དོན་ལ་གཉིས་སྣང་ནུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནའོ། །གཉིས་པ་ནི། མཐོང་ལམ་བཟོད་པའི་རྗེས་དེ༷་ནས༷་མཐོང་སྤང་ལས་གྲོལ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ། སྤང་བྱ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་བག་ཚ་བ་མེད་པ་སེང༷་གེ༷་རྣམ༷་པར་བསྒྱིང༷ས་པ༷་ལྟ་བུའི་ཏིང༷་ངེ༷་འཛིན༷་ལ༷་སྙོམས༷་པར་ཞུགས༷་ནས༷། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་རྟེན༷་ཅིང༷་འབྲེལ༷་བར་འབྱུང༷་བ་ལུགས༷་མཐུན༷་ཏེ་ལུགས་འབྱུང་དང༷་། ལུགས༷་མི༷་མཐུན༷་པ་ལུགས་ལྡོག་ལ༷་རྟོག༷་པར༷་བྱེ༷ད་དོ། །དེ་ཡང་མཐོང་ལམ་ཐོབ་ནས་སླར་ཡང་ཆོས་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་ལ་དང་། འཕགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཞན་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་དང་། མཐོང་ལམ་བར་ཆད་མེད་པའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་སྟེ་དེ་གསུམ་ཀར་སེང་གེ་རྣམ་པར་བསྒྱིངས་བ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཆོས་ཉིད་མཉམ་པའི་དོན་ལ་ཀུན་བྱང་མ་གྲུབ་ཀྱང་། རང་གི་རྟོག་པའི་དབང་གིས་ཀུན་བྱང་དུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། བདག་ཏུ་རྟོག་པའི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་ཀུན་ཉོན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་མཐུན་དུ་བསྒོམས་པས་ལས་ཉོན་གྱི་གཙོ་བོ་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་གཉིས་འཁོར་བའི་རྩ་བར་རྟོགས་ཏེ་ཀུན་ 4-1-139a འབྱུང་གི་བདེན་པའི་རང་བཞིན་རྟོགས་ལ། རྒ་ཤི་གང་ལས་བྱུང་། སྐྱེ་བ་ལས་བྱུང་སོགས་ཀུན་འབྱུང་ལུགས་ལྡོག་བསྒོམས་པས་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་ལས་ཉོན་གྱི་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་ཏུ་རྟོགས་ཏེ་སྡུག་བདེན་གྱི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད། མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགགས་སོགས་རྣམ་བྱང་གི་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་མཐུན་དུ་བསྒོམས་པས་མ་རིག་པའི་གཉེན་པོ་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྲིད་པའི་རྩ་བ་གཅོད་པར་ཤེས་ཏེ་ལམ་བདེན་གྱི་རང་བཞིན་རྟོགས། སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་ཤི་འགགས་སོགས་རྣམ་བྱང་ལུགས་བཟློག་ཏུ་བསྒོམས་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་སྤངས་པས་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་སྐྱེ་ཤི་འགགས་པའི་འགོག་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་ཏེ་འགོག་བདེན་གྱི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ། །མདོར་ན་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་དུ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པར་སྣང་སྟོང་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ཆོས་ཉིད་བསལ་བཞག་མེད་པའི་རང་གཤིས་དུ་སོན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས། ཆོས་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་དམིགས་པའི་རྟོག་པ་རྣམས་སྤང་བ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཀྱང་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་ཡོན་ 4-1-139b ཏན་གྱི་འབྲས་བ

【現代漢語翻譯】那麼，在闡述結合之道的這個場合，是否將悟道位（mthong lam，見道）視為殊勝之道？是因為它具備了圓滿三十六種逆轉因素的方便之相的卓越智慧？還是說，它被稱為智慧，因為能證悟佈施等一切方便之相的自性為空性？因為在不可言說的顯空平等性（snang stong mnyam pa nyid）的意義上，以二取（gnis snang）消逝的方式安住于平等性之中？第二種情況是，從悟道位忍位（bzod pa）之後，獲得從見道所斷之法中解脫的解脫道（rnam grol lam），或者安住于如獅子舒展身姿般的禪定（ting nge 'dzin），對與所斷不相順之法毫無畏懼。然後在後得位（rjes thob）中，如實了知順生緣起（lugs mthun，順生）和逆生緣起（lugs ldog，逆生）。也就是說，在獲得悟道位之後，再次安住於法性（chos nyid）之中，以及修習其他聖者禪定（ting nge 'dzin）的修道位（sgom lam）的結合，以及在悟道位無間之後生起的解脫道，這三種情況都被稱為獅子舒展身姿。即使尚未成就一切清凈（kun byang），也能通過自己的分別念力轉化為一切清凈的方式是：以執著於我的無明（ma rig pa）為緣，產生諸行（'du byed）等等，通過修習順生輪迴緣起（kun nyon gyi rten 'brel lugs mthun），了知業和煩惱（nyon mongs）之主——無明和行是輪迴的根本，從而證悟集諦（kun 'byung gi bden pa）的自性。通過修習逆生輪迴緣起，如『老死從何而來？從生而來』等等，了知生和老死是業和煩惱的最終果報，從而領悟苦諦（sdug bden）的自性。通過修習順生還滅緣起（rnam byang gi rten 'brel lugs mthun），如『無明滅則行滅』等等，了知對治無明的無我智慧能斷除有（srid pa）的根本，從而證悟道諦（lam bden）的自性。通過修習逆生還滅緣起，如『生滅則老死滅』等等，了知斷除煩惱的無明，最終能使生老病死滅盡，從而證悟滅諦（'gog bden）的自性。總而言之，不是將所緣和能緣（yul yul can）視為不同的對境，而是以證悟顯空雙運（snang stong zung du 'jug pa）的法性，以及無須揚棄和安立的自性之智慧，來斷除對法性顛倒執著的分別念時，即使沒有分別念，也能獲得百千萬種功德之果。

【English Translation】 So, in this context of teaching the union, is the Path of Seeing (mthong lam) considered the supreme path? Is it because it possesses the extraordinary wisdom with the aspect of skillful means that completes the thirty-six divisions of reversal? Or is it called wisdom because it sees the nature of emptiness in all aspects of skillful means such as generosity? Is it because, in the meaning of inexpressible equality of appearance and emptiness (snang stong mnyam pa nyid), it abides equally in the manner of the disappearance of dualistic appearance (gnis snang)? The second case is, after the forbearance of the Path of Seeing, the Path of Liberation (rnam grol lam) that is liberated from what is to be abandoned by the Path of Seeing, or abiding in a samadhi (ting nge 'dzin) like a lion stretching its body, without fear of the opposing side of what is to be abandoned. Then, in the post-attainment (rjes thob), one understands the dependent arising in accordance with the order (lugs mthun) and the dependent arising in reverse order (lugs ldog). That is, after attaining the Path of Seeing, again abiding in the nature of reality (chos nyid), and the combination of the practice of other noble samadhis (ting nge 'dzin) on the Path of Meditation (sgom lam), and the Path of Liberation that arises immediately after the Path of Seeing, all three are said to be like a lion stretching its body. Even if complete purification (kun byang) is not achieved, the way in which it can be transformed into complete purification through the power of one's own conceptualization is: with ignorance (ma rig pa) clinging to self as the condition, actions ('du byed) and so on arise. By meditating on the dependent arising of cyclic existence in accordance with the order (kun nyon gyi rten 'brel lugs mthun), one realizes that ignorance and action, the main factors of karma and afflictions (nyon mongs), are the root of samsara, thereby realizing the nature of the Truth of Origin (kun 'byung gi bden pa). By meditating on the dependent arising of cyclic existence in reverse order, such as 'From what does old age and death arise? From birth,' and so on, one realizes that birth and old age and death are the ultimate result of karma and afflictions, thereby comprehending the nature of the Truth of Suffering (sdug bden). By meditating on the dependent arising of liberation in accordance with the order (rnam byang gi rten 'brel lugs mthun), such as 'When ignorance ceases, actions cease,' and so on, one knows that the wisdom that realizes selflessness, the antidote to ignorance, cuts the root of existence (srid pa), thereby realizing the nature of the Truth of the Path (lam bden). By meditating on the dependent arising of liberation in reverse order, such as 'When birth ceases, old age and death cease,' and so on, one realizes that by abandoning afflicted ignorance, the ultimate result is the cessation of birth and death, thereby comprehending the nature of the Truth of Cessation ('gog bden). In short, it is not that the object and the subject (yul yul can) are regarded as different objects, but when the conceptual thoughts that are attached to the nature of reality in a distorted way are abandoned by the wisdom that realizes the nature of reality of the union of appearance and emptiness (snang stong zung du 'jug pa), and the self-nature that does not need to be rejected or established, then even without conceptual thought, one can obtain the result of hundreds of thousands of qualities.

ུ་རྣམས་རྩོལ་མེད་དུ་འབྱུང་ཞིང་མཉམ་བཞག་ཏུ་ཆོས་ཀུན་མི་དམིགས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་གཞན་སྡུག་བསྔལ་ལས་དགྲོལ་པའི་ཆོས་ཞེན་འཛིན་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། ། 修道頂加行 གསུམ་པ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རྟོག་པ་བཞི་སྤང་བ་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མཚོན་པ་སྒོམ་ལམ་རྩེ་སྦྱོར་ལ་གསུམ། རྟེན་སྒོམ་ལམ། སྤང་བྱ་རྟོག་པ། བརྟེན་པ་ཡོན་ཏན་ནོ། ། 所依修道 དང་པོ་ལ་གཉིས། སྦྱོར་བ་སེང་གེ་རྣམ་བསྒྱིངས་དང་། དངོས་གཞི་ཐོད་རྒལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནོ། །དང་པོ་ནི། མཐོང་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་ཡོན་ཏན་གྱི་རྟེན་སྒོམ་ལམ་བསྟན་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤོང་བ་དང་། བརྟེན་པ་ཡོན་ཏན་ནི་སྒོམ་ལམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ཡང་མདོ་ན། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། སྦྱོར་བ་སེང་གེ་རྣམ་བསྒྱིངས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི། བསམ་གཟུགས་བརྒྱད་འགོག༷་པ༷་དང་བཅས༷་པའི༷་མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས༷་འཇུག༷་དགུར༷་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་གམ་ལུགས་མཐུན་དང་ལུགས་མི་མཐུན་རྣམ༷་པ༷་གཉི༷ས་སུ༷་ཡར་སོང༷་ཞིང་མར་འོངས༷་ནས༷་ཏེ། 4-1-140a བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་བཟུང་སྟེ་འགོག་པའི་བར་དུ་སོང་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་འགོག་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་བསམ་གཏན་དང་པོའི་བར་འོངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། དངོས་གཞི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྩལ་སྦྱོང་བའི་ཕྱིར། ཐོད་རྒལ་ཆུང་ངུའི་དུས་སུ་མཐར་གནས་ཀྱི་སྙོམས་འཇུག་དགུ་ལ་ལུགས་མཐུན་དུ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ། དགུ་པོ་འདིས་སེམས་གནས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོད་རྒལ་འབྲིང་པོའི་དུས་སུ། བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་སྙོམས་འཇུག་བརྒྱད་ལ་འགོག་པ་རེ་སྤེལ་ནས་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་སླར་སྲིད་རྩེར་ནུད་ཆུང་དང་བཅས་ན་བཅུ་བདུན་ནོ། །ཐོད་རྒལ་ཆེན་པོ་ལ་ནི། འགོག་པའམ་སྲིད་རྩེའི་ནུད་ཆུང་ལས་ལྡང་སྟེ། དེ་ཡང་འདོ༷ད་པར༷་གཏོགས༷་པའི༷་སེམས་རྣམ་པར༷་ཤེས༷་པ་བསམ་གཟུགས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཉམ༷་བཞག༷་གི་ངོ་བོ་མིན༷་པའི༷་ཐུན་མཚ༷མས་ཀྱི་ངོ་བོར་བཟུང༷་སྟེ༷་སྙོམས་འཇུག་དགུ་དང་འདོད་སེམས་སྤེལ་ནས། ཐོད༷་རྒལ༷་དུ༷་ནི༷་སྙོམས༷་པར་འཇུག༷་པ༷་ལ། འདོད་སེམས་དེ་ནས་འགོག་པ་དང་དེ་ནས་འདོད་སེམས་དང་། དེ་ནས་འགོག་པ་གཅི༷ག་པ་བོར་ཞིང་བརྒལ་བ་སྲིད་ 4-1-140b རྩེ་དང༷་འདོད་སེམས་དང་། དེ་ནས་འགོག་པ་དང་སྲིད་རྩེ་གཉི༷ས་བརྒལ་ནས་ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་དེ་ནས་འདོད་སེམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རིམ་པར་གསུམ༷་བརྒལ་ནས་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་འདོད་སེམས། བཞི༷་བརྒལ་ནས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང་འདོད་སེམས། ལྔ༷་བརྒལ་ནས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་དང་འདོད་སེམས། དྲུག༷་བརྒལ་ནས་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང༷་འདོད་སེམས། བདུན༷་བརྒལ་ནས་གཉིས་པ་དང༷་འད

【現代漢語翻譯】諸佛菩薩無勤顯現，于等持中，一切法不執著，安住于平等性，於後得位，無有救度他眾脫離痛苦之法執。修道頂加行三、從捨棄四種俱生分別等方面來表示的修道頂加行，分為三：所依修道、所舍分別、所依功德。所依修道第一部分分為二：加行獅子奮迅和正行超越之三摩地。第一部分是：見道之後，宣說功德之所依修道，原因是捨棄不順品，所依功德是修道之前行。如經中雲：『善現，此菩薩摩訶薩欲遠離諸欲』等，宣說了加行獅子奮迅之三摩地，即包括止滅八種尋思之次第安住之九次第定，以順行和逆行或隨順和不隨順兩種方式，向上行進和向下返回，從初禪開始直至止滅，之後從止滅開始直至初禪。第二部分是：爲了于正行三摩地中勤修，于小超越之時，以隨順的方式入於九次第定，因為這九種禪定能使心安住圓滿。于中超越之時，從初禪開始，於八種禪定中依次間隔止滅而入定，若加上有頂微細念則共有十七。于大超越之時，從止滅或有頂微細念中出定，即以屬於欲界之識，執取非禪定等持之自性之間斷自性，間隔九次第定和欲界心，超越之時入于等持，從欲界心開始至止滅，之後至欲界心，之後捨棄一個止滅而超越至有頂和欲界心，之後超越兩個止滅至無所有處和欲界心，同樣次第超越三個至識無邊處和欲界心，超越四個至空無邊處和欲界心，超越五個至四禪和欲界心，超越六個至三禪和欲界心，超越七個至二禪和欲界心。

【English Translation】 The Buddhas and Bodhisattvas effortlessly arise, and in Samadhi, they do not cling to any Dharma, abiding in equality. In the post-meditation state, they teach without clinging to the Dharma of liberating others from suffering. Practice of the Peak of the Path of Cultivation Third, the peak practice of the path of cultivation, expressed through abandoning the four innate discriminations, etc., is divided into three: the basis of the path of cultivation, the discriminations to be abandoned, and the qualities to rely on. The Basis of the Path of Cultivation The first part is divided into two: the preliminary practice of the Lion's Leap and the main practice of the Transcendental Samadhi. The first part is: after the Path of Seeing, the basis of the path of cultivation for qualities is taught, because it abandons unfavorable aspects, and the qualities to rely on are the preliminaries of the path of cultivation. As it is said in the Sutra: 'Subhuti, the great Bodhisattva who desires to be separated from desires,' etc., it teaches the Samadhi of the preliminary practice of the Lion's Leap, which includes the nine stages of gradual abiding in the cessation of the eight thoughts, in two ways: ascending and descending, or conforming and non-conforming, Starting from the first Dhyana up to cessation, and then from cessation back to the first Dhyana. The second part is: in order to diligently practice in the main Samadhi, in the time of small transcendence, enter the nine stages of Samadhi in a conforming manner, because these nine Samadhis can make the mind abide completely. In the time of middle transcendence, starting from the first Dhyana, enter Samadhi by alternating cessation in the eight Samadhis, and if adding the subtle thought of the peak of existence, there are seventeen in total. In the time of great transcendence, emerge from cessation or the subtle thought of the peak of existence, that is, with the consciousness belonging to the desire realm, grasp the nature of discontinuity that is not the nature of Samadhi, alternating the nine stages of Samadhi and the desire realm mind, when transcending, enter Samadhi, from the desire realm mind to cessation, then to the desire realm mind, then abandoning one cessation and transcending to the peak of existence and the desire realm mind, then transcending two cessations to the realm of nothingness and the desire realm mind, similarly transcending three to the realm of infinite consciousness and the desire realm mind, transcending four to the realm of infinite space and the desire realm mind, transcending five to the fourth Dhyana and the desire realm mind, transcending six to the third Dhyana and the desire realm mind, transcending seven to the second Dhyana and the desire realm mind.

ོད་སེམས། བརྒྱ༷ད་བརྒལ༷་ནས༷་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་དེ་ནས་འདོད་སེམས་ཏེ། མདོར་བསྟན་པ་ནི་དེ་ལྟར་མར་འོང་ཁོ་ན་ལ་གསུངས་ཀྱང་། མར་འོང་དང་ཡར་འགྲོ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡིན་པས། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་འདོད་སེམས། དེ་ནས་དང་པོ་བོར་ནས་གཉིས་པ་དང་འདོད་སེམས་སོགས་ནས་འགོག་པ་དང་འདོད་སེམས་བར་རིམ་པར་སྤེལ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་འགོག༷་པའི༷་བར༷་དུ༷་མི༷་འདྲ༷ར་འགྲོ༷་བ་ཐོད་རྒལ་གྱི་སྙོམས་འཇུག་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟར་གཅིག་དང་གཉིས་སོགས་བོར་ནས་བསམ་གཏན་བཞི་དང་། གཟུགས་མེད་བཞི་དང་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བར་དུ་མཉམ་རྗེས་རིགས་མི་འདྲ་བ་སྤེལ་བའི་སྒོ་ནས་ 4-1-141a འགྲོ་བའི་སྙོམས་འཇུག་ཡིན་པས་སོ། །ཐོད་རྒལ་སོགས་ཏིང་འཛིན་གོམས་པའི་བྱེད་ལས་ཀྱི་སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ཟད་པའོ། ། 所斷分別 གཉིས་པ་སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ལ་གཉིས། གཟུང་རྟོག་དང་། འཛིན་རྟོག་གོ། དང་པོ་ལ་འཇུག་ལྡོག་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་སྤང་བྱ་རྟོག་པ་ལ་འཇུག་ལྡོག་གི་གཟུང་བ་གཉིས་དང་། རྫས་བཏགས་ཀྱི་འཛིན་པ་གཉིས་དང་བཞི་ལ་ནང་གསེས་དགུ་རེར་ཕྱེ་བའི་སོ་དྲུག་པོ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཆ་སྤོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འཇུག་བྱ་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལུང་རྟོགས་དང་། ལྡོག་བྱ་ཐེག་དམན་གྱི་ལམ་དང་། རྫས་བཏགས་ནི་གཉིས་ཀར་ཡང་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ཀའི་ཆོས་ལ་དམིགས་ནས་དེར་ཞེན་བྱེད་ཚུལ་ལས་དགུ་རེ་གསུངས་སོ། །དེས་ན་འཇུག་པ་ནི་སྦྱོར་བས་འཇུག་ཡུལ་ཡིན་ལ། ལྡོག་པ་ནི་སྦྱོར་བས་མི་ལེན་ཀྱང་སེམས་སེམས་བྱུང་འཇུག་ཡུལ་ཙམ་མོ། །དེ་ལ་འདིར་མདོ་ན། མདོ་དང་རྒྱས་པ་ཀུན་ཆུབ་པར་བགྱི་སོགས་ཏེ། འདི་ལ་ཤེས་བྱ་དང་ལམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཤེས་བྱ་གཉིས། སྤྱོད་པ་གཅིག་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་གསུམ། ལམ་གྱི་ངོ་བོ་གསུམ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་དགུ་པོ་རིམ་པར། དང་པོ་གཉིས་རྣལ་མ། དེ་ 4-1-141b ནས་བཞི་ལྡོག་པ། ཐ་མ་གསུམ་རྣལ་མའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ། སྟོན་པས་གདུལ་བྱ་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཚིག་དོན་བསྡུས་པ་ལ་དགའ་བར་གསུང་རབ་མདོར༷་བསྡུ༷ས་པས་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་དང་། རྒྱས་པ་ལ་དགའ་བར་ཆོས་རྒྱས༷་པར་བསྟན་པས་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་སྟེ་ཤེས་བྱ་གཉིས་དང༷་། སྤྱོད་པ་ཆོས་ལ་ནན་ཏན་དུ་མི་བྱེད་པ་ལ་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱིས༷་བསྟངས༷་པས༷་ཡོངས༷་སུ༷་མ༷་བཟུང༷་བ་དང༷་ཞེས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་ལ་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་པ་ལ་སངས་རྒྱས་མི་དགྱེས་པ་སྟེ་དེ་ནི་གཉེན་པོར་ཤེར་ཕྱིན་ལ་བརྩོན་པའི་འཇུག་བྱ་དེ་ལ་བདེན་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་སོ། །སྐབས་འདིར་བསྟངས་ཞེས་པ་མགོན་གྱི་དོན་དུ་གསུངས། ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་མཐོང་ལམ་དུས་ད་ལྟ་བ་ལ་ལྟོས་ནས། སྦྱོར་ལམ་འདས་པའམ་འགགས་ཟིན་པ་དང་། མཐོང་ལམ་ད་ལྟ་བ་ལ་མི་གནས་པའམ་གནས་པ་མེད་པ་དང་། སྒོམ་ལམ་མ་སྐྱེས་པའམ། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕ

【現代漢語翻譯】意念。超越八地之後，先生起初禪，然後生起意念。簡而言之，雖然經中只說了向下，但實際上既有向下也有向上。先生起初禪和意念，然後捨棄初禪，生起二禪和意念等等，直到滅盡定和意念之間依次生起。像這樣，在滅盡定的間隙中以不同的方式行進，就是超越次第的等持。正如所說，捨棄一禪和二禪等，直到四禪、四無色定和滅盡定之間，通過交替生起不同的等持， 4-1-141a 就是行進的等持。超越次第等禪定純熟之後，所要斷除的就是念頭。所斷分別第二，所斷的分別念有兩種：所取分別念和能取分別念。第一種又分為入和返兩種。首先，一般來說，所斷的分別念有入和返兩種所取，以及實有和假立兩種能取，總共四種，每一種又細分為九種，總共三十六種，這些都是要斷除的俱生部分。其中，入是指大乘的教證，返是指小乘的道，實有和假立是指對二者，即聲聞和菩薩的法進行執著的方式，由此分為九種。因此，入是方便進入的境，返是方便不取的境，但心和心所仍然會進入。這裡，經中說：『通達一切經和廣說』等等。這裡，從所知和道的角度來說，所知有兩種，行持有一種，道的功德有三種，道的體性有三種，總共九種。依次，前兩種是真實的， 4-1-141b 然後四種是返回的，最後三種是從真實的角度來闡述的。佛陀爲了引導那些喜歡簡略詞句的大乘根器眾生，用簡略的經典來引導他們；爲了引導那些喜歡廣說的眾生，用廣大的佛法來引導他們，這是兩種所知。對於不精進修法的行為，佛陀不會讚歎，正如所說：『不完全接受』，對於不修持所說之義的行為，佛陀不會歡喜，因為對治品是精進修持般若波羅蜜多，這是俱生的實執。這裡，『讚歎』的意思是『護佑』。從道的功德來說，相對於見道時的現在，資糧道和加行道是過去或已經止息的，見道是不安住或沒有安住的，修道是未生或沒有生起的。

【English Translation】 The mind. Having transcended the eighth ground, first arises the first dhyana, and then the desire mind. In short, although it is said only to come down in the sutras, it is actually both coming down and going up. First arises the first dhyana and the desire mind, then abandoning the first dhyana, arises the second dhyana and the desire mind, and so on, until the cessation and the desire mind are alternately generated. In this way, going in different ways in the gaps of cessation is the samadhi of transcendence. As it is said, abandoning the first and second dhyanas, etc., until the fourth dhyana, the four formless absorptions, and the absorption of cessation, by alternately generating different kinds of simultaneous sequences, 4-1-141a is the samadhi of going. Transcendence, etc., after the samadhi is familiar, what is to be abandoned is the exhaustion of thoughts. What is to be abandoned is discrimination Second, there are two kinds of discrimination to be abandoned: apprehended discrimination and apprehending discrimination. The first is divided into two kinds: entering and reversing. First, in general, the discrimination to be abandoned has two kinds of apprehended objects, entering and reversing, and two kinds of apprehending objects, substantial and imputed, a total of four kinds, each of which is further divided into nine kinds, a total of thirty-six kinds, all of which are to be abandoned as innate parts. Among them, entering refers to the teachings and realizations of the Great Vehicle, reversing refers to the path of the Lesser Vehicle, and substantial and imputed refer to the ways of clinging to the dharmas of both, that is, the Shravakas and Bodhisattvas, which are divided into nine kinds. Therefore, entering is the object of entering by means of skillful means, and reversing is the object of not taking by means of skillful means, but the mind and mental factors will still enter. Here, the sutra says: 'Comprehend all the sutras and extensive explanations,' etc. Here, from the perspective of what is to be known and the path, there are two kinds of what is to be known, one kind of conduct, three kinds of qualities of the path, and three kinds of nature of the path, a total of nine kinds. In order, the first two are real, 4-1-141b then four are reversing, and the last three are explained from the perspective of reality. The Buddha, in order to guide those beings of the Great Vehicle lineage who like concise words and meanings, guides them with concise scriptures; in order to guide those beings who like extensive explanations, guides them with extensive Dharma, these are two kinds of what is to be known. For the behavior of not diligently practicing the Dharma, the Buddha does not praise, as it is said: 'Not fully accepting,' for the behavior of not practicing the meaning of what is said, the Buddha does not rejoice, because the antidote is diligently practicing Prajnaparamita, which is the innate clinging to reality. Here, 'praise' means 'protect.' From the perspective of the qualities of the path, relative to the present time of the path of seeing, the path of accumulation and the path of preparation are past or have ceased, the path of seeing is not abiding or has no abiding, and the path of cultivation is unborn or has no birth.

ྱིར་དུས༷་གསུམ༷་གྱི་ལམ་གྱི་ཡོན༷་ཏན༷་དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་མེ༷ད་པ༷་དང༷་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ལ་འཇུག་བྱར་ཞེན་པའི་རྟོག་པ་ལྷན་སྐྱེས་ཏེ་དེ་བཞི་འཇུག་ཡུལ་ལྡོག་པས༷་བསྟན་པའོ། །ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཐེག་ཆེན་གྱི་མྱང་འདས་ལ་སྦྱོར་བས་སྦྱོར་ལམ། སྟོང་བ་ཉིད་དམ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་ 4-1-142a གསར་དུ་མཐོང་བས་མཐོང་ལམ། མཐོང་ཟིན་གོམས་པར་བྱེད་པས་སྒོམ་པའི་ལམ་སྟེ་ལེགས༷་པའི་ལམ༷་ནི༷་རྣམ༷་པ་གསུམ༷་པོ་ལ༷་འཇུག་བྱར་ཞེན་པ་སྟེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་འཇུག་བྱར་ཞེན་པའི་རྟོག་པ་ལྷན་སྐྱེས་གཟུང༷་བའི༷་རྣ༷མ་རྟོག༷་དགུ་པོ་འདི༷་ནི་གཅི༷ག་པ་སྟེ༷་དང་པོ་སྒོམ་ལམ་ཉེར་བསྡོག་གི་སྦྱོར༷་བའི༷་རྣམ༷་པ༷་སྤང་བྱའི་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཅ༷ན་ནོ། །སྤྱིར་སྦྱོར་དངོས་ཀྱི་སྤོང་བར་བཤད་པ་ནི་མངོན་གྱུར་པ་ལྡོག་དཀའ་སླའི་ཁྱད་ཡིན་གྱི། ས་བོན་རྣམས་དངོས་གཞིའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དུས་སུ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། གཟུང་རྟོག་ཕྱི་མའམ་གཉི༷ས་པ༷་ལྡོག་པའི་རྟེན་ཅན། ཉན་རང་གི་ལམ་གྱི་དངོས་གཞི་སེམ༷ས་དང༷་སེམ༷ས་བྱུང༷་གི་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་རྣམ༷ས་གོང་ནས་གོང་དུའམ་དངོས་གཉེན་དུ་འཇུག༷་པའི༷་སྤྱོད་ཡུལ༷་ཅ༷ན་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་སྤང་བ་ཡི༷ན་པར་བཞེད༷་དེ༷་འདིའི་མདོ་ནི། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཞེས་སོགས་སོ། །ཉན་རང་གི་ཚོགས་ལམ་དུ་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམ༷ས་མི༷་བསྐྱེ༷ད་དེ་ཐེག་ཆེན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དང༷་། བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱི༷་སྙིང༷་པོ༷་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་བྱར་ཡི༷ད་ལ༷་མི༷་བྱེ༷ད་དེ་གཞན་དོན་ལ་དམིགས་པ་རྒྱ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་དང༷་སྟེ་དེ་གཉིས་སོ། །ཉན་རང་ 4-1-142b དེ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་དུ་རང་རང་གི་རིགས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐེག༷་པ༷་དམན༷་པ༷་ཉིད་ཡི༷ད་ལ་བྱེ༷ད་པ་དང༷་། དེ་བཞིན་དེའི་མཐོང་ལམ་དུ་ཡང་དག་པར་རྫོག༷ས་པའི༷་བྱང༷་ཆུབ༷་ཡི༷ད་ལ་མི༷་བྱེ༷ད་དེ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཤེར་ཕྱིན་སྒྲུབ་པ་མེད་པས་སོ། །དེའི་སྒོམ་ལམ་དུ་ཉན་རང་གི་མྱང་འདས་དོན་དུ་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ནམ་མི་རྟག་སོགས་སྒོམ༷་པར་བྱེད་དེ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ད༷ང་། མི་སློབ་པའི་ལམ་དུ་ཉན་རང་ལ་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་སྒོམ༷་པ༷་མེད་པའམ། ཡང་ན་མི་རྟག་པ་སོགས་སུ་དམིགས་པ་སླར་སྒོམ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེ༷ད་པ༷་དང༷་། སྒོམ་མི་སྒོམ་དེ༷་གཉིས་པོ་དག༷་ལ༷ས་ནི་བཟློག་པའམ་གནས་ལུགས་སྒོམ་པ་མེད་པ་དང་མི་རྟག་པ་སྒོམ་པ་ཡོད་པ་ཉི༷ད་དང༷་ཡང་ན་མི་རྟག་སོགས་ལ་དམིགས་མེད་དུ་སྒོམ་པ་མེད་པ་དང་གནས་ལུགས་བདེན་ཞེན་གྱིས་སྒོམ་པ་ཡོད་པའོ། །སྐབས་འདིར་མདོ་ལས་བསྟན་པའི་བཟློག་ཕྱོགས་རྣམས་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་བསྟན་པས། སྒོམ་པར་ཞེན་པ། སྒོམ་མེད་

【現代漢語翻譯】因此，三時（過去、現在、未來）之道功德，從勝義諦上來說是不存在的，但在世俗諦上是存在的，並執著於此作為所緣境的俱生分別念，這四者通過所緣境的相反而被揭示。道的體性與大乘的涅槃相結合，是加行道。新近現量見到空性或真如，是見道。將已見之境串習，是修道，也就是殊勝道，對這三種道執著為所緣境。對大乘道執著為所緣境的俱生分別念，這九種執著相，是一個整體，最初是修道近取加行道的行相，是所斷的行境。一般來說，加行道和真實道的斷除，區別在於顯現的難以逆轉和容易逆轉，但種子在真實道無間道時被斷除。第二，后一種執著相，或者說第二種執著相，是具有逆轉所依的。聲聞和獨覺的道之真實，心和心所的證悟次第，從高到低，或者作為對治而進入的行境，被認為是無間道的斷除。此處的經文是：『從最初生起菩提心開始』等等。聲聞和獨覺在資糧道中不生起無上菩提心，因為他們遠離了大乘的善知識。並且，他們不將菩提的精華——法身視為可獲得之物，因為他們緣于利他的心量狹小。這就是這兩種情況。聲聞和獨覺在這兩者的加行道中，因為是各自的種姓，所以心中想著下劣的乘。同樣，在他們的見道中，他們不思念圓滿正等覺，因為他們沒有修習方便與智慧雙運的般若波羅蜜多。在他們的修道中，聲聞和獨覺將般若波羅蜜多的影像，或者無常等作為涅槃的意義來修習，因為他們是有所緣的。在無學道中，聲聞和獨覺沒有修習聲聞和獨覺道的圓滿狀態之義，或者不需要再次修習無常等所緣境。修與不修這二者，與前者相反，或者沒有修習實相，而修習無常，或者沒有無所緣地修習無常等，而是以實執來修習實相。此處，經中所說的相反方面，被揭示為分別唸的對境，即執著于修習，以及沒有修習。

【English Translation】 Therefore, the merits of the path of the three times (past, present, and future) are truly non-existent in the ultimate sense, but exist in the conventional sense, and the co-emergent conceptual thought that clings to this as an object of engagement. These four are revealed through the reversal of the object of engagement. The nature of the path combined with the Nirvana of the Mahayana is the path of application. Newly directly seeing emptiness or suchness is the path of seeing. Familiarizing oneself with what has been seen is the path of meditation, which is the excellent path, clinging to these three as objects of engagement. The co-emergent conceptual thought that clings to the Mahayana path as an object of engagement, these nine aspects of clinging, are a whole, initially the aspect of the preparatory path of the path of meditation, which is the object of what is to be abandoned. Generally, the abandonment of the path of application and the actual path differs in the difficulty of reversing what is manifest, but the seeds are abandoned during the uninterrupted path of the actual path. Secondly, the latter aspect of clinging, or the second aspect of clinging, is dependent on reversal. The reality of the path of the Hearers and Solitary Realizers, the stages of realization of mind and mental factors, from higher to lower, or as an antidote that enters into the object of engagement, is considered the abandonment of the uninterrupted path. The sutra here is: 'From the beginning of generating the first thought of enlightenment,' and so on. Hearers and Solitary Realizers do not generate the supreme Bodhicitta in the path of accumulation because they are separated from the virtuous friend of the Mahayana. And they do not regard the essence of enlightenment, the Dharmakaya, as something to be attained because their focus on benefiting others is narrow. These are the two situations. In the path of application of these two, Hearers and Solitary Realizers, because they are of their own lineage, they think of the inferior vehicle. Similarly, in their path of seeing, they do not think of perfect complete enlightenment because they do not practice the Prajnaparamita of the union of skillful means and wisdom. In their path of meditation, Hearers and Solitary Realizers meditate on the image of the Prajnaparamita, or impermanence, etc., as the meaning of Nirvana because they have an object of focus. In the path of no more learning, Hearers and Solitary Realizers do not meditate on the meaning of the complete state of the path of Hearers and Solitary Realizers, or they do not need to meditate again on objects of focus such as impermanence. Whether to meditate or not to meditate, these two are the opposite of the former, or they do not meditate on reality but meditate on impermanence, or they do not meditate on impermanence, etc., without focus, but meditate on reality with clinging to truth. Here, the opposite aspects mentioned in the sutra are revealed as the objects of conceptual thought, that is, clinging to meditation and not meditating.

