jmp1304_菩提心之點石成金疏.見性明燈.g2.0f
局米旁大師教言集MP203菩提心之點石成金疏.見性明燈 13-3-1a 菩提心之點石成金疏.見性明燈 序分 བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྒོམ་པ་རྡོ་ལ་གསེར་ཞུན་གྱི་མཆན་འགྲེལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། 13-3-1b ན་མོ་གུ་རུ་མཉྫུ་ཤྲཱི་ཡེ། ཤེས་དང་ཤེས་བྱ་རོ་མཉམ་པའི། །ཟུང་འཇུག་འདུས་མ་བྱས་པའི་དབྱིངས། །འོད་གསལ་སེམས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལ། །འདུ་འབྲལ་སྤོང་པའི་ཕྱག་གིས་འདུད། །འདིར་གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་གྱིས་མཛད་པའི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་སེམས་སྡེ་སྤྱིའི་སྙིང་པོའི་བསྟན་བཅོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྒོམ་པ་རྡོ་ལ་གསེར་ཞུན་འདི་ཉིད་འཆད་པ་ལ་ཀླད་གཞུང་མཇུག་གི་དོན་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་མཚན་དོན་དང་འགྱུར་ཕྱག་གཉིས་ཀྱི། དང་པོ་ནི། རྒྱ་ག༷ར་སྐ༷ད་དུ། བོ༷་དྷི༷་ཙི༷ཏྟ༷་བྷཱ༷་བ༷་ནོ༷་པ༷་ལ༷་སུ༷་ཝ༷་རྞྞ་དྲུ༷་ཏ༷། བོ༷ད་སྐ༷ད་དུ༷། དོན་དམ་ཆོས་ཉིད་བྱང༷་ཆུབ༷་སེ༷མས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྷུན་མཉམ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གཏན་ལ་དབབ་ནས་ཇི་ལྟར་བསྒོམ༷་པ༷་ཡི་མན་ངག་དཔེ་གསེར་རྡོ༷་ལ༷་གསེ༷ར་གྱི་ཁམས་གནས་པ་མགར་བ་མཁས་པས་ཐབས་ཀྱིས་ཞུན༷་མར་བཞུས་ཏེ་དངོས་སུ་འབྱིན་པ་ལྟ་བུའི་བསྟན་བཅོས་ཏེ་དཔེ་དོན་འབྲེལ་བའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། བྱིས་པའི་ས་ལས་འདས་པའི་འཕ༷གས་པ༷་སྤྲོས་པའི་ཟུག་ངུ་ཞི་བས་འཇ༷མ་ཞིང་། དོན་གཉིས་ཀྱི་དཔ༷ལ་དང་ལྡན་པའི་སྐུ་བགྲེས་རྒུད་དང་བྲལ་བས་གཞོ༷ན་ནུ༷ར་གྱུར༷་པ༷་དེ་ལ༷་ཕྱག༷་འཚ༷ལ་ལོ༷། །ཞེས་ལོ་ཙཱ་བས་འགྱུར་ཕྱག་མཛད་པ་དེ། དཔེ་ལ་ལར། བཅོམ་ལྡན་འདས་དབྱིངས་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ་། ། 正文 གཉིས་པ་གཞུང་དོན་དངོས་ལ་བཅུ་གཉིས་ཏེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་རྩོམ་པ་ལ་འཇུག་པ། ཅིའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་བྱ་བ། ཅི་ 13-3-2a ཞིག་རྟོགས་པར་བྱ་བ། ཐབས་གང་གིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ། གང་ལ་བརྟགས་ཏེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ། བརྟགས་ནས་ངེས་པའི་དོན། ངེས་པའི་དོན་བསྒོམ་པ། བརྒྱུད་པའི་ཐབས་ཀྱིས་ངེས་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཐབས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་སྐྱོན། འདི་ལ་མོས་པ་ཙམ་སྐྱེས་པའི་ཕན་ཡོན། ལོག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་སྙིང་རྗེའི་གནས་སུ་བསྟན་པ། དགེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བའོ། ། 前行禮敬三寶即著作 དང་པོ་ནི། གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བད༷ག་མེ༷ད་པ་གཉི༷ས་ཉི༷ད་མ་ནོར་བར་རྟོགས་པ་ནི་བདེ༷་བར་གཤེག༷ས་པའི་ཐུགས་རྣམ་པར་མི༷་རྟོག༷་པའི་ཡེ༷་ཤེས༷་ཡིན་ལ། དེ་ཐོབ་པས་དེའི་ཤེས་བྱ་ཡུལ་ཆོ༷ས་ཀྱི་དབྱིང༷ས་དང་དབྱེར་མེད་པའི་ཡེ༷་ཤེ༷ས་ཀྱི་སྐུ༷་བརྙེས༷་པ༷་སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་དང་། ཀུན་བྱང་གིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ཀུན༷་གྱི༷་ར༷ང་བཞི༷ན་ཆོས་དབྱིངས་སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཞི༷་བ༷་འད
【現代漢語翻譯】 《菩提心之點石成金疏·見性明燈》 序分 《菩提心之點石成金疏·見性明燈》 頂禮 गुरुमञ्जुश्री（梵文，古汝曼殊室利，gurumañjuśrī，上師文殊）！ 證悟智與所知等性者， 無合和之法界自性中， 光明心之金剛體性前， 以離取捨之手敬頂禮。 此處，為闡釋成就自在之大導師，文殊友（འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན།）所著之大圓滿心部總綱要典籍《菩提心之點石成金》，分為首義、正義、結義三部分。首先是名稱釋義和譯者禮敬兩方面。第一方面：梵語為：बोधचित्तभावनोपलसुवर्णद्रुत（梵文天城體，bodhicittabhāvanopalasuvarṇadruta，bodhicitta-bhāvanā-upala-suvarṇa-druta，菩提心-修習-寶石-黃金-融化）。藏語意為：通達真如法性菩提心之自性，任運圓滿大圓滿之義，毫無錯謬地確定，並如理修習之竅訣，譬如金礦蘊藏於頑石之中，經由精通工匠以巧妙之法融化提煉，最終顯現真金一般之論典，此乃以譬喻與意義相結合的方式進行命名。 第二方面：頂禮超越孩童之地之聖者（འཕ༷གས་པ༷），寂滅戲論痛苦而寂靜（འཇ༷མ་ཞིང་།），具足二利之光輝（དཔ༷ལ་དང་ལྡན་པའི་），遠離衰老而青春永駐者（གཞོ༷ན་ནུ༷ར་གྱུར༷་པ༷་དེ་ལ༷་ཕྱག༷་འཚ༷ལ་ལོ༷།）。這是譯者的禮敬之語。有些版本中也有：頂禮薄伽梵，三界清凈之自性！ 正文 第二，正文內容分為十二個方面： 首先以禮敬三寶作為開端而著述； 為何要證悟？ 要證悟什麼？ 以何種方法證悟？ 依靠什麼來證悟？ 通過觀察而確定的意義； 修習已確定的意義； 通過傳承之方法來證悟已確定之意義的方法； 不以菩提心攝持之過患； 僅僅對此生起信心之利益； 將誤入歧途者視為悲憫之對境； 以及將善根迴向菩提。 前行禮敬三寶即著作 第一，證悟人無我與法無我（གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བད༷ག་མེ༷ད་པ་གཉི༷ས་ཉི༷ད་）二者真實不虛，即是善逝（བདེ༷་བར་གཤེག༷ས་པའི་）之無分別智慧（རྣམ་པར་མི༷་རྟོག༷་པའི་ཡེ༷་ཤེས༷་），獲得此智慧，便證得與其所知對境法界（ཆོ༷ས་ཀྱི་དབྱིང༷ས་）無二無別之智慧身（ཡེ༷་ཤེ༷ས་ཀྱི་སྐུ༷་བརྙེས༷་པ༷་），即是佛寶（སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་）；總集一切之法（ཆོས་ཀུན༷་གྱི༷་ར༷ང་བཞི༷ན་），法界（ཆོས་དབྱིངས་）息滅一切戲論之相（སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཞི༷་བ༷་འད） 。
【English Translation】 The Alchemy of Bodhicitta: A Commentary, The Lamp of Clear Seeing Preliminary Section The Alchemy of Bodhicitta: A Commentary, The Lamp of Clear Seeing Namo Guru Manjushri! To the one who realizes the equality of knowledge and the knowable, In the uncompounded expanse of union, To the vajra of the luminous mind, I prostrate with hands that abandon acceptance and rejection. Here, to explain the great master of accomplishment, Manjushrimitra's (འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན།) treatise, the essence of the Great Perfection Mind Series, 'The Alchemy of Bodhicitta,' there are three parts: the initial meaning, the main meaning, and the concluding meaning. First, there are two aspects: the meaning of the title and the translator's homage. The first aspect: In Sanskrit: Bodhicitta Bhavanopala Suvarna Druta (बोधचित्तभावनोपलसुवर्णद्रुत，bodhicitta-bhāvanā-upala-suvarṇa-druta，bodhicitta-bhāvanā-upala-suvarṇa-druta, Bodhicitta-Cultivation-Gem-Gold-Melt). The Tibetan meaning is: Understanding the true nature of reality, the self-nature of bodhicitta, spontaneously perfect Great Perfection, accurately determining it, and the key instructions on how to cultivate it properly, like a gold mine hidden in a rock, refined and extracted by a skilled craftsman using skillful methods, ultimately revealing true gold, this is a teaching that combines metaphor and meaning in this way. The second aspect: I prostrate to the noble one (འཕ༷གས་པ༷་) who has transcended the ground of children, who is peaceful and tranquil by pacifying the pain of elaboration (འཇ༷མ་ཞིང་།), who possesses the splendor of the two benefits (དཔ༷ལ་དང་ལྡན་པའི་), and who has become youthful by being free from aging and decline (གཞོ༷ན་ནུ༷ར་གྱུར༷་པ༷་དེ་ལ༷་ཕྱག༷་འཚ༷ལ་ལོ༷།). This is the translator's homage. In some versions, it also appears: I prostrate to the Bhagavan, the completely pure nature of the three realms! Main Text Second, the main content is divided into twelve aspects: First, beginning the composition with homage to the Three Jewels; Why should one realize? What should one realize? By what means does one realize? Relying on what does one realize? The meaning determined after examination; Meditating on the determined meaning; The method of realizing the determined meaning through the lineage's method; The faults of not being seized by bodhicitta; The benefits of merely generating faith in this; Showing those who have gone astray as objects of compassion; And dedicating the merit to bodhi. Preliminary Homage to the Three Jewels and Composition First, realizing without error the two, the selflessness of person and the selflessness of phenomena (གང་ཟག་དང་ཆོས་ལ་བད༷ག་མེ༷ད་པ་གཉི༷ས་ཉི༷ད་), is the Tathagata's (བདེ༷་བར་གཤེག༷ས་པའི་) non-conceptual wisdom (རྣམ་པར་མི༷་རྟོག༷་པའི་ཡེ༷་ཤེས༷་), and by obtaining that, one attains the wisdom body (ཡེ༷་ཤེ༷ས་ཀྱི་སྐུ༷་བརྙེས༷་པ༷་) that is inseparable from its object of knowledge, the dharmadhatu (ཆོ༷ས་ཀྱི་དབྱིང༷ས་), which is the Buddha Jewel (སངས་རྒྱས་དཀོན་མཆོག་); the nature of all dharmas (ཆོས་ཀུན༷་གྱི༷་ར༷ང་བཞི༷ན་) encompassed by the all-encompassing, the dharmadhatu (ཆོས་དབྱིངས་) is the pacification of all signs of elaboration (སྤྲོས་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཞི༷་བ༷་འད).
ི༷་ལ༷་སྐྱོན་བས༷ལ་ཞིང༷་ཡོན་ཏན་བླང༷་བ་མེ༷ད་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པས་བླང་དོར་མཉམ་ཉིད་དུ་རོལ་པ་ནི་ལམ་གྱི་ནང་ན་ལ༷མ་མཆོ༷ག་སྟེ༷་འགོག་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཆོས་དཀོན་མཆོག་དང་། བདག་མེད་མངོན་སུམ་རྟོགས་པས་འཁོར་བར་ཡོངས་སུ་མི༷་ལྡོག༷་པ་ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང་ས་བརྒྱད་པར་མཚན་མར་མི་ལྡོག་པ་ལ༷་སོག༷ས་ཏེ་ས་བཅུ་ལ་གནས་པའི་རྒྱལ་སྲས་མོས་པ་སོགས་དབ༷ང་བཅུ༷་ཐོབ་པ་རྒྱལ༷་བ༷་ཀུན༷་དང༷་ཆོས་དབྱིངས་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱོད་ཡུལ་གཅི༷ག་པ་བརྙེས༷་པ༷་བྱང་སེམས་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་དང་། དེ་ལྟར་ཤེས་བྱ་ཆོས་ཤེས་བྱེད་སངས་རྒྱས་དང་དགེ་འདུན་ཏེ་སྟོན་པ་བསྟན་པ་སློབ་པའི་གན༷ས་ 13-3-2b གསུ༷མ་པོ་དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱབས་སུ་མཉམ་ཞིང་། དོན་དམ་པར་ཐ་དད་དུ་མི་འབྱེད་པའི་མཉམ༷་པ་ཉི༷ད་དུ་གྱུར་པ་དེ༷་ལ༷་མཚ༷ན་འཛིན་མེ༷ད་པའི་ཡི༷ད་ཀྱིས༷་ར༷བ་ཏུ༷་དངས་བའི་ད༷ད་པ༷ས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་བཟུང་བའི་མོ༷ས་པས་ཕྱག་འཚལ་བའོ། ། 為何證悟 སྤྱི་དོན་གཉིས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཕན་ཡོན་དང་ཆེ་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ་གསུམ། རྒྱུར་གནས་པའི་ཕན་ཡོན། མངོན་གྱུར་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། ལྷ་མི་ལ་སོགས་པའི་སྟོན༷་པ༷་འཇི༷ག་རྟེན༷་ཀུན་གྱི་ཕྱི་དང་ནང་གི་མུན་པ་སེལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲོན༷་མར༷་གྱུར༷་པ༷་ཀུན༷་གྱིས༷་དགོངས་པ་གཅིག་དང་དབྱངས་གཅིག་གིས་མཚུང༷ས་པར༷་རབ༷་ཏུ་བསྔག༷ས་པ༷་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ན་ཤེས་བྱའི་ཆོ༷ས་ཐམས་ཅད་ཀུན་ལ༷་ཡེ་ནས་གནས་པའི་ཆོས༷་ཀྱི༷་སྙིང༷་པོ༷ར་མཐར་ཐུག་པར་གྱུར༷་པ༷་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྤྲོས་པའི་ཟུག་ངུ་མེད་པའི་འཇ༷མ་པ་དེ་རྟོགས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དཔ༷ལ་དུ་གྱུར་པ་སྐྱོན་དང་དྲི་མ་བྲལ་བའི་གཞོ༷ན་ནུ༷་ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་སྙིང༷་པོ༷་ཉི༷ད་དེ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་ངེས་དོན་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་རང་བཞིན་མ་ནོར་བར་རྟོགས་པ་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་བདེ༷་གཤེ༷གས་མ༷་ལུས༷་པ་འབྱུང་བའི་ཡུམ་དུ༷་གྱུར༷་པ༷འི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ་ཚུལ་འདི་ལས་གཞན་གྱིས་འཚང་མི་རྒྱ་བས་རྒྱལ༷་བ༷་ཀུན༷་གྱི༷་ལ༷མ་གཅི༷ག་པུར་གྱུར་པ་དག་གོ༷། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུ་ཚོགས་ཚུལ༷་ཁྲིམ༷ས་ལ༷་སོག༷ས་པ་ཕ༷་རོ༷ལ་ཏུ་ཕྱིན༷་པ་བཅུའི་དགེ་བའི་ལ༷མ་སྤྱོ༷ད་པ༷་བསོད་ནམས་ 13-3-3a ཀྱི་ཚོགས་རྒྱ༷་མཚོ༷འི་གཞི༷ར་གྱུར༷་པ༷་ཡིན་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་མ་ཟིན་ན་སངས་རྒྱས་སུ་མི་འགྲུབ་པས་ཚོགས་དེ་དག་གི་གཞིའོ། །གཉིས་པ་ནི། སྤྲོས་པ་རྣམ་པར་དག༷་པའི་བྱང༷་ཆུབ༷་སེམས་ཀྱི༷་རང་བཞིན་ནམ་ང༷ང་ཚུལ༷་མ་ནོར་བར་བསྒོམ༷་པ་དང༷
【現代漢語翻譯】 不責備過失，不稱揚功德，如此證悟，于取捨中安住于平等性，是道中之殊勝道，即滅道諦，現量證悟無我，完全不退轉輪迴，如初地極喜地和八地不退轉等，安住於十地的佛子獲得十力等十種自在，通過證悟諸佛和法界，獲得同一行境，是聖者菩薩僧伽。如是，所知為法，能知為佛，即佛陀和僧伽，導師、教法、學處三者，以世俗諦的關聯而共同皈依，于勝義諦不作他異分別，成為平等性，對此以無有分別唸的清凈信心，如實地以信解作禮拜。 為何證悟 第二，為何要證悟？分為利益和殊勝兩方面。第一方面有三點：作為因的利益，顯現的果的利益，以及顯示一切解脫果中最殊勝的利益。第一點是：諸天和人類等導師，成為遣除世間一切內外黑暗的智慧明燈，一切眾生以同一心識和同一音聲共同讚歎的是菩提心。如何理解呢？因為對於一切所知法，菩提心是本來就存在於一切事物中的法性精華，證悟了遠離戲論痛苦的寂靜菩提心，就成爲了眾生的榮耀，如同一個遠離過失和垢染的少年，是所知法中最殊勝的精華。如是，不錯誤地證悟了菩提心——勝義文殊童子的自性，就是三世一切如來生起的母親——般若波羅蜜多，因為除此之外沒有其他途徑可以成佛，所以是諸佛的唯一道路。佛陀的因——戒律等十度善行之道，是積累福德資糧的基礎，因為沒有菩提心就無法成佛，所以是這些資糧的基礎。 第二點是：清凈一切戲論的菩提心的自性或體性，不錯誤地修習。