ལ་ཞེན་པ། གཉིས་ཀ་ལ་ཞེན་པ། གཉིས་མིན་དུ་ཞེན་པ་བཞི་ལ་གནས་པས་དེ་ལྡོག་བྱར་ཞེན་པ་ལྷན་སྐྱེས་རྣམས་སོ། །དེས་ 4-1-143a ན་ཕུང་པོ་མི་རྟག་པ་སོགས་ལ་ཞེན་པའི་མཐར་ལྷུང་ནས་གནས་ལུགས་ཇི༷་བཞིན༷་པའི་དོན༷་མིན༷་པ་ལྡོག་བྱར་ཞེན་པའི་རྣམ༷་པར་རྟོག༷་པ༷་དགུ་པོ་སྒོམ༷་པའི༷་ལམ༷་ལ༷་སྤང་བྱར་ཤེས༷་པར༷་བྱའོ། །གཉིས་པ་འཛིན་རྟོག་ལ་གཉིས། རྫས་འཛིན་དང་། བཏགས་འཛིན་ནོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ལ་བདག་མེད་མ་རྟོགས་པས་རྫས་སུ་འཛིན་པ་དང་རྟོགས་པས་བཟུང་ཚད་བཏགས་འཛིན་ཡིན། དེས་ན་ཡུལ་དུ་ཞེན་ནས་བླང་དོར་བྱེད་པས་ཀུན་བཏགས་འཛིན་ཞེན་ཡམས་ནད་ལྟ་བུའི་རྟོག་པ་འདི་སྒོམ་ལམ་གྱིས་ཇེ་ཞིར་སོང་ནས་དག་སར་དབུགས་ཕྱིན་པའོ། །མདོ་ནི། བདག་དང་སེམས་ཅན་དམིགས་སུ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་བདག་དང་སེམས་ཅན་དུ་གདགས་པར་བྱ་ཞེས་སོགས་སོ། །འདི་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གསུམ། ཉན་ཐོས་དང་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་གཉིས། ཐབས་གཉིས། སོ་སྐྱེའི་ལྟ་སྤྱོད་གཉིས་ཏེ་དགུ་པོ་རིམ་པར། རང་དབང་མེད་པས་སེམ༷ས་ཅ༷ན་ཕུང་པོ་ལ་བཏགས༷་པའི༷་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་སོ་སྐྱེ་སོགས་ལ་དམིགས་ནས་དེ་རྫས་སུ་འཛིན་པའི་གང་ཟག་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་རྫས་ཡོད་དུ་ལྟ་བ་དང༷་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དོན་ལ་མེད་པ་ཡུལ་ 4-1-143b ཡུལ་ཅན་གྱི་ཆོས༷་སུ་བཏགས༷་པ༷་ཙམ་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་དང༷་ཀུན་རྫོབ་ཐ་སྙད་དུ་སྟོང༷་པ་མིན༷་པའམ་མི་སྟོང་བའི་རྣམ༷་མཁྱེན་སོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པ་ཉི༷ད་ལ་སྟེ་ཤེས་བྱ་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སོ་སྐྱེའི་ཆོས་སམ་རྣམ་བྱང་གི་ཆོས་ལ་བདེན་པར་ཆགས༷་པ་ལ་དང༷་། བྱང་སེམས་གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་རབ༷་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེ༷ད་པའི་བདག༷་ཉི༷ད་དམ་ཤེས་རབ་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པ་དང༷་སྟེ་ཤེས་རབ་བམ་ལྟ་བའོ། །ཉན་ཐོས་རང་དོན་ཞི་བ་ཙམ་གྱི་ལམ་འབྲས་ལ་མཚན་འཛིན་གྱི་དངོས༷་པོར༷་བྱེ༷ད་པའམ་ཆེད་དུ་བྱས་ནས་སྒྲུབ་པ་ལ་དང༷་། བྱང་སེམས་ཐེ༷ག་གསུམ༷་གྱི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ལ་སྟེ་ཐབས་སམ་སྤྱོད་པའོ། །སོ་སྐྱེ་དང༷་ཉན་ཐོས་ཚོགས་ལམ་པ་བདེན་པར་འཛིན་པས་བདག་མེད་མ་རྫོགས་པ་ཡོན༷་ནི༷་དག༷་པ༷་མ༷་ཡི༷ན་པ་ལ་དང་། བདེན་འཛིན་གྱི་དབང་གིས་སྦྱིན་སོགས་ཕར་ཕྱིན་གྱི་སྤྱོ༷ད་པ༷་རྣམ༷་པར༷་འཁྲུགས༷་པ༷་སྟེ་འཁོར་གསུམ་དུ་དམིགས་པ་ལ༷་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའི་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འཛིན༷་པར༷་བྱེ༷ད་པ༷་རྫས་འཛིན་ཏེ་འཛིན་རྟོག་དང༷་པོ༷ར་དེ་ཉི༷ད་དུ་ཤེས༷་པར༷་བྱ༷་བ༷་མདོ་ལས་བསྒྲགས༷་པ༷་ཡི༷ན་པས་སྦྱོར་བས་སྤང་བར་བྱ་བའོ། །གཉིས་པ་ལ་བསྟན་བཤད་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། 4-1-144a ཐ་སྙད་ནི་མིང་དང་མཚན་མ་དང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོགས། ཡུལ་སེམ༷ས་ཅ༷ན་དུ་ཐ་སྙད་བཏགས༷་པ་ཙམ་དང༷་བཏགས་པ་དེ༷་ཡི་རྒྱུ༷་ཕུང་པོ

【現代漢語翻譯】執著於一，執著於二，執著于非二，安住於四種執著，這些都是與生俱來的對所斷之事的執著。因此，由於執著于蘊等無常的事物而墮入邊見，對於不如實（yathāvat）的意義，即對所斷之事的執著，這九種分別念應當被知曉為修道之道的所斷之物。第二是能取分別，分為兩種：實執和假立執。第一種是：由於未證悟無我而執著為實有，證悟后所執著的都是假立執。因此，由於執著于境而進行取捨，這種遍計執著如同瘟疫般的分別念，通過修道逐漸平息，最終達到清凈之地。經中說：『如果我和有情沒有自性，如何能假立為我和有情？』等等。對此，從智慧的角度分為三種：聲聞和菩薩的智慧兩種，方便兩種，異生的見行兩種，共九種，依次為：由於無自主，將有情假立於蘊上，異生等以之為行境，執著其為實有，認為補特伽羅是實有的享受者；同樣地，將無意義的事物假立為境和有境的法，執著其為真實存在，以及執著世俗名言中非空性或非不空性的諸法，如種種智等為真實存在，即所知；聲聞執著異生的法或清凈的法為真實存在；菩薩執著如理分別實相的自性或智慧為真實存在，即智慧或見解。聲聞執著于僅為自身寂靜的道果，將其視為實有之物或特意去修證；菩薩執著於三乘的解脫，即方便或行持。異生和聲聞資糧道者由於執著真實，因此無我未能圓滿，並且由於執著真實，佈施等波羅蜜多的行持變得混亂，即執著三輪，認為享受者是實有的，這就是實執，即能取分別的第一種，應當知曉其真實性，經中已宣說，應通過方便來斷除。第二種分為教和釋，首先是教：經中說：『名言不是名稱、相和現行。』等等。僅僅將名言假立於境有情上，以及假立的原因——蘊。

【English Translation】 Attachment to one, attachment to two, attachment to non-two, abiding in four attachments, these are all innate attachments to what is to be abandoned. Therefore, due to attachment to impermanent things such as the skandhas (phung po) and falling into extremes, regarding the meaning of 'as it is' (yathāvat), which is attachment to what is to be abandoned, these nine conceptualizations should be known as what is to be abandoned on the path of meditation. The second is the grasping conceptualization, which is divided into two: real grasping and imputed grasping. The first is: because of not realizing selflessness, grasping as real, and whatever is grasped after realization is imputed grasping. Therefore, because of attachment to objects and engaging in acceptance and rejection, this pervasive grasping is like a plague-like conceptualization, which gradually subsides through the path of meditation, and finally reaches the state of purification. The sutra says: 'If I and sentient beings have no self-nature, how can we impute them as I and sentient beings?' and so on. Regarding this, from the perspective of wisdom, there are three types: the wisdom of the Shravakas and Bodhisattvas, two types of means, and two types of views and practices of ordinary beings, making a total of nine, in order: Due to lack of autonomy, sentient beings are imputed on the skandhas, and ordinary beings and others take this as their object of practice, grasping it as real, and viewing the person as a real enjoyer; similarly, imputing meaningless things as objects and the dharmas of the object-possessor, grasping them as truly existent, and grasping all the dharmas of conventional terms that are non-empty or non-non-empty, such as various kinds of wisdom, as truly existent, that is, the knowable; the Shravakas grasp the dharmas of ordinary beings or the dharmas of purification as truly existent; the Bodhisattvas grasp the nature of truly discriminating the reality of the state or wisdom as truly existent, that is, wisdom or view. The Shravakas grasp the result of the path of mere self-pacification, considering it as a real thing to be marked or intentionally cultivated; the Bodhisattvas grasp the liberation of the three vehicles, that is, means or practice. Ordinary beings and Shravakas on the path of accumulation, due to grasping at reality, selflessness is not perfected, and due to grasping at reality, the practice of perfections such as generosity becomes confused, that is, grasping at the three circles, considering the enjoyer as really existent, this is real grasping, that is, the first of the grasping conceptualizations, its reality should be known, as proclaimed in the sutras, and should be abandoned through means. The second is divided into teaching and explanation, first is the teaching: The sutra says: 'Nomenclature is not name, sign, or manifestation.' etc. Merely imputing nomenclature on the object sentient beings, and the cause of that imputation—the skandhas.

་ཡི༷་རྒྱུན་གྱི་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་ཡུལ༷་ཅ༷ན་ནམ་བཏགས་འཛིན་འཕགས་པའི་སྒོམ་ལམ་དེ༷་ཡིས༷་རྣམ༷་པར་འཇོམས༷་པར་བྱེད་པས༷་ན་སྒོམ༷་པའི༷་ལམ༷་དེ་དང༷་སྤང་གཉེན་དུ་འབྲེལ༷་བ༷་ཡི༷་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས༷་སྔ་མ་ལས་གཞན༷་རྣམ༷་པ༷་དགུ༷་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། མདོ་ལས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་དེ་བཞིན༷་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། མཁྱེན་གསུམ་གྱི་དམིགས་པའི་བདག༷་ཉི༷ད་ཇི༷་བཞིན༷་དུ་མི་ཤེས་པ། ཀུན༷་མཁྱེན༷་སོགས་ནི༷་མཁྱེན་གསུམ་གྱི༷་སྒྲིབ༷་པ༷་རྣམ༷་པ་གསུམ༷་དང༷་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཚོགས་ལམ་པ་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་ཏེ་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་པ་མི་ཤེས་པས་སོ། །ལམ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲིབ་སྤོང་ལ་རྨོངས་ཏེ་ལམ་གསུམ་མི་ཤེས་པས་སོ། །སོ་སྐྱེ་ཐ་མལ་པ་ཀུན་ཤེས་ཀྱི་སྒྲིབ་སྤོང་ལ་རྨོངས་ཏེ་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པས་སོ། ། དེ་ལྟར་སྒྲིབ་གསུམ་སྤོང་བར་རྨོངས་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་བཏགས་པ་དེ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་ཞེན་པའི་རྟོག་པ་ལྷན་སྐྱེས་སོ། ། 4-1-144b དེ་བཞིན་དུ། ཐར་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ལམ༷་ཤེར་ཕྱིན་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ལ་དང་། ཆོས་ཉིད་དེ༷་བཞིན༷་ཉི༷ད་སོག༷ས་དང༷་ཆོས་ཅན་གཟུགས་སོགས་མཚུངས་པར་ལྡན༷་པ་སྟེ་གཅིག་དང༷་མི༷་ལྡ༷ན་པ་ཐ་དད་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རྨོངས་པ་ལ་དང༷་། བདུད་དང་མུ་སྟེགས་སོགས་གང་དང་མི༷་མཉམ༷་པའི་ལམ་ཟབ་མོ་ལ་རྨོངས་པ་ལ་དང་། སྡུག༷་བསྔལ༷་ལ༷་སོ༷གས་བདེན་བཞི་སྤྲོས་བྲལ་དུ་མ་ཤེས་ནས་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མི་རྟག་སོགས་གནས་ལུགས་མཐར་ཐུག་ཏུ་ཞེན་པས་རྨོངས་པ་ལ༷་དང་། གནས་ལུགས་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤང་བྱ་ཉོ༷ན་མོང༷ས་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་རང༷་བཞིན༷་ལ་རྨོངས་པ་སྟེ་སྤང་བྱ་གློ་བུར་བའམ་གདོད་ནས་སྟོང་ཉིད་དུ་མ་ཤེས་པ་ལ་དང༷་། གཟུང་འཛིན་གཉི༷ས་སུ༷་མེ༷ད་པ་ལ༷་ཀུན༷་ཏུ༷་རྨོང༷ས་པ༷་དང་དགུ་ལ༷་ནི་རྣམ༷་པར༷་རྟོག༷་པ༷་ཐ༷་མར༷་ཏེ་བཏགས་འཛིན་དུ་བཞེད་དེ་དེ་ལྟར་ཀུན་རྨོངས་དགུ་ལ་སྐྱེས་བུར་བཏགས་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དུ་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་བྱང་སེམས་ཀྱི་ལམ་གྱི་སྒྲིབ་པ་དང༷་། དེའི་ངོ་བོ་དང་། དམིགས་པ་དང་། ཁྱད་པར་དང་། སྤང་བྱ་དང་། ལམ་གྱི་རྣམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། དང་པོ་གསུམ་དང་། བཞི་པ་དང་། ལྔ་བདུན་གཉིས་དང་། དྲུག་པ་དང་། བརྒྱད་པ་དང་དགུ་པའོ། ། 4-1-145a མདོར་ན་ཤེས་བྱ་ཡུལ་ལ་ལོངས་སྤྱད་བྱ་དང་། སྤྱོད་བྱེད་གཉིས་ལས། ཡུལ་གཟུང་བ་ལ་འཇུག་ལྡོག་གཉིས། འཛིན་པ་ལ་གང་ཟག་དང་། དེའི་ཆོས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གདགས་པ་སྟེ། མདོར་ན་བླང་དོར་དང་། ལམ་བསྟེན་པ་པོ་དང་། ལམ་གྱི་ཆོས་རྣམས་སྐབས་འདིར་འཛིན་སྟངས་གཙོ་ཆེ་བར་འབྱུང་བས། དེ་དག་གི་ས་བོན་རྣམས་ཟད་པ་ལ་ལྡོག་པས་དབྱ

【現代漢語翻譯】僅僅是延續顯現的境，或者說，執著于假立的增上（勝觀）道，就能完全摧毀它。因此，與修道之路和斷證相關聯的，與前者不一致的方面還有九個。第二，經中說：『一切種智是如來所有的。』等等。這是因為不能如實地瞭解三智的對境之自性。一切智等同於三智的障礙。聲聞乘資糧道者對於斷除一切種智的障礙完全無知，因為他們不瞭解如所有性和盡所有性。對於斷除道智的障礙無知，因為他們不瞭解三種道。凡夫俗子對於斷除一切智的障礙無知，因為他們不完全瞭解一切基礎。如此，對於斷除三種障礙的無知，導致了對補特伽羅的執著，並伴隨著俱生我執。同樣，對於能寂滅一切障礙的解脫道之體性——般若波羅蜜多完全無知；對於法性真如等與法相色等具有相同之處，即對於一與非一、異與非異之理無知；對於不與魔和外道等同的甚深道無知；對於不瞭解苦等四諦的離戲論性，而執著于字面意義，認為無常等是究竟實相而無知；對於顛倒的實相，即對於應斷除的煩惱之自性無知，也就是對於應斷除的客塵或本性空性無知；對於無二取執著完全無知。這九種無知是最後的分別念，也就是執著于假立。因此，對於這九種無知，都執著于補特伽羅為享受者。這些是菩薩道的障礙，以及它的體性、對境、特點、應斷除之法和道的形態。前三者，第四者，第五和第七兩者，第六者，第八者和第九者。總而言之，所知境是所享受之物，以及能享受者。對於境的執著有取捨二者。對於執著，則有以人（補特伽羅）及其法來區分。總而言之，在此處，取捨、道的依止者和道的法，主要是執著的方式。因此，這些種子滅盡就是解脫。

【English Translation】 Merely the realm of the appearance of the continuum, or rather, the path of the superior (Vipassanā) that grasps at imputation, completely destroys it. Therefore, in relation to the path of meditation and what is to be abandoned and cultivated, there are nine other aspects that are inconsistent with the former. Secondly, the sutra states: 'Omniscience belongs to the Tathāgatas.' etc. This is because one does not know the nature of the object of the three wisdoms as they are. Sarvajñāna (一切智，all-knowing) etc. are the obscurations of the three wisdoms. The Śrāvaka (聲聞) on the path of accumulation is completely ignorant of abandoning the obscuration of Sarvākārajñāna (一切相智，knowledge of all aspects), because they do not know Yathāvadbhāva (如所有性，suchness) and Yāvadbhāva (盡所有性，as it is). They are ignorant of abandoning the obscuration of Mārga-jñāna (道智，knowledge of the path), because they do not know the three paths. Ordinary beings are ignorant of abandoning the obscuration of Sarvajñāna (一切智，all-knowing), because they do not fully know all the bases. Thus, ignorance of abandoning the three obscurations leads to attachment to the imputed person, accompanied by innate ego-grasping. Similarly, one is completely ignorant of Prajñāpāramitā (般若波羅蜜多，perfection of wisdom), the nature of the path of liberation that pacifies all obscurations; one is ignorant of the fact that Dharmatā (法性，nature of phenomena) such as Tathatā (真如，suchness) and Dharmalakṣaṇa (法相，characteristics of phenomena) such as Rūpa (色，form) have similarities, i.e., one is ignorant of the principles of one and not one, different and not different; one is ignorant of the profound path that is not the same as Māras (魔，demons) and Tīrthikas (外道，non-Buddhists); one is ignorant of not knowing the non-dual nature of the Four Noble Truths such as suffering, and clinging to the literal meaning, thinking that impermanence etc. are the ultimate reality; one is ignorant of the reversed reality, i.e., the nature of the afflictions to be abandoned, i.e., one is ignorant of whether the afflictions to be abandoned are adventitious or empty from the beginning; one is completely ignorant of the absence of the two, grasper and grasped. These nine ignorances are the final conceptualizations, i.e., they are considered to be grasping at imputation. Therefore, for these nine ignorances, one clings to the imputed person as an enjoyer. These are the obscurations of the Bodhisattva's path, and its nature, object, characteristics, what is to be abandoned, and the aspects of the path. The first three, the fourth, the fifth and seventh two, the sixth, the eighth, and the ninth. In short, knowable objects are to be enjoyed, and there are two: the enjoyer and the enjoyed. For attachment to the object, there are two: acceptance and rejection. For grasping, there is the distinction between the person (Pudgala, 補特伽羅) and its qualities. In short, here, acceptance and rejection, the one who relies on the path, and the qualities of the path, are mainly the ways of grasping. Therefore, the exhaustion of these seeds is liberation.

ེ་བར་གསུངས་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྟོག་པ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་སྐྱེ་བའི་ནང་ནས་ལམ་རང་རང་གི་སྐབས་སུ་སྤང་བྱར་གྱུར་པ་ཆེ་རིམ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། ། 能依功德 གསུམ་པ་བརྟེན་པ་ཡོན་ཏན་ནི། མདོ་ལས། སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་གིས་ལྗང་བུ་འདོད་པས་སོགས་ལོ་འབྲས་ཕུན་ཚོགས་ཀྱི་དཔེས་བསྟན་པ་བཞིན། ཡམས༷་ནད་འབྲུམ་སོགས་ལྟ་བུ་ཟུག་རྔུ་བསྐྱེད་པའི་རྟོག་པ་གོང་བཤད་འདི༷་རྣམ༷ས་སྒོམ་ལམ་གྱིས་ཇེ་ཟ༷ད་དུ་སོང་ནས༷་སླར་མི་སྐྱེ་བ་ནི༷་ཡུན༷་རིང༷་ལོན༷་ནས༷་ནད་ལས་གྲོལ་བའམ་དབུག༷ས་ཕྱིན༷་པ་ལྟར༷་གཞན་དོན་བྱེད་པའི་གེགས་ཟད་པས་དུས་རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་ཏུ༷་འགྲོ༷་བ༷་ཡི༷་ཕན་བདེ༷་སྒྲུབ༷་པ་དང་། རང་རྒྱུད་ལ་ཐེག་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཡོན༷་ཏན༷་ཕུན༷་སུམ་ཚོགས༷་པ་ཀུན༷། རྒྱ༷་མཚོ༷་ཆེ༷་ལ༷་ཆུ༷་བོ༷་ཀུན་འདུ་བ་བཞིན༷་ 4-1-145b དུ། སྒོམ་ལམ་རབ་མཐར་ཕྱིན་པའི་འབྲས༷་བུ༷་མཆོག༷་གིས༷་སྤ༷་བའམ༷་མཛེས་པ་ཡི༷། བྱང་ཆུབ་སེམ༷ས་དཔའ༷་ཆེན༷་པོ༷་དག་ས་པའམ་ས་བཅུ་པ་དེ༷་ལ༷་ནི༷། རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་ཏུ༷་ཡོན་ཏན་དེ་དག་འབད་པ་མེད་པར་འདུ་བའམ་བརྟེན༷་པར༷་བྱེ༷ད་དོ། ། 無間道頂加行 བཞི་པ་སློབ་ལམ་མཐར་ཐུག་པ་ཕན་ཡོན་ཚད་མེད་པ་ཅན་གྱི་བར་ཆད་མེད་པའི་རྩེ་མོ་ལ། ངོ་བོ། རྒྱུ། སྤང་བྱ་གསུམ། དང་པོ་ཕན་ཡོན་གྱིས་མཚོན་པའི་བར་རྩེའི་ངོ་བོ་ནི། མདོ་ལས། བྱང་སེམས་འགའ་ཞིག་གིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་བཞིན། སྟོང༷་གསུམ༷་གྱི་སྐྱེ༷་བོ༷་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ཉན༷་ཐོས༷་ཀྱི་སྤང་བ་དང༷་། རང་རྒྱལ་བསེ༷་རུའི༷་རྟོགས༷་པ༷་ཕུན༷་ཚོགས༷་ལ་བཀོད་པ་དང༷་། བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔའ༷་སྐྱོན༷་མེ༷ད་པ་ས་དང་པོ་ལ༷་བཀོད༷་པའི༷་དགེ༷་བ༷་དཔེར༷་མཛ༷ད་ནས། དེ་ལས་ཆེས་བསོ༷ད་ནམས༷་མང༷་པོར༷་གྱུར་པ་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་ནི༷། སང༷ས་རྒྱས༷་ཉི༷ད་ཀྱིས༷་དང་ཆོས་གཞན་གྱིས་བར༷་ཆོད་པ་མེ༷ད་པ་སྟེ༷་རྒྱུན་མཐའི་བར༷་ཆ༷ད་མེ༷ད་པའི༷་ལམ་གྱི་ཏིང༷་ངེ༷་འཛིན༷་བསྟན་ལ། དེ༷་ནི༷་རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་མཁྱེན༷་པ་ཉི༷ད་ཀྱི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་ 4-1-146a པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། བདག་པོ་ནི་དྲན་པ། རྣམ་པ་ནི་ཞི་བ་དང་མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས། དེ་ཡང་རྒྱུ་བར་རྩེ་དང་རྣམ་མཁྱེན་འདི༷་ཡི༷་དམིག༷ས་པ༷་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་ཀུན་གྱི་དངོས༷་པོར་མེ༷ད་པའི་དེ༷་བཞིན་ཉིད་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ལ། བདག༷་པོ༷་ཡི་རྐྱེན་ནི་ས་བཅུ་པ་མན་ཆད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་དྲ༷ན་པ༷་ཡི༷ན་པར༷་བཞེད༷་ལ། རྣམ༷་པ༷་ནི་སྤྲོས་པ་མཐའ་དག་ཞི༷་བ་ཉི༷ད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་པའི་རྩེ་མོའི་བསླབ་པ་འདི་ནི། བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱ

【現代漢語翻譯】經文中說，從各種錯誤的觀念中，顯示了在各自的道路上應該斷除的最大的錯誤。能依功德第三，所依賴的功德：如經文所說：『有些人因為想要幼苗』等等，用豐收的果實的例子來表示，就像瘟疫、天花等會產生痛苦的觀念，通過修習道逐漸減少，最終不再產生，就像長期患病痊癒或呼吸停止一樣，因為做利他之事的障礙已經消除，所以在任何時候都能實現利益和快樂，並且自身具備了三乘所包含的圓滿功德，就像所有的水都匯入大海一樣。在修習道達到極致時，以殊勝的果實來莊嚴，偉大的菩薩（Bhodisattva，菩提薩埵）到達十地時，在任何情況下，這些功德都會毫不費力地聚集或依賴。無間道頂加行第四，修習道達到頂峰，具有無量利益的無間道的頂峰，包括本體、原因和斷除三個方面。首先，以利益來代表的無間道頂峰的本體是：如經文所說：『有些菩薩以三千大千世界的』等等來表示，將三千大千世界的所有眾生安置在聲聞的斷除和獨覺的圓滿覺悟中，並將無瑕疵的菩薩安置在初地，以此為例，比這更大的福德，只有佛才能做到，沒有其他法可以阻斷，這就是常道的無間三摩地。這是通往一切智智的無間道。第二，如經文所說：『妙吉祥，一切智智的所緣是非實有，主宰是憶念，相狀是寂靜和無相。』也就是說，作為原因的無間道頂峰和一切智智的所緣，是所有法遠離戲論的究竟真如。主宰的因緣是十地以下的憶念真如。相狀是所有戲論寂靜的自性。因此，常道的無間道頂峰的修習，是所有修習的根本。

【English Translation】 It is said in the scriptures that among the various wrong notions, it shows the greatest mistakes that should be abandoned in their respective paths. Depending on merits Third, the merits to rely on: As the sutra says: 'Some people want seedlings' etc., using the example of abundant fruits, just like the notions that cause pain such as plagues and smallpox, gradually decrease through the practice of the path, and eventually no longer arise, just like a long-term illness is cured or breathing stops, because the obstacles to doing altruistic things have been eliminated, so at any time they can achieve benefit and happiness, and they themselves possess the perfect merits contained in the Three Vehicles, just as all waters converge into the sea. When the practice path reaches its peak, it is adorned with supreme fruits, and when the great Bodhisattvas reach the tenth bhumi, in any case, these merits will effortlessly gather or depend on. The peak of the uninterrupted path of addition Fourth, the peak of the practice path reaches the peak, the peak of the uninterrupted path with immeasurable benefits, including the three aspects of entity, cause, and abandonment. First, the entity of the peak of the uninterrupted path represented by benefits is: As the sutra says: 'Some Bodhisattvas use the three thousand great thousand worlds' etc. to indicate that all beings in the three thousand great thousand worlds are placed in the abandonment of the Shravakas and the perfect enlightenment of the Pratyekabuddhas, and the flawless Bodhisattvas are placed in the first bhumi. Taking this as an example, only the Buddha can do more meritorious deeds than this, and no other Dharma can block it. This is the uninterrupted Samadhi of the constant path. This is the uninterrupted path to omniscience. Second, as the sutra says: 'Manjushri, the object of all-knowingness is non-substantial, the master is mindfulness, and the aspect is tranquility and non-characteristic.' That is to say, the object of the uninterrupted peak of the path as the cause and all-knowingness is the ultimate Suchness of all dharmas away from elaboration. The cause of the master is the mindfulness of Suchness below the tenth bhumi. The aspect is the nature of the tranquility of all elaborations. Therefore, the practice of the uninterrupted peak of the constant path is the foundation of all practices.

ི་མཆོག་ཡིན་ཏེ་བསླབ་པ་མཐར་ཐུག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་བསླབ་པ་འདི་ལ་སློབ་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བས་ན། འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་བའི་གཏེར་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་མཛོད་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་མི་གཅོད་པའི་རིགས་དང་འགྲོ་བའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་མཛོད་མི་ཟད་པའང་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟེན་འབྱུང་གི་ཆོས་ཀུན་ལ། གདོད་ནས་སྐྱེ་འགག་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གནས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཤེས་རབ་མཐར་ཐུག་པ་མངོན་དུ་སྐྱེད་ནས། སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའང་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཡེ་ཤེས་དེས། ཐོག་མེད་ནས་གནས་པའི་མ་ 4-1-146b རིག་པའི་ས་བོན་ཕྲ་བ་དང་བཅས་པ་དྲུང་ནས་བཅོམ་སྟེ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཅན་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས། ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཐུག་པའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་བསྟན་པའོ། །གསུམ་པ་བསལ་བྱ་ལོག་རྟོག་ལ། བསྟན་བཤད་གཉིས་ལས་དང་པོ། བར་ཆད་མེད་པའི་རྩེ་མོ་འདི༷་ལ༷་ནི༷། དངོས་པོར་རབ༷་ཏུ༷་སྨྲ༷་བ་རྣམ༷ས་བརྒྱུ༷ད་མར༷་རྒོལ༷་ཏེ། འདི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པས་རྟོགས་པར་ཆེས་དཀའ་བའི་དོན་གྱིས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། མདོ་ལས། གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ལགས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པ་ལགས་སམ། འོན་ཏེ་གཟུགས་ཀྱང་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པ་ལགས། ཞེས་སོགས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆོས་ཀུན་དམིགས་ན་དམིགས་བྱ་འདུས་བྱས་སོགས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ལ། དམིགས་པར་བྱ་བ་རྡུལ་ཙམ་མེད་ན་ཆོས་ཀུན་གཟིགས་པ་མི་སྲིད་པས་དམི༷གས་པ༷་མི་འཐ༷ད་པར་རྒོལ་བ་དང༷་༡ དམིགས་པར་བྱ་བ་དེ༷་ཡི༷་ནི༷་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་དམ་རང་བཞིན་མེད་ན་སྤྲོས་བྲལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ངོས་བཟུང་བའང་མི་འཐད་ལ། དེ་སུས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱར་མི་རུང་བས་དེའི་རྣམ་པའམ་ངོ་བོ་ངོས༷་གཟུང༷་བ༷་མི་འཐད་པར་རྒོལ་བ་དང༷་། ༢ དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་རྣམ་མཁྱེན་ཀྱང་མི་འཐད་དེ། དེས་དངོས་དངོས་མེད་དུ་མི་དམིགས་ 4-1-147a པས་ཅི་ཡང་མི་མཁྱེན་པས་རྣམ༷་ཀུན༷་མཁྱེན༷་པ་ཉི༷ད་ཀྱི་ཡེ༷་ཤེས༷་མི་འཐད་པར་དང༷་། ཀུན་རྫོབ་མེད་ན་དེ་ལ་མ་ལྟོས་པར་དམ༷་པའི༷་དོན༷་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པ་དང༷་། ཀུན༷་རྫོབ༷་ཀྱང་མི་འཐད་དེ་དེ་དག་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྙམ་དུ་བདེན་གཉིས་ལ་རྩོད་པ་དང༷་། སྦྱོར་བ་ཕྱིན་དྲུག་གི་ཉམས་ལེན་ཡང་མི་འཐད་དེ་སྦྱིན་སོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྙམ་དུ་མི་འཐད་པར་དང༷་།སྦྱོར་བའི་རྟེན་དཀོན༷་མཆོག༷་གསུམ༷་པོ༷་མེད་དེ། ཐོབ་པ་པོ་དང་རྟོགས་བྱ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་མེད་པར་དང༷་། འགོག་པ་མིང་ཙམ་ཡིན་པས་ཆོས་མི་སྲིད་པར་དང་། དགེ་འད

【現代漢語翻譯】是殊勝的，因為它是修習的究竟本質。應當修習這作為佛陀無礙之道的本質的般若波羅蜜多，因為從這之中會立即產生一切智智。因此，這是所有佛陀的法生之寶藏和功德之庫，是不絕佛種的種姓，也是眾生安樂的不竭之庫。因此，對於一切緣起之法，生來就安住于不生不滅的平等性之中，生起通達此理的究竟智慧，以那極其微細的戲論之相也得以寂滅的智慧，從根摧毀自無始以來就存在的無明種子，從而獲得具有自生智慧之身的佛陀。因此，這顯示了通往不生不滅智慧的究竟無礙之道。第三，關於所破的邪分別，分為教和釋兩部分，首先是：『對於這無礙的頂峰，執著于實有的人們會逐漸反駁，因為此甚深，極難證悟。』第二部分是：經中說：『請問，世尊，是這樣的嗎？僅僅是遍知一切事物，而沒有實有嗎？或者，色也沒有實有嗎？』等等，廣為宣說。對此，如果如來以智慧觀察一切法，那麼所觀之境就會成為有為法等。如果沒有絲毫可觀之境，那麼觀見一切法是不可能的，因此反駁說觀境不合理。1，如果所觀之境沒有自性，那麼也無法確定離戲的真如之體性，因為任何人也無法瞭解它，因此反駁說確定其相或體性是不合理的。2，同樣，果位遍知也不合理，因為他不會執著于有或無，因此什麼也不會知道，所以反駁說遍知一切的智慧是不合理的。如果不存在世俗諦，那麼不依賴於它，勝義諦也是不可能存在的。並且，世俗諦也是不合理的，因為它們是不可執著的，因此對於二諦進行辯論。修持六度波羅蜜多也是不合理的，因為沒有佈施等。並且，修持的所依三寶也不存在，因為沒有獲得者和所證悟者，所以沒有佛。滅盡只是一個名稱，所以法是不可能存在的。善行也…

【English Translation】 It is supreme because it is the ultimate essence of practice. One should study this Prajnaparamita, which is the essence of the unobstructed path of the Buddhas, because from this, the omniscient wisdom immediately arises. Therefore, this is the treasure of the origin of all Buddhas' Dharma and the storehouse of merits, the lineage that does not cut off the Buddha's seed, and also the inexhaustible storehouse of happiness for beings. Therefore, for all dependent arising phenomena, from the beginning, abiding in the equality of no birth and no death, generating the ultimate wisdom that understands this, with that wisdom that even the extremely subtle marks of elaboration are pacified, uprooting and destroying the seeds of ignorance that have existed since beginningless time, thereby attaining the Buddha with the body of self-born wisdom. Therefore, this shows the ultimate unobstructed path to the wisdom of no exhaustion and no birth. Third, regarding the wrong conceptions to be refuted, divided into teaching and explanation, first: 'For this peak of unobstructedness, those who speak of things as real will gradually refute, because this is very profound and extremely difficult to realize.' The second part is: In the sutra it says: 'Venerable One, is it so? Is it only the knowledge of all things, and there is no entity? Or is form also without entity?' and so on, widely spoken. To this, if the Tathagata observes all dharmas with wisdom, then the object of observation will become conditioned phenomena, etc. If there is not even a speck of object to be observed, then it is impossible to see all dharmas, therefore it is refuted that the object of observation is unreasonable. 1, If the object of observation has no self-nature, then it is also impossible to determine the nature of reality free from elaboration, because no one can understand it, therefore it is refuted that determining its aspect or nature is unreasonable. 2, Similarly, the fruit of omniscience is also unreasonable, because he does not grasp onto existence or non-existence, therefore he will not know anything, so it is refuted that the wisdom of knowing all is unreasonable. If the conventional truth does not exist, then without relying on it, the ultimate truth is impossible to exist. And, the conventional truth is also unreasonable, because they are not graspable, therefore arguing about the two truths. The practice of the six perfections is also unreasonable, because there is no giving, etc. And, the object of reliance for practice, the Three Jewels, does not exist, because there is no one who attains and no one who realizes, so there is no Buddha. Cessation is just a name, so Dharma is impossible to exist. Virtuous deeds also...

ུན་གྱི་གདགས་གཞི་གཟུགས་སོགས་མེད་པས་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་མེད་པར་དང་། སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར་ཐབས་མཁས་པའང་མེད་དེ་སྦྱིན་སོགས་འཁོར་གསུམ་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཀྱིས་ཟིན་པ་མེད་པས་སོ་སྙམ་དུ་ཐབས༷་མཁས་བཅས༷་ལ་དང་། དངོས་དངོས་མེད་ཀྱི་ངོ་བོར་རྟོག་པ་བཀག་པས་དེ་ལས་གཞན་དུ་རྟོགས་ཚུལ་མེད་སྙམ་དུ་དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་དུ་གཟིགས་པའི་ཐུབ༷་པའི༷་རྟོག༷ས་པ༷་མི་འཐད་པར་དང༷་། མི་རྟག་པར་འཛིན་པ་སོགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་མི་འཐད་པས་གཙང་བདེ་སོགས་སུ་འཛིན་པ་ཕྱིན༷་ཅི༷་ལོག༷་ཡིན་པར་ནི༷་མི་འཐད་པར་དང་། 4-1-147b ལམ་བསྒོམས་ཀྱང་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པས་ལམ༷་གྱི་ངོ་བོ་བཅ༷ས་མི་འཐད་པར་དང༷་། བླང་བྱ་མེད་པར་གཉེན༷་པོ༷་མི་འཐད་པར་དང་། སྤང་བྱ་མེད་པས་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོགས༷་དག༷་མི་འཐད་པར་དང༷་། མཚན་གཞི་མེད་པས་རང་དང་སྤྱིའི་མཚ༷ན་ཉིད་མི་འཐད་པར་དང༷་ནི༷། བསྒོམ་བྱ་རང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་མེད་ན་མོས་སྤྱོད་དང་འཕགས་པར་དེ་བཞིན་ཉིད་སྤྱི་དང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྒོམ༷་པ༷་ལ༷་མི་འཐད་པར་རྒོལ་བ་སྟེ། ༣དེ་ལྟར་ལོག་པར་སྨྲ༷་བ༷་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་ཕྱིན་ཅི་ལོག༷་གི་རྟོག༷་པ༷་ཡང་དག་མིན་པ་ཅན་རྣམ༷་པ༷་ཀུན༷་མཁྱེན༷་ཉི༷ད་ལ་རྟེན༷་པ་ཅ༷ན་རྣམ༷་པ༷་བཅུ༷་དྲུག༷་པོ་དག༷་ཏུ༷་བཞེད༷་དོ། །དེ་ལ་བདེན་གཉིས་འགལ་བར་འཛིན་པའི་གང་ཟག་གིས། དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་རྫོབ་སུན་ཕྱུང་བ་དོན་དམ་སྒོ་ཅན་དང་། ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་དམ་མི་འཐད་པར་རྩོད་པ་ཀུན་རྫོབ་སྒོ་ཅན་དག་ནི་རང་གི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དོན་དམ་པར་མེད་པས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མེད་པར་ཐལ་ཞེ་ན། ཁྱབ་པ་མ་ངེས་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་རྟགས་མ་གྲུབ་ཅིང་། དོན་དམ་པར་མེད་པར་ཐལ་ཞེ་ན་འདོད་ལན་ཐེབས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་ 4-1-148a ཐལ་ཞེ་ན་ཁྱབ་པ་མ་ངེས་པ་སོགས་བདེན་གཉིས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ཞིང་སྟོང་རྟེན་འབྱུང་འགལ་མེད་ཀྱི་ཚུལ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ལོག་རྟོག་བསལ་བར་བྱ་བ་ལ་ཡང་དག་པ་མཐར་ཐུག་གི་དོན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་དོན་དམ་ཉེ་བར་མི་དམིགས་པས། དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་འགལ་བ་མེད་པར་ཟུང་འཇུག་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་སོན་པའི་རིགས་པས། རྟོགས་པར་དཀའ་བ་བར་ཆད་མེད་རྩེའི་དམིགས་རྣམ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་ནས་དམིགས་པ་སོགས་འཐད་པར་བསྒྲུབས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་པའི་སྒོ་ནས་ཟབ་མོའི་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེར་ཕྱིན་ལ་གནས་པས་སྦྱིན་སོགས་ཕར་ཕྱིན་གཞན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པ་མི་འཐད་པ་མིན་པར་མ་ཟད་ཤིན་ཏུ་འཐད་དེ། ཕར་ཕྱིན་རེ་རེའི་ཡོན་ཏན་ཡང་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་

【現代漢語翻譯】由於沒有蘊聚的基礎，如色等，因此認為沒有僧伽寶，並且沒有行為的差別，即沒有善巧方便，因為沒有被佈施等三輪清凈的智慧所攝持，所以對於善巧方便等產生疑惑。由於遮止了對有和無自性的執著，因此認為沒有其他理解方式，所以認為現見如是的能仁的證悟是不合理的。由於執著于無常等，認為不是顛倒，所以執著于清凈、安樂等是顛倒，這也是不合理的。即使修習道，也不會現證果，因此認為道的自性等是不合理的。沒有應捨棄的，因此認為對治是不合理的。沒有應斷除的，因此認為敵對是不合理的。沒有基，因此認為自相和共相是不合理的。如果所修的自相和共相不存在，那麼對於信解行和聖者，以如是的共相和自相來修習是不合理的，這是辯論者提出的。總之，這些邪說者的顛倒分別，都是以遍知為基礎的十六種觀點。對於那些執持二諦相違的人來說，依靠勝義中無自性來破斥世俗，這是勝義門；依靠世俗來爭論勝義不合理，這是世俗門，這些都只是自己的顛倒分別而已。如果認為勝義中不存在，那麼世俗中也不應存在，這是不遍的。如果認為世俗中不存在，那麼這是不成之因。如果認為勝義中不存在，那麼這是所許。同樣，如果認為世俗中存在，那麼勝義中也應存在，這是不遍的。因此，要區分二諦，並從空性和緣起的無違之理出發，遣除邪分別，對於將究竟真實視為與世俗分離的勝義，不應執著。因此，通過不執著和執著的無違，證得雙運大平等的見解，以無礙的智慧，遣除他人的邪分別，從而確立執著等是合理的，並通過信心，不顛倒地進入甚深之義。此外，安住于不分別的般若波羅蜜多，不僅可以進行佈施等其他波羅蜜多的行為，而且非常合理，因為每個波羅蜜多的功德都是遍及十方三世的。

【English Translation】 Since there is no basis for aggregation, such as form, it is thought that there is no Sangha Jewel, and there is no difference in conduct, that is, no skillful means, because it is not held by the wisdom of the three pure wheels of giving, etc., so there are doubts about skillful means, etc. Since the clinging to the nature of existence and non-existence is prevented, it is thought that there is no other way to understand it, so it is thought that the enlightenment of the Thus-gone One who directly sees suchness is unreasonable. Since clinging to impermanence, etc., it is thought that it is not inverted, so clinging to purity, happiness, etc., is inverted, which is also unreasonable. Even if the path is practiced, the fruit will not be manifested, so it is thought that the nature of the path, etc., is unreasonable. Since there is nothing to be abandoned, it is thought that the antidote is unreasonable. Since there is nothing to be eliminated, it is thought that the opposing side is unreasonable. Since there is no basis, it is thought that the self-characteristic and the general characteristic are unreasonable. If the self-characteristic and the general characteristic of what is to be meditated on do not exist, then it is unreasonable to meditate on suchness with the general characteristic and the self-characteristic for faith practice and the noble ones, which is proposed by the debater. In short, these inverted discriminations of the heretics are all based on the sixteen views of omniscience. For those who hold that the two truths are contradictory, refuting the conventional by relying on the absence of inherent existence in the ultimate truth is the ultimate truth gate; arguing that the ultimate truth is unreasonable by relying on the conventional is the conventional gate, which are only their own inverted discriminations. If it is thought that it does not exist in the ultimate truth, then it should not exist in the conventional, which is not pervasive. If it is thought that it does not exist in the conventional, then this is an unestablished reason. If it is thought that it does not exist in the ultimate truth, then this is what is accepted. Similarly, if it is thought that it exists in the conventional, then it should also exist in the ultimate truth, which is not pervasive. Therefore, the two truths should be distinguished, and the wrong discriminations should be eliminated based on the non-contradictory principle of emptiness and dependent arising. For the ultimate truth that regards ultimate reality as separate from the conventional, one should not cling to it. Therefore, through the non-contradiction of clinging and non-clinging, one attains the view of the great equality of union, and with unobstructed wisdom, one eliminates the wrong discriminations of others, thereby establishing that clinging, etc., are reasonable, and through faith, one enters the profound meaning without inversion. Furthermore, abiding in the non-discriminating Prajnaparamita, it is not only possible to engage in the activities of other Paramitas such as giving, but it is also very reasonable, because the merits of each Paramita pervade the ten directions and three times.

མུ་དང་མཉམ་པས་ཚད་དཔག་པར་དཀའ་བ་དང་། སྐྱོན་གྱི་དྲི་མས་ཡོངས་སུ་དག་པ་གཞན་གང་དང་ཡང་མི་མཉམ་པའི་མཚུངས་པ་མེད་པ་ཞིག་ཐོབ་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་མཐུས་བྱེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་རང་བཞིན་མེད་པར་ 4-1-148b མ་ཤེས་ནས་གང་ཟག་གི་བདག་འཛིན་ཡོད་ན། དེའི་དབང་གིས་སེར་སྣ་སོགས་ཕར་ཕྱིན་གྱི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་ཀུན་འཛིན་གྱི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་སོགས་ལ་འཇུག་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་མ་བཟུང་ཡང་དངོས་དངོས་མེད་དུ་དམིགས་པ་དང་མ་བྲལ་ན་སྲིད་ཞིར་བླང་དོར་དུ་ཞེན་པའི་དབང་གིས་ཞི་མཐར་ཡང་ལྷུང་ལ། དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང་མི་མཐུན་པའི་མ་རིག་པས་བསླད་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཕར་ཕྱིན་གཞན་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་དག་པ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་མེད་ན་མི་འབྱུང་ལ། མཐའ་གང་དུའང་མི་དམིགས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་ཡོད་ན། དེ་རྒྱུད་ལྡན་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་སེར་སྣ་སོགས་མེད་པས་ན་དེ་དག་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་དགེ་རྩལ་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པའི་ཆགས་པ་ཕྲ་མོའང་མེད་པས་སྦྱིན་སོགས་ལ་འཇུག་ཅིང་། དེ་ཡང་ལན་དང་རྣམ་སྨིན་ལ་རེ་བ་མེད་པ་དང་། འཁོར་གསུམ་དུ་རྟོག་པའི་དྲི་མ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྦྱིན་སོགས་ཀུན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་དངོས་དངོས་མེད་སྲིད་ཞིའི་མཐའ་གང་ 4-1-149a ལའང་མི་གནས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་མཐོང་བ་དེས་འཁོར་བ་སྤངས་ནས་ཞི་བ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སེམས་ནམ་ཡང་མི་སྐྱེད་ལ། རང་གིས་ཟུང་འཇུག་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་དེ་ཉིད་མཐོང་ཡང་། གཞན་དེ་ལྟར་མ་མཐོང་བའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་སྦྱིན་སོགས་ལ་འཇུག་པ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་མཐའ་དང་ཚད་མཉམ་པར་འཇུག་པ་ཡིན་པས་ཚད་མེད་དོ། །དེས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལམ་གྱི་དུས་སུ་གཞན་དོན་ལ་དམིགས་ནས་རྫོགས་སྨིན་སྦྱང་གསུམ་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་ལ་སྐྱོ་བ་དང་དེར་ཞེན་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་ནས། འབྲས་བུ་མཐར་ཕྱིན་པ་ལྷག་མེད་མྱང་འདས་ཀྱི་དུས་སུ་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྲིད་ཞིའི་མཐར་མི་གནས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཐོབ་ནས་ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་རྟག་ཁྱབ་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་མཛད་པའང་། སྣང་སྟོང་མཉམ་ཉིད་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་མཐོང་བས་སྦྱིན་སོགས་འགོག་པ་ཞིག་ན། དེས་མཐོང་བའི་སྟོང་ཉིད་དེ་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་འགལ་བའི་ 4-1-149b དངོས་མེད་ཙམ་དུ་ཟད་ལ། དེ་ལྟ་ན་མ་དམིགས་པར་བཏགས་ཀ

【現代漢語翻譯】如同虛空般無法衡量，完全清凈無垢，獲得與任何事物都不相同的無等境界，這應被理解為是安住于般若波羅蜜多（Prajnaparamita，智慧到彼岸）的力量所致。如果不能了知諸法（Dharmas，佛法）的自性本空，而執著於人我（Pudgala-atman，補特伽羅我），那麼就會因為這種執著而產生慳吝等與佈施度（Dana-paramita，佈施到彼岸）相違背的因素。這樣一來，就無法進入不執著一切的完全施捨等行為中。如果即使不執著於人我，但仍然執著于有實無實，那麼就會因為對輪迴（Samsara，生死輪迴）和寂滅（Nirvana，涅槃）的取捨執著，而墮入寂滅的極端。而且，有執著的積聚也不會變得非常清凈，因為它被與事物自性相違背的無明（Avidya，無明）所染污。因此，如果缺少般若波羅蜜多，其他的波羅蜜多（Paramita，到彼岸）就無法圓滿和清凈。如果具有不執著任何邊際的般若波羅蜜多，那麼具有這種般若波羅蜜多的菩薩（Bodhisattva，菩提薩埵）就不會有慳吝等，因此他們對於身體、受用和善根等一切都不會有細微的執著，從而能夠進入佈施等行為中。而且，他們也不會期待回報和異熟果報，也不會有三輪（施者、受者、施物）的執著，從而以這種方式圓滿一切佈施等行為。像這樣，證悟不執著于有實無實、輪迴寂滅任何邊際的般若波羅蜜多之義的人，永遠不會生起爲了捨棄輪迴而證得寂滅的心。即使自己證悟了無戲論的二諦雙運（Zungjug Tros Pa Me Pai Denyi，無戲論的二諦雙運），爲了利益那些沒有證悟此理的眾生，也會進入佈施等行為中，而且這種行為與眾生的數量和範圍相等，因此是無量的。因此，菩薩在道位時，以緣念利他之心，毫不厭倦和執著地圓滿完成成熟、解脫和清凈這三種事業，並在果位上，在無餘涅槃（Nirvana，涅槃）之時，獲得法性（Dharmata，法性）自性的無住于輪迴寂滅邊際的智慧身（Jnana-kaya，智慧身），從而如虛空般恒常、普遍、任運地利益眾生，這也是因為真實安住于顯空平等大性的般若波羅蜜多的力量所致。如果因為證悟了無所緣的法性空性（Sunyata，空性）而阻礙了佈施等行為，那麼他所證悟的空性就不是般若波羅蜜多的真實含義，而僅僅是與方便（Upaya，善巧方便）相違背的無實之見。如果是這樣，那麼他所安立的無所緣，

【English Translation】 Like space, it is difficult to measure, completely pure and without defilement, attaining an unequaled state that is different from anything else. This should be understood as being brought about by the power of abiding in the Prajnaparamita (Perfection of Wisdom). If one does not understand that all Dharmas (phenomena) are empty of inherent existence and clings to the Pudgala-atman (self of person), then due to this clinging, miserliness and other factors that are contrary to the Dana-paramita (Perfection of Generosity) will arise. In that case, one will not be able to engage in complete giving that is free from attachment to all things. If, even without clinging to the self of person, one is still attached to existence and non-existence, then due to clinging to acceptance and rejection of Samsara (cyclic existence) and Nirvana (liberation), one will fall into the extreme of peace. Moreover, the accumulation with attachment will not become completely pure, because it is tainted by Avidya (ignorance) that is contrary to the nature of things. Therefore, the other Paramitas (perfections) cannot be perfected and purified without Prajnaparamita. If one has Prajnaparamita that does not cling to any extreme, then the Bodhisattva (enlightenment being) who possesses this Prajnaparamita will not have miserliness, etc. Therefore, they will not have even subtle attachment to clinging to their body, possessions, and virtuous roots, and will be able to engage in giving, etc. Moreover, they will not expect rewards or Vipaka (karmic results), and will be free from the taint of conceptualizing the three circles (giver, receiver, and gift), thereby accomplishing all giving, etc., in this way. Like this, one who sees the meaning of Prajnaparamita that does not abide in any extreme of existence and non-existence, Samsara and Nirvana, will never generate the mind of abandoning Samsara and realizing peace. Even if one has realized the non-dual, free from elaboration, suchness (Tathata), in order to accomplish the benefit and happiness of sentient beings who have not realized it, one will engage in giving, etc., and this engagement is equal to the number and extent of sentient beings, therefore it is immeasurable. Therefore, the Bodhisattva, during the path, engages with the intention of benefiting others, completing the three activities of maturation, liberation, and purification without weariness or attachment, and in the fruition, at the time of Nirvana without remainder, attains the Jnana-kaya (wisdom body) of Dharmata (suchness) that does not abide in the extremes of Samsara and Nirvana, thereby constantly, universally, and spontaneously benefiting sentient beings as long as space exists. This is also due to the power of truly engaging in the great equality of appearance and emptiness, Prajnaparamita. If seeing the emptiness of Dharmata without object of reference obstructs giving, etc., then the emptiness seen by that person is not the true meaning of Prajnaparamita, but merely a non-entity that contradicts Upaya (skillful means). If that is the case, then the non-object of reference that he establishes

ྱང་། དེས་དངོས་པོར་མ་དམིགས་ཀྱང་དངོས་མེད་དུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། དམིགས་པའི་མཐའ་ཀུན་དང་བྲལ་བའི་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་དོན་གཏན་ནས་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེར་ཕྱིན་ཟབ་མོའི་དོན་ནི་ཐོས་བསམ་གྱིས་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པའི་དུས་ནས་ཀྱང་། སྲིད་ཞིའི་མཐའ་ལ་མངོན་ཞེན་ཉམས་སྨད་པར་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་དུས་སུ་ལྟ་ཅི་སྨོས་པའོ། །དེ་ཡང་སྦྱིན་པ་སྣ་གཅིག་བཏང་བ་ལྟ་བུ་ཡང་ཤེར་ཕྱིན་གྱིས་ཟིན་ན་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་དུ་ཚང་སྟེ། སེར་སྣ་སོགས་ཕྱིན་དྲུག་གི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཤེར་ཕྱིན་གྱིས་བཅོམ་པས་ན། ཐབས་ཀྱི་ཆ་སྦྱིན་པ་གཅིག་པུ་དེ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྤྲོས་བྲལ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་པུ་ལ་ལྡོག་ཆས་ཕྱེ་ན། གནས་པའི་ཆ་བསམ་གཏན་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་གནས་མི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་ཡོངས་སུ་ཟད་པའི་བསམ་གཏན་ཆེན་པོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བརྩོན་མི་བརྩོན་ཞི་བའི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་བརྩོན་པ་ཆེན་པོ། བཟོད་མི་བཟོད་ཀྱི་མཚན་མ་ཡོངས་སུ་ཞི་བའི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་འཁྲུགས་པའི་བཟོད་པ་ཆེན་པོ། འཆལ་ 4-1-150a བ་དང་འཆལ་མིན་དུ་དམིགས་པ་ཟད་པས་འཆལ་བའི་དྲི་མ་ཡོངས་སུ་ཟད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཆེན་པོ། ཆགས་པ་དང་མ་ཆགས་པ་མི་དམིགས་པས་མཚན་མའི་ཆགས་པ་ཕྲ་མོ་དང་བྲལ་བ་སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་སྟེ། སྣང་ཆ་སྦྱིན་སོགས་དང་སྟོང་ཆ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཟུང་དུ་ཞུགས་པའི་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་ཕར་ཕྱིན་ཀུན་སྡུད་པ་ཡིན་པའི་གནད་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་ནི་ཤེར་ཕྱིན་ཉམས་ལེན་གྱི་མདོ་འགག་ཡིན་པས། ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་གི་ཤེར་ཕྱིན་ཟབ་མོའི་སྦྱོར་བ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །ལེའུའི་སྐབས་བསྡུ་བ་ནི། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་དུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོགས༷་པའི༷་རྒྱན༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས་རྩེ༷་མོའི༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོག༷ས་པའི༷་སྐབས༷་ཏེ༷་ལྔ༷་པ༷འོ༷། ། 廣說能依因果分法 གཉིས་པ་བརྟེན་པ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། བརྟེན་པའི་རྒྱུ་མཐར་གྱིས་པ་དང་། བརྟེན་པའི་འབྲས་བུ་སྐད་ཅིག་མ་རྒྱས་བཤད་གཉིས་སོ། ། 廣說能依因次第 དང་པོ་ལ། སྐབས་དང་སྐབས་ཀྱི་མིང་གཉིས། དང་པོ་ནི། སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཆོས་ཀུན་སྣང་ལ་མ་འདྲེས་པའི་རྣམ་པ་སྐྱེ་མེད་དུ་བསྒོམ་པ་གསལ་བ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་སྐད་ཅིག་མའི་ 4-1-150b སྦྱོར་བ་གྲུབ་པའི་ཚད་དུ་བསྒོམ་པ་སྟེ། དེ་ཡང་རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བའི་སྐབས་སུའང་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་ཆ་ཚང་བར་བསྒོམས་ཀྱང་། དཀྱུས་ཐོག་གཅིག་ཏུ་ཚང་བའི་གོ་རིམ་ངེས་ཅན་དུ་སྒོམ་པའི་ངེས་པ་མེད་དེ། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུ་སོགས་གང་རུང་རེ་རེ་རྩལ་ངུ་བཏོན་ནས་སྒོམ་པའང་ཡོད་ལ། འདིར་ཐམས་ཅད་དཀྱུས་ཐོག་གཅིག་གི་ཉམས་ལེན་གྱི

【現代漢語翻譯】揚！因為這樣雖然沒有執著於事物，卻執著于非事物。完全脫離執著的邊際的般若波羅蜜多的意義根本不是這樣。般若波羅蜜多甚深之義，即使是從聽聞思惟斷除增益的時候起，也能使對有寂之邊的執著減弱，更何況是實際證悟的時候呢！比如，即使只是佈施一種東西，如果被般若波羅蜜多所攝持，也能圓滿具足六度，因為般若波羅蜜多能摧毀慳吝等六度的違品。因此，方便之分，僅僅是佈施，也能轉變為持戒等的體性。因此，如果將離戲的證悟智慧單獨分開，那麼安住之分就是禪定，而且是完全滅盡安住與不安住之相的大禪定。同樣，不勤奮與勤奮，寂滅任運成就的大精進；能忍與不能忍的相完全寂滅，一切行相不散亂的大忍辱；執著于邪淫與不邪淫的念頭滅盡，完全滅盡邪淫垢染的大持戒；不執著于貪著與不貪著，遠離細微的相的貪著的大布施。顯現之分是佈施等，空性之分是智慧的體性，二者雙融，轉變為具足一切殊勝相的最勝空性，因此是攝集一切波羅蜜多的要訣，要善於掌握這個要點，這是般若波羅蜜多修行的關鍵。因此，要善於修習方便與智慧雙運的甚深般若波羅蜜多之行。章節的總結是：《現觀莊嚴論》中關於般若波羅蜜多教授的論著，名為《現觀莊嚴論》，其中第五品為頂加行現觀之章節。廣說能依因果分法第二，廣說所依之因果支分，分為所依之因次第和所依之果剎那廣說兩部分。廣說能依因次第第一部分分為段落和段落名稱兩部分。第一部分是：於一剎那間，諸法顯現而不混雜之相，于無生中修習，此為明現之極至，修習至剎那之行圓滿之量。于圓滿次第之時，雖修習三智之圓滿相，然不必按次第修習，如修習無常之相，可任取一而修習，此處則需於一境中修習。

【English Translation】 Yang! Because although it does not cling to things, it clings to non-things. The meaning of Prajnaparamita (般若波羅蜜多, bō rě bō luó mì duō, Perfection of Wisdom) that is completely free from the extremes of clinging is definitely not like that. The profound meaning of Prajnaparamita, even from the time of cutting off superimpositions through hearing and thinking, can weaken the attachment to the extremes of existence and peace, let alone the time of actual realization! For example, even if it is just giving one thing in charity, if it is grasped by Prajnaparamita, it can be fully equipped with the six paramitas (六度, liù dù, Six Perfections), because Prajnaparamita can destroy the opposing aspects of the six paramitas such as stinginess. Therefore, the aspect of means, just the act of giving, can also be transformed into the nature of morality and so on. Therefore, if we separate the non-dual realization wisdom alone, the aspect of abiding is Dhyana (禪定, chán dìng, Meditation), and it is also the great Dhyana that completely exhausts the signs of abiding and non-abiding. Similarly, non-diligence and diligence, the great diligence that is spontaneously accomplished in peace; the signs of forbearance and non-forbearance are completely pacified, the great forbearance that does not disturb all aspects; the thought of clinging to and not clinging to unchastity is exhausted, the great morality that completely exhausts the defilement of unchastity; not clinging to attachment and non-attachment, the great generosity that is separated from the subtle signs of attachment. The aspect of appearance is generosity and so on, and the aspect of emptiness is the nature of wisdom, the two are merged, and transformed into the most supreme emptiness that is fully equipped with all aspects, so it is the key to collecting all the paramitas. It is important to be skilled in grasping this key point, which is the key to the practice of Prajnaparamita. Therefore, one must be skilled in the practice of the profound Prajnaparamita of the union of means and wisdom. The summary of the chapter is: In the treatise on the Prajnaparamita teachings, called 'Abhisamayalankara (現觀莊嚴論, xiàn guān zhuāng yán lùn, Ornament of Clear Realization)', the fifth chapter is the chapter on the Abhisamaya (現觀, xiàn guān, Clear Realization) of the peak practice. Extensive Explanation of the Dependent Cause and Effect Division Second, the extensive explanation of the dependent cause and effect branches, divided into the sequential order of the dependent cause and the extensive explanation of the momentary dependent result. Extensive Explanation of the Dependent Cause Sequence The first part is divided into two parts: paragraphs and paragraph names. The first part is: In one moment, the appearance of all dharmas without mixing, practicing in non-origination, this is the ultimate clarity, practicing to the extent that the momentary practice is completed. In the complete stage, although practicing the complete aspect of the three wisdoms, it is not necessary to practice in a certain order. For example, when practicing the aspect of impermanence, one can choose one to practice. Here, one needs to practice in one state.

་ནང་དུ་ཚང་བར་སྒོམ་པ་སྟེ། དེ་ཡང་མཐར་གྱིས་པའི་སྐབས་ན་བསྟན་པའི་ཆོས་བཅུ་གསུམ་པོས་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་དཀྱུས་གཅིག་ལ་གོ་རིམ་ངེས་ཅན་དུ་བསྒོམ་པ་ཡིན་ལ། གོ་རིམ་ངེས་ཅན་ཞེས་པ་ནི་ངེས་པ་མེད་ན་ཚང་མ་ཚང་གི་རྣམ་དབྱེ་འབྱེད་དཀའ་བའི་སླད་དུའོ། །དེ་ཡང་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་མ་མཆིས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བྱང་ཆེན་མཐར་གྱིས་སྤྱོད་པ་དང་མཐར་གྱིས་སློབ་པ་དང་། མཐར་གྱིས་ནན་ཏན་དུ་བགྱི་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་ལ་དེ་ལ་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་སྦྱིན༷་པ༷་ནས་ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི་བར༷་དག༷་སྟེ་ཐབས་སྟོབས་སྨོན་ལམ་ཡེ་ཤེས་བཞི་ཤེས་རབ་ལ་འདུ་བས་དེ་ལྟར་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལ་སྦྱོར་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་འཇུག་པ་དང་། ལམ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་རྟེན་བསམ་པ་ཕུན་ 4-1-151a སུམ་ཚོགས་པས་སངས༷་རྒྱས༷་ལ༷་སོ༷གས་པ་རྗེས་སུ་དྲ༷ན་པ་དྲུག་དང་མི་འབྲལ་བ་དང་། ལམ་དག་པར་བྱེད་པ་ཆོས༷་ཐམས་ཅད་དངོས༷་པོ་མེ༷ད་པའི་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཀྱི༷ས་རོ་གཅིག་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ནི་ལམ་ལ་མཐར༷་གྱིས༷་སམ་རིམ་གྱིས་སློབ་པ༷་ཡི༷་བྱ༷་བ༷་གོམས་པར་བྱ་བར་བཞེད༷་དེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་སོགས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་དོན་དམ་པར་དྲན་པ་མེད་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དྲན་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇུག་ཅིང་། རྗེས་དྲན་ཕྱི་མ་གསུམ་ནི། གཞི་ཚུལ་ཁྲིམས། མཐུན་རྐྱེན་སྦྱིན་པ། དབང་པོ་ལྷར་སྐྱེས་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་དྲན་པ་ཡིན་པར་བཞེད་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་གཏོང་བ་གཉིས་ཕྱིན་དྲུག་སྐབས་དངོས་དང་། རྗེས་དྲན་གྱི་སྐབས་ན་འབྲས་བུའི་ཆ་ནས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་མི་ཟློས་ལ། ལྷ་དབང་པོ་དང་དཀོན་མཆོག་རྟེན་གྱི་ཆ་ནས་མི་ཟློས་ཞེས་མཁས་པ་དག་བཞེད། དེ་ལ་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དོན་གསུམ་གྱིས་དོན་དུ་གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྣམ་པ་མ་ལུས་པ་བསྡུས་པ་ཡིན་ཀྱང་དེ་རྣམས་དཀྱུས་ཐོག་གཅིག་ཏུ་བློ་ལ་ཤར་བ་ཙམ་ཞིག་གིས་མཐར་གྱིས་བསྒོམ་ཚུལ་ཐུན་མོང་མིན་པ་མིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་རིང་བའི་སྦྱོར་བ་ཙམ་ཡིན་ལ། །དེར་མ་ཟད་ 4-1-151b གཞི་ལམ་རྣམ་པ་གསུམ་སྐྱེ་མེད་དུ་སྒོམ་པས་ཀྱང་དོན་གྱིས་ཆོས་ཀུན་བསྡུས་ཀྱང་དེ་ཙམ་ཞིག་གིས་མཐར་གྱིས་པར་མི་འགྲོ་བ་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་གང་ཞེ་ན། གཉིས་སུ་འཛིན་པ་ཅན་གྱི་ངོར་ཆོས་གཅིག་བསྒོམ་ན་དེ་ཉིད་ལས་གཞན་ལ་འཇུག་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར། སྦྱིན་པ་ལྟ་བུ་རེ་རེས་ཀྱང་ཕར་ཕྱིན་གཞན་བསྡུས་པས་ན། ཐབས་ཤེས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཁྱད་པར་ཅན་གང་ལ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་འདུ་ཚུལ། ཕར་ཕྱིན་ཀུན་སྡུད་པ་དང་། བཤད་མ་ཐག་པ་སྦྱོང་བ་ལ་ལོག་སྒྲུབ་བསལ་བའི་སྐབས་བཞིན་ཤེས་པར་བྱས་ནས། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་གོ་རིམ་ངེས་པ་ཅན་ནམ་སོ་སོར་དམིགས་ཕྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉམས་ལེན་སྦྱིན་པ་སྣ་གཅིག་ལའང་ཕར་ཕྱིན་ཀུན་ཚང་བའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་ཞེན

【現代漢語翻譯】完整地修習，這指的是在漸次修習的過程中，通過十三種教法來把握，從而在一個整體中按照一定的順序進行修習。之所以要有一定的順序，是因為如果沒有一定的順序，就難以區分所有法類的差別。正如經部所說：『薄伽梵（藏文：བཅོམ་ལྡན་འདས་，含義：世尊）對一切無自性的自性，以大菩提漸次行持、漸次修學、漸次精進。』等等，其中，從給予道之自性（藏文：སྦྱིན༷་པ༷་，梵文天城體：dāna，梵文羅馬擬音：dana，漢語字面意思：佈施）到智慧（藏文：ཤེས༷་རབ༷་，梵文天城體：prajñā，梵文羅馬擬音：ban zha，漢語字面意思：般若），包括方便、力量、愿、智慧四者都歸於智慧，因此，這樣圓滿地結合六度，是為進入。而使道成為殊勝的所依是圓滿的意樂，與憶念佛（藏文：སངས༷་རྒྱས༷་，梵文天城體：buddha，梵文羅馬擬音：sang jia，漢語字面意思：佛）等六隨念不分離。使道清凈的是一切法（藏文：ཆོས༷་，梵文天城體：dharma，梵文羅馬擬音：qiu fa，漢語字面意思：法）皆為無實有之自性，以一味的方式，這就是在道上漸次或次第修學，應當串習。』對此，認為憶念佛等三寶在勝義諦中是無有憶念的，而在世俗諦中則以憶念的方式進入。后三隨念，根本是戒律，順緣是佈施，憶念感官生為天人的聖者。戒律和佈施在六度中是實際存在的，而在隨唸的場合，是從果的角度來憶念，因此不重複。諸如天人感官和三寶是從所依的角度來說，所以不重複，諸位智者如是認為。其中，以三百七十三種智的形態，實際上是涵蓋了基、道、果的所有形態，然而，僅僅是在一個整體中於心中浮現，並非不共的漸次修習方式，而僅僅是長期的串習而已。不僅如此，將基、道、三種形態修習為無生，雖然實際上涵蓋了一切法，但僅憑這一點也不能算是漸次修習。那麼，什麼是漸次修習呢？爲了消除在具有二取分別的人看來，修習一個法就不知道如何進入其他法的情況。比如，僅僅是佈施，也包含了其他的波羅蜜多，因此，在何種方便智慧無別的特殊修持中，能包含一切無漏之法呢？就像在消除修習一切波羅蜜多和剛剛講過的清凈時，要了解遣除增益和損減一樣。然後在後得位中，以具有一定順序或分別專注的方式進行修持，即使是佈施這一種行為，也能以包含所有波羅蜜多的方式顯現。

【English Translation】 To meditate completely within, which means that in the process of gradual meditation, it is grasped by the thirteen teachings, so that it is meditated in a whole in a certain order. The reason why there must be a certain order is that if there is no certain order, it will be difficult to distinguish the differences of all Dharmas. As the Sutra says: 'Bhagavan (Tibetan: བཅོམ་ལྡན་འདས་, meaning: World Honored One) gradually practices, gradually learns, and gradually diligently practices the nature of all non-self-nature with great Bodhi.' etc., among them, from giving the nature of the path (Tibetan: སྦྱིན༷་པ༷་, Sanskrit Devanagari: dāna, Sanskrit Romanization: dana, Chinese literal meaning: almsgiving) to wisdom (Tibetan: ཤེས༷་རབ༷་, Sanskrit Devanagari: prajñā, Sanskrit Romanization: ban zha, Chinese literal meaning: prajna), including the four of means, power, wish, and wisdom are attributed to wisdom, therefore, this perfect combination of the six perfections is for entering. And what makes the path a special support is the perfect intention, inseparable from the six recollections of remembering the Buddha (Tibetan: སངས༷་རྒྱས༷་, Sanskrit Devanagari: buddha, Sanskrit Romanization: sang jia, Chinese literal meaning: Buddha), etc. What purifies the path is that all Dharmas (Tibetan: ཆོས༷་, Sanskrit Devanagari: dharma, Sanskrit Romanization: qiu fa, Chinese literal meaning: Dharma) are the nature of non-substantiality, in the way of one taste, this is to gradually or successively learn on the path, and should be practiced.' In this regard, it is believed that there is no recollection of the Three Jewels such as remembering the Buddha in the ultimate truth, but in the conventional truth, it enters in the way of recollection. The latter three recollections, the root is discipline, the favorable condition is giving, and the noble ones who remember the senses born as gods. Discipline and giving are actually present in the six perfections, but in the occasion of recollection, they are recollected from the perspective of the fruit, so they are not repeated. The wise ones believe that the gods' senses and the Three Jewels are not repeated from the perspective of the support. Among them, the three hundred and seventy-three kinds of wisdom actually cover all the forms of the base, path, and fruit, however, merely appearing in the mind in a whole is not an uncommon gradual practice, but only a long-term practice. Moreover, cultivating the base, path, and three forms as unborn, although it actually covers all Dharmas, it cannot be regarded as gradual cultivation by this alone. So, what is gradual cultivation? In order to eliminate the situation where people with dualistic grasping do not know how to enter other Dharmas when cultivating one Dharma. For example, merely giving also includes other Paramitas, therefore, in what kind of special practice of inseparable means and wisdom can all the unpolluted Dharmas be included? Just like when eliminating the practice of all Paramitas and the purification just mentioned, one must understand how to eliminate augmentation and diminution. Then, in the post-attainment position, practice in a certain order or in a way of separate focus, even in the single act of giving, it can appear in a way that includes all Paramitas.