【English Translation】 Without fault-finding and without praising virtues, realizing thus, abiding in equality in acceptance and rejection, is the supreme path among paths, namely the truth of the path of cessation. Directly realizing selflessness, completely non-returning from samsara, such as the first bhumi, Joyful Ground, and the eighth bhumi, non-returning from signs, etc., the bodhisattvas abiding in the ten bhumis obtain the ten powers, etc., the ten kinds of freedom. Through realizing all the Buddhas and the Dharmadhatu, obtaining the same realm of activity, are the noble Sangha of Bodhisattvas. Thus, what is to be known is Dharma, what knows is Buddha, namely the Buddha and the Sangha, the teacher, the teaching, and the place of learning, these three, through the connection established in conventional truth, are jointly taken refuge in. In ultimate truth, without differentiating them as distinct, becoming equality itself, to this, with a mind free from conceptual grasping, with utterly pure faith, ascertain the meaning as it is, and prostrate with aspiration. Why Realize? Secondly, why should one realize? It is divided into two aspects: benefit and excellence. The first aspect has three points: the benefit of being the cause, the benefit of the manifest result, and the benefit of showing the supreme of all liberation results. The first point is: the teachers of gods and humans, etc., becoming the lamp of wisdom that dispels all inner and outer darkness of the world, what all beings praise together with one mind and one voice is Bodhicitta. How to understand it? Because for all knowable dharmas, Bodhicitta is the essence of Dharma that originally exists in all things, realizing the peaceful Bodhicitta that is free from the pain of elaboration, one becomes the glory of beings, like a youth free from faults and stains, it is the most supreme essence among knowable dharmas. Thus, not mistakenly realizing the nature of Bodhicitta—the ultimate Manjushri Youth, is the mother from which all Buddhas of the three times arise—Prajnaparamita, because there is no other way to attain Buddhahood other than this, so it is the single path of all Buddhas. The cause of the Buddha—the path of the ten perfections of ethical conduct, etc., is the basis for accumulating the ocean of merit, because without being grasped by Bodhicitta, one cannot attain Buddhahood, so it is the basis of those accumulations. The second point is: the nature or essence of Bodhicitta, which purifies all elaborations, practicing without error.
་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཡོ༷ན་ཏན༷་གྱི་ཁྱ༷ད་པ༷ར་ནི༷། ཆོས་དབྱིངས་རྟོགས་ནུས་པའི་བློ༷་ལྡན༷་དེས་ནམ༷་ཞི༷ག་དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་སེ༷མས་ཀྱི༷་ད༷མ་པ༷་དེ༷་ནི༷་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚུལ་དུ་མངོ༷ན་དུ༷་གྱུར༷་པ༷་ན༷། དེ༷་ལ༷་ནི་ཆོས་ལོངས་སྤྲུལ་པ་སྟེ་སྐུ༷་གསུ༷མ་གྱི་ནང་ན་ཡེ་ཤེས་དང་ཕྲིན་ལས་གཟུགས་སྐུ་གཉིས་པོའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སོགས་མཆོ༷ག་ཏུ་གྱུར༷་པ༷་ཆོས༷་ཀྱི༷་སྐུ༷་ཞེ༷ས་རྒྱལ༷་བ༷ས་གསུང༷ས་སོ། །ཡུལ་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ནང་ན་ཤེ༷ས་བྱེ༷ད་ད༷མ་པ༷ར་གཅིག་པུ་གྱུར༷་པ་སྟེ་དེའི་ཡུལ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ༷ས་ན་ཡུལ་ཅན་དེའང་ཤེ༷ས་ར༷བ་སྤྱན༷་ཞེ༷ས་ཀྱང༷་ནི༷་དེ༷་ལ༷་བྱ༷་སྟེ་ཤ་ཡི་སྤྱན་སོགས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པའོ། །མི་ཕྱེད་ཅིང་གཞན་གཅོད་པས་རྡོ༷་རྗེ༷་དང་ཀུན་གྱི་བླ་ན་ཡོད་པས་རྩེ་མོ༷་མཆོ༷ག་ཉི༷ད་ཀྱང་ཡིན་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀུན་གྱི་གཞི་རྟེན་རྣམ་པར་མི༷་རྟོག༷་པའི་ཡེ༷་ཤེ༷ས་དེ༷་ཡ༷ང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ༷་ཉི༷ད་དོ༷།། གསུམ་པ་ནི། ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་བསྡུས་པ་ཇི༷་སྙེད༷་ན་འཕ༷གས་པ༷འི་སྟེ་ཉན་རང་བྱང་སེམས་སངས་རྒྱས་བཞིའི་འཁོར་བ་སོགས་ལས་རྣམ༷་པར་གྲོལ༷་བའི་འབྲས་བུའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས༷་སུ༷་བསྟན་ཅིང་བསྙད༷་པ༷་དེ༷་ད༷ག་ཐ༷མས་ཅ༷ད་ཀྱང༷་། བྱང༷་ཆུབ༷་སེ༷མས་ཉི༷ད་མཐར་ཕྱིན་པར་རྟོགས་ཤིང་རྫོ༷གས་པ་ལ༷ས་འབྱུང་ཞིང་འབྲིང་དང་ཆུང་ངུ་རྟོགས་ནའང་སོ་སོའི་རྣམ་ 13-3-3b གྲོལ་དེ༷་ཡི༷་ཡོ༷ན་ཏན༷་དེ༷་ད༷ག་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ༷་ལ༷ས་འབྱུང༷་བར་ཟད་དོ། །དེས་ན་རྣམ་གྲོལ་གྱི་འབྲས་བུའི་གཞི་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ཆེ་བ་བསྟན་པ་ནི། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀུན་གྱི་ནང་ན་འབྲས་བུའི་ཡོན་ཏན་ཆེ་བའི་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ནི་འཕ༷གས་པ༷འི་རི༷གས་ཆེ༷ན་པོ་ཅན་གཏན་དུ་འཆི༷་བ་མེ༷ད་པ་དེ་ཡི་གོ་འཕང་བྱང༷་ཆུབ༷་ཆེན་པོ་ལ་དམིགས་ནས་དེ་སྒྲུབ་པ་ལ་སེ༷མས་དཔ༷འ་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ༷་ད༷ག་ཐ༷མས་ཅ༷ད་ཀྱང༷་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ༷་མེ༷ད་ན་མི༷་འབྱུང༷་བ་དེ༷་ཕྱིར༷་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ༷་ནི༷་རྣམ༷་པར་གྲོ༷ལ་བ་མཆོ༷ག་གི༷་ལ༷མ་གོང་ན་མེད་པ་ཉི༷ད་དོ༷། ། 所悟為何 སྤྱི་དོན་གསུམ་པ་ཅི་ཞིག་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་རིག་པའི་སྒྱུ་ཐབས་ཀྱིས་ཀུན་ཉོན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་ལ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་བཅོས་པའི་རྡོ་རྗེ་ལ་སེམས་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་གྲོལ་གྱི་འབྲས་བུ་ཕུན་ཚོགས་རྣམས་སུ་སྣང་བ་དེ༷ས་ན༷་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་དོན་ཆེ་ཞིང་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས་པས་ན་དུས་དང་གནས་སྐབས༷་ཀུན་ཏུ་ཡང་གང་ཅིས་ཀྱང་མི་ཤིགས་ལ་སྒྲིབ་པའི་དྲ་བ་གཅོད་པས་རྡོ༷་རྗེ༷་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་མ་ནོར་བ་ལ་དམིགས་པའི་སེ༷མས་དཔ༷འ་འམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ནི་ཅི༷་འདྲ
【現代漢語翻譯】 那麼，顯現出來的功德差別是什麼呢？當具有通達法界智慧的人，在任何時候，將勝義菩提心顯現為無二之狀態時，對於他來說，法、報、化三身之中，作為智慧和事業，以及色身二者的所依，最為殊勝的即是被稱為法身，這是佛所說的。在通達一切所知境之中，唯一殊勝的知者，由於其所知境是一切所知中最殊勝的，所以能知者也被稱為般若眼，它超越了肉眼等，是無上的。由於不可摧毀且能斷除他法，所以是金剛，由於凌駕於一切之上，所以是頂端，是最殊勝的。作為一切智慧的基礎和所依，不分別的智慧，也就是菩提心本身。 第三，無論在任何時間、任何方向，所有聲聞、緣覺、菩薩、佛陀四眾眷屬等，從一切解脫之果的功德之法，無論被如何宣說和讚歎，所有這些，都是從圓滿證悟菩提心而生。即使是證悟中等或較小的菩提心，各自的解脫功德，也都是從菩提心中產生的。因此，菩提心是解脫之果的基礎。 第二，闡述其偉大之處：在聲聞等一切種姓之中，具有最大果位功德的大乘種姓，是具有殊勝種姓，永不退轉者。所有以證得偉大菩提為目標，併爲此精進的菩薩們，如果沒有菩提心，就不會產生。因此，菩提心是無上殊勝的解脫道。 總義第三，應證悟什麼？以心之自性，因無明的幻術，顯現一切雜染之法，而當心專注于未被改變的金剛自性時，便會顯現圓滿的解脫之果。因此，菩提心意義重大，超離思議，無論何時何地，都堅不可摧，能斬斷煩惱之網。那麼，專注于不謬之金剛心性的菩薩或菩提心，又是怎樣的呢？
【English Translation】 So, what are the specific qualities of the manifested virtues? When a person with the wisdom to realize Dharmadhatu (ཆོས་དབྱིངས་, dharmadhātu, 法界) manifests the ultimate Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་སེམས་, bodhicitta, 菩提心) in a non-dual manner, at any time, for that person, among the three Kayas (སྐུ་གསུམ་, trikāya, 三身) – Dharma, Sambhoga, and Nirmana – the most supreme, serving as the basis for both wisdom and activity, as well as the Rupakaya (གཟུགས་སྐུ་, rūpakāya, 色身), is what the Buddha called the Dharmakaya (ཆོས་ཀྱི་སྐུ་, dharmakāya, 法身). Among all knowable objects, the one who knows is uniquely supreme. Because its object is the most supreme of all knowable objects, the knower is also called Prajna Eye (ཤེས་རབ་སྤྱན་, prajñācakṣus, 般若眼), which surpasses the physical eye and is unsurpassed. Because it is indestructible and can cut off other dharmas, it is Vajra (རྡོ་རྗེ་, vajra, 金剛); because it is above all, it is the pinnacle, the most supreme. The non-conceptual wisdom that is the basis and foundation of all wisdom is also Bodhicitta itself. Third, in whatever direction and time, all the virtues of the results of liberation from the assemblies of Shravakas (ཉན་ཐོས་, śrāvaka, 聲聞), Pratyekabuddhas (རང་རྒྱལ་, pratyekabuddha, 緣覺), Bodhisattvas (བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་, bodhisattva, 菩薩), and Buddhas, etc., are taught and praised. All of these arise from the perfect realization and completion of Bodhicitta. Even if one realizes a medium or small Bodhicitta, the virtues of their respective liberations arise from Bodhicitta. Therefore, Bodhicitta is the basis of the fruit of liberation. Second, explaining its greatness: Among all lineages of Shravakas, etc., the Mahayana (ཐེག་ཆེན་, mahāyāna, 大乘) lineage, which has the greatest merit of fruition, is the lineage of the supreme, the one who never turns back. All those Bodhisattvas who aim for and strive to achieve great Bodhi (བྱང་ཆུབ་, bodhi, 菩提) will not arise without Bodhicitta. Therefore, Bodhicitta is the unsurpassed path to supreme liberation. General Meaning Third: What should be realized? With the nature of mind, through the illusion of ignorance, all defiled dharmas appear. When the mind focuses on the unaltered Vajra nature, the perfect fruits of liberation appear. Therefore, Bodhicitta is of great significance, beyond thought and expression, indestructible at all times and places, and cuts through the net of obscurations. So, what is the nature of a Bodhisattva or Bodhicitta who focuses on the unerring Vajra nature of mind?
ར༷་བསྒོམ༷་པ༷ར་བྱ༷་བ༷ར་འགྱུར༷་ཞེས་དྲི་ན། བློ་རྩིང་བས་མི་རྟོགས་པས་ཟབ་ཕྱིར་ཕྲ༷་ཞིང༷་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཤེས༷་པར་དཀ༷འ་བ་རང་དྲང་པོའི་ལམ་དུ་ཞུགས་ཤིང་གཞན་དེ་ལ་འཛུད་པས་དྲ༷ང་སྲོང༷་ཆེ༷ན་པོ༷འི་སྟེ་སངས་རྒྱས་པའི་ལ༷མ་འདི༷་ནི་ཡུལ་ཐ་དད་པར་མི༷་རྟོག༷་པའི་ཡུལ་དུ་འདིའོ་ཞེས་འཛིན་པ་དང་རྟོག༷་པའི་ཡུལ་དུ་འདིའོ་ཞེས་འཛིན་པ་གཉིས་ཀའི་ཡུལ་ལ༷ས་འད༷ས་པས་ན། ཡུལ་དུ་གཞལ་བའི་བློ་གང་གིས་ཀྱང་དམིགས་རྣམ་ 13-3-4a གྱི་ཚུལ་དུ་བརྟག༷་པ༷ར་ད༷ཀའ་ཞིང༷་གཞན་ལ་འདི་ཞེས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྟན༷་པ༷ར་དཀ༷འ་ལ༷་དོན་སྤྲོས་པ་མེད་ཅིང་ཚིག་གིས་མི་མཚོན་པས་བརྗོ༷ད་པ༷འི་ཐ༷་སྙད༷་རྣམ༷ས་ད༷ང་བྲ༷ལ་བས་ན། ཚི༷ག་གི༷ས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི༷་ལེ༷གས་ཤིང་ཐེག་ཆེན་ལས་གཞ༷ན་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ད༷ང་བྱིས༷་པ༷་སོ་སྐྱེ་ཀུན༷་གྱི༷་སྤྱོ༷ད་ཡུ༷ལ་མ༷་ཡི༷ན་མོད་དེ་ལྟ་ན་ཡ༷ང་རྟོགས་ཐབས་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། 何法得悟 