་མེད་པར་སྒྲུབ་ཅིང་། མཉམ་བཞག་ཏུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་གོམས་པའི་མཐུས། ཉམས་ལེན་གཅིག་གི་སྟེང་དུའང་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་བརྒྱ་དོན་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་ཉམས་ལེན་མཐའ་དག་རིམ་གྱིས་འདྲེན་ཞིང་འཆར་ཐུབ་པའི་གནད་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་མྱོང་བ་དང་ངེས་པ་ཇེ་བས་ཇེ་འཕེལ་ལ་སོང་བ་ནི་མཐར་གྱིས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་གཅིག་གི་སྟེང་དུའང་ 4-1-152a གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་རྟོགས་བྱ་ཇི་སྙེད་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱིས་ཟིན་པའི་སྒོམ་ཚུལ་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ་དེ་ཡང་བསྒོམ་བྱ་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་རེ་རེ་ཡང་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ལྡན་དུ་གྱུར་པས་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་མཐའ་དག་དཀྱུས་ཐོག་དེ་ལ་ཚང་བ་དང་། བསྒོམ་པའི་རྟེན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་དང་། བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གསུམ་ལས་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕེལ་བ་མི་ཉམས་པར་བྱེད་ཅིང་། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ཐ་དད་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པས་གཉིས་སུ་འཛིན་པ་སྤོང་བས་ན། ཉམས་ལེན་སྣ་གཅིག་གིས་ཀྱང་གཞི་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པ་དང་། ལམ་ཡང་དག་པ་དང་། འབྲས་བུ་དཔེ་བྱད་ཀྱི་བར་བསྡུས་པ་ལ་དམིགས་རྣམ་ཇེ་གསལ་དུ་སོང་ནས་མཐའ་མེད་པར་འཕེལ་བ་སྟེ། དོན་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐུས་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་ལ་ཉམས་ལེན་བྱེད་ནུས་ཚུལ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བློ་གཅིག་གི་སྟེང་ནས་གསལ་བ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་སྒོམ་ནུས་ན་གྲུབ་པའི་ཚད་དེ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ལ། རིམ་གྱིས་འདྲེན་པ་ནི་མཐར་གྱིས་པའི་སྐབས་ཞེས་སོ། ། 4-1-152b དེས་ན་ཕར་ཕྱིན་གཅིག་གི་ཉམས་ལེན་ལའང་ཕར་ཕྱིན་གཞན་འདྲེན་ཐུབ་པས་མཚོན་ནས་གཞི་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པ། ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པ། འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དམིགས་རྣམ་མཐའ་དག་དཀྱུས་གཅིག་གི་ཉམས་ལེན་དེར་རིམ་གྱིས་འདྲེན་ཐུབ་པ་ལ་མཐར་གྱིས་པའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་ཡི། གྲངས་ཀྱི་ངེས་པ་བཟུང་ནས་འདི་ཙམ་ཞིག་འཆར་ཐུབ་དགོས་པ་ཡིན་ཞེས་བསམ་པར་མི་བྱ་སྟེ། དང་པོ་ཕྱིན་དྲུག་གི་རྣམ་པ་ཙམ་ནས་དེ་གོམས་པ་ལས་རྣམ་པ་བརྒྱ་དོན་གསུམ་དང་། དེ་ནས་རྣམ་པ་ཚད་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མ་ལུས་པའི་དམིགས་རྣམ་མཐའ་ཡས་པ་འཆར་བའི་བར་དུ་འཕེལ་བ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མའི་སྐབས་སུ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་མངོན་དུ་བྱེད་པར་གསུངས་པའི་བར་དུའོ། །དེ་ཡང་ཆོས་གཅིག་གི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཆོས་ཀུན་གྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་ཉིད་མཉམ་པ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཀུན་བསྡུས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲི་མ་དག་པའི་རིམ་པ་དང་མཚུངས་པར་ཆོས་གཅིག་མངོན་དུ་བྱས་པས་ཆོས་ཀུན་མངོན་དུ་བྱེད་ནུས་པ་ཡིན་པ་ནི། དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་ལས་ 4-1-1

【現代漢語翻譯】通過無謬誤地確立，並在等持中習慣於一切法一味的真如之力，即使在一種修行上，也能逐漸引導和顯現以一百零三種智慧之相為代表的一切修行，對於這種特殊的要點，體驗和定解越來越增長，這被稱為『次第』。即使在一種法上，對於基、道、果所要證悟的一切，以能斷除增益的殊勝智慧所攝持的殊勝禪修方式，即每一個所修的道的體性都具備六度，因此道的全部相貌都完整地包含在其中。並且，作為禪修所依的三寶（佛，法，僧），以及作為積累資糧之物的三種事物，越來越殊勝地增長而不衰退。由於以無實事之自性證悟諸法無有差別，從而捨棄二取，因此，僅憑一種修行，就能斷除基的增益，獲得正確的道，並將果的相好包括在內，使對境和行相越來越清晰，並無限增長。實際上，這是以智慧波羅蜜多平等性的力量，能夠修持一切種勝妙具足的空性的方式。而且，如果能在一個心識上修持到最極明晰的程度，那就是成就的量度，即剎那。逐漸引導就是次第的階段。因此，以能夠引導其他波羅蜜多來代表一種波羅蜜多的修行，從而斷除基的增益，修持道，獲得果，所有這些對境和行相都能在一種修行的次第中逐漸引導，這被稱為『次第的加行』。不要認為必須確定數量，必須能夠顯現多少。首先從六度的相貌開始，從習慣於此，到一百零三種相貌，再到顯現無量法門的一切無量對境和行相之間增長。直到剎那間顯現一切無漏法之間。而且，一種法的真如是一切法的真如。因為真如大平等性總攝一切法。因此，與具有對境的垢染清凈的次第相同，顯現一種法就能顯現一切法。這是事物自性一切種勝妙具足的空性之力的作用。

【English Translation】 By establishing without error, and through the power of habituating oneself to the suchness of all dharmas being of one taste in equanimity, even on one practice, one can gradually guide and manifest all practices represented by the one hundred and three aspects of wisdom. For this special key point, the experience and definitive understanding increase more and more, which is called 'gradual'. Even on one dharma, For all that is to be realized of the ground, path, and fruit, the special meditation method held by the special wisdom that can cut off superimpositions, that is, each nature of the path to be meditated upon is endowed with the six perfections, so all aspects of the path are completely contained therein. Moreover, the Three Jewels (Buddha, Dharma, Sangha) as the support of meditation, and the three things as objects of accumulating merit, increase more and more excellently without declining. Since one realizes that dharmas are not different by the nature of non-things, thereby abandoning grasping at duality, therefore, with just one practice, one can cut off superimpositions on the ground, obtain the correct path, and include the signs and examples of the fruit, making the object and aspect clearer and clearer, and increasing infinitely. In reality, this is the way to be able to practice the emptiness that is all-supreme and complete by the power of the equality of the Prajnaparamita. Moreover, if one can meditate on one mind to the ultimate extent of clarity, that is the measure of accomplishment, that is, an instant. Gradually guiding is the stage of gradualness. Therefore, taking the practice of one perfection as an example of being able to guide other perfections, thereby cutting off superimpositions on the ground, practicing the path, obtaining the fruit, all these objects and aspects can be gradually guided in the order of one practice, which is called 'gradual application'. Do not think that you must determine the number, you must be able to show how much. First, starting from the appearance of the six perfections, from getting used to it, to one hundred and three appearances, and then to the appearance of all the infinite objects and aspects of the unlimited Dharma gates. Until the manifestation of all uncontaminated dharmas in an instant. Moreover, the suchness of one dharma is the suchness of all dharmas. Because the great equality of suchness encompasses all dharmas. Therefore, similar to the order of purifying the defilements of having an object, manifesting one dharma can manifest all dharmas. This is the effect of the power of the emptiness of the nature of things, which is all-supreme and complete.

53a ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་གནད་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེའོ། །གཉིས་པ་ནི། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོ༷ལ་དུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོགས༷་པའི༷་རྒྱན༷་ཅེས་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས། མཐ༷ར་གྱིས༷་པའི་མངོ༷ན་པར་རྟོག༷ས་པའི༷་སྐབས༷་ཏེ༷་དྲུག༷་པ༷འོ༷། ། 廣說能依果剎那加行 གཉིས་པ་བརྟན་འབྲས་སྐད་ཅིག་མ་ལ། ཡོན་ཏན་མངོན་དུ་བྱེད་ཚུལ་དང་། ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་ཚུལ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གཉིས། 攝持功德現前方便 དང་པོ་ལ། རྣམ་སྨིན་མ་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེ་མཚོན་པའི་དཔེ་གཉིས། དང་པོ་ནི། སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་རབ་ཀྱི་མཐའི་སྐད་ཅིག་མའི་སྦྱོར་བ་བཤད་པ་ལ། མདོ་ལས། བྱང་ཆེན་དེ་ལྟར་ཡུམ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་གིས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། ། ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ། ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་ཞིང་མཉམ་པར་རྫོགས་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྣམ་པ་བཞིར་བཤད་དེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་ 4-1-153b པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ངོ་བོ་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལས་ཐ་དད་དུ་མེད་དོ། །དེ་ལ་བཞེད་པ་འགའ་ཞིག་ན་རྣམ་སྨིན་མིན་པ་ནི་དེ་སྔ་རང་རྒྱུད་ལ་སྨིན་ཟིན་མིན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སྟོབས་སོགས་དང་། རྣམ་སྨིན་ཡིན་པ་རང་རྒྱུད་ལ་སྨིན་ཟིན་པའི་སྦྱིན་སོགས་ནས་དཔེ་བྱད་རྗེས་མཐུན་པའི་བར་ལ་བཤད་ནས། དེ་གཉིས་ཀ་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་བཤད་པ་དང་། ཡང་རྣམ་སྨིན་མིན་པ་ས་བདུན་མན་ཆད་དུ་འབད་རྩོལ་གྱིས་སྒོམ་པ་དང་། རྣམ་སྨིན་དག་ས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཤད་པ་དང་། གཞན་ཡང་སོ་སྐྱེ་དང་འཕགས་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པ་ཡོད་ནའང་། འདིར་དེ་གཉིས་ཀ་ཡུལ་ཅན་བར་ཆད་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་རང་གི་ལྡོག་ཆ་ནས་བཤད་དེ། རྣམ་སྨིན་མིན་པ་ནི་སྔར་སློབ་ལམ་དུ་སྦྱིན་སོགས་རེ་རེའི་ནང་དུ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་ངོ་བོས་འདུ་ཚུལ་ཤེས་ནས་དེར་བསྡུས་ཏེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གོམས་པའི་འབད་རྩོལ་ཀྱི་འདུ་བྱེད་གོམས་པ་མཐར་ཐུག་པའི་དབང་གིས། ད་ལྟ་དངོས་པོ་ལ་སོ་སོར་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བྲལ་བའི་ཕྱིར། སྦྱིན༷་ 4-1-154a པ༷་ལ༷་སོ༷གས་རེ༷་རེ༷ས་ཀྱང༷་སྦྱིན་པ་ནས་དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ཅུའི་བར་གྱི་ཟག༷་མེ༷ད་ཆོས༷་ཀུན༷་བསྡུས༷་པ༷་དེའི་ངོ་བོ་མཐོང་བའི་ཕྱིར༷། ཐུབ༷་པའི༷་བར་ཆད་མེད་ལམ་སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་པ༷་ཡི༷་རྟོག༷ས་པ༷་འདི༷་ནི༷་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་སུ་ཤེས༷་པར༷་བྱ༷་སྟེ། སྔར་གྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ

【現代漢語翻譯】認識到這一點至關重要。第二部分是關於《現觀莊嚴論》（Abhisamayalankara，梵文，對般若波羅蜜多教授的論述）中，漸次現觀的第六品：究竟現觀。廣說能依果剎那加行第二，關於穩固之果的剎那，有兩種方式：以顯現功德的方式和以領悟對境自性的方式。攝持功德現前方便第一，分為非異熟剎那和異熟剎那兩種。第一種又分為正文和闡釋正文的例子兩種。正文是關於圓滿加行的最極剎那加行的闡述。如經中所說：『大菩薩如是行於母（般若波羅蜜多）時，以一生起菩提心，便能圓滿六度。』如是等等。在一個智慧剎那中，一切所知法皆顯現且平等圓滿。從遣除相的角度，可分為四種：非異熟剎那、異熟剎那、無相剎那和無二剎那。其體性與事業圓滿的智慧剎那無別。有些人認為，非異熟是指先前未在自相續中成熟的佛陀功德，如十力等；異熟是指已在自相續中成熟的佈施等，乃至隨好。這兩種都是作為對境而存在。還有人認為，非異熟是指七地以下的努力修習，異熟是指清凈地的智慧。也有人從凡夫和聖者的差別來解釋。但在此，這兩種都是從有境無間剎那自身的角度來解釋的。非異熟是指先前在學道時，已知佈施等各自包含一切無漏法之體性，並將其歸納圓滿。由於串習之力，如今已遠離對事物分別執著的顛倒想。因此，僅以佈施等，便能現見包含從佈施到八十隨好的一切無漏法之體性。因此，證悟諸佛無間道剎那，即為非異熟剎那。要知道，這與先前的異熟不同。

【English Translation】 It is crucial to recognize this. The second part is from the 'Ornament for Clear Realization' (Abhisamayalankara, Sanskrit, A Treatise on the Profound Meaning of the Perfection of Wisdom Sutras), the sixth chapter on progressive realization: the ultimate realization. Extensive Explanation of the Instantaneous Application of the Dependent Result Second, regarding the instantaneous moment of the stable result, there are two ways: in terms of how to manifest qualities and in terms of how to realize the nature of the object. Means of Bringing Forth the Manifestation of Qualities First, there are two types: non-resultant moments and resultant moments. The first type has two aspects: the actual and an example illustrating it. The actual is the explanation of the application of the ultimate moment of perfect application. As stated in the sutra: 'When a great Bodhisattva thus engages with the Mother (Prajnaparamita), with a single arising of Bodhicitta, they perfect the six perfections.' And so on. In a single moment of wisdom, all knowable phenomena appear and are equally perfected. From the perspective of negation, it can be explained in four ways: non-resultant moment, resultant moment, signless moment, and non-dual moment. Their essence is inseparable from the single moment of wisdom that perfects activities. Some interpretations suggest that non-resultant refers to the Buddha's qualities such as the ten powers that have not yet matured in one's own continuum, while resultant refers to generosity etc. up to the minor marks that have matured in one's own continuum. Both of these are explained as objects. Others explain non-resultant as the effortful meditation on the seven grounds below, and resultant as the wisdom of the pure grounds. Still others explain it in terms of the difference between ordinary beings and noble ones. But here, both are explained from the perspective of the subject, the uninterrupted moment itself. Non-resultant refers to the fact that previously, on the path of learning, one knew that each of the perfections such as generosity contained the essence of all uncontaminated dharmas, and having gathered them together, one became fully accustomed to them. Due to the power of the ultimate habituation of effortful activity, one is now free from the inverted thought of grasping at things separately. Therefore, with just generosity etc., one sees the essence of all uncontaminated dharmas, from generosity to the eighty minor marks. Therefore, the realization of the uninterrupted path moment of the Buddhas is known as the non-resultant moment. Know that this is different from the previous resultant.

ིན་པ་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་སྔ་རོལ་རྣམས་སུ་བྱུང་བའི་མཐར་གྱིས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་རྒྱུ་མིང་འབྲས་བུ་ལ་བཏགས་པའམ། ཡང་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མིན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ས་བོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཞེས་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། དཔེ་ཇི༷་ལྟར༷་ན་སྐྱེས༷་བུས་ཟོ༷་ཆུན༷་ཁྱུད་མོའམ་རྒྱུ༷ད་དེའི་རྒྱུའི་དུས་ན་ཐག་པ་སོགས་རེ་རེ་ནས་འདུས་བྱས་ཀྱང་བཟོ་ལེགས་པར་ཚར་རྗེས་རྡོག༷་ཐབས༷་གཅི༷ག་གིས༷་བསྐྱོད༷་པ༷་ན༷། །ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ཅི༷ག་ཆར༷་འགུལ༷་ཞིང་ཆུ་ལེན་པ་དང་འཁོར་བ་སོགས་ཅིག་ཆར་བྱེད་པ༷་ལྟར༷། སྐ༷ད་ཅི༷ག་གཅི༷ག་པའི་ཤེས༷་པའང་དེ༷་བཞིན༷་དུ་སྔོན་དུ་འབད་རྩོལ་གྱིས་གོམས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཐུས་ད་ལྟ་འབད་མེད་དུ་ཆོས་གཅིག་མངོན་དུ་བྱས་པས་ཆོས་ཀུན་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟ་སྐད་ཅིག་མ་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་དངོས་པོ་ 4-1-154b གཅིག་གི་རང་བཞིན་དངོས་པོ་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་ཟུང་འཇུག་གི་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་ཐ་དད་མེད་པ་དང་། ཡུལ་ཅན་གྱི་བློས་ཀྱང་དེ་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོམ་ཞིང་ས་རྣམས་སུ་འབད་རྩོལ་གྱིས་བསྒྲུབས་ནས་སྐད་ཅིག་ལ་མངོན་དུ་བྱེད་པར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་དང་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཤུགས་ཀྱིས། ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཟབ་མོ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་ནུས་པའི་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་ཞིང་འགལ་རྐྱེན་བྲལ་བ་རྒྱུན་མཐའི་རྡོར་ཏིང་གི་སྐད་ཅིག་མའི་སྐབས་འདིར་མཐར་གྱིས་པའི་སྐབས་ལྟར་རིམ་ཅན་མིན་ཏེ། ཅིག་ཆར་སྣང་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་གང༷་ཚེ༷་རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ཐོབ་པ་ན། རང་བཞིན་ནམ་ངོ་བོས་དྲི་མ་ཡེ་ནས་མེད་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས༷་དཀར༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་ཀྱི༷་རང༷་བཞིན༷་ནམ་དེ་དང་འབྲལ་མི་རུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་དེའི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ་ཕྱིན༷་པ་རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་རྩོལ་མེད་དུ་ཐོབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ༷་པར་སྨིན༷་པའམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཆོས༷་ཉི༷ད་ཀྱི་གན༷ས་སྐབས༷་ལས་སྐྱེས༷་པ་བར་ཆད་མེད་ལམ་དེ༷་ཡི་ཚེ༷། དེ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་གཅི༷ག་གི་ཡེ༷་ཤེས༷་ 4-1-155a ཞེས་བྱའོ། ། 攝持證境相方便 གཉིས་པ་ལ། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས། དང་པོ་ནི། སློབ་ལམ་དུ་སྦྱིན༷་པ་ལ༷་སོ༷གས་པ་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་མཐའ་དག་ཚང་བར་སྤྱོ༷ད་པ༷་ཡི༷་སྒོ་ནས། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས༷་ཀུན༷་རྨི༷་ལམ༷་དང་འདྲ༷་བར་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ཏུ་སྤྱོད་པ་ལ་གན༷ས་ནས༷། གོམས་པ་མཐར་ཐུག་པ་ན་ཀུན་བྱང་གི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་སྐྱེ་འགག་དང་གཅིག་ཐ་དད་ལ་སོགས་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མེ༷ད་པ༷་ཉི༷ད་རྒྱུན་མཐའི་ཡ

【現代漢語翻譯】爲了瞭解在無間道之前的階段所發生的逐漸演變，將原因命名為結果，或者說，從非成熟的原因中產生的瞬間，就像種子的果實一樣。第二種情況是，例如，當一個人編織籃子時，在原因階段，繩子等分別聚集在一起，但當它被精巧地完成後，它會以一種方式移動。就像所有東西一起移動，一起取水和旋轉一樣。同樣，每一個瞬間的智慧，也像以前通過努力而完全習慣的力量一樣，現在毫不費力地顯現出一個法，從而顯現出一切法。現在，瞬間本身就是成熟，因為一個事物的自性就是一切事物的自性，所以是不可分割的深奧的結合之法。有境的心也同樣地禪修，並在各個階段通過努力來實現，並通過想要在瞬間顯現的願望和圓滿的集合的力量。就像它所存在的那樣，能夠看到深奧之處的順緣具足且離違緣，在常斷金剛定的瞬間，不像逐漸的階段那樣有次第，而是一切顯現都圓滿。因此，成熟是指當獲得常斷無間時，自性或本體上本來就沒有垢染的無漏一切白法的自性，或者以與其不可分離的方式成為其本體的智慧波羅蜜多，以具足一切殊勝的方式，毫不費力地獲得空性，從而成熟或圓滿的法性狀態中產生的無間道之時。那時，它被稱為成熟的瞬間智慧。攝持證境相方便第二，有無相的瞬間和無二的瞬間。第一，在修道位，通過圓滿地實踐佈施等一切道的相，安住于輪迴涅槃一切法如夢如幻的顯空雙運之中，當習慣達到極致時，一切普賢之法，在常斷之際，都是無生滅、一異等相的。

【English Translation】 In order to understand that which gradually arises from the finality that occurs prior to the uninterrupted path, the cause is named as the result, or the moment that arises from a non-ripening cause, just like the fruit of a seed. The second case is, for example, when a person weaves a basket, in the causal stage, the ropes, etc., are gathered one by one, but when it is skillfully completed, it moves in one way. Just as everything moves together, taking water and rotating together. Similarly, each moment of wisdom, just like the power of having been completely accustomed to through effort in the past, now effortlessly manifests one dharma, thereby manifesting all dharmas. Now, the moment itself is ripening, because the nature of one thing is the nature of all things, so it is the profound dharma of indivisible union. The object-possessing mind also meditates on it in the same way, and strives to accomplish it in various stages, and through the power of the aspiration to manifest it in a moment and the complete collection. Just as it exists, the favorable conditions for being able to see the profoundness are complete and free from adverse conditions, in the moment of the constant Vajra Samadhi, it is not sequential like the gradual stages, but all appearances are complete. Therefore, ripening refers to when the constant uninterruptedness is attained, the nature or essence of all uncontaminated white dharmas, which are originally without defilement, or the wisdom pāramitā that has become its essence in a way that is inseparable from it, in a way that is endowed with all perfections, effortlessly attaining emptiness, thereby the moment of the uninterrupted path that arises from the state of ripening or complete dharmatā. At that time, it is called the moment of ripening wisdom. Holding the means of realizing the state of realization Secondly, there are the moment of no characteristics and the moment of non-duality. First, in the path of learning, through fully practicing all aspects of the path such as giving, abiding in the union of appearance and emptiness, where all dharmas of samsara and nirvana are like dreams, when habituation reaches its ultimate point, all Samantabhadra dharmas, at the moment of constant cessation, are without characteristics such as arising, ceasing, oneness, and otherness.

ེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་ནི༷་སྟེ་སྐད་ཅིག་མ་གཅི༷ག་གི༷ས་རྟོག༷ས་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་བརྗོད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། ཡུལ་རྨི༷་ལམ༷་གྱི་སྣང་བ་དང༷་ནི༷། དེ༷་མཐོང༷་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཉི༷ད་བརྟགས་ན་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་པ་གཉི༷ས་ཀྱི༷་ཚུལ༷་དུ༷་མི༷་མཐོང༷་སྟེ། སེམས་ཉིད་དེར་སྣང་བ་ཙམ་ཡིན་པ་ལྟར༷། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས༷་རྣམ༷ས་ཀྱང་གནས་ལུགས་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉི༷ས་སུ༷་མེ༷ད་པ༷་ཡི༷་མཉམ་པ་ཉིད་གཅིག་གི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་དེ༷་ཉི༷ད། རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་གཅི༷ག་གིས༷་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་མཐོང༷་བ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་དོན་དང་མཐུན་པའི་མིང་བརྗོད་པའོ། །དེ་ཡང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྣང་ 4-1-155b གི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསླད་པའི་རིང་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟིགས་མི་ནུས་ལ། གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ངོར་ཆོས་ཅན་ཐ་དད་པ་དང་དུས་ཐ་དད་པ་དང་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཐ་དད་པའི་གཉིས་ཆོས་སུ་སྣང་བས་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་གི་བདེན་གཉིས་ཅིག་ཆར་གཟིགས་པ་མི་སྲིད་ཀྱང་། གཉིས་སྣང་གི་བག་ཆགས་དྲུང་ནས་འབྱིན་པ་རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པའི་ཚེ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་མཐར་ཐུག་པ་གཟིགས་པས་ན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཤེས་བྱ་མ་ལུས་པའང་དེ་དང་རོ་མཉམ་དུ་གཟིགས་ཤིང་དེ་ལས་གཡོ་བའང་མི་སྲིད་པར་བདེན་གཉིས་ཅིག་ཆར་དུ་གཟིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཤིས་ལ་སྐྱེ་འགག་མ་གྲུབ་པས་འདི་ལ་སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་གྱི་ཆ་སོགས་མཚན་མར་སྤྲོས་པས་བཞག་ཏུ་མེད་དེ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནའང་། གཉིས་སྣང་གི་བསླད་པ་ཅན་གྱི་གདུལ་བྱ་གང་ཞིག་དུས་གསུམ་སྐྱེ་འགག་ཏུ་སྣང་བ་ཅན་གྱི་ངོར། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་བཞིན་དུའང་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་དང་། སྐྱེ་འགག་གི་ཆོས་དེ་དག་མཁྱེན་ཅིང་དོན་མཛད་པའི་རང་སྣང་གི་ཆ་ནས་རྣམ་མཁྱེན་སྐད་ཅིག་མ་ལྟར་དུ་སྣང་བ་ལས་གཟུང་མི་ཤེས་པས་རྣམ་མཁྱེན་ནི་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་སུའང་བཞག་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ 4-1-156a ལ་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པའི་བྱིས་པ་དང་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་དང་རྩོད་པ་ན་དེ་ལྟར་འཆད་པར་བྱའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཆོས་ཉིད་དང་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་མེད་པའི་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་སྐྱེ་འགག་མེད་པའི་དོན་གྱིས་གཞལ་ནས། དུས་གསུམ་ཀུན་ཏུའང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་འདུས་མ་བྱས་རྟག་པའོ་ཞེས་སུ་མདོ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་སྔགས་རྒྱུད་རྣམས་སུའང་དེ་ལྟར་གསུངས་པ་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་ཟབ་མོའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྗེས་ཀྱི་ངེས་པ་ལ་དེ་ལྟར་གནས་སོ། །དོན་དུ། དངོས་དང་དངོས་མེད་འདུས་བྱས་ཡིན། །མྱ་ངན་འདས་པ་འདུས་མ་བྱས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པའི་འདུས་བྱས་དངོས་པོ་ར

【現代漢語翻譯】『剎那智』（ེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་ནི༷་སྟེ་），即以一剎那（སྐད་ཅིག་མ་གཅི༷ག་）證悟，故如是說。第二，如夢境（རྨི༷་ལམ༷་）之顯現，若觀察見彼之有境之識，則境與有境二者之體性不可見，如心性于彼顯現一般。輪迴與涅槃（འཁོར་འདས་）之諸法，于實相中，能取與所取（གཟུང་འཛིན་）無二，安住于平等性一味一體之中，此即以常邊之剎那智（རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་）如實見其安住之狀，故以『無二剎那』之名，名符其實地宣說之。然于能取所取二取顯現之習氣所染污之時，不能如實照見諸法平等性之大義。於二取顯現之前，境與有境各異，時與時各異，及其法性各異之二法顯現，故不可能一時照見一切所知之二諦。然于從根拔除二取顯現之習氣，生起常邊之智慧之時，因照見平等性之究竟義，故以平等性所攝之諸法，亦與彼同味而照見，且不可能動搖，故說一時照見二諦。法性之體性中，生滅不成立，故於此無有先後中間之分等，以相狀戲論安立之處，乃不可思議之自性。然于為二取顯現所染污之所化眾生前，於三時生滅之顯現之前，于每一剎那，亦能知曉所化眾生之相續與生滅之法，且於行持事業之自顯現分位中，如現似現一切智智之剎那，故不可執為一切智智乃無常。若於未生起如是真如體性之定解之凡夫與外道前辯論時，應如是宣說。以自之體性，以無有法性二分之自生智慧之身，以無生滅之義衡量之，於三時中，法性之身亦無有遷變，故如經中所說『一切種智乃無為常』，密續中亦如是說，此乃各自於通達甚深義后之定解而安住。實義中，有與無，有為皆是生滅法，涅槃乃無為法。如是說，依賴而生之有為事物…… 『Instantaneous Wisdom』 (ེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་ནི༷་སྟེ་) refers to the realization in a single instant (སྐད་ཅིག་མ་གཅི༷ག་), hence it is spoken of as such. Secondly, like the appearance of a dream (རྨི༷་ལམ༷་), if one examines the consciousness that perceives it, the object and the subject are not seen as two separate entities. Just as the mind itself appears in that way, so too, all phenomena of samsara and nirvana (འཁོར་འདས་) are without duality of grasping and grasped (གཟུང་འཛིན་) in their true nature, abiding in the state of equality as one taste. This is seen as it is by the instantaneous wisdom (རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་) of the ultimate limit, and thus it is appropriately named 『non-dual instantaneousness.』 However, as long as one is defiled by the habitual tendencies of dualistic appearances of grasping and grasped, one cannot see the great meaning of the equality of all phenomena as it is. In the face of dualistic appearances, the object and subject appear as different, times appear as different, and their qualities appear as different dualities. Therefore, it is impossible to see the two truths of all knowable things simultaneously. However, when the habitual tendencies of dualistic appearances are uprooted and the wisdom of the ultimate limit arises, one sees the ultimate meaning of equality. Therefore, all phenomena encompassed by equality are seen as being of the same taste, and it is impossible to waver from this. Thus, it is said that the two truths are seen simultaneously. In the nature of reality, arising and ceasing are not established, so there are no parts such as beginning, middle, and end. It cannot be established by elaborating on characteristics, as it is an inconceivable nature. However, for those who are to be tamed and are defiled by dualistic appearances, in the face of the appearance of arising and ceasing in the three times, in each moment, one knows the continuum of those to be tamed and the phenomena of arising and ceasing. In the aspect of self-appearance in which one accomplishes the benefit of beings, it appears like the moment of omniscience, so one cannot grasp that omniscience is impermanent. When arguing with children and non-Buddhists who have not generated certainty in the nature of suchness, one should explain it in that way. Measuring one's own essence with the meaning of the unborn Dharmakaya of self-arisen wisdom, which is indivisible from the nature of reality, the Dharmakaya does not change in the three times. Therefore, as it is said in the sutras, 『The wisdom of all aspects is unconditioned and permanent,』 and as it is said in the tantras, this abides as the certainty after one has understood the profound meaning. In essence, things that are existent and non-existent, and conditioned things, are impermanent. Nirvana is unconditioned. As it is said, conditioned phenomena that arise dependently...

【English Translation】『Instantaneous Wisdom』 (ེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་ནི༷་སྟེ་) refers to the realization in a single instant (སྐད་ཅིག་མ་གཅི༷ག་), hence it is spoken of as such. Secondly, like the appearance of a dream (རྨི༷་ལམ༷་), if one examines the consciousness that perceives it, the object and the subject are not seen as two separate entities. Just as the mind itself appears in that way, so too, all phenomena of samsara and nirvana (འཁོར་འདས་) are without duality of grasping and grasped (གཟུང་འཛིན་) in their true nature, abiding in the state of equality as one taste. This is seen as it is by the instantaneous wisdom (རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་) of the ultimate limit, and thus it is appropriately named 『non-dual instantaneousness.』 However, as long as one is defiled by the habitual tendencies of dualistic appearances of grasping and grasped, one cannot see the great meaning of the equality of all phenomena as it is. In the face of dualistic appearances, the object and subject appear as different, times appear as different, and their qualities appear as different dualities. Therefore, it is impossible to see the two truths of all knowable things simultaneously. However, when the habitual tendencies of dualistic appearances are uprooted and the wisdom of the ultimate limit arises, one sees the ultimate meaning of equality. Therefore, all phenomena encompassed by equality are seen as being of the same taste, and it is impossible to waver from this. Thus, it is said that the two truths are seen simultaneously. In the nature of reality, arising and ceasing are not established, so there are no parts such as beginning, middle, and end. It cannot be established by elaborating on characteristics, as it is an inconceivable nature. However, for those who are to be tamed and are defiled by dualistic appearances, in the face of the appearance of arising and ceasing in the three times, in each moment, one knows the continuum of those to be tamed and the phenomena of arising and ceasing. In the aspect of self-appearance in which one accomplishes the benefit of beings, it appears like the moment of omniscience, so one cannot grasp that omniscience is impermanent. When arguing with children and non-Buddhists who have not generated certainty in the nature of suchness, one should explain it in that way. Measuring one's own essence with the meaning of the unborn Dharmakaya of self-arisen wisdom, which is indivisible from the nature of reality, the Dharmakaya does not change in the three times. Therefore, as it is said in the sutras, 『The wisdom of all aspects is unconditioned and permanent,』 and as it is said in the tantras, this abides as the certainty after one has understood the profound meaning. In essence, things that are existent and non-existent, and conditioned things, are impermanent. Nirvana is unconditioned. As it is said, conditioned phenomena that arise dependently... 『Instantaneous Wisdom』 (ེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་ནི༷་སྟེ་) refers to the realization in a single instant (སྐད་ཅིག་མ་གཅི༷ག་), hence it is spoken of as such. Secondly, like the appearance of a dream (རྨི༷་ལམ༷་), if one examines the consciousness that perceives it, the object and the subject are not seen as two separate entities. Just as the mind itself appears in that way, so too, all phenomena of samsara and nirvana (འཁོར་འདས་) are without duality of grasping and grasped (གཟུང་འཛིན་) in their true nature, abiding in the state of equality as one taste. This is seen as it is by the instantaneous wisdom (རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་) of the ultimate limit, and thus it is appropriately named 『non-dual instantaneousness.』 However, as long as one is defiled by the habitual tendencies of dualistic appearances of grasping and grasped, one cannot see the great meaning of the equality of all phenomena as it is. In the face of dualistic appearances, the object and subject appear as different, times appear as different, and their qualities appear as different dualities. Therefore, it is impossible to see the two truths of all knowable things simultaneously. However, when the habitual tendencies of dualistic appearances are uprooted and the wisdom of the ultimate limit arises, one sees the ultimate meaning of equality. Therefore, all phenomena encompassed by equality are seen as being of the same taste, and it is impossible to waver from this. Thus, it is said that the two truths are seen simultaneously. In the nature of reality, arising and ceasing are not established, so there are no parts such as beginning, middle, and end. It cannot be established by elaborating on characteristics, as it is an inconceivable nature. However, for those who are to be tamed and are defiled by dualistic appearances, in the face of the appearance of arising and ceasing in the three times, in each moment, one knows the continuum of those to be tamed and the phenomena of arising and ceasing. In the aspect of self-appearance in which one accomplishes the benefit of beings, it appears like the moment of omniscience, so one cannot grasp that omniscience is impermanent. When arguing with children and non-Buddhists who have not generated certainty in the nature of suchness, one should explain it in that way. Measuring one's own essence with the meaning of the unborn Dharmakaya of self-arisen wisdom, which is indivisible from the nature of reality, the Dharmakaya does not change in the three times. Therefore, as it is said in the sutras, 『The wisdom of all aspects is unconditioned and permanent,』 and as it is said in the tantras, this abides as the certainty after one has understood the profound meaning. In essence, things that are existent and non-existent, and conditioned things, are impermanent. Nirvana is unconditioned. As it is said, conditioned phenomena that arise dependently...

ྣམས་དང་། བརྟེན་ནས་བཏགས་པས་འདུས་བྱས་སུ་སོང་བ་དངོས་མེད་གཉིས་ཀའང་འདུས་བྱས་ཏེ། དངོས་མེད་རྣམས་ཀྱང་དགག་བྱ་བཅད་པ་ལས་དེ་གྲུབ་ལ། དེ་ལ་མ་ལྟོས་པར་མི་གྲུབ་པས་གཞན་ལ་ལྟོས་པས་རེས་འགའ་བའམ་འདུས་བྱས་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། དངོས་དངོས་མེད་གང་གིའང་མཐར་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་ཆེན་པོ་ནི་ཆོས་ཉིད་བསལ་བཞག་མེད་པ་དང་རོ་གཅིག་ཕྱིར་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས་པས་ན། རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་ 4-1-156b བའམ་རྒྱུ་ལས་བཏགས་མི་དགོས་ཏེ་ཆོས་ཉིད་ཡེ་ནས་གནས་པ་ཡིན་པས་སོ། ། མྱང་འདས་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་ལྟར་སྣང་བ་ནི། རང་གི་གཉིས་སྣང་གི་རྟོག་པ་ལོག་པ་ཙམ་ལས་དེར་བཏགས་པ་སྟེ།དོན་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཡེ་ནས་འོད་གསལ་བའོ། །ཞེས་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མདོ་འདིར་ཡང་ལན་བརྒྱ་ཕྲག་ཏུ་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྲིད་ཞི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་གློ་བུར་གྱི་སྒྲིབ་པ་ལམ་གྱིས་བསལ་སྟོབས་ཀྱིས་དྲི་མ་མཐའ་དག་ལོག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཟུང་འཇུག་ཆེན་པོ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་ངོ་བོ་ཐ་དད་མེད་པར་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལྟར་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ལམ་རྣམ་སྨིན་མིན་པའི་གནས་སྐབས་མངོན་དུ་མ་བསྐྱེད་ན་དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་སྨིན་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་མི་འབྱུང་ལ། རྣམ་སྨིན་མིན་པ་ཅི་ཙམ་གོམས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་ལ་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་མཐོང་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེད་མི་ནུས་སྙམ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་དུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཞིག་ན་གཅིག་མངོན་དུ་བྱས་པས་ཀུན་མངོན་དུ་བྱེད་པར་མི་གྲུབ་ཀྱང་། ཆོས་ཐམས་ 4-1-157a ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་ཚུལ་གཅིག་པས་ན་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སྒྲིབ་པ་ལམ་གྱིས་བསལ་ནས་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ན་དེ་བཞིན་ཉིད་མཐོང་ལ། དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡང་མེད་དེ་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ཡང་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་དབྱིངས་སུ་ཚུལ་གཅིག་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་གཉིས་སུ་སྣང་ཞེན་ཅན་གྱི་ངོར་སྣང་བ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཉིད་གཉིས་སུ་མེད་པ་མཉམ་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ལ། གཉིས་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་དྲུང་ནས་ཕྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དུ་མེད་པར་གཉིས་མེད་རོ་མཉམ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་པས། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་རྡུལ་དང་སྐད་ཅིག་མའི་ཆ་བསགས་པ་ལས་འདས་པའི་མཁའ་ཁྱབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་འབྲས་བུའི་ཡུམ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རྣམ་སྨིན་ཡིན་མིན་འདི་རྒྱུ་ཡོད་མེད་ལ་གོ་ན་ལེགས་ཏེ། སྔོན་གྱི་འཕེན་པ

【現代漢語翻譯】以及依賴於因緣而產生的有為法，無論是有實體還是無實體的法，都屬於有為法。無實體的事物，也是通過斷除所破之法才能成立，不依賴於它就無法成立，因此依賴於其他，就像是無常或有為法一樣。而無論是有實體還是無實體，最終都無法安住的涅槃大境，因為其法性是無所破、無所立，並且是同一體性，超越了思慮和言語，所以不需要從因緣中產生，因為法性本來就存在。涅槃看似從因緣中產生，實際上只是因為自己的二取分別念消失了，才這樣認為。實際上，一切法自性涅槃，本來就是光明清凈的。正如《般若經》中反覆宣說的那樣。因此，自性涅槃是輪迴與寂滅平等性的意義，通過修道的威力，去除了一切暫時的障礙，一切垢染都得以清凈，這樣的如來藏就是大雙運，被稱為佛陀的智慧身。如此，一切無漏之法，其體性無有差別，都被平等的法性所攝持。如果不能現證這種法性，不生起非異熟果位的狀態，那麼就不會產生異熟果位的剎那。如果一直串習非異熟之法，就無法生起在一剎那間證知一切所知之法的異熟智慧。如果認為一切法以自相成立，真實存在，那麼現證一法就無法現證一切法。然而，一切法在無自性的法界中是同一體性的，因此，通過修道去除無自性如來藏上的障礙，遠離垢染，就能證悟如來藏。除了如來藏之外，沒有任何顯現，顯現與空性雙運就是如來藏。而這也在大平等法界中是同一體性，需要各自去證悟，而不是像二取分別念者所見的那樣。如此，法性無二，是大平等的意義。從根源上拔除二取執著的智慧，就是無有能所，成為無二味一體的大境。因此，具足一切殊勝相的空性自性，超越了微塵和剎那的積聚，是周遍虛空的智慧身，是果位的母體，被稱為一切種智。如果把異熟與非異熟理解為有因與無因，那就更好了。以前的牽引

【English Translation】 And both substantial and insubstantial phenomena, which arise dependently and are thus conditioned, are considered conditioned phenomena. Insubstantial phenomena are established by negating what is to be refuted, and cannot be established without relying on that negation. Therefore, they depend on others, like impermanence or conditioned phenomena. The great state of Nirvana, in which neither substantial nor insubstantial phenomena ultimately abide, is beyond thought and expression because its nature is without elimination or establishment and is of one taste. Therefore, it does not need to arise from causes or be imputed from causes, because its nature is inherently present. The appearance of Nirvana arising from causes is merely an imputation based on the cessation of one's own dualistic perception. In reality, all phenomena are inherently in a state of Nirvana and are primordially clear light. This is taught hundreds of times in the Prajnaparamita Sutra. Therefore, inherent Nirvana, the equality of Samsara and Nirvana, means that through the power of the path, temporary obscurations are removed, and all defilements are purified, resulting in the Suchness, the Great Union, which is expressed as the wisdom body of the Buddha. Thus, all uncontaminated dharmas, without difference in essence, are gathered by the equal nature of Dharma. If one does not manifest this nature, and does not generate a state that is not Vipaka (resultant), then the moment of Vipaka will not arise. No matter how much one practices non-Vipaka, one cannot generate the Vipaka wisdom that sees all knowable objects in an instant. If one believes that all dharmas are truly established as distinct entities, then manifesting one will not lead to manifesting all. However, since all dharmas are of one nature in the realm of non-inherent existence, removing the obscurations on Suchness through the path and being free from defilements will lead to the realization of Suchness. There is nothing other than Suchness, and the union of appearance and emptiness is called Suchness. This is also of one nature in the realm of great equality, to be realized individually, and not like the appearance perceived by those with dualistic clinging. Thus, the non-duality of Dharma nature is the meaning of great equality. The wisdom that uproots the habit of dualistic grasping is without subject and object, becoming a great state of non-dual, equal taste. Therefore, the nature of emptiness, endowed with all supreme aspects, surpassing the accumulation of particles and moments, is the all-pervading wisdom body, the mother of the result, called Sarvākārajñatā (all-knowingness). It is better to understand Vipaka and non-Vipaka as having causes and not having causes. The previous pulling

འི་རྒྱུའི་རྣམ་སྨིན་མིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་། ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་ངོ་བོ་གཅིག་པ་རྒྱུའམ་འབད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་རྣམ་ 4-1-157b པར་སྨིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ཡུལ་ཅན་ལ་ལྡོག་པས་དབྱེ་སྟེ། ཆོས་ཀུན་ངོ་བོས་གཉིས་སུ་མེད་པས་ཕན་ཚུན་བསྡུས་པ་དང་། དེ་གོམས་པ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པར་སྨིན་པ་དང་གཉིས་སྣང་ཆའི་ངོས་ནས་དང་། ངོ་བོ་མེད་པས་རིས་སུ་མ་ཆད་པ་སྣང་སྟོང་མཉམ་པ་ཡུལ་དང་། ཡུལ་དེ་དང་རོ་གཅིག་པའི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ཚེ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཆར་གཟིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བློ་གཅིག་གིས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དོན་དུ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་དང་ཡུལ་ཅན་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དབྱེར་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། གློ་བུར་གཉིས་སྣང་གི་དྲི་མ་ཟད་བྱེད་ཀྱི་ལམ་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དུའོ། །སྐབས་བསྡུ་བ། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ༷་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོག༷ས་པའི༷་རྒྱན༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་ལས། སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་གཅི༷ག་པའི༷་མངོ༷ན་པར༷་རྫོགས༷་པར༷་བྱང༷་ཆུབ༷་པའི༷་སྐབས༷་ཏེ༷་བདུན༷་པ༷འོ༷།། །། 廣說法身果位分法 གསུམ་པ་ཞུགས་འབྲས་ཆོས་སྐུའི་ཡན་ལག་ལ། རྟེན་སྐུ་དང་། བརྟེན་པ་མཛད་པ་གཉིས། 所依身 དང་པོ་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ། ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ། ལོངས་སྐུ། སྤྲུལ་སྐུ་དང་བཞི་ལས། 自性身 དང་པོ། དེ་ལྟར་སྦྱོར་བཞི་སྒོམ་ 4-1-158a པའི་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་པ་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ནི། མདོ་ལས་རབ་འབྱོར་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དངོས་པོ་དང་མི་ལྡན་པ། དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་དག་པར་གྱུར་པ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་མཚན་ཉིད་གཅིག་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པས། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐུབ༷་པའི༷་ངོ༷་བོ༷་ཉི༷ད་ཀྱི་སྐུ༷་ནི༷། འཆད་འགྱུར་གྱི་ཟག༷་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་ཆོས༷་ཉིད་གཅིག་པོ་གང༷་དག༷་རྫོགས་པར་ཐོབ༷་པར་གྱུར༷་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ༷་པ་ཀུན༷་ཏུ་རྣམ༷་པར་དག༷་པ༷། ཡེ་ཤེས་དེ༷་དག༷་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་རང༷་བཞིན༷་གྱིས་དག་པ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་ཅ༷ན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་སྟེ་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་སྣང་ཆ་རྟོགས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་དང་། སྟོང་པ་དབྱིངས་ཀྱི་ཆ་ཡེ་ནས་འདུ་འབྲལ་མེད་པ་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་ཆོས་ཉིད་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མས་དག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་བདག་ཉི

【現代漢語翻譯】非異熟因的剎那，以及法性本體自性，彼此本體相同，不依賴因或努力而成熟的剎那，兩者在所緣境上以反體區分。一切法在本體上是無二的，因此相互包含。當對它的串習達到極致成熟，從二取顯現的角度和無本體的角度，無有界限地顯現空性與顯現平等時，就獲得了與此境界融為一體的無二智慧，那時，法性將同時照見一切所知。那麼，一個心識如何證悟呢？通過所緣境與能緣境無二的方式。實際上，是具足一切殊勝相的空性與能緣的智慧無別之本體自性，使能去除二取客塵的道顯現，而處於平等性之中。總結段落。《般若波羅蜜多教授論——現觀莊嚴論》中，單一剎那圓滿菩提之品為第七品。廣說法身果位分法第三，入果法身之支分，分為所依身和能依之事業二者。所依身第一，分為自性身、智慧法身、報身、化身四者。自性身第一，如是修習四種結合之究竟果，即法性本體自性身。如經中所說：『善現，無漏之法如夢，不具實體，具有無實體之自性，以無相之體性完全清凈，彼等一切之自性為何，即此一相，即無相，應知彼為如來、應供、正等覺。』等等經文所示。正等覺釋迦牟尼佛的本體自性身，是即將講到的唯一的無漏法性，完全獲得圓滿，並且在一切方面都完全清凈。智慧的本體與自性清凈的本體差別，是具有二者的體性之法界，即是本體自性身，也就是法性。它也是顯現分證悟的智慧自性，具有力量等無漏之法；空性法界分，從一開始就無有分離，顯現與空性雙運之法性，客塵清凈顯現之本體。

【English Translation】 The moment that is not the maturation of the cause, and the moment that the nature of reality, the essence of being, is the same in essence, maturing without relying on cause or effort, are distinguished by their objects with opposites. All phenomena are non-dual in essence, thus mutually inclusive. When the habituation of this is perfected, from the perspective of dualistic appearance and from the perspective of non-essence, the equality of appearance and emptiness appears without distinction, and when one obtains the non-dual wisdom that is one taste with that object, then the nature of reality will simultaneously see all knowable things. So how does one mind realize it? Through the way in which the object and the subject are non-dual. In essence, it is the nature of emptiness, endowed with all supreme aspects, and the essence of the wisdom of the subject, which are inseparable, so that the path that eliminates the adventitious stains of duality becomes manifest and is in a state of equality. Summary of the chapter. In the 'Treatise on the Teaching of the Profound Meaning of the Perfection of Wisdom, the Ornament of Realization,' the seventh chapter is the chapter on the Perfect Enlightenment in a Single Moment. Explanation of the Division of the Dharmakaya Fruit Position Third, the branch of the Fruition Dharmakaya is divided into the Basis Body and the Dependent Activity. The Basis Body First, there are four: the Essence Body, the Wisdom Dharmakaya, the Enjoyment Body, and the Emanation Body. The Essence Body First, the ultimate result of practicing the four unions in this way is the Dharmakaya, the Essence of Reality. As stated in the sutras: 'Subhuti, the uncontaminated dharma is like a dream, without substance, having the nature of non-substance, being empty of characteristics, being completely pure in all aspects, and whatever is the nature of all of these, this single characteristic, namely, non-characteristic, should be known as the Tathagata, the Arhat, the Perfectly Enlightened Buddha,' and so on. The Essence Body of the Perfectly Enlightened Buddha Shakyamuni is the single uncontaminated nature of reality that will be explained, which is completely attained and perfected, and is completely pure in all aspects. The difference between the essence of wisdom and the essence of self-nature is the realm of dharma that possesses both characteristics, which is the Essence Body, that is, the nature of reality. It is also the nature of the wisdom of the appearance aspect of realization, possessing uncontaminated dharmas such as power; the emptiness realm aspect, from the beginning, is inseparable, the nature of reality of the union of appearance and emptiness, the essence of the manifestation of the purification of adventitious stains.

ད་ནི་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དབྱིངས་སྟོང་རྐྱང་གི་ཆ་ཙམ་མིན་ཏེ། གཞི་དུས་ནའང་སྟོང་རྐྱང་གི་ཆ་ཙམ་ཆོས་ཉིད་མཐར་ཐུག་པ་མིན་ལ། འབྲས་ 4-1-158b དུས་ནའང་དེའི་ཆ་ཙམ་སངས་རྒྱས་མིན་ཏེ་མེད་པར་དགག་པ་ཙམ་ལ་མཁྱེན་པ་སོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྡུལ་ཙམ་མེད་པར་སྔོན་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་དོན་ལ་གནས་ཤིང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་དེས་མཁྱེན་པར་ཡང་མི་རུང་སྟེ། ཞི་བ་ལྷས། འོན་ཏེ་སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །ཤེས་ན་མི་ཤེས་འཇིག་པར་ཐལ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་སྐུ་བཞི་པོ་གང་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མི་མཁྱེན་པ་མེད་དེ། གལ་ཏེ་ཡོད་ན་སངས་རྒྱས་མིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུའམ་མདོ་གཞན་ལས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་བྲལ་འབྲས་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཆོས་ཀུན་གྱི་གཞིར་གྱུར་པའོ། ། 智慧法身 གཉིས་པ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་ལ། དངོས་ཀྱི་དོན། ཁྱད་པར། དེ་ལ་རྩོད་སྤང་དང་གསུམ། དང་པོ། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་གི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་ལ་སོ་སོར་དབྱེ་ན། ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་སྟེ། གང་ཞེ་ན། ལུས་ཚོར་སེམས་ཆོས་ཏེ་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་ 4-1-159a བཞི་དང་། མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་མི་བསྐྱེད། སྐྱེས་པ་སྤང་། དགེ་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་བསྐྱེད། སྐྱེས་པ་སྤེལ་བ་སྟེ་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི། འདུན་བརྩོན་སེམས་དཔྱོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི། དད་བརྩོན་དྲན་ཏིང་ཤེས་རབ་སྟེ་དབང་པོ་ལྔ། དེ་ལྔ་སྟོབས་སུ་གྱུར་པའི་སྟོབས་ལྔ། དྲན་དང་ཆོས་རབ་རྣམ་འབྱེད་བརྩོན་འགྲུས་དགའ་བ་ཤིན་སྦྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་ལྟ་རྟོགས་ངག་ལས་མཐའ་འཚོ་བ་རྩོལ་བ་དྲན་པ་ཏིང་འཛིན་ཏེ་འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་བཅས་བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱི་ཕྱོགས༷་དང་མཐུན༷་པའི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནོ། །བྱམས་སྙིང་རྗེ་དགའ་བ་བཏང་སྙོམས་ཏེ་ཚད༷་མེ༷ད་བཞི་དང་། གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་དང་གཟུགས་མེད་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ། སྡུག་པའི་རྣམ་ཐར། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སོགས་བཞི་དང་འགོག་པ་སྟེ་རྣམ༷་པ༷ར་ཐར༷་པ་བརྒྱད་དང༷་། བསམ་གཏན་བཞི་གཟུགས་མེད་བཞི་འགོག་སྙོམས་ཏེ་མཐར༷་གྱིས༷་ནི༷་གནས་པའི་སྙོམས༷་འཇུག༷་དགུ༷་ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་ད༷ང་། ས་ཆུ་མེ་རླུང་བཞི་སྔོ་སེར་དཀར་དམར་བཞི་ནམ་མཁའ་དང་རྣམ་ཤེས་ཏེ་ཟ༷ད་པར༷་བཅུ༷་ 4-1-159b ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་དང༷་། ནང་གཟུགས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་ཕྱི་རོ

【現代漢語翻譯】現在是法性自性身（chos nyid ngo bo nyid kyi sku），也就是如來究竟的智慧身。這並非僅僅是空性的一個方面，因為在基礎階段，僅僅是空性的一方面並非究竟的法性；在結果階段，僅僅是那一個方面也不是佛，因為僅僅是否定並不能帶來智慧等佛的功德，正如以前的智者們所說的那樣，這符合實際情況。由於它與佛的證悟相關聯，因此也不能通過它來了解。寂天（Zhi ba lha）曾說：『然而，由於它具有心，如果它知道，那麼不知道就會崩潰。』因此，四身佛（sku bzhi po）中的任何一個都不是完全無所不知的，如果存在無所不知的情況，那就不再是佛了。因此，法性自性身，或者如其他經中所說的金剛般的智慧身，是脫離了染污的結果，是無漏功德一切法的根本。智慧法身第二是智慧法身（ye shes chos sku），包括實際意義、特點以及對這些的辯駁。首先，智慧法身是指完全瞭解一切事物的智慧本身的一個方面。如果將完全瞭解一切事物的智慧的自性身劃分爲不同的類別，那麼就有二十一種無漏的法類。它們是：四念住（lus tshor sems chos te dran pa nyer bzhag bzhi），即身念住、受念住、心念住、法念住；四正斷（yang dag par spong ba bzhi），即未生之惡不使生，已生之惡令斷除，未生之善令生起，已生之善令增長；四神足（rdzu 'phrul gyi rkang pa bzhi），即欲神足、勤神足、心神足、觀神足；五根（dbang po lnga），即信根、精進根、念根、定根、慧根；五力（stobs lnga），即由五根轉化而成的五力；七菩提分（byang chub kyi yan lag bdun），即念、擇法、精進、喜、輕安、定、舍；八正道（'phags lam yan lag brgyad），即正見、正思維、正語、正業、正命、正精進、正念、正定。總而言之，有三十七道品（byang chub kyi phyogs dang mthun pa'i chos sum cu rtsa bdun）。四無量心（tshad med bzhi），即慈、悲、喜、舍；八解脫（rnam par thar pa brgyad），即有色觀諸色、無色觀諸色、凈解脫、空無邊處等四種；九次第定（mthar gyis ni gnas pa'i snyoms 'jug dgu yi bdag nyid dang），即四禪定、四無色定、滅盡定；十遍處（zad par bcu yi bdag nyid dang），即地、水、火、風四種，以及青、黃、白、紅四種顏色，再加上空和識。內部對色產生認知，從而...

【English Translation】 Now, this is called the Dharmata Svabhavikakaya (chos nyid ngo bo nyid kyi sku), which is the ultimate Jñana-kaya of the Tathagata. This is not merely an aspect of emptiness, because even at the base stage, merely an aspect of emptiness is not the ultimate Dharmata; and at the result stage, merely that aspect is not Buddha, because merely negating does not bring about the qualities of the Buddha such as wisdom, as the previous scholars have said, and this accords with reality. Since it is related to the enlightenment of the Buddha, it cannot be understood through it either. Shantideva (Zhi ba lha) said: 'However, since it possesses mind, if it knows, then not knowing would collapse.' Therefore, none of the four kayas of the Buddha (sku bzhi po) are completely unknowing, and if there were unknowing, then it would no longer be a Buddha. Therefore, the Dharmata Svabhavikakaya, or as it is said in other sutras, the Vajra-like Jñana-kaya, is the result of being free from defilements, and is the basis of all uncontaminated qualities. Wisdom Dharmakaya Secondly, the Jñana Dharmakaya (ye shes chos sku) includes the actual meaning, characteristics, and refutations of these. First, the Jñana Dharmakaya is a part of the wisdom itself that fully understands all things. If the Svabhavikakaya of the wisdom that fully understands all things is divided into different categories, then there are twenty-one types of uncontaminated dharmas. They are: the four Smrtyupasthanas (lus tshor sems chos te dran pa nyer bzhag bzhi), namely, Kayasmrtyupasthana, Vedanasmrtyupasthana, Cittasmrtyupasthana, Dharmasmrtyupasthana; the four Samyakprahana (yang dag par spong ba bzhi), namely, not generating unwholesome dharmas that have not arisen, abandoning those that have arisen, generating wholesome dharmas that have not arisen, and increasing those that have arisen; the four Rddhipadas (rdzu 'phrul gyi rkang pa bzhi), namely, Chandasamadhi, Viryasamadhi, Cittasamadhi, Mimamsasamadhi; the five Indriyas (dbang po lnga), namely, Shraddha, Virya, Smrti, Samadhi, Prajna; the five Balas (stobs lnga), namely, the five Indriyas transformed into five powers; the seven Bodhyangas (byang chub kyi yan lag bdun), namely, Smrti, Dharmapravicaya, Virya, Priti, Prashrabdhi, Samadhi, Upeksha; the eight Aryangas ( 'phags lam yan lag brgyad), namely, Samyagdristi, Samyaksamkalpa, Samyagvak, Samyakkarma, Samyagajiva, Samyagvyayama, Samyaksmrti, Samyaksamadhi. In short, there are thirty-seven Dharmas in harmony with the Bodhipaksa (byang chub kyi phyogs dang mthun pa'i chos sum cu rtsa bdun). The four Brahmaviharas (tshad med bzhi), namely, Maitri, Karuna, Mudita, Upeksha; the eight Vimoksas (rnam par thar pa brgyad), namely, Rupavacara and Arupyavacara; the four Dhyanas, the four Arupadhyanas, Nirodhasamapatti, which are the nine Anupurvaviharasamadhis (mthar gyis ni gnas pa'i snyoms 'jug dgu yi bdag nyid dang); the ten Krtayatanas (zad par bcu yi bdag nyid dang), namely, the four elements of earth, water, fire, and wind, and the four colors of blue, yellow, white, and red, plus space and consciousness. Internally, the perception of form arises, thus...

ལ་གྱི་གཟུགས་ཆེ་ཆུང་སྟེ་དབྱིབས་ཟིལ་གནོན་གཉིས། ནང་གཟུགས་མེད་པས་དེ་བཞིན་གཉིས། སྔོ་སེར་དཀར་དམར་བཞི་ཏེ་ཟིལ༷་གྱིས༷་གནོན༷་པའི༷་སྐྱེ༷་མཆེ༷ད་ནི༷་རབ༷་ཏུ༷་དབྱེ༷་བས༷་རྣམ༷་པ་བརྒྱ༷ད་དང༷་། འོག་ཏུ་འཆད་འགྱུར་ལྟར་ཉོ༷ན་མོང༷ས་མེ༷ད་པ་དང་། སྨོན༷་ནས་མཁྱེན༷་པ་དང༷་། ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་དང་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་དང་ཟག་ཟད་དེ་མངོ༷ན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་དང་། ཆོས་དོན་ཚིག་སྤོབས་པ་སྟེ་སོ༷་སོ༷་ཡང༷་དག༷་པར་རིག༷་པ་བཞི་དང་། ལུས་དང་དམིགས་པ་དང་སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཏེ་རྣམ༷་པ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་དག༷་པ་བཞི༷་དང༷་། ཚེ་སེམས་ཡོ་བྱད་ལས་སྐྱེ་བ་མོས་པ་སྨོན་ལམ་རྫུ་འཕྲུལ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཏེ་དབ༷ང་བཅུ༷་དང༷་ནི༷། གནས་དང་གནས་མིན་རྣམ་སྨིན་དབང་པོ་ཁམས་མོས་པ་ལམ་བསམ་གཏན་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པ་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་ཟག་ཟད་དེ་སྟོབ༷ས་བཅུ༷་དང༷་། རྟོགས་པ་དང་སྤང་བ་དང་ལམ་དང་ལམ་གྱི་གེགས་སྟོན་པ་ལ་མི༷་འཇིག༷ས་པ༷་ནི༷་རྣམ་པ་བཞི༷་དག༷་དང༷་། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་སྐྱོན་བཅབ་བྱ་མེད་པས་བསྲུང༷་བ༷་མེ༷ད་པ༷་རྣ༷མ་པ་གསུམ༷་དང༷་། 4-1-160a གུས་དང་མི་གུས་དང་དེ་གཉིས་འདྲེས་ལ་རིམ་པར་ཆགས་དང་སྡང་དང་གཉིས་ཀའི་བློ་མེད་པའི་དྲ༷ན་པ༷་ཉེ༷་བར་བཞག་པ་རྣམ༷་པ་གསུམ༷་དང༷་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་བསྙེལ༷་བ༷་སྟེ་དུས་འདའ་བ་མི༷་མདའ༷་བའི་ཆོས༷་ཉི༷ད་ཅན་དང༷་། སྒོ་གསུམ་གྱི་ཉོན་ཤེས་ཀྱི་ས་བོན་བག༷་ཆགས༷་ཡང༷་དག༷་པར་བཅོ༷མ་པ༷་དང༷་། སྐྱེ༷་བོ་ཀུན་ལ༷་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པའི་ཐུགས༷་རྗེ༷་ཆེན༷་པོ༷་དང༷་། འཁྲུལ་དང་ཅ་ཅོ་དྲན་པ་ཉམས་པ་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་དང་འདུ་ཤེས་སྣ་ཚོགས་མ་བརྟགས་བཏང་སྙོམས་མི་མངའ་བ་སྟེ་སྤྱོད་བསྡུས་དྲུག་དང་འདུན་བརྩོན་དྲན་ཤེར་རྣམ་གྲོལ་དང་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་ཉམས་པ་མི་མངའ་བ་རྟོགས་བསྡུས་དྲུག་དང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ལས་གསུམ་ལ་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དང་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་གསུམ་དང་། འདས་དང་མ་འོངས་ད་ལྟའི་དུས་གསུམ་ལ་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པ་གསུམ་བཅས་ཐུབ༷་པ༷་ཁོ༷་ན༷འི་མ༷་འདྲེས༷་ཆོས༷་བཅོ༷་བརྒྱ༷ད་བཤ༷ད་པ༷་གང༷་ཡི༷ན་པ་དང༷་། རྣམ༷་པ༷་ཐམ༷ས་ཅ༷ད་མཁྱེན༷་པ་ཉི༷ད་དང༷་སྒྲས་ལམ་ཤེས་དང་གཞི་ཤེས་གཉིས་བསྡུས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་ནང་གསེས་བརྒྱ་དང་ཞེ་བཞི་པོ་དེ་ལ་ཆོས༷་ཀྱི་སྐུ༷་ཞེས༷་བརྗོ༷ད་པ༷་ 4-1-160b ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་བྱང་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་མིང་མཐུན་ཡང་སེམས་སེམས་བྱུང་གི་སྤྲོས་པ་ཞི་བ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟིགས་པ་ལ་ལྡོག་ཆ་ནས་བསྟན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཕྱོགས་སོགས་ནི་སློབ་པ་རྣམས་དང་ཐུན་མོངས་མིན་པ་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ལ། ཉོན་མོངས་མེད་དང་སྨོན་ནས་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ག

【現代漢語翻譯】形態有大小，即形狀和壓制兩種。內部無形，也是兩種。藍、黃、白、紅四種，即通過壓制來控制的生處是八種。如下文將要講到的，無煩惱，從愿而知，天眼、天耳、神通、知他心、宿命追憶、漏盡等六種神通。法、義、詞、辯才等四種無礙解。身、所緣、心、智慧等四種清凈。壽命、心、資具、業生、意樂、愿、神通、智慧、法等十自在。知處非處、業報、根、界、意樂、道、禪定、死生智、宿命追憶、漏盡等十力。于證悟、斷除、道、道之障礙的開示無所畏懼，有四種。身語意沒有需要隱藏的過失，因此沒有需要守護的，有三種。恭敬與不恭敬，以及兩者混合，依次對治貪、嗔、以及無二者之心的正念，有三種。爲了眾生的利益而忘記，即時間流逝而毫不吝惜的法性。三門的煩惱和習氣也完全斷除。為一切眾生帶來利益和安樂的大悲心。沒有錯亂、喧囂、失念、不專注、各種散亂的念頭、舍，即六種不共之行。沒有欲、勤、念、慧、解脫、解脫知見上的退失，即六種不共之智。身語意三業有智慧隨行於前後的三種。過去、未來、現在三時有智慧涉入的三種。這些就是如來（梵文：Tathāgata，梵文羅馬擬音：tathāgata，漢語字面意思：如來）的十八不共法。什麼是遍知，以及包含詞義辨識和根本辨識的兩種智慧？因此，這二十一種無漏法蘊含著一百四十四種細分，被稱為法身（梵文：Dharmakāya，梵文羅馬擬音：dharmakāya，漢語字面意思：法性之身）。這些菩提分等，雖然名稱相同，但寂滅心與心所的戲論，是無二智慧的顯現，因此佛陀的菩提分等與聲聞等是不共的。第二，無煩惱和從愿而知的差別是什麼？

【English Translation】 Forms have sizes, namely shape and suppression. Internally, there is no form, which is also twofold. Blue, yellow, white, and red are the four, which are the eight kinds of sense bases controlled by suppression. As will be discussed below, there is no affliction, knowing from aspiration, the divine eye, divine ear, supernatural power, knowing the minds of others, recollection of past lives, and the exhaustion of outflows, which are the six kinds of superknowledges. Dharma, meaning, words, and eloquence are the four kinds of unimpeded understanding. Body, object, mind, and wisdom are the four kinds of purity. Life, mind, resources, karma-born, intention, aspiration, supernatural power, wisdom, and dharma are the ten kinds of mastery. Knowing what is possible and impossible, karmic results, faculties, realms, intention, path, meditation, knowledge of death and rebirth, recollection of past lives, and the exhaustion of outflows are the ten powers. There are four kinds of fearlessness in teaching about realization, abandonment, the path, and the obstacles to the path. Reverence and irreverence, and the mixture of the two, successively counteract greed, hatred, and mindfulness without the mind of both, are of three kinds. Forgetting for the benefit of sentient beings, that is, the nature of the Dharma that does not spare the passage of time. The afflictions and habitual tendencies of the three doors are also completely eliminated. Great compassion that brings benefit and happiness to all beings. There is no confusion, clamor, loss of mindfulness, lack of focus, various scattered thoughts, equanimity, which are the six unshared conducts. There is no decline in desire, diligence, mindfulness, wisdom, liberation, and the knowledge and vision of liberation, which are the six unshared wisdoms. The three actions of body, speech, and mind have wisdom following before and after, of three kinds. The three times of past, future, and present have wisdom entering, of three kinds. These are the eighteen unshared dharmas of the Tathāgata. What is omniscience, and the two wisdoms that include the discernment of words and the discernment of the basis? Therefore, these twenty-one aggregates of uncontaminated dharmas contain one hundred and forty-four subdivisions, which are called the Dharmakāya. These Bodhipakṣa dharmas, although the names are the same, the pacification of the elaboration of mind and mental factors is the manifestation of non-dual wisdom, therefore the Bodhipakṣa dharmas of the Buddha are unshared with the Śrāvakas and others. Second, what is the difference between being without affliction and knowing from aspiration?

ཉིས། དང་པོ་ནི། ཉན༷་ཐོས༷་སོགས་ཀྱི་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པ་མེ༷ད་པའི༷་ལྟ༷་བ༷་ནི། གྲོང་སོགས་སུ་མི༷་ལ་སོགས་པ་ཡི༷་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པ་རང་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བ་མཐོང་ན་དེར་མི་འགྲོ་བར་ཡོངས༷་སུ༷་སྤོང༷་བ་ཉིད་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ནི་གྲོང༷་སོ༷གས་སུ༷་གང་ཟག་དེའི༷་ཉོ༷ན་མོངས་རྣམ༷ས་རྒྱུན༷་གཅོ༷ད་པའི་ཆེད་དུ་གཤེགས་ནས་དེའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་གཅོད་པའམ་སེལ་བར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ་འདི་ནི་རྒྱལ༷་བའི༷་ཉོ༷ན་མོང༷ས་མེ༷ད་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། སྤྱིར་སྨོན་ནས་ཤེས་པ་བསམ་གཏན་གྱི་སེམས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྨོན༷་ནས༷་མཁྱེན༷་པ༷་ནི༷་ཉན་རང་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཏེ། འབད་རྩོལ་མེད་པར་ལྷུན་གྱི༷ས་གྲུབ༷་པ་དང༷་། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའམ་མཚན་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས༷་སྤངས༷་པ་དང༷་། ཤེས་སྒྲིབ་དང་ 4-1-161a བྲལ་བས་ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་ཐོགས༷་པ༷་མེ༷ད་པར་འཇུག་པ་དང༷་། རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པས་རྟག༷་གན༷ས་དང༷་། འདྲི༷་བ༷་ཀུན་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་ལན༷་འདེ༷བས་པར༷་བཞེད༷་པ་སྟེ་ཁྱད་ཆོས་ལྔའོ། །གསུམ་པ་ལ། ཆོས་སྐུ་རྟག་པ་དང་། ཁྱབ་རྟག་གཉིས་ཀའི་རྩོད་སྤང་ངོ་། །དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེ་དཔེས་སྒྲུབ་པ་གཉིས། དང་པོ། སངས་རྒྱས་ལ་ཉེ་རིང་མི་མངའ་ན་གདུལ་བྱ་ལ་སྣང་མི་སྣང་འགལ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་སྣང་བའི་རྒྱུ་ནི་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཡོངས༷་སུ༷་སྨིན༷་པ་ལ་རག་ལས་པར་གྱུར༷་ནས། གང་ཟག་གང༷་དང༷་གང༷་ལ༷་ཡུལ་གང༷་དང༷་ནི༷། དུས་གང༷་གི་ཚེ༷་ན་ཆོས་སྟོན་པ་སོགས་དོན་གྱི་བྱ༷་བ༷་ཐབས་གང་གིས་ཕན༷་པར་གྱུར༷་པ༷་དེའི་ཚེ་གདུལ་བྱ་དེ༷་དང༷་དེ༷་ལ༷་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་དེ༷་ལྟར་སྣང༷་ནས་དོན་མཛད་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་མ་ཚང་ན་དངོས་སུ་མི་སྣང་ངོ༷་། །གཉིས་པ། དཔེ་བརྒྱ་བྱིན་སོགས་ལྷ༷་ཡི༷་རྒྱལ༷་པོས༷་ཐམས་ཅད་དུ་སྙོམས་པར་ཆར༷་ཕབ༷་ཀྱང༷་། ས༷་བོན༷་དུ་མི༷་རུང༷་བ་ཚིག་པ་སོགས་ལས་མྱུ་གུ་མི༷་འཁྲུངས༷་པ་ལྟར༷། སངས༷་རྒྱས༷་རྣམ༷ས་ནི༷་གདུལ་བྱའི་ཞིང་དུ་བྱུང༷་བར་གྱུར༷་ཀྱང༷་། དེ་མཐོང་བ་སོགས་ཀྱི་སྐལ༷་བ༷་མེ༷ད་པ༷ས་ཆོས་ཉན་པ་སོགས་མཛད་པ་བཟང༷་པོ་ཉམས་སུ་མི༷་མྱོང༷་ངོ་། །གཉིས་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ན། 4-1-161b སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་བ་དང་། འོག་མིན་ཁོ་ནར་བཞུགས་པས་རྟག་ཁྱབ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ལན་ནི། དེ༷་ལྟར༷་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ལ་སྐུ་དང་གསུང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཆར་བ་དང་། ནམ་མཁས་གར་ཁྱབ་ཀྱི་སེམས་ཅན་ལ་མཛ༷ད་པ༷་རྒྱ༷་ཆེའི༷་ཕྱིར༷་ཏེ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པས་སངས༷་རྒྱས༷་ཁྱབ༷་པར༷་ངེས༷་པར༷་བརྗོ༷ད་ཅིང་། དེ༷་ཉི༷ད་དུས་ཕྱི་མའི་མུ་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་ཟ༷ད་པ༷་མེ༷ད་པའི༷་ཕྱིར༷་རྟག༷་པ༷་ཞེས༷་ཀྱང༷་བརྗོ༷ད་པ༷་ཡི༷ན་ནོ། ། 報身 གསུམ་པ་ལོངས་སྐུ་

【現代漢語翻譯】二、第一點：聲聞（Nyanthos，聽聞佛陀教誨者）等沒有煩惱的見解是，如果在城市等地看到有人生起針對自身的煩惱，就會完全避開而不去那裡。而佛陀（Sangye）則是爲了斷除那些人的煩惱之流而前往城市等地，並斷除或消除他們的煩惱之流。這是勝者（Gyalwa，勝利者，指佛陀）沒有煩惱的特殊之處。第二點：一般來說，從願力而來的智慧依賴於禪定的心。但佛陀的從願力而來的智慧比聲聞、緣覺（Nyanrang，獨自覺悟者）更為殊勝，因為它是無需努力、自然成就的，並且斷除了煩惱的障礙或執著相的習氣，以及遠離了所知障，能無礙地照見一切所知。由於恒常處於等持狀態，所以是常住的，並且能同時回答所有的問題，具有這五個特點。第三點：關於法身（Chosku）是常恒的和周遍常恒的兩種爭論的辯駁。第一點：分為兩部分：直接說明和用比喻證明。第一，如果佛陀沒有遠近之分，那麼對所化眾生（Dulja，被教化的對象）顯現與不顯現是否矛盾？答：佛陀的顯現取決於所化眾生的相續是否完全成熟。對於什麼人、在什麼地方、在什麼時間以何種方式說法等行為有益，佛陀就會對那些所化眾生顯現，並利益他們。如果沒有這些條件，就不會真實顯現。第二，比喻：就像帝釋天（Gya jin）等天王雖然普遍降雨，但對於不適合的種子，如燒焦的種子等，不會生出苗芽。同樣，佛陀雖然出現在所化眾生的田地裡，但由於沒有見到佛陀等的福分，所以無法體驗聽法等善行。第二點：如果問，既然是剎那生滅，又只住在色究竟天（Ogmin），怎麼能說是常恒周遍呢？答：正因為如此，佛陀的色身和語言以各種形式自然顯現在十方三世的所化眾生面前，並且像虛空一樣遍及一切有情，所以佛陀肯定是周遍的。並且，正因為佛陀的這種利益眾生的事業直到未來際都不會窮盡，所以才被稱為常恒。

【English Translation】 Secondly, the first point: The view of the Shravakas (Nyanthos, those who hear the Buddha's teachings) and others who are without afflictions is that if they see people in cities and other places who are experiencing afflictions directed at themselves, they completely avoid going there. However, the Buddha (Sangye) goes to cities and other places in order to cut off the stream of afflictions of those individuals, and eliminates or removes their afflictions. This is the special characteristic of the Victorious One (Gyalwa, the Victorious One, referring to the Buddha) being without afflictions. The second point: Generally, wisdom arising from aspiration relies on the mind of meditative concentration. However, the Buddha's wisdom arising from aspiration is far superior to that of the Hearers and Solitary Realizers (Nyanrang, solitary awakeners), because it is effortlessly and spontaneously accomplished, and it has abandoned the obscurations of afflictions or the habitual tendencies of clinging to characteristics, and being free from the obscurations of knowledge, it engages without obstruction in all objects of knowledge. Because it is constantly in a state of equanimity, it is permanent, and it is willing to answer all questions simultaneously, possessing these five characteristics. The third point: A refutation of the debate regarding whether the Dharmakaya (Chosku) is permanent and both pervasive and permanent. The first point: Divided into two parts: direct explanation and proof by analogy. First, if the Buddha has no near or far, is it contradictory that he appears or does not appear to those to be tamed (Dulja, those to be tamed)? Answer: The appearance of the Buddha depends on whether the continuum of those to be tamed is fully ripened. To whomever, in whatever place, at whatever time, teaching the Dharma in what way is beneficial, the Buddha will appear to those to be tamed and benefit them. If these conditions are not met, he will not actually appear. Second, analogy: Just as the king of the gods, Indra (Gya jin), pours down rain equally everywhere, but sprouts do not grow from seeds that are unsuitable, such as burnt seeds. Similarly, although the Buddhas appear in the fields of those to be tamed, they do not experience the good deeds of hearing the Dharma because they do not have the fortune to see them. Second point: If asked, how can it be said to be permanent and pervasive since it arises momentarily and only resides in Akanishta (Ogmin)? Answer: Precisely because of this, the form and speech of the Buddha naturally appear in all forms to those to be tamed in all directions and times, and because it is as vast as the sky pervading all sentient beings, it is certain that the Buddha is pervasive. And precisely because this activity of benefiting beings by the Buddha will not be exhausted until the end of the distant future, it is also said to be permanent.