སྤྱི་དོན་བཞི་བ་གང་གིས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ནི། འོ་ན་གང་གིས་རྟོགས་ཤེ་ན་སྟོན༷་པ༷འི་གསུང་དྲང་དོན་མ་ཡིན་པ་དོན་དམ་ངེ༷ས་པ༷འི་དོན་གྱི་ལུ༷ང་ད༷ང་བླ༷་མ༷་མཁས་པ་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་མ་ནོར་བར་རྟོགས་པའི་ཉམས་ཀྱི་མ༷ན་ང༷ག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་གཏན་ལ་འབེབ་ཅིང་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་སམ་དོན༷་མ་ནོར་བས་སྐབས་འདི༷ར་སྟེ་འདིའི་དོན་ཡིན་པར་ཤེས་པའམ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་འཁྲུལ་ཤེས་ཚད་མ་མིན་ཏེ་འདིར་མངོ༷ན་སུམ༷་དང་ལ༷་སོ༷གས་པ་སྟེ་རྗེས་དཔག་གི་རྒྱུའ༷མ་གཏན་ཚིག་དེ་ཡི༷ས་ཀུན་བྱང་གི་དངོ༷ས་པོ༷་རྣམས་ལ་འཇི༷ག་ཅི༷ང་ཡོད་མེད་ཇི་ལྟ་བུར་གྲུ༷བ་པ༷འི་མཐ༷འ་རྣམ་པར་དཔྱོ༷ད་པ་ན། དཔྱོད་པ་དེ༷་ཉི༷ད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་རྟོག༷་པ༷འི་རྒྱུན༷་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང༷ས་ཏེ་ནོར་བའི་བློས་ལོག་པར་མཐོང་བའི་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཚ༷ད་མ༷ར་བཞ༷ག་ན༷ས་ལོག་པའི་བློ༷་ཡི༷ས་འཇི༷ག་ཅིང་དཔྱོད་པར་བྱེ༷ད་དེ༷། དཔེར་ན་ཐག་པ་སྦྲུལ་དུ་མཐོང་བ་ལ་བདག་གིས་མངོན་སུམ་མཐོང་བས་ཅིའི་ཕྱིར་སྦྲུལ་མེད་ཅེས་རང་གི་འཁྲུལ་པས་ཚད་མར་བཟུང་བ་ཚད་མར་མི་རུང་བ་ལྟ་བུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ན། དེ་ལ་རྟོག༷་པའི་སེམས་དོན་དམ་པའི་དོན་དུ་བརྟགས་ན་མཐ༷འ་འམ་འདི་ཞེས་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་རྟོག་པ་དེས་དཔྱོ༷ད་པའི་ 13-3-4b མཐ༷འ་ཡང་མེ༷ད་དེ༷་དེ་ལྟར་ན་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ཞེས་དཔྱད་བཟོད་ཀྱི་སྙིང༷་པོ༷་ཅན་ཅི་ཡང་མེ༷ད་ན༷་ཡུལ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད༷་མ༷་ནི་གང༷་ཡིན་ཏེ་ཡང་དག་པར་གྲུབ་མི་སྲིད་དོ། །ཡང་དག་དཔྱོད་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་ཚད་མར་མི་རུང་བ་དེ༷་ཕྱིར༷་འཇི༷ག་རྟེན༷་པས་བརྟ༷གས་པ༷འི་ཐ༷་སྙད༷་ལ་ཚད་མར་འཇོག་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་རྣལ༷་འབྱོར༷་དུ་བྱེད་པའི་ལ༷མ་གྱི་སྐབས་འདི༷ར་འཇིག་རྟེན
【現代漢語翻譯】 如果有人問，如何才能證悟？因為心識粗糙者無法理解，所以它既深奧又精微，難以通過世俗的途徑來認識。它進入正直的道路，並將他人引入其中，因此，這條偉大的正直者之路，即成佛之道，超越了認為『這是在不同的地方無法理解的』，以及認為『這是可以理解的地方』這兩種觀念。因為它超越了這兩種觀念的領域，所以任何以領域來衡量的智慧都難以將其作為目標來觀察，也難以像它本來的樣子向他人展示。它的本質是無所造作，無法用語言來表達，因此，它遠離了所有言說的概念。由於無法用語言來完美地表達，它超越了大乘，也超越了聲聞等以及所有凡夫俗子的行為領域，即使如此，也並非無法證悟。 以何法得悟 第四個共同主題是：以何法證悟？那麼，通過什麼來證悟呢？通過佛陀所說的非直接意義，而是具有究竟決定意義的經文，以及上師和智者們無誤證悟的經驗教導，這些都是確立菩提心並證悟的方法或意義，不會有錯謬，應當理解或觀察這是否是此處的意義。對於這一點，錯誤的認識不是 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知)，因為在這裡，現量等，即推理的原因或論證，會摧毀一切圓滿菩提的事物，並且無論存在與否，對結果進行分析。這種分析會跟隨顛倒認知的習氣，並以錯誤的認知將錯誤的所知境視為 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知)，然後以錯誤的認知進行摧毀和分析。例如，將繩子誤認為蛇，並堅持說『我親眼所見，為何沒有蛇？』，像這樣以自己的錯覺作為 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知) 是不合理的。為什麼呢？因為如果對證悟之心進行究竟意義上的分析，那麼根本無法確定任何結果或『這個』。因此，這種認知也沒有分析的結果。如果這樣，就沒有可以確立的 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知)，也沒有可以分析的本質，那麼，什麼是確立所知境的 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知) 呢？因此，不可能真實地確立。由於世俗的分析不符合 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知)，因此，雖然世俗之人會以世俗的概念來確立 प्रमाण (pramāṇa, 量，有效認知)，但在瑜伽士修道的過程中，世俗的...
【English Translation】 If asked, how does one attain realization? Because those with coarse minds cannot comprehend it, it is both profound and subtle, difficult to understand through worldly means. It enters the straight path and leads others into it, therefore, this great path of the upright, the path to Buddhahood, transcends the notions of 'this is in a different place, incomprehensible' and 'this is a place where it can be understood.' Because it transcends the realm of both these notions, it is difficult for any wisdom that measures by realm to observe it as an object, and it is difficult to show it to others as it is. Its essence is unelaborated, it cannot be expressed in words, therefore, it is free from all concepts of speech. Since it cannot be perfectly expressed in words, it transcends the Mahayana, and also transcends the field of activity of the Shravakas and all ordinary beings, but even so, it is not impossible to realize. By what means is realization attained? The fourth common topic is: By what means is realization attained? So, through what does one realize? Through the scriptures spoken by the Buddha that are not of direct meaning, but of ultimate definitive meaning, and the experiential instructions of the masters and wise ones who have realized without error, these are the means or meaning of establishing Bodhicitta and realizing, without error, one should understand or observe whether this is the meaning here. Regarding this, mistaken cognition is not प्रमाण (pramāṇa, valid cognition), because here, direct perception etc., that is, the cause or argument of inference, destroys all things of perfect Bodhi, and analyzes the results, whether they exist or not. This analysis follows the habits of inverted cognition, and with mistaken cognition, the mistaken object of knowledge is regarded as प्रमाण (pramāṇa, valid cognition), and then with mistaken cognition, it destroys and analyzes. For example, mistaking a rope for a snake, and insisting 'I saw it with my own eyes, why is there no snake?', like this, taking one's own illusion as प्रमाण (pramāṇa, valid cognition) is unreasonable. Why? Because if the mind of realization is analyzed in the ultimate sense, then no result or 'this' can be determined at all. Therefore, this cognition also has no result of analysis. If so, there is no प्रमाण (pramāṇa, valid cognition) to be established, and no essence to be analyzed, then what is the प्रमाण (pramāṇa, valid cognition) that establishes the object of knowledge? Therefore, it is impossible to truly establish. Since worldly analysis does not conform to प्रमाण (pramāṇa, valid cognition), therefore, although worldly people will establish प्रमाण (pramāṇa, valid cognition) with worldly concepts, in the course of the yogi's practice, the worldly...