ལ་གཉིས། རང་བཞིན་མདོར་བསྟན། ཡོན་ཏན་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ཉིད་འོག་མིན་དུ་གདུལ་བྱ་ས་བཅུའི་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོར་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་མཚ༷ན་བཟང་པོ་ནི༷་སུམ༷་ཅུ༷་རྩ༷་གཉི༷ས་དང༷་དཔེ༷་བྱད༷་བརྒྱ༷ད་ཅུའི༷་བདག༷་ཉི༷ད་དུ་སྣང་བ་འདི༷་ནི་ཐེག༷་ཆེན༷་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཉེ༷་བར༷་ལོངས༷་སྤྱོད་པ་སྟེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྣང་བར་མཛད་ཅིང་དུས་རྟག་པ་རྒྱུན་གྱི་འཁོར་ལོར་བཞུགས་པའི་ཕྱིར༷་ངེས་པ་ལྔ་ལྡན་གྱི་ཐུབ༷་པའི༷་ལོངས༷་སྤྱོ༷ད་རྫོགས༷་སྐུར༷་བཞེད༷་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཡོན་ཏན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་གཉིས། དང་པོ་ལ། དངོས་དང་། དེ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་གཉིས། དང་པོ་ནི། 4-1-162a སྔོན་བླ་མ་ལ་སྐྱེལ་བ་དང་བསུ་བ་ལ་གོམས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཕྱག༷་ཞབས༷་ཀྱི་མཐིལ་ན་རྩིབས་སྟོང་གི་རྣམ་པའི་འཁོར༷་ལོས༷་མཚ༷ན་པ༷་དང༷་། ༡ སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པས་རུས༷་སྦལ༷་གྱི་༢ ལྟོ་བ་ལྟར་ཞབས༷་མཐིལ་མཉམ་པ། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་ལ་བསྟེན་པས་ཕྱག༷་དང༷་ཞབས༷་ངང་པའི་རྒྱལ་པོ་ལྟར་སོར༷་མོ་དྲ༷་བས༷་༣ འབྲེལ༷་ཡང་སོར་གདུབ་གཞུག་ཏུ་རུང་བ༷་དང༷་།བཟའ་བཅའ་གྱ་ནོམ་པ་བྱིན་པས་ཕྱག༷་ནི༷་ཞབས༷་དང་བཅས༷་པ་འཇམ༷་ཞིང༷་གཞོན༷་ཤ༷་༤ ཆགས༷་པ་དང་། བཏུང་བ་སོགས་གྱ་ནོམ་པ་བྱིན་པས་འདི༷་ཡི༷་སྐུ༷་ནི༷་ཕྱག་ཞབས་ཀྱི་རྒྱབ་བཞི་ཕྲག་པའི་སྟེང་གཉིས་ལྟག་པ་དང་བཅས་བདུན༷་༥ དག༷་མཐོ༷་བ༷་སྟེ་གང་ཞིང་རྒྱས་པ་དང༷་། བསད་བྱ་བཅིངས་པ་ལས་ཐར་བར་བྱས་པས་ཕྱག་ཞབས་ཀྱི་སོར༷་མོ༷་རིང༷་བ་དང༷་། ༦ གཞན་གྱི་སྲོག་བསྲུངས་པས་ཞབས་ཀྱི་རྟིང༷་ཡངས༷་པ་སྟེ་མཐིལ་བཞི་ཆ་ཕྱིར་འཕགས་པ། སྲོག་གཅོད་སྤངས་པས་འཛམ་བུ་གླིང་པའི་མིའི་ལུས་ཚད་ལས་ཁྲུ་བདུན་ཙམ་གྱིས་སྐུ༷་ཆེ༷་ཞིང་༨ དྲང༷་བ་དང་། དགེ་ཆོས་རང་གིས་བླངས་པས་པུས་མོའི་སླ་ང་དང་ཞབས༷་གྱི་ཕྱིའི་ལོང་བུ་ཆེ་བའི་འབུར༷་༩ མི༷་མངོ༷ན་པ་དང་། དགེ་ཆོས་གཞན་ལ་སྤེལ་བས་སྐུའི་བ་སྤུ༷་ནི༷་རེ་རེ་ནས་གྱེན༷་དུ༷་༡༠ ཕྱོགས༷་པ་དང་། བཟོ་དང་གསོ་བ་ 4-1-162b རིག་པ་སོགས་གུས་པར་བྱིན་པས་བྱི༷ན་པ༷་ཟླུམ་རྒྱས་རི་དྭགས་ཨེ༷་ན༷་༡༡ ཡ་དང་འདྲ༷་བར་མཛེས་པ་དང་། རང་ལ་བདོག་པའི་ནོར་བསླང་བ་ན་སློང་བའི་སྐྱེ་བོ་མ་སྤང་བས་སྐུ་མ་བཏུད་ཀྱང་པུས་མོའི་ལྷ་ངར་སླེབ་པས་ཕྱ༷ག་༡༢ རིང༷་ཞིང་མཛེས༷་པ་དང༷་། ༡༣ ཕྱེ་བ་བསྡུམ་པ་དང་གསང་ཚིག་བསྲུངས་པས་རྟ་ཅང་ཤེས་ལྟར་འདོམས༷་ཀྱི༷་སྦ༷་བ༷་སྦུབ༷ས་སུ༷་ནུབ༷་པའི༷་མཆོག༷་དང་ལྡན་པ་དང་། གདིང་བ་གྱ་ནོམ་པ་བྱིན་པས་པག༷ས་པ༷་གསེར༷་གྱི་མདོག༷་ལྟར་དྭངས་གསལ་སྣུམ་༡༤ པ་དང་། ཁང་བཟངས་སོགས་དམ་པ་བྱིན་པས་པགས༷་པ༷་སྲ༷བ་ཅིང་འཇམ་པ༷་དང༷་། ༡༥ འདུ་འཛི་དང་རྣམ་གཡེང་སྤངས་པ

【現代漢語翻譯】第二品：自性簡述，功德廣說。第一部分：智慧之身於色究竟天，為調伏十地菩薩，示現大丈夫相，具足三十二相和八十隨好，此乃受用大乘之法，顯現大乘之教，恒常安住于常轉法輪之中，是具足五種決定的能仁受用圓滿報身。第二部分：功德廣說，分為相和隨好兩種。首先是相，又分為正說和生起之因兩種。首先是正說：往昔習慣於迎送上師等，故手足心有千輻輪相。1、因如法受持戒律，故如龜腹般雙足平滿。2、因依四攝法，故手足如鵝王般指間有蹼相連，且指環可滑落。3、因佈施豐盛飲食，故手足等身軀柔軟且身形莊嚴。4、因佈施豐盛飲料等，故此身手足背部、雙肩之上、後頸等七處豐滿。5、因從殺戮束縛中解脫眾生，故手足指長。6、因救護他眾生命，故足跟廣闊，足心四分之外隆起。7、因斷除殺生，故身軀高大端直，超出贍洲人身量七肘。8、因自己受持善法，故膝蓋和足外踝骨不顯露。9、因勸他人行善，故身毛一一向上生長。10、因恭敬佈施工巧、醫方等明處，故雙腿如鹿王伊尼延般圓潤美麗。11、因自己擁有財物，乞討時不捨乞者，故不彎腰亦可觸及膝蓋，雙手修長美觀。12、因調解離間和守護秘密，故如馬王般陰藏殊勝。13、因佈施豐盛坐墊，故面板如金黃色般清澈光亮。14、因佈施精美房舍等，故面板細膩柔滑。15、因遠離喧囂和散亂。

【English Translation】 Chapter Two: Brief Explanation of the Nature, Extensive Explanation of the Merits. Part One: The Wisdom Body in Akanishta (Wogmin, the highest pure land), to tame the Bodhisattvas of the Ten Bhumis (Sa Chu, ten grounds), manifests as a Great Person, possessing the thirty-two major marks and eighty minor marks. This is the enjoyment of the Great Vehicle's Dharma, revealing the teachings of the Great Vehicle, and constantly abiding in the ever-turning Wheel of Dharma, the Nirmanakaya (Tulku, emanation body) of the Thubpa (Shakyamuni Buddha) with five certainties, the Sambhogakaya (Longku, enjoyment body). Part Two: Extensive Explanation of the Merits, divided into the major marks and minor marks. First, the major marks, further divided into the actual explanation and the causes of arising. First, the actual explanation: Due to past habits of welcoming and seeing off the Lamas (Bla ma, spiritual teachers), the soles of the hands and feet have wheels with a thousand spokes. 1. Due to properly upholding the vows, the soles of the feet are level and full like a turtle's belly. 2. Due to relying on the four means of gathering (Bsdub pa'i dngos po bzhi, the four ways of gathering disciples), the fingers of the hands and feet are webbed like the king of geese, and rings can slip off the fingers. 3. Due to giving abundant food, the body, including the hands and feet, is soft and the form is beautiful. 4. Due to giving abundant drinks and so on, this body's back of the hands and feet, the tops of the shoulders, and the back of the neck, totaling seven places, are full and high. 5. Due to liberating beings from killing and bondage, the fingers of the hands and feet are long. 6. Due to protecting the lives of others, the heels of the feet are broad, and the center of the soles protrudes beyond four parts. 7. Due to abandoning killing, the body is tall and straight, exceeding the height of people in Jambudvipa (Dzam bu gling pa, the continent where humans live) by seven cubits. 8. Due to personally taking up virtuous practices, the kneecaps and the outer ankles of the feet are not visible. 9. Due to encouraging others to do good, the body hairs grow upwards, each individually. 10. Due to respectfully giving the arts, medicine, and other sciences, the legs are round and beautiful like the Ena deer king. 11. Due to possessing wealth and not abandoning those who beg, the hands are long and beautiful, reaching the knees without bending over. 12. Due to reconciling divisions and guarding secrets, the genitals are hidden like those of a horse king. 13. Due to giving abundant cushions, the skin is clear and bright like the color of gold. 14. Due to giving fine houses and so on, the skin is fine and smooth. 15. Due to abandoning noise and distraction.

ས་སྐུའི་བ་སྤུ་ནི༷་ཁུང་བུ་རེ༷་རེ༷་ནས༷་སྐྱེས་ཤིང་གཡས༷་སུ་འཁྱིལ་པའི་ཚུལ་དུ་ལེགས༷་པར་འཁྲུངས༷་པ་ད༷ང་། ༡༦ བསྙེན་བཀུར་གྱི་གནས་ལ་ཇི་བཞིན་དུ་རིམ་གྲོ་བསྒྲུབས་པས་ཞལ་གྱི་སྨིན་མཚམས་ན་མཉེན་འཇམ་དཀར་བའི་མཛོད༷་སྤུས༷་བརྒྱན༷་པ་དང་། ༡༧ ཁ་དྲག་གི་ཚིག་གིས་གཞན་ཁྱད་དུ་མ་བསད་པས་རོ༷་སྟོ༷ད་སེང༷་གེ༷་དང་༡༨ འདྲ༷་བར་འཕེལ་ཀ་ཆེ་བ་དང་། སྙན་པ་དང་ལེགས་པར་སྨྲ་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱས་པས་འདི༷་ཡི༷་དཔུང༷་པའི༷་མགོ༷་༡༩ གསེར་གྱི་བུམ་པ་ལྟར་ཟླུམ༷་པ་དང་། སྨན་སོགས་ཕན་པའི་ཟས་བྱིན་པས་ཐལ༷་གོང༷་སྟེ་ཕྲག་པ་ 4-1-163a གཡས་གཡོན་གྱི་བར་གྱི་སྒྲོག་རུས་ཕན་ཚུན་ཤས་གང་ཞིང་རྒྱས༷་༢༠ པ་དང་། ནད་གཡོག་དང་རིམ་གྲོ་བྱས་པས་ཐུབ་པའི་ལྗགས་འདི༷་ལ༷་རོ༷་མི༷་ཞིམ༷་པ༷འང་བསོད་ནམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རོ༷་མཆོ༷ག་ཏུ་ཞིམ་པར་སྣང༷་བ་དང་། ༢༡ ཀུན་དགའ་ར་བ་དང་སྐྱེད་ཚལ་སོགས་བྱེད་པ་གཞན་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་གཞུག་པས་སྐུ༷་ནི༷་ཤིང་ནྱ༷་གྲོ༷་ཏ༷་ལྟར༷་ཆུ༷་ཞེང༷་གབ༷་༢༢ པ་སྟེ་གྱེན་འཕྲེད་ཆ་སྙོམས་པ་དང་། གཙུག་ལག་ཁང་དང་ཁང་བཟང་སོགས་བྱིན་པས་ཟླུམ་ཞིང་གནག་ལ་གཡས་ཕྱོགས་སུ་འཁྱིལ་བའི་གཙུག༷་ཏོར༷་བལྟར་མི་མངོན་པ་དབུར༷་ལྡན༷་པ་དང་། ༢༣འཇམ་པ་དང་སྙན་པ་དང་མཉེན་པར་གསུངས་པས་རང་བཞིན་དུ་ཞལ་དཀྱིལ་ཁེབ་པ་ཙམ་དུ་ལྗགས༷་རིང༷་ཞིང་མཛེས༷་པ༷་༢༤ འདོད་ན་སྟོང་གསུམ་ཡང་ཁེབ་པ་དང༷་། སེམས་ཅན་རང་རང་གི་སྐད་དང་མཐུན་པར་ཆོས་བསྟན་པས། ཤེས་ཤིང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་བ། མཉན་པར་འོས་ཤིང་མི་མཐུན་པ་མེད་པ། ཟབ་ཅིང་རྗེས་སུ་སྒྲོག་པ། བཏང་མི་བྲ་ཞིང་རྣ་བར་སྙན་པ། མ་འཁྲུགས་ཤིང་གསལ་བའི་ཡན་ལག་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་གསུང་ཚངས་པའི༷་དབྱངས་༢༥ དང་ལྡན་པ་དང་། ཡང་ན་ཚངས༷་དབྱ༷ངས་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་ལའང་བཤད་དོ། ། 4-1-163b ངག་འཁྱལ་སྤངས་པས་འགྲམ༷་པ༷་གཉིས་སྡུག་ཅིང་ཟླུམ་ལ་རྒྱས་པ་མེ་ལོང་གི་ངོས་སམ་སེང༷་གེའི༷་འགྲམ་པ་དང་འདྲ༷་བ་དང༷་། ༢༦ སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་བསྟོད་ཅིང་བསྔགས་པས་ཚེམས༷་ཐམས་ཅད་ཤིན༷་ཏུ༷་དཀར༷་བ་དང་། ༢༧ ལོག་འཚོ་སྤངས་པས་ཚེམས་ཐམ༷ས་ཅད་མཐོ་དམན་རིང་ཐུང་གི་ཚད༷་མཉམ༷་པ་དང་། ༢༨ རྫུན་སྤངས་པས་ཚེམས་ལ་བར་མཚམས་མ་ཕྱེ་བས་ཐགས༷་བཟང༷་བ་དང༷་། ༢༩ ཕྲ་མ་སྤངས་པས་ཡས་མས་ན་ཉི་ཤུ་རེ་སྟེ་ཚེམས་ཀྱི་གྲངས་ནི་བཞི་བཅུ་ཐམ༷་པ༷་ཚང༷་བ༷་དང༷་། ༣༠ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་ལྟར་བལྟས་པས་སྤྱན༷་ནི༷་ནོར་བུ་མཐོན༷་མཐིང༷་དང་འདྲ་བར་སྡུག་པ་དང་། ༣༡ཆགས་སྡང་སྤངས་པས་སྤྱན༷་གྱི་རྫི༷་མ་བ༷་ཡི་མཆོག༷་ཁྱུ་མཆོག་གི༷་རྫི་མ་དང་འདྲ༷་༣༢བ༷་ནི་སྤྱན་ཡ་ལྕིབ་མ་ལྕིབ་ཀྱི་སྤུ་རྣམས་ལེགས་པར་གཞོལ་ཞིང་མ་འདྲེས་པ་སྟེ་འདི༷་དག༷་མཐོང་པ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོར་མཚོན་པ

【現代漢語翻譯】 16 身體的毛髮，每個毛孔都長出，並且都向右旋轉。 17 因為像對待值得尊敬的人一樣如法承侍，所以在面部的眉間，裝飾著柔軟潔白的毫毛。 18 因為沒有用惡語中傷他人，所以像獅子一樣身軀廣大。 19 因為隨順說悅耳和美好的話語，所以身體的肩膊頭部像金瓶一樣圓滿。 20 因為給予藥物等有益的食物，所以兩肩之間的骨骼互相豐滿。 21 因為服侍病人和行供養，所以即使是苦澀的味道，也因福德力而感到非常美味。 22 因為建造精舍和花園等，並且引導他人也這樣做，所以身體像榕樹一樣，上下左右勻稱。 23 因為佈施寺廟和樓房等，所以頂髻圓潤、黝黑、向右旋轉，並且具有不顯露的頭頂。 24 因為說了柔和、悅耳和溫和的話語，所以自然地舌頭細長而美麗，足以覆蓋整個面部。如果願意，甚至可以覆蓋三千大千世界。 25 因為以符合每個眾生的語言來宣說佛法，所以具備了知、能知、適於聽聞且無有不合、深奧且隨之宣說、不含糊且悅耳、不混亂且清晰這五種支分的梵音。或者說梵音具有六十支分。 26 因為捨棄了綺語，所以兩頰豐滿圓潤，像鏡面或獅子的面頰一樣。 27 因為讚歎和稱揚一切眾生，所以牙齒非常潔白。 28 因為捨棄了邪命，所以牙齒的高低長短一致。 29 因為捨棄了妄語，所以牙齒之間沒有縫隙，排列緊密。 30 因為捨棄了離間語，所以上下各有二十顆牙齒，總共有四十顆牙齒。 31 因為像看待獨子一樣看待一切眾生，所以眼睛像青蓮花一樣美麗。 32 因為捨棄了貪嗔，所以睫毛像牛王一樣，睫毛的毛髮排列整齊而不混雜，僅僅看到這些就能像征偉人。

【English Translation】 16. The body hair grows from each pore and spirals to the right. 17. Because he served those worthy of veneration properly, the space between his eyebrows is adorned with soft, white hair. 18. Because he did not disparage others with harsh words, his body is large like a lion. 19. Because he acted in accordance with speaking pleasant and good words, the head of his shoulders is round like a golden vase. 20. Because he gave beneficial food such as medicine, the bones between his shoulders are full and broad. 21. Because he attended to the sick and made offerings, even unpleasant tastes seem very delicious due to the power of merit. 22. Because he built monasteries and gardens and encouraged others to do so, his body is like a banyan tree, evenly proportioned in height and width. 23. Because he gave temples and mansions, he has an invisible crown jewel that is round, black, and spirals to the right. 24. Because he spoke gently, pleasantly, and softly, his tongue is naturally long and beautiful, covering his entire face. If he wished, it could even cover three thousand great thousand worlds. 25. Because he taught the Dharma in accordance with the language of each sentient being, he possesses the voice of Brahma, which has five qualities: knowing and understanding, being worthy of hearing and without disagreement, being profound and following accordingly, being unblurred and pleasant to the ear, and being unconfused and clear. Or it is said that the voice of Brahma has sixty qualities. 26. Because he abandoned idle talk, his cheeks are beautiful, round, and full, like the surface of a mirror or the cheeks of a lion. 27. Because he praised and extolled all beings, all his teeth are very white. 28. Because he abandoned wrong livelihood, all his teeth are of equal height and length. 29. Because he abandoned lying, there are no gaps between his teeth, so they are well-aligned. 30. Because he abandoned divisive speech, there are twenty teeth on the top and bottom, so there are forty teeth in total. 31. Because he looked upon all sentient beings as if they were his only child, his eyes are beautiful, like blue lotuses. 32. Because he abandoned attachment and aversion, his eyelashes are like those of a bull king, well-arranged and unmixed, so that seeing them alone symbolizes a great person.

ར་བྱེད་པ་སུམ༷་ཅུ༷་རྩ༷་གཉི༷ས་ཏེ་མཚ༷ན་བཟང་རྣམས་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། ཚུལ་འདི༷་ལ༷་མཚ༷ན་དེ་རྣམས་ནི༷་རྒྱུ་གང༷་དང་གང༷་གིས༷་སྒྲུབ༷་པར༷་བྱེ༷ད་པའི༷་རྒྱུ༷་གང༷་ཡི༷ན་པ་དེ༷་དང༷་དེ༷་ནི༷་རབ༷་ཏུ་རྫོགས༷་པས༷་མཚ༷ན་བཟང་པོ་ནི༷་འདི༷་དག༷་ཡང༷་དག༷་པར་འགྲུབ༷་པར་གྱུར་པ་ཁོ་ནའོ། །རྒྱུ་གང་ཞེ་ན་སྔོན་སློབ་ལམ་དུ་བླ༷་མ༷་སྐྱེལ༷་བ་ལ༷་སོ༷གས་པ༷་དང༷་། སྡོམ་པ་ཡང༷་དག༷་པར་བླངས༷་ 4-1-164a པ༷་བརྟན༷་པ༷་དང་། བསྡུ༷་བའི༷་དངོས་པོ་བཞི་ལ་བསྟེན༷་པ་དང༷་། བཟའ་བཅའ་བལྡག་པ་སོགས་གྱ༷་ནོམ༷་པའི༷་དངོས༷་པོ༷་སྦྱིན༷་པ༷་དང༷་། གས༷ད་བར་བྱ༷་བ༷་ལས་ཐར༷་བར༷་བྱེ༷ད་པ་དང་། དགེ༷་བ༷་ཡི་ཆོས་ནི༷་རང་གིས་ཡང༷་དག༷་པར་བླངས༷་པ༷་དང་། དགེ་ཆོས་བླང་བ་གཞན་ལ་སྤེལ༷་བ་ལ༷་སོ༷གས་པ་དངོས་བསྟན་བདུན་དང་སོགས་ཁོངས་ནས་བསྟན་པ་ཉེར་ལྔ་སྟེ་གོང་དུ་མཚན་བཟང་སྐབས་ཕན་ཚུན་སྦྱར་ནས་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་བཞིན་མཚན་བཟང་སྒྲུབ༷་བྱེ༷ད་ཀྱི༷་རྒྱུ༷་ཡི༷་མཚ༷ན་ཉི༷ད་དེ༷་རྣམས་མདོ༷་ལ༷ས་ཇི༷་སྐ༷ད་འབྱུང༷་བ༷་བཞིན༷་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་དཔེ་བྱད་ལ། བཅུ་ཚན་བརྒྱད་ལས། དང་པོ། མཚན་གྱི་ཆ་ཤས་རྣམས་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་དཔེ་བྱད་དེ། དེ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀུན་ལ་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ནང་རྟགས་ཕྱིར་ཤར་བ་ཐུབ༷་པའི༷་སེན༷་མོ༷་ཟངས༷་ཀྱི་མདོག༷་ལྟར་དམར་བ་དང༷་། ༡ ལྷག་བསམ་མངའ་བས་སེན་མོའི་མདོག༷་སྣུམ༷་པ་དང་། ༢ རིགས་མཆོག་ལས་སྐྱེས་པས་སེན་མོ་གཤོང་བུ་མེད་པས་མཐོ༷་བ་དང༷་། ༣ སྤྱོད་ཚུལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པས་སོར༷་མོ༷་རྣམ༷ས་ཟླུམ༷་པ། ༤ དགེ་རྩ་རྫོགས་པས་རྒྱས༷་པ། ༥ ཐེག་གསུམ་ལ་མཐར་གྱིས་ཞུགས་པས་བྱི༷ན་གྱིས༷་ཕྲ༷་བ༷་དང༷་། ༦ མི་དགེ་བ་དང་ལོག་ 4-1-164b འཚོ་སྤངས་པས་ལུས་ཀྱི་རྩ༷་ཕྱིར༷་མི༷་མངོ༷ན་པ་དང༷་། ༧ ཉོན་མོངས་ལས་གྲོལ་བས་རྩ་ལ་མདུད༷་པ༷་མེ༷ད་པ་དང་། གསང་བ་བསྲུངས་པས་ཞབས་ཀྱི་ནང་གི་ལོང༷་བུ༷་ཆུང་ངུ་མི༷་མངོ༷ན་༩ པ་དང༷་། བགྲོད་དཀའི་གནས་ནས་དགྲོལ་བར་མཛད་པས་ཞབས༷་རིང་ཐུང་མེད་པས་མཉམ༷་པ་དང༷་། ༡༠གཉིས་པ། མི་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ལ་མཁས་པ་སེང༷་གེ༷ ༡༡། ཀླུ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་གླང༷་༡༢ཆེན༷། ནམ་མཁའ་ལ་གཤེགས་པ་བྱ༷་ངང་པ་དང༷་ནི༷། ༡༣ གདུལ་བྱའི་སྣ་འདྲེན་པས་ཁྱུ༷་མཆོག༷་གི་སྟབས༷་ཀྱིས་གཤེ༷གས་པ་དང་། ༡༤ བསྐོར་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་དང་མཐུན་པར་གཤེགས་པས་གཡས༷་ཕྱོགས༷་སུ་༡༥ལྡོག་ཅིང་གཤེགས་པ་དང༷་། གཤེགས་ཚེ་ཡིད་དུ་འོང་བས་མཛེས༷་པར་༡༦ གཤེ༷གས་པ་དང་། དམན་ལམ་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་གྱ་གྱུ་མེད་པས་དྲང༷་༡༧ པོར་གཤེགས་པ་སྟེ་གཤེགས་སྟངས་བདུན་དང༷་། གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པས་སྐུ་མཉེན་ཞིང་འགྱིང་ལེགས་པས་འཁྲིལ་བག༷་༡༨ ཆག༷ས་པ། སྒོ་གསུམ་སྡིག་པས་མ་གོས་པས་སྐུ

【現代漢語翻譯】三十二相是這樣。第二，這些相好是通過什麼因來實現的呢？無論是什麼樣的因，只要是完全圓滿，就能成就這些殊勝的相好。那麼，是什麼因呢？往昔在學道之路上，依止上師等等，以及如法受持戒律並守護，依靠四攝，佈施豐饒的飲食等資具，從殺害中救護眾生，自己如法受持善法，勸導他人行持善法等等，這七種直接指出的因，以及從其他方面指出的二十五種因，就像前面在講相好時，互相結合而廣說的那樣，應當如經中所說的那樣，瞭解成就相好的因的特徵。第二，關於八十隨好。第一，由於能圓滿相的各個部分，所以稱為隨好。也就是，對於一切行，完全脫離貪慾，其外在的標誌是，如來（梵文：Tathāgata，含義：如實而來者）的指甲紅如銅色。1. 由於具有增上意樂，所以指甲的顏色潤澤。2. 由於出生于高貴的種姓，所以指甲沒有凹陷而高起。3. 由於行為沒有過失，所以手指圓潤。4. 由於圓滿了善根，所以豐滿。5. 由於次第進入三乘，所以纖細。6. 由於斷除了不善和邪命，所以身體的脈絡不外露。7. 由於從煩惱中解脫，所以脈絡沒有結節。由於守護秘密，所以腳內的空隙小而不外露。9. 由於能從難行之處解脫，所以腳的長度相等。10 第二，善於以威嚴降伏他人，如獅子。11. 善於以威嚴降伏龍，如大象。12. 如在空中行走，如雁。13. 由於引導所化眾生，所以如駿馬般行走。14. 由於與繞轉的方向一致而行走，所以向右旋轉。15. 行走時令人愉悅，所以美妙地行走。16. 由於沒有低劣道的作意，所以正直地行走，這是七種行走的方式。由於讚歎他人的功德，所以身體柔軟且姿態優美，令人喜愛。18. 由於身語意三門沒有被罪業染污，所以身體...

【English Translation】 The thirty-two marks are like this. Second, through what causes are these marks and signs accomplished? Whatever the cause, as long as it is completely perfect, it can accomplish these excellent marks and signs. So, what is the cause? In the past, on the path of learning, relying on the guru (Sanskrit: guru, meaning: teacher) and so on, as well as properly upholding the precepts and guarding them, relying on the four means of gathering disciples, giving abundant food and other resources, protecting beings from being killed, oneself properly upholding virtuous dharmas, encouraging others to practice virtuous dharmas, and so on, these seven directly pointed out causes, as well as the twenty-five causes pointed out from other aspects, just like when the marks and signs were discussed earlier, combining with each other to explain in detail, one should understand the characteristics of the causes that accomplish the marks and signs, as it is said in the sutras. Second, regarding the eighty minor marks. First, because it can perfect the various parts of the marks, it is called a minor mark. That is, for all actions, completely free from desire, the external sign of which is that the nails of the Tathāgata (Sanskrit: Tathāgata, meaning: one who has thus come) are red like copper. 1. Because of having increased intention, the color of the nails is smooth. 2. Because of being born in a noble lineage, the nails have no depressions and are high. 3. Because the behavior is without fault, the fingers are round. 4. Because the roots of virtue are perfected, they are full. 5. Because of gradually entering the three vehicles, they are slender. 6. Because of abandoning non-virtue and wrong livelihood, the veins of the body are not exposed. 7. Because of being liberated from afflictions, the veins have no knots. Because of guarding secrets, the gaps inside the feet are small and not exposed. 9. Because of being able to liberate from difficult places, the lengths of the feet are equal. 10. Second, skilled at subduing others with majesty, like a lion. 11. Skilled at subduing nagas with majesty, like an elephant. 12. Walking in the sky, like a goose. 13. Because of guiding those to be tamed, walking like a fine horse. 14. Because of walking in accordance with the direction of circumambulation, turning to the right. 15. Walking pleasantly, walking beautifully. 16. Because there is no attention to inferior paths, walking uprightly, these are the seven ways of walking. Because of praising the virtues of others, the body is soft and the posture is graceful, making it lovely. 18. Because the three doors of body, speech, and mind are not stained by sins, the body...

་གཙང་དག་བྱི༷་དོར༷་བྱས༷་པ་དང་༡༩ འདྲ༷་བ། གདུལ་བྱའི་བློ་དང་མཐུན་པར་ཆོས་བསྟན་པས་རིང་ཐུང་སྦོམ་ཕྲ་མ་འཆོལ་བས་རིམ༷་པར༷་འཚམས༷་པ། ༢༠ གསུམ་པ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དག་པས་སྐུ་དྲི་མ་མེད་པ་གཙང༷་བ་དང༷་། ༢༡ 4-1-165a ཐུགས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་སྐུ་འཇམ༷་པ་དང༷་། ༢༢ ཐུགས་དྲི་མ་མེད་པས་རྣམ་པར་དག༷་པའི༷་སྐུ༷་དང་། ༢༣ སྒྲིབ་གཉིས་འཇོམས་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་མཚ༷ན་ནི༷་ཡོངས༷་སུ༷་གསལ་ཞིང་མཐའ་དག་རྫོགས༷་པ༷་དང༷་། ༢༤ ཡངས་ཤིང་མཛེས་པའི་ཡོན་ཏན་རྫོགས་ཤིང་སྐུ༷་ཡི༷་ཁྱོན་ཆེ་བས་ཁོ༷་ལ༷ག་ཡངས༷་ཤིང༷་བཟང༷་བ་དང་། ༢༥ འགྲོ་ལ་ཐུགས་སྙོམས་པས་གོམ༷ས་པ་ཆེ་ཆུང་སྙོམ༷ས་པ༷་དང༷་། ༢༦ ཉེས་ཀུན་དག་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་སྟོན་པས་སྤྱན༷་གཉི༷ས་ནི༷་ར་རི་མེད་པས་དག༷་པ༷་དང༷་། ༢༧ དཔེ་དང་བཅས་ཏེ་ཆོས་གོ་སླ་བར་སྟོན་པས་སྐུ་ཤིན་ཏུ་གཞོན༷་ཤ༷་ཅ༷ན་ཉི༷ད་དང༷་། ༢༨ བྱ་དཀའི་གནས་ལ་མ་ཞུམས་པས་སྐུ༷་ཤ་ཞུམ༷་པ་༢༩ མེ༷ད་པ་དང༷་། དགེ་རྩ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པས་སྐུ་ཤ་རྒྱས༷་པ༷་དང༷་། ༣༠ བཞི་པ། ཡང་སྲིད་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་སྐུ་མི་ལྷོད་པས་ཤིན༷་ཏུ༷་གྲིམས༷་པའི༷་༣༡ སྐུ༷་ཉིད་དང༷་། རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་རྟོགས་པས་ཡན༷་ལག༷་སོར་མོ་སོགས་ཆ་ཕྱེད་ཅིང་ཤིན༷་ཏུ༷་རྣམ༷་པར་འབྱེས༷་པ་དང༷་། ༣༢མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་ལས་བརྩམས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་དོན་སྟོན་པས་སྤྱན་སོགས་ཡུལ་ལ་གཟིག༷ས་པ༷་རབ་རིབ་ཀྱི་སྒྲིབ༷་པ་མེ༷ད་པས་དག༷་པ༷་དང༷་། ༣༣ སློབ་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕུན་སུམ་ 4-1-165b ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དཀུ༷་སྟེ་སྟ་ཟུར་གྱིས་མཚོན་པའི་སྐེད་པ་ཟླུམ༷་པ་དང་། ༣༤ འཁོར་བའི་ཉེས་སྐྱོན་གྱིས་མ་སྦགས་པས་སྐེད༷་སྐབས༷་༣༥ ཕྱིན་པ་སྟེ་འཚམས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི་འགྱིང་བག་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་སྐེད་པ་ཧ་ཅང་མི་རིང་བས་མ༷་རྙོངས༷་པ་དང༷་། ༣༦ ཆོས་ཟད་མི་ཤེས་པར་སྟོན་པས་སྐུའི་ཕྱལ་ཏེ་ལྟོ་བ་ཕྱང༷་༣༧ ངེ༷་བ༷་མཐོ་དམའ་མེད་པ་དང༷་། ཆོས་ཟབ་མོ་རྟོགས་པས་ལྟེ༷་བ༷་ནི༷་གཏིང་ཟབ༷་པ་དང༷་། ༣༨ སློབ་མ་རང་དང་མཐུན་པར་གདམས་ངག་འཛིན་པས་ལྟེ་བའི་རི་མོ་གཡས༷་ཕྱོགས༷་སུ་འཁྱིལ༷་༣༩ བ༷་དང༷་། འཁོར་རྣམས་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་མཛེས་པས་སྤྱོད་ལམ་ཀུན༷་ནས༷་ལྟ༷་ན༷་སྡུག༷་པ༷་དང༷་། ༤༠ ལྔ་པ། ཐུགས་དྲི་མ་མེད་པ་གཙང་བས་སྒོ་གསུམ་གྱི་ཀུན༷་སྤྱོ༷ད་གཙང༷་བ་དང༷་། ༤༡ དུས་མ་ཡིན་པར་ཆོས་མི་སྟོན་པས་སྐུ༷་ལ༷་ནི༷་སྨེ༷་བ༷་དང་གནག༷་པའི་བག༷་མེ༷ད་པ༷་དང༷་། ༤༢ སྒོ་གསུམ་ཟོ་མདོག་བདེ་བའི་རྒྱུའི་ཆོས་སྟོན་པས་ཕྱག༷་ནི༷་ཤིང༷་བལ༷་ལྟར༷་འཇམ༷་པ་དང༷་། ༤༣ རང་གཞན་གྱི་སྐྱེ་བོ་ལ་སེམས་སྙོམས་པས་ཕྱག༷་རིས༷་ཏེ་ཕྱག་གི་རི་མོ་མདངས༷་༤༤ གསལ་བ་ཡོ༷ད་པ་དང་། ཟབ་མོའི་རྟོག

【現代漢語翻譯】像完全清除了污垢一樣。19 根據所化眾生的根器，宣說長短粗細適宜的佛法，次第井然。20 第三，身語意行為清凈，因此身無垢染，清凈。21 具有大慈悲心，因此身柔軟。22 意無垢染，因此身清凈。23 摧毀二障，圓滿一切佛法，因此相好圓滿顯現。24 由於具有廣闊美好的功德，並且身形巨大，因此身體寬廣端正。25 對待眾生平等，因此行住坐臥威儀勻稱。26 宣說能凈除一切罪業的佛法，因此雙眼無有紅暈，清凈。27 以比喻等善巧方便，使佛法易於理解，因此身形非常年輕。28 不畏懼難行之處，因此身不消瘦。29 善根超勝世間一切，因此身形豐滿。30 第四，爲了不轉生，因此身不鬆弛，非常緊緻。31 證悟緣起順逆之理，因此肢體、手指等各部分勻稱，非常分明。32 宣說從增上生和決定勝開始的佛法詞句和意義，因此眼睛等根門觀看對境時，沒有模糊的障礙，清凈。33 爲了使弟子們具足戒律，因此腰部，即以髖骨為代表的腰部渾圓。34 未被輪迴的過患所染污，因此腰身適中。35 爲了調伏我慢，因此腰部不太長，不彎曲。36 宣說無盡的佛法，因此身體的腹部平坦，沒有高低。37 證悟甚深佛法，因此肚臍深陷。38 爲了使弟子們能夠接受與自己相應的教誨，因此肚臍的紋路向右旋轉。39 由於眷屬們身語意三門的行為端正，因此一切行為舉止都令人賞心悅目。40 第五，由於意清凈無染，因此身語意三門的行為清凈。41 不在不適當的時候說法，因此身上沒有痣和黑點。42 宣說能帶來身語意舒適的佛法，因此手如棉花般柔軟。43 對待自他眾生平等，因此手紋清晰。44 證悟甚深之義……

【English Translation】 Like being completely cleansed of dirt. 19 According to the minds of those to be tamed, the Dharma is taught appropriately in length, thickness, and without confusion, in a gradual manner. 20 Third, the actions of body, speech, and mind are pure, therefore the body is without impurities, pure. 21 Endowed with great compassion, therefore the body is gentle. 22 The mind is without impurities, therefore the body is pure. 23 Destroying the two obscurations, perfecting all Dharmas, therefore the marks and signs are fully manifest. 24 Because of having vast and beautiful qualities, and the body is large, therefore the body is broad and upright. 25 Treating beings equally, therefore the deportment of walking, standing, sitting, and lying is balanced. 26 Teaching the Dharma that purifies all faults, therefore the eyes are without redness, pure. 27 Using similes and other skillful means to make the Dharma easy to understand, therefore the body is very youthful. 28 Not being daunted by difficult places, therefore the body is not emaciated. 29 The root of virtue transcends all in the world, therefore the body is full. 30 Fourth, in order not to be reborn, therefore the body is not lax, very tight. 31 Realizing the arising and ceasing of dependent origination, therefore the limbs, fingers, etc., are proportionate and very distinct. 32 Teaching the words and meanings of the Dharma that begin with higher realms and definite goodness, therefore when the eyes and other sense faculties look at objects, there is no obscuration of dimness, pure. 33 In order for the disciples to be complete in discipline, therefore the waist, represented by the hip bones, is round. 34 Not being defiled by the faults of samsara, therefore the waist is moderate. 35 In order to subdue arrogance, therefore the waist is not too long, not crooked. 36 Teaching the inexhaustible Dharma, therefore the abdomen of the body is flat, without high or low. 37 Realizing the profound Dharma, therefore the navel is deep. 38 In order for the disciples to receive teachings that are in accordance with themselves, therefore the lines of the navel swirl to the right. 39 Because the conduct of the retinue's three doors is beautiful, therefore all actions are pleasing to behold. 40 Fifth, because the mind is pure and without defilement, therefore the actions of body, speech, and mind are pure. 41 Not teaching the Dharma at inappropriate times, therefore there are no moles or black spots on the body. 42 Teaching the Dharma that is the cause of comfort for the three doors, therefore the hands are as soft as cotton. 43 Treating oneself and others equally, therefore the lines of the hands are clear. 44 Realizing the profound meaning...

ས་པ་མཐར་ཕྱིན་པས་ཕྱག་གི་རི་མོ་ཟབ་པ་དང་། ༤༥ ཆོས་ཡང་ཡང་སྟོན་པར་མཛད་པས་ཕྱག་གི་རི་མོ་རིང༷་བ་དང༷་། ༤༦ ཇི་ 4-1-166a ལྟར་འཚམས་པའི་བསླབ་པ་མང་པོ་སྟོན་པས་ཞལ༷་ནི༷་ཧ༷་ཅང༷་མི༷་རིང༷་ཞིང་མི་ཆེ་བ་དང༷་། སྣོད་བཅུད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གཟུགས་བརྙན་ལྟར་རྟོགས་པས་མཆུ༷་ནི༷་ཤིང་ཏོག་བིམ༷་པ༷་ལྟར༷་དམར༷་ལ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་ཙམ་དུ་དྭངས་པ་དང༷་། གདུལ་བྱ་རྣམས་ཚིག་འཇམ་པོས་འདུལ་བས་ལྗགས༷་མཉེན༷་པ༷་དང༷་། རིགས་པས་འཐད་པ་མང་པོའི་ཡོན་ཏན་སྟོན་པས་ལྗགས་སྲབ༷་པ༷་དང༷་། ༥༠ དྲུག་པ། བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོས་གཏིང་དཔག་དཀའ་བའི་ཆོས་སྟོན་པས་ལྗགས་དམར༷་བ་ཉིད་དང༷་། ༥༡ ཉེས་པ་བཅབ་པར་དོགས་པ་དང་འཇིགས་པ་མི་མངའ་བས་གསུང་འབྲུག༷་གི༷་སྒྲ༷་ལྟར་བརྗིད་པ་ཉི༷ད་དང༷་། ༥༢ རྣ་བར་འཇེབས་པ་གསུངས་པས་གསུང༷་མཉེན༷་ཅིང་འཇམ༷་པ་ད༷ང་། ༥༣ ཆགས་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་མ་རིག་ལྟ་བ་ཐེ་ཚོམ་མཆོག་འཛིན་ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་སྟེ་ཀུན་སྤྱོད་དགུའི་འཆིང་བ་བཅད་པས་མཆེ༷་བ༷་ཟླུམ༷་པ་དང་། ༥༤ ཉོན་མོངས་ཤས་ཆེའི་སྐྱེ་བོ་གདུལ་དཀའ་བ་རྣམས་འདུལ་བས་མཆེ་བ་རྣོ༷་བ་དང༷་། ༥༥ ཉོན་མོངས་འཇོམས་པའི་ཆོས་དཀར་པོས་འདུལ་བས་མཆེ་བ་དཀར༷་བ་དང༷་། ༥༦ སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཉེ་རིང་དུ་འཛིན་པ་ཟད་པས་མཆེ་བ་རིང་ཐུང་མེད་པས་མཉམ༷་པ༷་དང༷་། ༥༧ ཐེག་གསུམ་གྱི་མངོན་ 4-1-166b རྟོགས་མཐར་གྱིས་སྟོན་པས་མཆེ་བ་བྱི༷ན་གྱིས༷་ཕྲ༷་བ་དང༷་། ཤེས་རབ་མཆོག་ལ་གནས་པས་ཤངས༷་ཀྱི་གཟེངས་མཐོ༷་བ་དང༷་། གདུལ་བྱ་སྐྱེ་བོ་ཡིད་ཆེས་པའི་ཕུན་ཚོགས་དང་ལྡན་པས་ཤངས་སྣབ་སོགས་མེད་པས་མཆོག༷་ཏུ༷་དག༷་པ༷་དག༷་དང༷་ནི༷། ༦༠ བདུན་པ། ཐེག་ཆེན་གྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྟོན་པས་སྤྱན༷་ཨུཏྤལ་འདབ་ལྟར་དཀྱུས་རིང་བའམ་ཡང༷ས་པ༷་དང༷་། ༦༡ སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་མང་པོ་འཁོར་བ་ལས་དྲངས་པས་རྫི༷་མ༷་༦༢ ཡིད་དུ་སྡུག༷་པ༷། མགུ་བར་དཀའ་བ་ལྷ་མི་ལྷ་མིན་གྱི་འགྲོ་བ་གཞོན་ནུ་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟོད་པར་འོས་པས་མངོན་པར་མགུ་བར་མཛད་པའི་སྤྱན་དཀར་ནག་གི་ཆ་པ༷དྨའི༷་འདབ༷་མ༷་དང་༦༣ འདྲ༷་བ༷་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང༷་། འགྲོ་ལ་རྟག་ཏུ་མ་འོངས་པ་ན་ཅི་འགྱུར་གཟིགས་པས་སྨིན༷་ཚུགས༷་རི༷ང་བ་དང༷་། ༦༤ འཇམ་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་འདུལ་བ་ལ་མཁས་པས་སྨིན་མ་སྤུ་འཇམ༷་པ༷་དང༷་། ༦༥ཐུགས་རྒྱུད་དགེ་བས་བརླན་པས་སྨིན་མ་སྣུམ༷་པ་དང༷་། ༦༦ དུས་ཀུན་ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྐྱེན་གཟིགས་པས་སྨིན་མ་སྤུ༷་ནི༷་རིང་ཐུང་མཉམ༷་པ༷་དང༷་། ༦༧ མཆོག་ཏུ་གནོད་པ་ཉོན་མོངས་རྣམ་བཟློག་པར་མཛད་པས་ཕྱག༷་རིང༷་ཞིང་རྒྱས༷་པ་དང༷་། ༦༨ རྒྱལ་བར་དཀའ་བ་ཆགས་སོགས་ལས་རྒྱལ་བས་སྙན་རིང་ཐུང་མཉམ༷་པ༷་དང༷་། ༦༩ གདུལ་ 4-1-167a བྱའི་རྒྱུད་མ་ཉམས་པར་བདེ་བ་ལ་བཀོད་པས་སྙན་དབང་ལ་ཉ༷མས་པ༷་རྣམ༷་པར༷་སྤ

【現代漢語翻譯】 45. 由於他徹底完成了他的土地，他的手掌紋路深刻；由於他反覆講授佛法，他的手掌紋路很長； 46. 由於他講授了許多恰當的教義，他的臉既不太長也不太大；由於他像看待影像一樣理解了容器和內容的世界，他的嘴唇像紅色的頻婆果一樣，清澈得像僅僅顯現影像；由於他用柔和的語言調伏了應調伏的眾生，他的舌頭柔軟；由於他展示了許多符合邏輯的優點，他的舌頭纖薄； 50. 由於他講授了連孩童都難以理解的深奧佛法，他的舌頭是紅色的； 51. 由於他不害怕隱藏錯誤，他的聲音像雷鳴一樣威嚴； 52. 由於他說了悅耳的話語，他的聲音柔和而甜美； 53. 由於他斬斷了貪慾、嗔恨、傲慢、無明、邪見、懷疑、執著、嫉妒、吝嗇這九種行為的束縛，他的牙齒是圓潤的； 54. 由於他調伏了那些充滿煩惱、難以調伏的眾生，他的牙齒是銳利的； 55. 由於他用摧毀煩惱的白色佛法來調伏眾生，他的牙齒是白色的； 56. 由於他對眾生沒有親疏之分，他的牙齒長短一致，是平等的； 57. 由於他逐步展示了三乘（梵文：Triyāna，त्रियान，triyāna，三乘）的證悟，他的牙齒逐漸變細；由於他安住于最高的智慧，他的鼻樑高挺；由於他具備了應調伏眾生所信賴的圓滿功德，他的鼻子沒有鼻涕等污垢，非常乾淨。 60. 由於他講授了廣大的大乘（梵文：Mahāyāna，महायान，mahāyāna，大乘）佛法，他的眼睛像藍蓮花瓣一樣細長或寬闊； 61. 由於他將許多眾生從輪迴中解脫出來，他的睫毛令人愉悅； 62. 由於他讓難以取悅的天人、非天等所有年輕女性都讚歎不已，他那令人愉悅的黑白分明的眼睛，像蓮花瓣一樣美麗；由於他總是觀察眾生未來會變成什麼樣子，他的眉毛修長； 64. 由於他擅長用柔和的佛法來調伏眾生，他的眉毛柔軟； 65. 由於他的心充滿了善良，他的眉毛潤澤； 66. 由於他總是看到煩惱的根源，他的眉毛長短一致； 67. 由於他扭轉了極大的危害——煩惱，他的手臂修長而豐滿； 68. 由於他戰勝了難以戰勝的貪慾等煩惱，他的耳朵長短一致； 69. 由於他將應調伏的眾生安置在不退轉的安樂之中，他的聽覺能力沒有減退。

【English Translation】 45. Because he thoroughly completed his land, the lines on his palms are deep; because he repeatedly taught the Dharma, the lines on his palms are long; 46. Because he taught many appropriate doctrines, his face is neither too long nor too large; because he understood the world of containers and contents as if they were images, his lips are like red Bimba fruit, clear as if merely reflecting an image; because he tamed those who should be tamed with gentle words, his tongue is soft; because he demonstrated many logically sound virtues, his tongue is thin; 50. Because he taught profound Dharma that even children find difficult to fathom, his tongue is red; 51. Because he has no fear of concealing faults, his voice is majestic like thunder; 52. Because he spoke pleasing words, his voice is gentle and sweet; 53. Because he severed the bonds of the nine conducts—desire, hatred, pride, ignorance, wrong views, doubt, attachment, jealousy, and stinginess—his teeth are rounded; 54. Because he tamed those beings who are full of afflictions and difficult to tame, his teeth are sharp; 55. Because he tames with the white Dharma that destroys afflictions, his teeth are white; 56. Because he has no partiality towards beings, his teeth are of equal length, they are even; 57. Because he gradually demonstrates the realization of the Three Vehicles (Sanskrit: Triyāna, त्रियान, triyāna, Three Vehicles), his teeth gradually become finer; because he abides in the highest wisdom, his nose is high; because he possesses the perfect qualities that those to be tamed trust, his nose has no snot or other impurities, it is very clean. 60. Because he teaches the vast Mahayana (Sanskrit: Mahāyāna, महायान, mahāyāna, Great Vehicle) Dharma, his eyes are long or wide like the petals of a blue lotus; 61. Because he has liberated many beings from samsara, his eyelashes are pleasing; 62. Because he makes all young women of gods, humans, asuras, etc., who are difficult to please, praise him, his pleasing eyes with distinct black and white parts are beautiful like lotus petals; because he always observes what beings will become in the future, his eyebrows are long; 64. Because he is skilled in taming with gentle Dharma, his eyebrows are soft; 65. Because his mind is filled with goodness, his eyebrows are smooth; 66. Because he always sees the causes of afflictions, his eyebrows are of equal length; 67. Because he reverses the greatest harm—afflictions, his arms are long and full; 68. Because he has conquered the difficult-to-conquer desires and other afflictions, his ears are of equal length; 69. Because he places those to be tamed in unwavering bliss, his hearing ability does not diminish.

ངས༷་པ༷་དང༷་། ༧༠ བརྒྱད་པ་ལ། ལྟ་བ་ངན་པས་ཐུགས་མི་འགྱུར་པས་དཔྲལ༷་བ༷་སྐྲ་མཚམས་ལེགས༷་པར༷་འབྱེས༷་པ༷་སྟེ་དོད་པ་དང༷་། ༧༡ ལོག་སྨྲ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པར་མཛད་པས་དཔྲལ་བ་རྒྱས་པ་སྟེ་དབྱེས༷་ཆེ༷་བ༷་དང༷་། ༧༢ གཞན་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པར་སྨོན་པའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་དབུ༷་གདུགས་ལྟར་རྒྱས༷་པ་དང༷་། ༧༣ ཡུལ་ལ་དགའ་བའི་སྲེད་པ་བཟློག་པས་དབུ༷་སྐྲ༷་བུང༷་བ༷་ལྟར༷་གནག༷་པ་དང༷་། ༧༤ མཐོང་སྒོམ་གྱི་སྤང་བྱ་ཟད་པས་དབུ་སྐྲ་སྟུག༷་པ་དང༷་། ༧༥ བློ་འཇམ་པོ་རྟོག་མེད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ཤེས་པས་དབུ་སྐྲ་འཇམ༷་པ་དང༷་། ༧༦ ཐུགས་ཉོན་མོངས་ཀྱིས་མ་འཁྲུགས་པས་དབུ་སྐྲ་མ༷་འཛིང༷ས་མ་འཕྱིང་བ་དང༷་། ༧༧རྟག་ཏུ་ཚིག་རྩུབ་སྤངས་པས་དབུ་སྐྲ་མི༷་གཤོར༷་སྟེ་མི་རྩུབ་པ་དང་། ༧༨ དཀོན་མཆོག་གི་མདུན་དུ་དྲི་ཞིམ་པོའི་མེ་ཏོག་བཀྲམ་པས་དབུ་སྐྲ་དྲི༷་ཞིམ༷་པ་༧༩ སོགས་དཔེ་བྱད་ཀུན་གྱིས་སྐྱེས༷་བུ༷་ཡི༷་ཡི༷ད་ནི༷་འཕྲོག་པར༷་བྱེད་པ༷་དང༷་། ཀུན་ཏུ་མཛེས་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཕྱག་ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་སོགས་ལ་དཔ༷ལ་གྱི༷་བེའུ༷་དང༷་བཀྲ༷་ཤིས༷་ཀྱི་རི་མོ་ནི༷་གཡུང་དྲུང་འཁྱིལ་པ་ལ་སོགས་པས་ 4-1-167b མཚོན་ཏེ། གྲུ་བཞི་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་། པདྨ་དང་། དུང་ལ་སོགས་པའི་བཀྲ་ཤིས་པའི་རི་མོ་བརྒྱད་ཅུས་མཚན་པ་གཅིག་ཏུ་བརྩིས་པ་སྟེ། ༨༠དེ་ལྟར་བརྒྱད་ཅུ་པོ་སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་དཔེ༷་བྱད༷་བཟང༷་པོར༷་བཞེད༷་པ་ཡིན་ནོ། ། 化身 བཞི་པ་སྤྲུལ་སྐུ་ནི། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་སྐུ་དེ་ཉིད་གང་ལ་གང་འདུལ་དུ་ཤར་བའི་སྐུ་གང༷་གིས༷་སྲི༷ད་པ༷་ཇི༷་སྲི༷ད་པར༷། འགྲོ༷་བ་རྣམས་ལ༷་ཕན༷་པ༷་སྣ༷་ཚོགས༷་པ་དག༷་དུས་མཉམ༷་དུ༷་རྩོལ་མེད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མཛ༷ད་པའི༷་སྐུ༷་དེ༷་ནི༷་གདུལ་བྱ་སོ་སོའི་ངོ་སྐལ་དུ་སྣང་བ་ཐུབ༷་པའི༷་སྤྲུལ༷་སྐུ༷་ལ་སོགས་པར་རྟག་ཏུ་རྒྱུན༷་མི༷་འཆ༷ད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྐུ་བཞི་པོ་ནི་འབྲས་བུའོ། །ཡང་ན་ཆོས་སྐུ་དང་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་དག་པ་གཉིས་ལྡན་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ཆ་ནས་དབྱིངས་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་ལ། དེའི་མཁྱེན་ཆ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་གི་ལྡོག་ཆ་ནས་ཆོས་སྐུར་བཞག་པ་ལས་དོན་ལ་དག་པ་གཉིས་ལྡན་དབྱིངས་ཡེ་ཟུང་འཇུག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཙམ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པས་ཆོས་སྐུ་ལོངས་སྐུ་སྤྲུལ་སྐུ་གསུམ་ཕྲིན་ལས་དང་བཞི་ལ་འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་མཚོན་བྱེད་ཆོས་བཞིར་ 4-1-168a བཞེད་པའང་ཡོད་ལ། ཕྲིན་ལས་ནི་ཆོས་སྐུའི་ཕྲིན་ལས་ཡིན་པས་རྟོགས་པ་དང་ཕྲིན་ལས་གཉིས་ཀ་རང་གཞན་དོན་གཉིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས་ཕྲིན་ལས་ལོགས་སུ་མི་རྩི་བར་སྐུ་བཞི་པོ་ཉིད་ཆོས་སྐུ་མཚོན་པའི

【現代漢語翻譯】 70. 由於以正見不為邪見所動搖，故額頭（དཔྲལ༷་བ༷་）髮際線清晰分明，此為殊勝之相。 71. 由於能摧伏一切邪說，故額頭寬廣，此為殊勝之相。 72. 由於圓滿了為利他而成就佛果的願望，故頭頂如傘蓋般隆起，此為殊勝之相。 73. 由於斷除了對世間的貪戀，故頭髮如蜂般烏黑亮麗，此為殊勝之相。 74. 由於斷盡了見道和修道所應斷除的煩惱，故頭髮濃密，此為殊勝之相。 75. 由於通達了以柔和之心和無分別智所開示的精髓，故頭髮柔順，此為殊勝之相。 76. 由於內心不為煩惱所擾，故頭髮不纏結不蓬亂，此為殊勝之相。 77. 由於恒常捨棄粗惡之語，故頭髮不粗糙不蓬亂，此為殊勝之相。 78. 由於在諸佛菩薩前供養芬芳的花朵，故頭髮散發著芬芳的香味。 79. 以上種種妙相，皆能攝人心魄，令人賞心悅目。爲了恒時莊嚴，于手足心等處，有吉祥海螺（དཔ༷ལ་གྱི༷་བེའུ༷་）和吉祥圖案（བཀྲ༷་ཤིས༷་ཀྱི་རི་མོ་），如卍字元等。 80. 這些以正方形、金剛杵、蓮花、海螺等吉祥圖案所莊嚴的八十種隨好，被認為是一切諸佛的殊勝妙相。化身第四，化身（སྤྲུལ་སྐུ་）：即是那具有一切智慧的法身，爲了調伏不同的眾生，而顯現的種種化身。以何種方式能夠利益眾生，便以何種方式示現，于同一時刻毫不費力地自然成就利益眾生的事業。這些化身，如應個別所化眾生的根器而顯現的能仁（ཐུབ༷་པའི༷་）化身（སྤྲུལ༷་སྐུ༷་）等，恒常不斷。如是四身，乃是果位。或者，將法身（ཆོས་སྐུ་）與法性身（ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་）合為一體，從二凈圓滿解脫的角度而言，與法界無二無別的智慧之身即是法性身。從其無漏智慧的角度而言，以二十一種無漏功德法蘊的角度安立為法身，但實際上，二凈圓滿、法界與智慧雙運的智慧身並無差別。因此，法身、報身、化身三身，以及事業和四身，都以果位法身作為代表。也有人認為四法代表法身。事業是法身的事業，因此證悟和事業二者，都是自利利他任運成就的佛法，所以事業不單獨計算，而是以四身來代表法身。

【English Translation】 70. Because the mind is not swayed by wrong views due to right views, the hairline on the forehead (དཔྲལ༷་བ༷་) is clearly defined, which is an excellent sign. 71. Because all wrong views are subdued, the forehead is broad, which is an excellent sign. 72. Because the aspiration to attain Buddhahood for the benefit of others is completely fulfilled, the crown of the head is raised like an umbrella, which is an excellent sign. 73. Because attachment to the world is reversed, the hair is as black as a bee, which is an excellent sign. 74. Because the objects to be abandoned by seeing and meditation are exhausted, the hair is thick, which is an excellent sign. 75. Because the essence of the teachings is understood with a gentle mind and non-conceptual wisdom, the hair is soft, which is an excellent sign. 76. Because the mind is not disturbed by afflictions, the hair is not tangled or matted, which is an excellent sign. 77. Because harsh words are always abandoned, the hair is not rough, which is an excellent sign. 78. Because fragrant flowers are offered before the Three Jewels, the hair emits a fragrant scent. 79. All these excellent signs captivate the mind and are pleasing to the eye. For the sake of constant adornment, there are auspicious conch shells (དཔ༷ལ་གྱི༷་བེའུ༷་) and auspicious patterns (བཀྲ༷་ཤིས༷་ཀྱི་རི་མོ་) such as swastikas on the soles of the hands and feet. 80. These eighty minor marks adorned with auspicious patterns such as squares, vajras, lotuses, and conch shells are considered to be the excellent signs of all Buddhas. Emanation Body Fourth, the Emanation Body (སྤྲུལ་སྐུ་): It is the very body of all-knowing wisdom, appearing in whatever form is necessary to tame beings. In whatever way it can benefit beings, it manifests in that way, effortlessly and spontaneously accomplishing the benefit of beings at the same time. These bodies, such as the Emanation Body (སྤྲུལ༷་སྐུ༷་) of the Shakyamuni (ཐུབ༷་པའི༷་), which appears according to the individual capacities of those to be tamed, are constant and uninterrupted. Thus, the four bodies are the result. Alternatively, the Dharmakaya (ཆོས་སྐུ་) and the Svabhavikakaya (ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་) are made into one, and from the perspective of twofold purity and liberation, the body of wisdom that is inseparable from the sphere of reality is the Svabhavikakaya. From the perspective of its unpolluted knowledge, it is established as the Dharmakaya from the perspective of twenty-one sections of unpolluted qualities, but in reality, there is no difference in the body of wisdom that is the union of twofold purity, the sphere of reality, and wisdom. Therefore, the Trikaya (three bodies) of Dharmakaya, Sambhogakaya, and Nirmanakaya, as well as activity and the four bodies, are considered to represent the Dharmakaya as the result. Some also consider the four dharmas to represent the Dharmakaya. Activity is the activity of the Dharmakaya, so both realization and activity are spontaneously accomplished for the benefit of oneself and others, which is the Dharma of the Buddha, so activity is not counted separately, but the four bodies themselves represent the Dharmakaya.

་ཆོས་བཞིར་འཆད་དེ། དེ་གཉིས་དོན་ལ་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ། 所依事業 གཉིས་པ་ཕྲིན་ལས་ལ་གསུམ། དུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན། དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད། གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མཇུག་བསྡུ་བ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་རྣམ་པར་གཟིགས་ན། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ནས། བྱང་ཆེན་དག་ཆེད་དུ་བསམ་སྟེ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་དག་དུ་དོང་ཞིང་། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱས་ནས་ལ་སོགས་པས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བརྙེས་ནས་དེའི་བྱིན་བས་ལས་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་ཀྱིས་འགྲོ་དོན་རྒྱུན་མི་ཆད་པ་དེ༷་བཞིན༷་དུ་འཁོར༷་བ༷་ཇི༷་སྲི༷ད་དུ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུ་འདིའི༷་ཕྲིན༷་ལ༷ས་ནི༷་རྒྱུན༷་མི༷་འཆ༷ད་པར༷་འདོ༷ད་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་ 4-1-168b པ་ལ། ལམ་གྱི་རྟེན་དང་། ལམ་དང་། འབྲས་བུ་ལ་འགོད་པའོ། །དང་པོ། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལ་དུ་ཡོད་སྙམ་ན། སྤྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་བདེ་མཐའ་ཡས་པ་རྟག་ཁྱབ་ཏུ་མཛད་པའི་ཕྲིན་ལས་ཚད་མེད་ཀྱང་མདོར་བསྡུ་ན་ཕྲིན་ལས་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་གསུངས་ཏེ། ཐོག་མར་ཚོགས་ལམ་དུ་འགྲོ༷་བ་རྣམ༷ས་ཞི༷་བའི༷་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་རྟེན་བདེ་འགྲོར་འགོད་པའི་ལ༷ས་མཛད་པ་དང༷་༡ ནི༷་ཞེས་ས། །གཉིས་པ་ནི། སྦྱོར་བ་བདག་གཞན་སྨིན་པའི་རྒྱུ་བསྡུ༷་བ༷་རྣམ༷་པ་བཞི༷་ལ༷་འགོད༷་པ༷་༢ དང་། ལྟ་བ་ཀུན༷་ན༷ས་ཉོ༷ན་མོང༷ས་པ་དང་བཅས༷་པ༷་ཡི༷་སྡུག་ཀུན་དོར་བྱར་ཤེས་པ་དང་ལམ་དང་འགོག་པ་རྣམ༷་པར༷་བྱང༷་པ༷་སྟེ་བླང་བྱར་ཤེས་པ་བདེན་བཞི་རྟོག༷ས་པ༷་༣ ལ་འགོད་པ་དང༷་། བསམ་པ་སེམ༷ས་ཅ༷ན་རྣམ༷ས་ཀྱི་དོན༷་ལ་དམིགས་ནས། དེ་དག་གི་དོན་ཇི༷་ལྟ་བ་བཞིན༷་གྱི༷་དོན༷་བྱེད་པའི་༤ སེམས་བསྐྱེད་ལ་འགོད་པ་དང༷་། སྦྱོར་བ་ཕ༷་རོལ༷་ཕྱིན༷་དྲུག༷་༥ ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་འགོད་པ་དང༷་། ས༷ངས་རྒྱས༷་སུ་འགྲོ་བའི་ལ༷མ་དགེ་བ་བཅུ་དང་དུ་ལེན་པ་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འགོད་པ་ད༷ང་། ༦ སྦྱོར་ལམ་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང༷་བཞིན༷་གྱིས༷་སྟོང༷་པ༷་༧ ཉི༷ད་སྒོམ་བྱུང་གི་རྟོགས་པ་ལ་འགོད་པ་དང༷་། 4-1-169a མཐོང་ལམ་དུ་གཉི༷ས་སྣང་གི་སྤྲོས་པ་ཟ༷ད་པ་ལ་འགོད་པ་དང༷་། ༨ སྒོམ་ལམ་ས་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པར་བརྡ༷་ཙམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བཟོད་པ་ལ་འགོད་པ་དང༷་། ༩ ས་བཞི་པ་དང་ལྔ་པ་དྲུག་པ་གསུམ་དུ་ཆོས་ཀུན་ལ་བདེན་ཞེན་གྱིས་དམི༷གས་པ༷་མེ༷ད་པ༷་ལ་འགོད་པ་དང༷་། ༡༠ས་བདུན་པར་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་ལུས༷་ཅ༷ན་རྣམ༷ས་ནི༷་ཡོངས༷་སུ༷་༡༡ སྨིན༷་པར་བྱེད་པ་ལ་འགོད་པ་དང༷་། ས་བརྒྱད་པར་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེ་བའི་བྱང༷་ཆུབ༷་སེམ༷ས་དཔའི༷་ལམ༷་༡༢ གྱིས་མཚོན་པས་ལམ་གསུམ་མངོན

【現代漢語翻譯】四法宣講，此二者在意義上並無矛盾。所依事業第二，關於事業，分為三部分：從時間角度簡要說明，從分類角度詳細闡述，從數量角度總結。首先，經中說：『善現(Rab-'byor，梵文：Subhuti，釋迦牟尼十大弟子之一，解空第一)，從這裡，佛陀以佛眼觀察世間，從東方如恒河沙數的世界，爲了偉大的目標而思考，進入巨大的地獄，平息地獄眾生的痛苦』等等。因此，證得智慧法身之後，憑藉其加持，以色身二身利益眾生，永不間斷。同樣，只要輪迴存在，智慧法身的事業就不會停止。第二，分為道的所依、道本身和果的安立。第一，如果有人問事業有多少種？總的來說，利益眾生的無量安樂是恒常遍在的事業，如果簡要概括，則有二十七種事業。首先，將進入資糧道的眾生安置於獲得寂滅果位的所依——善趣。1，這是第一個。第二，將積聚自他成熟之因的四種方便安置於道。2，將視一切見解皆為煩惱，知曉一切痛苦皆應捨棄，以及知曉道和滅應修習，從而證悟四諦。3，安置於發心，即以利益眾生為目標，如實地利益他們。4，安置於修持六度波羅蜜。5，安置於受持十善業，即趨向成佛之道，受持戒律。6，安置於在加行道中，修習證悟一切法自性為空性。7 在見道中，安置於止息二取戲論。8，在修道中，將第二地和第三地中，通達少分意義的智慧，安置於具足戒律和安忍。9，在第四、第五和第六地中，將對一切法無有實執的執著，安置於無有執著。10，在第七地，以善巧方便使有情完全成熟。11，在第八地，以積累廣大福德的菩薩道來象徵三種顯現之道。

【English Translation】 Four teachings are given, and these two are not contradictory in meaning. The Basis of Activity Second, regarding activities, there are three parts: a brief explanation from the perspective of time, a detailed explanation from the perspective of categories, and a conclusion from the perspective of numbers. First, in the sutra, it says: 'Subhuti (梵文：Subhuti，釋迦牟尼十大弟子之一，解空第一), from here, the Buddha observes the world with the eye of a Buddha, from the eastern world as numerous as the sands of the Ganges, thinking for the sake of great goals, entering the great hells, pacifying the suffering of the beings in the hells,' and so on. Therefore, after attaining the Wisdom Dharmakaya, by its blessing, the two Form bodies continuously benefit beings. Similarly, as long as samsara exists, the activities of the Wisdom Dharmakaya will not cease. Second, it is divided into the basis of the path, the path itself, and the establishment of the fruit. First, if one asks how many kinds of activities there are? In general, the infinite happiness and well-being that benefits all sentient beings is a constant and pervasive activity, but if summarized briefly, there are twenty-seven kinds of activities. First, placing beings who are entering the path of accumulation in the basis of attaining the state of peace—the happy realms. 1, this is the first. Second, placing the four means of accumulating the causes of self and other's maturation on the path. 2, knowing that all views are afflictions, knowing that all suffering should be abandoned, and knowing that the path and cessation should be practiced, thereby realizing the four noble truths. 3, placing it in the generation of bodhicitta, that is, aiming to benefit sentient beings and truly benefiting them. 4, placing it in the practice of the six paramitas. 5, placing it in upholding the ten virtuous actions, that is, taking the path to Buddhahood and upholding the precepts. 6, placing it in the practice of meditating on the realization that all dharmas are empty of their own nature in the path of joining. 7 In the path of seeing, placing it in the cessation of the elaboration of dualistic appearances. 8, in the path of meditation, placing the wisdom that understands a small part of the meaning in the second and third bhumis in possessing discipline and patience. 9, in the fourth, fifth, and sixth bhumis, placing the non-attachment to all dharmas in the absence of clinging. 10, in the seventh bhumi, skillfully causing sentient beings to fully mature. 11, in the eighth bhumi, symbolizing the three manifest paths with the Bodhisattva path of accumulating vast merit.