་འཁྲུལ་པའི་ཐ་སྙད་ཚད་མར་བཟུང་མི༷་དགོ༷ས་སོ༷། ། 何證通達 སྤྱི་དོན་ལྔ་པ་གང་ལ་བརྟགས་ཏེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་གཉིས། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟགས་པའོ། །དང་པོ་ལ། འཁྲུལ་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཚུལ་དང་། འཁྲུལ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ་ནི། བརྟག་བྱ་ཀུན་ཉོན་གྱི་དངོ༷ས་པོ༷་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པའི་མཐའ་བརྟག་པ་ཡི༷་རྒྱུ༷་ནི༷་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ལོ༷་རྒྱུས༷་ཇི་ལྟ་བ་མ་ནོར་བར་བརྟག་པ་དག༷་ལ༷ས་བླ་མེད་ཀྱི་ལ༷མ་ཚོལ་བའི་སྐབས་འདི༷ར་མ་ནོར་བ་ལ་བརྟག༷་པ༷ར་བྱ༷་སྟེ། སྐྱེ་བོ༷་ཀུན༷་གྱི༷་སེ༷མས་ལ༷་ཡུལ་དུ་མངོ༷ན་པར་སྣང༷་ཞིང་རིག་པ་ཕྱི༷་ཡུལ་དྲུག་དང་ནང༷་གི་དབང་པོ་དྲུག་ཡོད་པར་གྲག༷ས་པའི༷་ཆོ༷ས་འདི༷་ནི༷། ལེགས་པར་བརྟགས་ན་འཇུག་ཤེས་འཛི༷ན་པ༷་དྲུག༷་གི༷ས་ཇི༷་ལྟར༷་མཐོ༷ང་ཞི༷ང་ཐོས་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཡུལ་དུ་ཡོད་པར་བརྟག༷་པ༷་དེ་ནི་ཅི་ལྟར་སྣང་ཞིང་བཏགས་པ་དེ༷་ལྟར༷་ཡོད་པ་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ་འཁྲུལ༷་བའི་ཕྱིར་རོ། །ར༷ང་གི༷་མ་རིག་པའི་རྟོག༷་པ༷ས་མྱོང༷ས་ཤི༷ང་བཟུང༷་བ༷་དེ་དེ༷་བཞི༷ན་དུ་དངོས་པོའི་གནས་ལའང་བདེ༷ན་པ༷ར་གྱུར༷་ན༷་ནི༷། སོ་སྐྱེ་དེ༷་ད༷ག་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མཐོང་བས་བདེན་པ་མཐོང་བར་བྱེ་བྲག་མེད་པས་དངོ༷ས་པོ༷་མེ༷ད་པར་རྟོག༷་པའི་དགྲ༷་བཅོ༷མ་རྣམས་དང་འདྲ༷་བ༷ར་འཁོར་བ་ལས་རྣམ་ 13-3-5a པར་གྲོ༷ལ་བ༷ར་འགྱུར༷་བ༷འི་རི༷གས་ཏེ་འགྱུར་རིགས་ན་ཡང་། སོ་སྐྱེ་དེ༷་ད༷ག་ན་འཆི་སོགས་དུས༷་ཀྱི་དགྲས༷་འཇོ༷མས་པ་ད༷ང་སྡུག༷་བསྔ༷ལ་གསུམ་དང་བརྒྱད་ཀྱིས་ཉེན༷་པ་ལ༷ས་དེ༷ས་འཁྲུལ༷་བ་ཡིན་པར་གསལ་བའམ་མངོ༷ན་པ༷ར་འགྱུར༷་རོ། །གཞ༷ན་དུ༷་འཁྲུལ་བ་མིན་པར་མིག་སོགས་སྐྱེ༷་མཆེ༷ད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ༷་ནས༷་རི༷ག་པ༷་དེ༷་ད༷ག་ཚད༷་མ༷ར་གྱུར༷་པ་ཡིན་ན༷་ནི༷། སེམས་ཅན་གྱི་མཐོང་བ་དེ༷་ད༷ག་ཚ༷ད་མ༷ར་གྱུར༷་པ༷ས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཕགས་ལམ་རང་ཆས་སུ་ཡོད་པས་ན་འཕ༷གས་པ༷འི་ལ༷མ་དེ༷་གསར་དུ་སུ་ལ༷འ༷ང་དགོ༷ས་པ་མི༷་འགྱུར༷་ན་ཡང་། སེམས་ཅན་གྱིས་མཐོང་བའི་ལ༷མ་དེ༷་རྣམ༷་པར་གྲོལ༷་བའི་ལ༷མ་དུ༷་བསྟན༷་ཅིང༷་དབང་པོ་བེམ་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་དབ༷ང་པོ༷འི་ཤེ༷ས་པ༷ས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་མི༷་ཐ༷ར་ཏེ༷། དེ་ཅིས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དེས་ནི་སྡུག༷་བསྔ༷ལ་འག༷འ་ཡ༷ང་མི༷་འཇི༷ལ་བར་མ་ཟད་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ༷་རི༷ག་གི་ཤེས༷་པ་དེ༷་ནི་ཉོ༷ན་མོ༷ངས་འབྱུང༷་བ༷འི་གན༷ས་ཡིན་ནོ། །དེ༷་ཕྱིར༷་སོ་སོའི་སྐྱེ༷་བོ༷ས་མཐོ༷ང་བ༷་དེ༷་ད༷ག་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པས་འཁྲུལ༷་བ༷ར་མངོ༷ན་ཞི༷ང་ལུང་ལས་ཀྱང་རྒྱལ༷་བ༷ས་འཁྲུལ་བར་གསུང༷ས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་ས་བཅད་རྙིང་པར་རྣམ་གྲངས་དགུར་གསུངས་ཀྱང་འདིར་འཆད་བདེ་བའི་དབང་དུ་
【現代漢語翻譯】 不應將錯誤的術語視為標準。 如何證明通達？ 第五個總義，依賴什麼來理解，分為兩種：依賴於遍一切煩惱和清凈的事物。第一種，分為兩種：錯誤的自性如何，以及錯誤如何顯現。第一種是：如何考察所考察的遍一切煩惱的事物的究竟，考察的原因是如實考察諸法的來龍去脈，在此尋求無上道之際，要如實考察。因為眾生的心中，境顯現，並且據說有向外境的六識和向內的六根。如果善加考察，六識如何通過見聞等門徑而存在於境中，考察那如何顯現和假立的，並非如其所是，因為是錯誤的。如果自己的無明覺受和執取的那樣，也成為事物實相的真實，那麼凡夫俗子就能見到事物自性，與見到真諦沒有差別，如同斷除對事物不存在的執著的阿羅漢一樣，從輪迴中解脫。雖然可以這樣轉變，但是凡夫俗子被生老病死等時節的怨敵所摧毀，被三苦八苦所逼迫，因此顯現或明顯是錯誤的。否則，如果不是錯誤，而是眼等十二處成為標準的根識，那麼眾生的見解就成為標準，因為眾生自具聖道，所以不需要為任何人新設聖道。但是，眾生所見的道被指為解脫之道，依靠物質性的根而生起的根識無法從輪迴的痛苦中解脫。為什麼呢？因為眾生所見的各種相的識，不但不能平息痛苦，而且那樣的分別識是產生煩惱的根源。因此，凡夫俗子所見到的，通過事物力量的道理而顯現為錯誤，並且經典也勝過它，所以說是錯誤的。第二，舊的章節中說了九種分類，但在這裡爲了便於講解
【English Translation】 The erroneous terms should not be taken as standard. How to prove thorough understanding? The fifth general meaning, what to rely on to understand, is divided into two: relying on all afflictions and pure objects. The first is divided into two: how the nature of error is, and how the error appears. The first is: how to examine the ultimate of the objects of all afflictions to be examined, the reason for the examination is to examine the origins of all dharmas as they are, and in this search for the supreme path, it is necessary to examine them as they are. Because in the minds of sentient beings, the object appears, and it is said that there are six consciousnesses towards the external object and six roots towards the internal. If examined well, how the six consciousnesses exist in the object through the gates of seeing and hearing, etc., examining what appears and is postulated, is not as it is, because it is an error. If one's own ignorant feeling and grasping become the truth of the reality of things, then ordinary people can see the nature of things, and there is no difference from seeing the truth, just like an Arhat who has cut off the attachment to the non-existence of things, and is liberated from samsara. Although it can be transformed in this way, ordinary people are destroyed by the enemies of time such as birth, old age, sickness and death, and are forced by the three sufferings and eight sufferings, so it is clear or obvious that it is an error. Otherwise, if it is not an error, but the twelve places such as the eye become the standard root consciousness, then the views of sentient beings become the standard, because sentient beings have the holy path in themselves, so there is no need to newly establish the holy path for anyone. However, the path seen by sentient beings is pointed out as the path of liberation, and the root consciousness that arises relying on the material root cannot be liberated from the suffering of samsara. Why? Because the consciousness of various aspects seen by sentient beings not only cannot pacify suffering, but also that kind of discriminating consciousness is the source of arising afflictions. Therefore, what is seen by ordinary people is manifested as an error through the reason of the power of things, and the scriptures also surpass it, so it is said to be an error. Secondly, the old chapter said nine classifications, but here for the convenience of explanation
བྱས་ཏེ་གཉིས། ཐ་སྙད་དུ་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་བསྟན་པ་དང་། དོན་དམ་པ་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། གང་ལས་སྣང་བའི་གཞི་ངོས་བཟུང་བ། དེ་ལས་གཞན་དུ་འདོད་པ་གོལ་བར་བསྟན་པ། དེའི་རང་བཞིན་ཇི་བཞིན་པ་ཇི་ལྟ་བ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། འཁྲུལ་པར་མངོན་པ་དེ༷ས་ན༷་འཁྲུལ་ 13-3-5b བའི་སྣང་བ་འདི༷་ད༷ག་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཁྲུལ༷་བ༷འི་དབ༷ང་གི༷ས་ཇི༷་ལྟར༷་སྣང༷་བ༷ར་འགྱུར༷་ཞེ༷་ན༷། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན༷་ཏུ༷་རྟོག༷་པ་ཅ༷ན་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཡང༷་དག༷་མ༷་ཡི༷ན་པ་གཟུང་འཛིན་དུ་རྟོག་པའི་ཀུན༷་ཏུ༷་རྟོགས༷་པ༷ས་ཐོག་མེད་ནས་ཀྱང་རྩོལ༷་བ་མེ༷ད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ཉམ༷ས་ཏེ་འཁྲུལ་བའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་དོན་མ་མཐོང་བས་བློ༷་གྲོ༷ས་ཕྱིན༷་ཅི༷་ལོ༷ག་ཏུ༷་གྱུར༷་ཅི༷ང་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་ལས་གོལ་བའི་མ༷་རི༷ག་པའི་རྐྱེན༷་གྱི༷་དབ༷ང་དུ་སོང༷་བ༷ས་བདེན་པ་མཐོང་བའི་སྟོབས་དང་མི་ལྡན་པས། སེ༷མས་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་ད༷ང་སེ༷མས་ལ༷ས་བྱུང༷་བ༷་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཅིག་དེ༷་ཉི༷ད་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ལུས༷་གསུམ༷་གྱི་དོ༷ན་གཟུགས་བདག་ཤེས་གསུམ་དུ༷་སྣང༷་བ༷་ཡི༷ན་ནོ། །དགེ་སྡིག་གི་ལས་ཀྱི་འདུ༷་བྱེ༷ད་སྣ༷་ཚོ༷གས་ད༷ག་གི༷ས་བ༷ག་ཆ༷གས་བས༷གས་ལ༷ས་ག༷ང་གོ༷མས་པའི་དབང་གིས་སྔ་མའི་བག་ཆགས་མཐུ༷་བརྟས༷་ཏེ་འབྲས་བུ་འབྱིན་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པའི་ཚེ། རང་གི་སེ༷མས་ཉི༷ད་ཕྱི་ཡུལ༷་ད༷ང་ནང་གི་ལུས༷་འདྲར༷་སྣང༷་བ༷་ནི་དཔེར་ན་མི་སྡུག་པ་གོམས་པས་ས་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་རུས་པ༷ས་གང༷་བར༷་སྣང་བ་བཞི༷ན་དུ༷་རང་སེམས་དེར་སྣང༷་བ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་གཞི་བག༷་ཆག༷ས་སྣ་ཚོགས་བས༷གས་པ་དང་བཅས་པ༷འི་རྒྱུན༷་ལ༷་ངའོ་སྙམ་པའི་དམི༷གས་པ་སྐྱེས༷་པ་ཡིན་གྱི་ངའོ་སྙམ་པའི་ཡི༷ད་ཙམ་ལ༷ས་ནན་ལྟར་བརྟག༷ས་པ༷འི་ཡུལ་བད༷ག་ནི༷་མེ༷ད་དེ་ཐག་པར་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་ན་སྦྲུལ་འཛིན་ཙམ་ལས་སྦྲུལ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །སེམས་ཀྱིས་འ༷དུ་བྱེ༷ད་ཀྱི་ཆོས་རགས་པར་སྣང་བའི་མཐུ༷་ཡི༷ས་ཀུན་གཞི་ཕྲ་བ་དེ་རྟོགས་དཀའ་བ་བསྒྲི༷བས་ཤིང༷་ཕྲ༷་བ༷་མ༷་མཐོ༷ང་བ་ཀུན་གཞི་དེ༷་ལ༷ས་རྣམ༷་པར་རི༷ག་ 