་དུ་ཤེས་པ་དང༷་ནི༷་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་མངོ༷ན་པར༷་ཞེན༷་པ༷་མཐའ་དག་བཟློག༷་པ༷་དང༷་། ༡༣ དེའི་དབང་གིས་བྱང༷་ཆུབ༷་དམ་པ་རྩོལ་མེད་དུ་ཐོབ༷་པ་དང༷་། ༡༤ སངས༷་རྒྱས༷་ཀྱི་ཞིང༷་རྣམ༷་པར༷་༡༥ དག༷་པ་ལ་དབང་བ་དང༷་བཞི་ལ་འགོད་དོ། །དགུ་པར་འཚང་རྒྱ་བར་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པར་ངེས༷་པ༷་དང༷་། ༡༦ སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཐོབ་པས་ཆོས་བསྟན་པ་སོགས་ཀྱིས་སེ༷མས་ཅ༷ན་གྱི་དོན༷་ནི༷་ཚད༷་མེ༷ད་འགྲུབ་པ་༡༧ གཉིས་ལ་འགོད་པ་དང༷་། ས་བཅུ་པར་དབང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཐོབ་པས་ས༷ངས་རྒྱས༷་ཀྱི་ཞིང་ཀུན་ཏུ་བྱོན་ 4-1-169b ནས་སངས་རྒྱས་བསྟེན༷་པ་༡༨ དང་མཆོད་ཅིང་ཆོས་ཉན་པ་སོགས་ཡོན༷་ཏན༷་ཚད་མེད་པ་ཐོབ་པ་དང༷་། བྱང༷་ཆུབ༷་ཡན༷་ལག༷་གི་རྟོགས་པ་གོང་དུ་འཕེལ་བ་ཚད་མེད་པ་ཐོབ་པ་དང་། ༡༩ ཚོགས་གཉིས་ཀྱི་ལ༷ས་རྣམས་ནི༷་ཆུད༷་མི༷་༢༠ ཟ་བར་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པ་དང༷་། རྒྱ་ཆེ་བ་བདེན༷་བཞི་རྫོགས་པར་མངོན་སུམ་མཐོང༷་བ་དང་། ༢༡ ཕྱིན༷་ཅི༷་ལོག༷་བཞི་ནི༷་ཟད་པར་སྤངས༷་པ༷་དང༷་། ༢༢ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ༷་ཡི་གཞི༷་མཚན་འཛིན་མེ༷ད་པའི༷་ཚུལ༷་དང༷་ནི༷། ༢༣ ཆོས་ཀུན་མཉམ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་དྲི་མ་རྣམ༷་པར༷་བྱང༷་པ་མཆོག་ཏུ་རྫོགས་པ་དང༷་། ༢༤ ཚོགས༷་མ་ལུས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་༢༥པ་དང༷་ནི༷་འདུས༷་བྱས༷་འཁོར་བ་དང་འདུས༷་མ༷་བྱས༷་པ༷་མྱང་འདས་ལ༷་ཐ༷་ད༷ད་པར་ཡོངས༷་སུ༷་མི༷་ཤེས༷་པའམ་༢༦ མི་དམིགས་པ་སྲིད་ཞི་མཉམ་པ་ཉིད་སློབ་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཐུག་པ་ལ་འགོད་པ་དང༷་། གསུམ་པ་ནི། མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་མི་གནས་པའི་མྱ༷་ངན༷་ལས་འདས༷་པ་ལ༷་འགོད༷་པ༷་སྟེ༷། ༢༧ མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། མི་མཉམ་པ་རྨོངས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། ། 4-1-170a གསུམ་པ་གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མཇུག་བསྡུ་བ་ནི། དེ་ལྟར་ཆོས༷་ཀྱི༷་སྐུ༷་ཡི༷་བདག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྲིན༷་ལ༷ས་ནི༷། དེ་ལྟར་རྣམ༷་པ༷་ཉི༷་ཤུ༷་རྩ༷་བདུན༷་དུ་རྒྱལ་བས་བཞེད༷་དེ། མདོར་བསྡུས་ན་ལམ་གྱི་རྟེན་དང་ལམ་དང་ལམ་མཐར་ཕྱིན་པ་འབྲས་བུ་ལ་འགོད་པའི་སྒོ་ནས་ནམ་མཁའ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་མཐའ་ཇི་སྲིད་དུ་ཕྲིན་ལས་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐབས་བརྒྱད་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྡུ་ན། སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བཅོམ་པའི་རྣམ་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་སྤང་རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་པ་འབྲས་བུའི་མཆོག་མི་གནས་པའི་མྱང་འདས་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་སྐུ་བཞི

【現代漢語翻譯】知道這一點，通過無分別智慧的圓滿，所有顯現的執著都會被遣除。 13. 憑藉這一點，毫不費力地獲得殊勝菩提。 14. 能夠自在地莊嚴諸佛剎土，安住于這四種功德之中。 15. 在第九地，必定獲得一生補處的地位。 16. 通過獲得四種無礙解，以說法等方式，無量無邊地成辦利益眾生的事業，安住于這兩種功德之中。 17. 在第十地，獲得殊勝的自在，能夠周遊所有佛剎，親近諸佛。 18. 供養諸佛，聽聞佛法等，獲得無量功德，並且菩提分法的證悟不斷增上。 19. 兩種資糧的善業都不會空耗，最終成就佛果。 20. 廣大甚深的四諦完全現前證悟。 21. 完全斷除四種顛倒。 22. 並且，斷除顛倒之根本——無有自性的執著。 23. 通過證悟諸法平等性，所有垢染徹底清凈，達到最圓滿的境界。 24. 所有資糧完全圓滿。 25. 對於有為的輪迴和無為的涅槃，完全不瞭解，或者說無所緣，平等對待輪迴和寂滅，安住于這種學道的究竟智慧之中。第三，安住于究竟的果位——不住涅槃。 27. 如經中所說：『請問，世尊，何為如來？』世尊回答說：『不平等、無迷亂之法性即是涅槃。』等等。第三，以數字的方式總結：如此，由法身的自性和因緣所產生的利生事業，如是共有二十七種，這是諸佛所讚許的。簡而言之，可以歸納為道的所依、道、道之究竟和果位這四個方面，從而使得利生事業能夠像虛空和眾生一樣無有邊際，永不間斷。總結以上所說的第八品的內容：以金剛喻定摧毀二障及其習氣，在解脫道上，成就一切種智的法身，達到斷證圓滿的果位，證得不住涅槃的無上大菩提。屆時，四身

【English Translation】 Knowing this, through the perfection of non-conceptual wisdom, all attachments to appearances are reversed. 13. By virtue of this, supreme Bodhi is attained effortlessly. 14. Being able to freely adorn the Buddha-fields and abide in these four qualities. 15. In the ninth ground, one is certain to attain the position of being bound by one more birth. 16. By attaining the fourfold perfect knowledge, one accomplishes immeasurable benefit for sentient beings through teaching the Dharma, etc., and abides in these two qualities. 17. In the tenth ground, one attains supreme freedom, being able to travel to all Buddha-fields and attend upon the Buddhas. 18. Making offerings to the Buddhas, listening to the Dharma, etc., one attains immeasurable qualities, and the realization of the limbs of enlightenment continuously increases. 19. The virtuous actions of the two accumulations are not wasted, and ultimately the fruit of Buddhahood is attained. 20. The vast and profound Four Noble Truths are completely and directly realized. 21. The four inversions are completely abandoned. 22. Moreover, the root of these inversions—the clinging to inherent existence—is absent. 23. Through realizing the equality of all phenomena, all defilements are completely purified, reaching the most perfect state. 24. All accumulations are completely perfected. 25. Regarding conditioned samsara and unconditioned nirvana, there is complete non-understanding, or non-objectification, treating samsara and peace equally, abiding in this ultimate wisdom of the path of learning. Third, abiding in the ultimate result—non-abiding nirvana. 27. As it is said in the sutra: 'Asked, 'Venerable One, what is the Tathagata?' The Venerable One replied, 'The nature of non-unequal, non-deluded Dharma is nirvana,' and so on. Third, concluding with a numerical summary: Thus, the enlightened activities arising from the self-nature and conditions of the Dharmakaya are twenty-seven in number, as approved by the Buddhas. In brief, they can be summarized into four aspects: the basis of the path, the path, the culmination of the path, and the result, thereby ensuring that enlightened activities continue without interruption, as limitless as space and sentient beings. Summarizing the meaning of the eighth chapter mentioned above: By destroying the two obscurations and their habitual tendencies with the Vajra-like Samadhi, on the path of liberation, one attains the Dharmakaya of omniscient wisdom, reaching the perfection of abandonment and realization, attaining the unsurpassed Great Bodhi of non-abiding nirvana. At that time, the four Kayas

་ཕྲིན་ལས་དང་བཅས་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནི། འདི་ལྟར་གནས་གྱུར་མཐར་ཐུག་ཐོབ་པས་ཞིང་ཁམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་འོག་མིན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་རྒྱ་ཁྱོན་ཚད་ལས་འདས་པར། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་མཚན་བཟང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ཅུས་མཛེས་པར་སྤྲས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་བཞུགས་ 4-1-170b པའི་འཁོར་དུ་སེམས་ཅན་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་དག་པ་ས་བཅུའི་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་བསྟན་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་ནས་རྗེས་སུ་འཛིན་ལ། དེའི་རང་བཞིན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་དེ་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ། དུས་གསུམ་གྱི་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་དང་སོ་སོ་མ་ཡིན་ཐ་མི་དད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་རང་བཞིན་འཛིན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཐུགས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་གི་རྒྱུད་དམ་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་ལ། དེ་ཉིད་གང་ལ་གང་འདུལ་དུ་སྣང་བ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྣ་ཚོགས་པར་བསྟན་ནས། ཕྱོགས་བཅུར་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་རིགས་ཅན་དགེ་འདུན་གྱི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་འཛིན་ཅིང་། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་བརྙེས་པ་དེས་ནམ་མཁའ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་མཐའ་ཇི་སྲིད་དུ་ཕྲིན་ལས་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སྲིད་པ་དང་ཞི་བའི་ཕན་བདེའི་ཆོས་ཚུལ་མ་ལུས་པ་ཀུན་རྣམ་པར་རྟོག་མེད་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་ཚུལ་གྱིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་ཟད་པ་དང་ཇི་སྙེད་པའི་དོན་ཏེ་དེར་གཏོགས་པ་ཐམས་ 4-1-171a ཅད་བསྡུ་བ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་དག་པའི་གནས་གྱུར་པ་མཐར་ཐུག་པ་བརྙེས་ནས། སྣོད་བཅུད་དག་པ་གང་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པའི་ཚེ། ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའི་མཐས་གཏུགས་པར་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་བསྒྲེངས་ཤིང་། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དུང་འབུད་པ་དང་། འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྔ་བོ་ཆེ་རྒྱ་ཆེར་བསྒྲགས་པའི་སྒོ་ནས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་སམ་གདུང་རྒྱུན་ནམ་རྒྱུད་མི་འཆད་ཅིང་ཕན་བདེའི་ཆོས་ཀུན་མི་ནུབ་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐབས་བསྡུ་བ། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ་ཕྱིན༷་པའི༷་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོགས༷་པའི༷་རྒྱན༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷་ལ༷ས། ཆོས༷་སྐུའི༷་སྐབས༷་ཏེ༷་བརྒྱ༷ད་པ༷འོ༷། ། 中等歡喜分六 རྩ་བའི་གཉིས་པ་འབྲིང་པོར་དགའ་བ་ལ་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། དེ་ལྟར་སྐབས་བརྒྱད་དུ་བསྟན་པ་དེ་དག་མཁྱེན་གསུམ་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་མཚ༷ན་ཉི༷ད་གཏན་ལ་དབབ་བྱའམ་བསྒོམ་བྱ་དང་། ༡ དེ༷་ཡི༷་སྦྱོར༷་བ༷་རྣམ་རྫོགས་དང༷་། ༢ རྣམ་རྫོགས་དེ༷་རབ༷་ཏུ་གྱུར་པ་རྩེ་མོ་དང་། ༣མཁྱེན་གསུམ་དེ

【現代漢語翻譯】事業圓滿成就，如是獲得究竟轉依，清凈一切剎土，在廣闊無垠的奧明法界宮殿中，以三十二相和八十隨好莊嚴的智慧身安住，成為大圓滿的自性。眷屬是完全清凈的眾生，為十地大菩薩們開示大乘佛法，使他們完全成熟並加以攝受。其自性是佛的種姓，即無二的法界與智慧的自性身。是與過去、現在、未來一切諸佛無別、無差異的法性智慧身之自性。其意是遍知一切的智慧，是無漏的二十一種法蘊之自性，完全持有法身。爲了調伏不同根器的眾生而示現種種化身，在十方持有三乘種姓的僧伽之傳承。證得金剛般的智慧身，盡虛空之際、眾生邊際，以二十七種事業的方式，將輪迴和寂靜的一切利樂之法，皆以無分別的如意寶之方式圓滿成就並持有。所謂『傳承』，是不盡和所有的意思，是總攝屬於它的一切。獲得究竟的清凈轉依后，在器情清凈之處現證菩提之時，在十方虛空邊際豎立勝幢，吹奏神聖的法螺，廣擊殊勝的法鼓，從而使三寶的種姓或血統，或傳承不絕，並且使一切利樂之法不滅而持有。總結章節。《般若波羅蜜多教授論·現觀莊嚴論》中，法身之章第八。中等歡喜分六：將如是八章所開示的內容，分為三種智慧的自性，即應決定的或應修習的體性。1、彼之結合圓滿；2、圓滿之極成為頂；3、三種智慧

【English Translation】 Accomplishing all activities spontaneously, thus attaining the ultimate transformation of the basis, purifying all realms, in the immeasurable expanse of the Aumin Dharmadhatu palace, the wisdom body adorned with the thirty-two major marks and eighty minor marks abides, becoming the nature of the Great Perfection. The retinue is completely pure beings, teaching the Great Vehicle Dharma to the ten-bhumi great bodhisattvas, causing them to fully mature and then embracing them. Its nature is the Buddha's lineage, the nature body of non-duality of the Dharmadhatu and wisdom. It is the nature of the Dharmata wisdom body, which is non-different and inseparable from all Buddhas of the past, present, and future. Its mind is the wisdom that knows all aspects, the nature of the twenty-one aggregates of uncontaminated Dharma, fully holding the Dharmakaya. To tame those who need to be tamed, various Nirmanakayas are shown, holding the sangha lineage of the three vehicles in the ten directions. Having attained the Vajra-like wisdom body, as long as space and sentient beings exist, in the manner of twenty-seven activities, all the Dharma of benefit and happiness of samsara and nirvana are completely accomplished and held in the manner of the non-conceptual wish-fulfilling jewel. The so-called 'lineage' means inexhaustible and all-encompassing, it is the collection of everything that belongs to it. After attaining the ultimate pure transformation of the basis, when manifesting enlightenment in a place pure in terms of both container and contents, victory banners are erected to the edge of space in the ten directions, the sacred conch is blown, and the great drum of the noble Dharma is widely sounded, thereby ensuring that the lineage or family, or tradition of the Three Jewels is not interrupted, and that all Dharma of benefit and happiness is not extinguished, but held. End of chapter. In the 'Treatise on the Instructions of the Prajnaparamita, the Ornament of Clear Realization,' the chapter on Dharmakaya is the eighth. The intermediate Joy section is divided into six: The content taught in the eight chapters is divided into the nature of the three wisdoms, which is the nature to be determined or practiced. 1. The complete combination of that; 2. The extreme of completeness becomes the peak; 3. The three wisdoms

༷་ཡི༷་གོ༷་རིམ༷་མཐར་གྱིས་པ་དང༷་། ༤ དེ༷་ཡི་མཐའ༷་སྐད་ཅིག་མའི་སྦྱོར་བ་དང༷་། ༥ དེ༷་ཡི༷་རྣམ༷་སྨིན༷་ནི༷་ཆོས་སྐུའི་གནས་སྐབས་ཏེ། ༦ 4-1-171b དོན༷་དྲུག་ཏུ་བསྡུས༷་པ་ནི་བརྒྱད་པོ་ལས་གཞན༷་ཏེ༷་རྣམ༷་པ༷་དྲུག༷་ཡིན་ནོ། ། 略等勝解分三 གསུམ་པ་བསྡུས་པར་མོས་པ་ལ་མངོན་རྟོགས་གསུམ་དུ་བསྡུས་པ་ནི། ཡུལ༷་ནི་གཏན་ལ་དབབ་བྱ་མཁྱེན་པ་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་པོ༷་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ༷ད་དང་༡ དེ་རྣམ་རྫོགས་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར༷་བ༷་བཞི་ཡི༷་བདག༷་ཉི༷ད་དངོས་དང༷་། ༢ ཆོས༷་སྐུ་ཕྲིན་ལས་དང་བཅས་པ་ལ་འབྲས༷་བུ༷་ནི༷་སྟེ་དེ་༣ལྟར་དོན༷་བསྡུས༷་ན་སྔ་མ་རྒྱས་འབྲིང་ལས་གཞན༷་ཏེ་རྣམ༷་པ༷་གསུམ༷་དུ་འདུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མན་ངག་གི་གནད་ཟབ་མོ་རྒྱལ་ཚབ་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་གིས་སྦས་དོན་མཐར་ཐུག་ཏུ་བཀྲལ་བའི་ཚུལ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་ཅི་ནས་ཀྱང་གུས་རྟག་གི་བརྩོན་པས་འཇུག་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ངས་ཁྱོད་ལ་ཇི་སྙེད་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀུན་བརྗེད་ཅིང་ཉམས་པར་གྱུར་པ་ལས། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ཚིག་ཟུར་ཙམ་ཉམས་པ་མི་རུང་བས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བྱས་པ་གཟོ་ཞིང་དྲིན་དུ་དྲན་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཤེར་ཕྱིན་འདི་མ་ཉམས་པར་ཟུངས་ཞེས་གདམས་པར་མཛད་པ་ལྟར་དོན་ཆེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། 竟義 བཞི་པ་མཇུག་དོན་ལ་གཉིས། མཛད་བྱང་དང་འགྱུར་བྱང་ངོ་། །དང་པོ། ཤེས༷་རབ༷་ཀྱི༷་ཕ༷་རོལ༷་ཏུ་ཕྱིན༷་པ༷འི་མན༷་ངག༷་གི༷་བསྟན༷་བཅོས༷་མངོ༷ན་པར༷་རྟོག༷ས་པའི༷་རྒྱན༷་ཞེས༷་བྱ༷་བ༷། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་ 4-1-172a པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ད་ལྟ་དགའ་ལྡན་ན་བཞུགས་པའི་རྗེ༷་བཙུན༷་བྱམས༷་པ༷་མགོ༷ན་པོས༷་ཡུམ་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་གྱི་བརྗོད་དོན་དངོས་པོ་བརྒྱད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཚིག་ཉུང་ངུར་བསྡུས་ཏེ་མཛ༷ད་པ༷་རྫོགས༷་སོ༷་བཤད་ཟིན་པར་བསྟན་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། སྤྲུལ་པའི་ཆོས་རྒྱལ་ཆེན་པོ་ལྷ་བཙད་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་རྒྱ༷་གར༷་གྱི༷་མཁན༷་པོ༷་བི༷དྱ༷་ཀ༷་ར༷་པྲ༷་བྷ༷་སྟེ་རིག་བྱེད་འོད་ཟེར་རམ་རིག་པའི་འབྱུང་གནས་དང༷་། ཞུ༷་ཆེན༷་གྱི་ལོ༷་ཙཱ༷་བ༷་བན༷་དེ་སྐ་བ་དཔ༷ལ་བརྩེགས་ཀྱིས༷་བསྒྱུར༷་ཅིང༷་ཞུས༷་ཏེ༷་གཏན༷་ལ༷་ཕབ༷་པ༷་ལ༷ས། སླ༷ད་ཀྱིས་པ༷ནྜི༷་ཏ་གོ༷་མའི༷་འཆི༷་མེ༷ད་དང༷་། ལོ༷་ཙཱ་བ༷་དགེ༷་སློང༷་བློ༷་ལྡན༷་ཤེས༷་རབ༷་ཀྱིས༷་བསྒྱུར༷་ཅིང༷་ཞུས༷་ཏེ༷་ལེགས༷་པར༷་གཏན༷་ལ༷་ཕབ༷་པ༷འོ༷། །འབྲས་ཡུམ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཟབ་ཞི་སྤྲོས་བྲལ་ཟུང་འཇུག་མཉམ་པ་ཉིད། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཟབ་མོ་བརྒྱད་ལྡན་ཚུལ། །མཐར་ཕྱིན་རྫོགས་པ་ཆེ་ལ་གཞོལ་ཞིང་འབབ། །དེ་སླད་རྒྱལ་བའི་ཆོས་ཀུན་བརྗེད་ཀྱང་སླའི། །ཤེར་ཕྱིན

【現代漢語翻譯】四、漸次加行，五、彼之邊際剎那加行，六、彼之異熟乃是法身之位。將意義歸納為六個方面，不同於前述八個方面，是六種相。略等勝解分三：第三，歸納為信解，將現觀歸納為三種：一、所緣是應抉擇之法，所知三種相是加行的因，以及彼等圓滿等四種加行的自性本體；二、法身及其事業是果；三、如是歸納意義，不同於之前的廣、中，是歸納為三種。如是，對於般若波羅蜜多的口訣要義，權位如十地自在的彌勒菩薩，以隱義究竟的方式闡釋的這種方式，務必以恭敬恒常的精進來行持。如來曾對阿難說：『我所教示你的所有佛法，即使全部遺忘和衰敗，唯獨般若波羅蜜多，即使只衰敗一個詞也不行。因此，爲了報答如來的恩德，要以不忘失此般若波羅蜜多的心來守護。』因為此法意義重大。竟義：第四，結尾部分分為兩部分：造者署名和譯者署名。第一部分：名為《般若波羅蜜多教授論——現觀莊嚴論》，是僅一生即可成就的，現居於兜率天的彌勒菩薩，以廣、中、略三種《母經》的八種事相，以簡短的文字歸納而成的，造論圓滿，即已宣說完畢。第二部分：在化身法王赤松德贊在位期間，由印度堪布 Vidyākara-prabha（明作光芒或明之生處）和校勘者、大譯師班智達嘉瓦貝則翻譯並校定。之後，又由班智達果麥赤麥和譯師比丘洛丹西饒翻譯並校定，使其更加完善。具足圓滿一切相，如是之法性，寂靜離戲無二別，雙運平等性。自生智慧深奧八功德，趨向圓滿究竟大處而流淌。此後，即使忘失一切佛法也容易，般若...

【English Translation】 Four, gradual application; five, the edge of that is the momentary application; six, the ripening of that is the state of Dharmakaya. Summarizing the meaning into six aspects is different from the previous eight aspects, and it is six aspects. Abbreviated understanding is divided into three: Third, summarized as faith and understanding, the Abhisamayalankara is summarized into three types: 1. The object is the Dharma to be determined, and the three aspects of knowledge are the cause of application, as well as the nature of the four applications such as perfection; 2. Dharmakaya and its activities are the result; 3. Summarizing the meaning in this way is different from the previous extensive and medium, and it is summarized into three types. Thus, for the oral instructions of the Prajnaparamita, the way in which Maitreya Bodhisattva, whose authority is like the freedom of the ten grounds, explains the ultimate hidden meaning, one must practice with respectful and constant diligence. As the Tathagata said to Ananda: 'All the Dharma I have taught you, even if all are forgotten and decayed, only the Prajnaparamita, even if only one word decays, is not allowed. Therefore, in order to repay the kindness of the Tathagata, one must protect this Prajnaparamita with a mind that does not forget it.' Because this Dharma is of great significance. Concluding meaning: Fourth, the ending part is divided into two parts: the author's signature and the translator's signature. The first part: The treatise called 'Prajnaparamita Instructions - Abhisamayalankara' is the work of Maitreya Bodhisattva, who resides in Tushita Heaven and can achieve enlightenment in just one lifetime. It summarizes the eight aspects of the three 'Mother Sutras' (extensive, medium, and abbreviated) into concise words. The completion of the treatise is thus declared. The second part: During the reign of the emanation king Trisong Detsen, it was translated and proofread by the Indian Khenpo Vidyākara-prabha (meaning 'light of knowledge' or 'source of knowledge') and the proofreader, the great translator Bandita Gyawa Betsek. Later, it was translated and proofread by Pandita Gomai Chime and the translator Bhikshu Lodan Sherab, making it even more perfect. Complete with all perfect aspects, such is the nature of Dharma, Peaceful, free from elaboration, non-dual, the state of union and equality. Self-born wisdom, profound with eight qualities, Flowing towards the ultimate and complete greatness. After this, even forgetting all the Buddha's teachings is easy, Prajna...

་འདི་ཡི་ཚིག་གི་ཟུར་ཙམ་ཡང་། །ཉམས་མི་རུང་ཞེས་ཐུབ་པ་མཆོག་དེ་ཡིས། །ཡང་ཡང་རྗེས་སུ་བསྔགས་པའི་ཚུལ་འདིར་གཟིགས། །རྒྱལ་དགོངས་མཐར་ཐུག་མ་སྦས་ཇི་ལྟ་བར། །རྒྱལ་ཚབ་འཕགས་པས་ལེགས་བཀྲལ་མངོན་རྟོགས་རིམ། །འཕགས་ 4-1-172b བོད་མཁས་པའི་ལེགས་བཤད་བྱེ་བའི་བཅུད། །ཀུན་མཁྱེན་བླ་མའི་རྣམ་དཔྱོད་མཐུ་ཡིས་བསྡུས། །ཀུན་དང་མཐུན་ཞིང་ཀུན་ལས་ཁྱད་འཕགས་པའི། །ཟབ་གནད་མཐའ་དག་རྗེན་པར་བཀྲལ་དེའི་ཕྱིར། །བློ་གསལ་བློ་ཡི་པད་དཀར་བཞད་པའི་གཉེན། །བློ་ཆེན་བློ་ཡི་འདོད་འཇོའི་གཏེར་གཅིག་ཡིན། །དེས་ན་བསྟན་ལ་དགོངས་ཤིང་དུས་ཀྱི་མཐར། །སྐྱོབ་པ་མཆོག་དེའི་བཀའ་དྲིན་འཚོབ་འདོད་རྣམས། །ཚུལ་འདི་བཤད་སྒྲུབ་རྒྱལ་མཚན་རྩེ་མོ་རུ། །མཆོད་པར་མཛོད་ཅེས་ལྷག་བསམ་མཐུ་ཡིས་གསོལ། །ཟབ་མོ་བྱིས་པའི་བློ་ཡི་གཞལ་དཀའ་ཡང་། །ཀུན་མཁྱེན་བླ་མའི་རྩ་མཆན་མདོ་སྦྱར་གྱི། །དགོངས་པ་ཇི་བཞིན་ཉིད་ལས་འདོད་ཞེན་གྱིས། །གསུང་སྒྲོས་ཚིག་ཟུར་ཙམ་ཡང་བསླད་པ་མེད། །དེ་སླད་ཆོས་སྤྱན་ལྡན་རྣམས་དཔང་པོར་འོས། །འདིར་འབད་དགེ་དེས་འཇམ་མགོན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ། །ཡབ་སྲས་བརྒྱུད་པའི་ཐུགས་དགོངས་རྫོགས་ཕྱིར་དང་། །ད་ལྟར་བཞུགས་དང་སླད་ནས་འབྱོན་འགྱུར་བའི། །སྐྱེས་ཆེན་མཆོག་རྣམས་དགྱེས་པའི་ཚུལ་འདིར་བརྩོན། །དེ་ལྟའི་དགེ་བ་ནོར་བུའི་སྒྲོན་མེ་ཡི། །ས་གསུམ་ཉེས་པའི་མུན་པ་ཀུན་སེལ་ཞིང་། །དོན་གཉིས་མཐའ་ཕྱིར་རྣམ་གྲོལ་འདོད་རྒུའི་ཆར། །མཁའ་ཁྱབ་ཞིང་ན་རྟག་པར་མཛེས་གྱུར་ཅིག །བདག་གཞན་སྐྱེ་ 4-1-173a ཀུན་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཡི། །ཞབས་ཀྱི་ཆུ་སྐྱེས་བསྟེན་པའི་དཔལ་ཐོབ་ནས། །བྱམས་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་ཤར་བའི་ཚེ། །ཟབ་རྒྱས་ཆོས་མཛོད་རྒྱ་མཚོ་འཛིན་གྱུར་ཅིག །ཅེས་ཤེར་ཕྱིན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་རྩ་མཆན་དཀྱུས་སུ་བཀོད་པའི་འགྲེལ་ཆུང་པུཎྜ་རི་ཀའི་དོ་ཤལ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འཇམ་མགོན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་ཕྱག་མཆན་ལྟར། སྐབས་ལྔ་པ་རྩེ་མོའི་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་ཕྱེད་ཡན་ཆོད་ཀཿཐོག་སི་ཏུ་པཎྜི་ཏས་ཞལ་བཤུས་པར་མཛད་ཅིང་། དེ་ཕྱིན་གྱི་མཇུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་། ཞུས་དག་པར་བྱེད་པ་པོ་མཁྱེན་རབ་དང་ཐུགས་རྗེ་ཚད་མེད་པའི་མངའ་བདག་མཁན་ཆེན་བླ་མ་སྡོམ་བརྩོན་སྡེ་སྣོད་འཛིན་པ་ཆེན་པོ་ཐུབ་བསྟན་ཀུན་བཟང་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་རྐྱེན་མཛད་པ་ལ་བརྟེན་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞབས་རྡུལ་ལ་སྤྱི་བོས་རེག་པའི་སྐལ་བཟང་ཐོབ་པ་འགྱུར་མེད་པདྨ་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་ཞེ་ཆེན་ཡང་དབེན་བདེ་མཆོག་བཀྲ་ཤིས་དགེ་འཕེལ་གླིང་དུ་མེ་སྟག་ས་ག་ཟླ་བའི་ཤར་ཕྱོགས་ཌཱ་ཀི་འདུ་བའི་དུས་ཚེས་ཉེར་ལྔ་ལ་གྲུབ་པར་བགྱིས་པ་འདིས་ཀྱང་ཀུན་མཁྱེན་བླ་མའི་ཟབ་དགོངས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ

【現代漢語翻譯】對此詞句的些微之處，亦不可損傷，如是導師勝者言。請看彼屢屢讚歎之方式，如實不隱瞞勝者之究竟意。勝者之替身聖者善解顯現次第，藏地智者之妙語精華。全知上師以智慧之力彙集，與一切相合且超勝一切。為將一切深奧精要皆顯露，故為啟迪聰慧者心蓮綻放之友。乃具大智慧者如意寶藏。因此為顧及教法于末世，欲報答救護者之恩者。當以此法講修立勝幢之頂，以至誠之力祈請供養。雖深奧難測孩童之心，然全知上師之根本註釋與經文合校，如實依其意，不以己欲，于言辭語句亦未曾摻雜私見。故具法眼者堪為見證。於此之努力，為圓滿文殊怙主法王，父子傳承之意趣，以及為令現住與未來之，諸大士歡喜而精進。如是善業如寶燈，遣除三界一切罪惡之黑暗，為成辦二利究竟解脫之如意雨，愿恒常遍佈虛空界。我及他眾生生世世，獲得依止文殊怙主上師之蓮足之榮華，當慈悲之法日昇起之時，愿能執持深廣法藏之大海。如是，此名為『白蓮項鍊』之般若波羅蜜多現觀莊嚴之根本註釋之釋文中，依文殊怙主法王之手稿，第五品頂端現觀之前半部分由噶托司徒班智達手抄，其後之結尾全部完成，校對者為具有無量智慧與慈悲之堪布上師，持律大德，精通三藏之圖丹昆桑曲吉扎巴，以此共同促成，有幸以頭頂觸及蔣揚上師之足塵之不變蓮花名揚，于協慶寂靜吉祥增廣洲，火虎年薩嘎月東方空行母會集之二十五日完成，以此亦愿全知上師之深意圓滿，般若波羅蜜多...

【English Translation】 Even a slight alteration of these words, Is impermissible, thus spoke the supreme guide. Behold how he repeatedly praises this manner, Revealing the ultimate intent of the Victorious One without concealment. The noble regent excellently explains the stages of realization, The essence of myriad good sayings of Tibetan scholars. Collected by the omniscient guru through the power of wisdom, Harmonizing with all and surpassing all. For the sake of openly revealing all profound essentials, Therefore, he is the friend who causes the white lotus of the clear-minded to bloom. He is the one wish-fulfilling treasure of the great-minded. Therefore, considering the teachings in these degenerate times, Those who wish to repay the kindness of the supreme protector, Should offer this method as the pinnacle of the victory banner of teaching and practice, I beseech with the power of pure intention. Though profound and difficult for the minds of children to fathom, The root commentary of the omniscient guru is collated with the sutras, According to his intention, without personal desire, Not even a slight alteration of the words or phrases is made. Therefore, those with the eye of Dharma are fit to be witnesses. The merit of this effort is dedicated to fulfilling the intentions of Jamyang Gonpo Chokyi Gyal, The father and sons lineage, And to pleasing the great beings who are present now and will come in the future. May such virtue, like a jewel lamp, Dispel all darkness of the three realms' faults, And for the sake of the ultimate benefit of both, the rain of desired liberation, May it always adorn the sky-pervading realms. May I and all other beings in all lifetimes, Obtain the glory of relying on the lotus feet of Jamyang Gonpo Lama, And when the sun of great compassion Dharma rises, May we hold the ocean of profound and vast Dharma treasures. Thus, this commentary called 'A Garland of White Lotuses,' which is placed in the middle of the root commentary of the Abhisamayalankara of the Prajnaparamita, according to the handwriting of Jamyang Gonpo Chokyi Gyalpo, the first half of the fifth chapter, the Abhisamaya of the Peak, was copied by Katok Situ Pandita, and the entire completion of the end after that, and the proofreader, the great Khenchen Lama, the master of immeasurable wisdom and compassion, the great holder of the Vinaya Pitaka, Thubten Kunsang Chokyi Drakpa, together with the cause, and relying on the one who has the good fortune to touch the dust of the feet of Jamyang Lama with his head, Gyurme Pema Namgyal, completed it on the twenty-fifth day of the Saga month of the Fire Tiger year, when the eastern Dakinis gather at Dzogchen Yangdeng Dechen Tashi Gepel Ling, may this also fulfill the profound intentions of the omniscient guru, and the Prajnaparamita...

་ཕྱིན་པའི་ 4-1-173b དགོངས་དོན་ཟབ་མོ་ཇི་བཞིན་རྟོགས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག །སརྦ་དཱ་མངྒ་ལཾ།། །། ༈ ཨོཾ་སྭ་སྟི། ཟབ་དང་རྒྱ་ཆེའི་གནས་ལུགས་དོན། །ཇི་བཞིན་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལ། །བྱམས་ཆེན་མི་ཕམ་རྒྱལ་བ་དེས། །དཔལ་གྱི་མགུལ་ནས་ལེགས་ཕྱུང་པ། །༡ས་གསུམ་ཐོགས་མེད་ཐུགས་མཚོར་རོལ། །མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་གཞུང་། །དུས་གསུམ་མཁས་པ་འབྱུང་བའི་གཞི། །སླར་ཡང་གསལ་མཛད་འཇམ་པའི་དབྱངས། ༢། མི་ཕམ་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་སྡེས། །ལེགས་པར་བཀྲལ་བའི་དོན་གསལ་གྱི། །སྤུན་ཟླ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་གྲུབ། །འདིར་ཞུགས་ཤེར་ཕྱིན་དོན་བཟང་ངེས། ༣། ཀུན་ལ་ 4-1-174a ཕན་ཕྱིར་སྤར་གྱི་འཕྲུལ། །འདུ་བྱེད་བརྩོན་པའི་དགེ་འདི་ཡིས། །ཁམས་གསུམ་ཡིད་ཅན་མ་ལུས་པས། །ཡུམ་དོན་བདེ་བླག་རྟོགས་པར་ཤོག །༤ཅེས་པའི་པར་སྦྱང་སྨོན་ཚིག་འདིའང་ཞེ་ཆེན་ནས་སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་ཚབ་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་རྫོགས་སུ་པར་དུ་སྒྲུབ་སྐབས་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ཞོ་ཤས་འཚོ་བ་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་པས་སྨོན་པ་དགེ་ལེགས་སུ་གྱུར་ཅིག ། ཤུ་བྷཾ།། །། །། །། 4-1-174b

【現代漢語翻譯】愿如實證悟甚深般若波羅蜜多的深奧含義。愿一切吉祥！嗡索斯地！爲了如實確定深奧廣大的實相，慈悲的彌龐嘉瓦（Mipham Jampel Gyamtso，無垢友·蔣揚欽哲旺波）從吉祥者的頸項中提取精華，在三世無礙的智慧海洋中嬉戲。《現觀莊嚴論》（Abhisamayalankara）的論典，是三世智者出現的根源，再次顯明文殊菩薩（Manjushri）的智慧。彌龐南嘉（Mipham Namgyal，彌龐·南嘉）的善解之義，確定無疑是同胞兄弟。參與此處的般若波羅蜜多之義必定是好的。爲了利益一切眾生而進行印刷，以此努力的善行，愿三界所有有情眾生，都能輕易地證悟般若波羅蜜多的含義。此印刷校對的祈願詞，也是在雪謙寺（Shechen Monastery）為紀念嘉察仁波切（Gyaltshab Rinpoche）圓寂而進行印刷時，由以文殊上師（Jamyang Lama）的加持力為生的秋吉洛珠巴（Chokyi Lodro）所作的祈願，愿一切吉祥！吉祥！

【English Translation】 May it become the cause for realizing the profound meaning of the profound Prajnaparamita (Perfection of Wisdom) as it is. Sarva Da Mangalam! Om Swasti! To ascertain the profound and vast nature of reality as it is, The compassionate Mipham Gyalwa (Mipham Jampel Gyamtso) extracted the essence from the neck of the auspicious one, Playing in the unobstructed ocean of wisdom of the three times. The treatise of Abhisamayalankara (Ornament of Clear Realization), Is the source of the emergence of wise ones of the three times, Again, making clear the wisdom of Manjushri. The well-explained meaning of Mipham Namgyal, Is definitely established as a sibling. Engaging here, the meaning of Prajnaparamita will surely be good. For the benefit of all, By this virtuous effort of printing, May all sentient beings in the three realms, Easily realize the meaning of the Mother (Prajnaparamita). This prayer of printing and proofreading was also made by Chokyi Lodro, who lives by the blessings of Jamyang Lama, when printing was done at Shechen Monastery to fulfill the wishes of Kyabje Gyaltshab Rinpoche. May it be auspicious! Shubham!