13-3-6a པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ༷་བ་ལ་རྣམ་པར་རིག་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། ཅིའི་ཕྱིར་སྣང་ན་ཐག་པའི་རང་བཞིན་མ་མཐོང་བ་ལས་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་ལྟར་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་པ་འཛིན་ཞིང་རྒྱུན༷་དང་བཅས༷་པ༷འི༷་བདག་ཉིད་ཀུན་གཞི་སེ༷མས་ཀྱི༷་མཐུ༷་ཡིས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བར་ནི༷་མ༷་རྟོག༷ས་པར་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རང་གི་ངོ་བོས་ཡོད་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྟོག༷་པའི་རྗེ༷ས་སུ་འབྲང༷་ན༷ས། ལོག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེ༷་ལ༷ས་འཁོར་བར་ཟག་པ་དང་བཅ༷ས་པའི་རང༷་བཞི༷ན་ཏེ་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱ
【現代漢語翻譯】 總而言之，有兩種方式：一是展示在名言俗語中如何顯現，二是展示在勝義諦中自性是不成立的。第一種方式有三點：確定顯現的基礎是什麼，指出認為它與基礎不同的錯誤，以及確定它的真實本性是什麼。第一點是：當顯現為錯覺時，如何讓眾生因錯覺的力量而顯現呢？眾生的心，其自性是普遍覺知的，而且不是真實的，而是以能取所取的方式覺知的普遍覺知，從無始以來，不費力氣地自然而然地迷失併產生錯覺。正如沒有見到真實的意義，智慧顛倒，被無明的因緣所控制，沒有見到真理的力量。心、八識聚和五十一心所，以及下面將要講到的三身，都顯現為色、自我和識三種。善惡業的各種行為積累了習氣，由於習慣的力量，先前的習氣增強，具有產生結果的力量。當自己的心顯現為外境和內在的身體時，就像習慣了醜陋，看到所有的地方都充滿了骨頭一樣，自己的心也這樣顯現。與積累了各種習氣的阿賴耶識相續，產生了『我』的執著，但除了『我』的念頭之外，並沒有像執著那樣去觀察的『我』，就像在繩子上產生蛇的錯覺時，只有蛇的執著，而沒有蛇一樣。由於心能使粗大的法顯現的力量，阿賴耶識的微細難以覺察，被遮蔽，因為沒有見到微細，所以認為一切的顯現都是從阿賴耶識產生的，就像把海市蜃樓當成水一樣。第二點是：為什麼會顯現呢？就像沒有見到繩子的自性而錯以為是蛇一樣，由於執持各種習氣並具有相續的自性，阿賴耶識心的力量，顯現為各種各樣的形象，但沒有認識到，反而認為一切的顯現都是以自己的體性存在的，追隨顛倒的執著，追隨錯誤的執著，從而成為輪迴的因，具有輪迴的自性。 總之分為二：一、于名言中如何顯現；二、于勝義中顯示自性不成。初者有三：一、確認由何而顯現之基礎；二、顯示認為與彼不同為謬誤；三、決定其如實之自性。初者：若顯現為錯亂，則云何令諸有情由錯亂力而顯現耶？有情之心，其自性即是普能覺知者，且亦非為真實，乃以能取所取而覺知之普能覺知，從無始以來，亦不勤作而自性迷亂也。如是，以未見真實義故，令慧顛倒，為無明之緣所控制，不具見真之力量。心、八識聚及五十一心所，彼等即是下文所出之三身，顯現為色、我、識三者。善惡業之諸多行為，積聚習氣，由串習力，令先前之習氣增盛，具足生果之威力時，自心即顯現為外境及內身，譬如串習不凈，見一切處皆充滿骨骸一般，自心亦如是顯現。與積聚種種習氣之阿賴耶識相續，生起『我』之執著，然除『我』之念頭外，實無如執著般觀察之『我』，如於繩上錯認為蛇時，唯有蛇之執著，而無蛇也。由心能令粗大法顯現之威力，令阿賴耶識之微細難以覺察，而受遮蔽，以未見微細故，遂謂一切顯現皆由阿賴耶識所生，如於陽焰謂為水也。二者：何以顯現耶？如未見繩之自性而錯認為蛇一般，以執持種種習氣且具有相續之自性，阿賴耶識心之威力，顯現為種種形象，然未覺悟，反謂一切顯現皆以自性而存在，遂隨逐顛倒之執著，隨逐錯謬之執著，從而成為輪迴之因，具有輪迴之自性。
【English Translation】 In short, there are two ways: one is to show how it appears in conventional terms, and the other is to show that in ultimate truth, self-nature is not established. The first way has three points: identifying the basis from which it appears, pointing out the error of thinking it is different from the basis, and determining its true nature as it is. The first point is: when it appears as an illusion, how do sentient beings appear due to the power of illusion? The minds of sentient beings, whose nature is universally aware, and which is not real but a universally aware that perceives in terms of grasping and being grasped, have been naturally lost and deluded without effort from beginningless time. Just as not seeing the true meaning, wisdom is reversed, controlled by the causes of ignorance, and does not have the power to see the truth. The mind, the eight aggregates of consciousness, and the fifty-one mental factors, as well as the three bodies that will be discussed below, all appear as the three: form, self, and consciousness. The various actions of good and evil karma accumulate habits, and due to the power of habit, the previous habits are strengthened and have the power to produce results. When one's own mind appears as external objects and the inner body, it is like being accustomed to ugliness and seeing all places filled with bones, one's own mind also appears in this way. With the continuum of the Alaya consciousness that has accumulated various habits, the attachment of 'I' arises, but apart from the thought of 'I', there is no 'I' that is observed like attachment, just as when a snake is mistaken for a rope, there is only the attachment of the snake, but no snake. Because the mind has the power to make coarse phenomena appear, the subtlety of the Alaya consciousness is difficult to perceive and is obscured, and because the subtlety is not seen, it is assumed that all appearances arise from the Alaya consciousness, just as mistaking a mirage for water. The second point is: why does it appear? Just as not seeing the nature of the rope and mistaking it for a snake, due to holding various habits and having the nature of continuity, the power of the Alaya consciousness mind appears in various forms, but it is not recognized, but instead it is thought that all appearances exist with their own essence, following the reversed attachment, following the wrong attachment, thereby becoming the cause of samsara, having the nature of samsara. In short, there are two aspects: first, how it appears in conventional terms; second, showing that self-nature is not established in ultimate terms. The first has three points: first, identifying the basis from which it appears; second, showing that considering it different is a mistake; third, determining its true nature as it is. First: if it appears as confusion, then how do sentient beings appear due to the power of confusion? The minds of sentient beings, whose nature is universally aware, and which is not real but a universally aware that perceives in terms of grasping and being grasped, have been naturally lost and deluded without effort from beginningless time. Thus, because the true meaning is not seen, wisdom is reversed, controlled by the causes of ignorance, and does not have the power to see the truth. The mind, the eight aggregates of consciousness, and the fifty-one mental factors, these are the three bodies mentioned below, appearing as form, self, and consciousness. The many actions of good and evil karma accumulate habits, and due to the power of habituation, the previous habits are strengthened, and when they have the power to produce results, one's own mind appears as external objects and the inner body, just as when one is accustomed to impurity, one sees all places filled with bones, one's own mind also appears in this way. With the continuum of the Alaya consciousness that has accumulated various habits, the attachment of 'I' arises, but apart from the thought of 'I', there is no 'I' that is observed like attachment, just as when a snake is mistaken for a rope, there is only the attachment of the snake, but no snake. Because the mind has the power to make coarse phenomena appear, the subtlety of the Alaya consciousness is difficult to perceive and is obscured, and because the subtlety is not seen, it is assumed that all appearances arise from the Alaya consciousness, just as mistaking a mirage for water. Second: why does it appear? Just as not seeing the nature of the rope and mistaking it for a snake, due to holding various habits and having the nature of continuity, the power of the Alaya consciousness mind appears in various forms, but it is not realized, but instead it is thought that all appearances exist with their own essence, thus following the reversed attachment, following the wrong attachment, thereby becoming the cause of samsara, having the nature of samsara.
ུར་པའི་རྟོག༷་པ༷ས་མེད་བཞིན་བརྟགས་པའི་བད༷ག་ད༷ང་ཕྱི་ནང་གི་ཆོ༷ས་རྣམ༷ས་གྲུབ་གྲུབ་ལྟར་རྒྱས༷་པ༷ར་འགྲུབ་པར་བྱེ༷ད་དེ། བག་ཆགས་དང་ལྡ༷ན་པ༷ར་འབྱུང༷་བ༷་ཤིན༷་ཏུ༷་ཕྲ༷་བ༷ར་རྒྱུ༷་བ༷་ཀུན་གཞི་སྐད་ཅིག་མའི་ཕྲེང་བ་དེ༷་ནི༷་མ༷་མཐོ༷ང་བ༷ས། བད༷ག་ཏུ༷་ལྟ༷་བ་ལ་སོག༷ས་པ་མུ༷་སྟེག༷ས་པའི་ལྟ༷་བ༷་སྣ༷་ཚོག༷ས་པ་སྐྱེ་ཞིང༷་ལམ་དང་དེ་ལས་ཐ༷ར་བ༷ར་ཡང་རྟོག༷་གོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ན། སེ༷མས་ཀུན་གཞི་འདི༷་ནི་དགེ་སྡིག་གི་ལ༷ས་རྣམ༷ས་ཀྱི་བག་ཆགས་མཐ༷འ་ཡ༷ས་པའི་གན༷ས་སུ་གྱུར༷་པས་ན་ཀུན་གཞི་ལ་བག༷་ཆག༷ས་གནས་པའང་མཐ༷འ་མེ༷ད་པས་བག་ཆགས་འདི་མི་གནས་ཞེས་ངེ༷ས་པ༷་བཟུང་དུ་མེ༷ད་ལ། རྒྱུར་གྱུར་པའི་བག༷་ཆག༷ས་དེ་དག་བརྟས༷་ཤིང༷་འབྲས་བུའི་ངོ་བོར་སད༷་པ༷ར་བྱེ༷ད་པ༷འི་རྐྱེན༷་ཡ༷ང་རྣམ༷་པ༷་སྣ༷་ཚོ༷གས་ཏེ༷་དགེ་བས་མཐོ་རིས་དང་ཉོན་མོངས་དང་མི་དགེ་བས་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བའི་བག་ཆགས་སད་པ་མང་ཞིང་། མིར་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན༷་འག༷ས་ཚེ་སྔ་མ་ལ་མིར་སྐྱེས་པའི་བག༷་ཆ༷གས་ཀུན་གཞི་ལ་བཞག་པ་འག༷འ་ཞི༷ག་སྨིན༷་ན༷ས་ད་ལྟ་མི༷་ཡི༷་རྒྱུ༷ད་ཀྱི༷་ལུས༷་བླང༷་ལ། རྐྱེན་ 13-3-6b གཞ༷ན་ལྷ་ལ་སོགས་སུ་སྐྱེ་བ་ད༷ག་གི༷ས་ལྷ་སོགས་སུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་བག༷་ཆག༷ས་གཞ༷ན་ས༷ད་པར་བྱས༷་ཚེ༷་གནས་སྐབས་སྔ་མ་ལས་སྲིད་པ་གཞན་དུ་འགྱུར༷་བ༷འི་མཐུ༷་མཐོ༷ང་ན༷ས། དབ༷ང་ཕྱུག༷་ལ༷་སོ༷གས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱེ༷ད་པ༷ར་འདོ༷ད་པ༷འི་བློ་ངན་སྐྱེ་ཞིང་ཚུལ་དེས་བཞག་པའི་ལ༷མ་དེ༷ས་སྡུག་བསྔལ་ཕྲ་མོའང་མི༷་ཞི༷་ཞིང་ཁམས་གསུམ་ལས་གྲོལ་བར་མི༷་འགྱུར༷་རོ། །ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་རྣལ༷་འབྱོར༷་དུ་བྱེད་པའི་ལམ་ལས་ལོག་ཅིང་ཕྱིན་ལོག་གི་རྟོག་པས་ལ༷མ་བསླ༷ད་པ་དང་ལམ་དེ་ལ་ཐེ༷་ཚོམ༷་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ༷་ཡ༷ང་ཀུན་གཞིའི་རྒྱུན༷་འདི༷་ཕྲ༷་བ༷་རབ་ཀྱི་ངང་ཚུལ་དུ་རྒྱུ་བ་མ༷་རྟོག༷ས་པ་ལས་སྐྱེ༷་སྟེ་ཐག་པར་མ་ཤེས་པ་སྦྲུལ་དུ་འཛིན་པའམ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ལྟ་བུའོ། །མ་རྟོགས་པའི་ཉེས་པ་ནི་བད༷ག་ཏུ༷་བརྟག༷ས་པ༷ས་རང་རྒྱུད་ཡོ༷ངས་སུ༷་བསྒྲིབ༷་སྟེ༷་བདག་ཏུ་མི་རྟོག་པ་འཕ༷གས་པའི་རི༷གས་ད༷ང་རྣམ༷་པ༷ར་བྲ༷ལ༷་ཏེ་སོ་སྐྱེ་ཉིད་ལས་མི་འདའ་ལ། སྣ་ཚོགས་པའི་ཆོས༷་སུ༷་བཏག༷ས་པ༷འི་ལས་སྣ་ཚོགས་སྤྱད་ནས་སྡུག༷་བསྔལ༷་སྣ༷་ཚོག༷ས་འབྱུང༷་ཞིང༷་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱིས་ང༷ན་སོ༷ང་གསུམ་སྲི༷ད་པ༷ར་འགྱུར༷་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ་དངོས་དང་འཐད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རྣམ༷་པ༷ར་ཤེས༷་པ་དེ༷་ཡ༷ང་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་འདུ༷་བྱེ༷ད་རྒྱུན༷་ལ༷་མཚན་ཉིད་སོ་སོའི་མཚ༷ན་མ༷་ཐ༷་ད༷ད་དུ་འཛི༷ན་པ༷ས་ན༷། ཡུལ་ཤེས་བྱ་བརྒྱད་ཡོད་པས་མཐོང་བར་བྱེད་པ་སོགས་བྱེད་ལ༷ས་ཀྱི༷་ཁྱ༷ད་པ༷ར་དག་གི༷ས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཚོགས་བརྒྱ༷ད་དུ༷་སྣང༷་གི༷་ཤེས་ཤིང་རིག་པའི་རིགས་སུ་གཅིག་པས
【現代漢語翻譯】 愚昧的分別念以無實的方式執著于『我』（藏文：བད༷ག་，梵文天城體：आत्म，梵文羅馬擬音：ātma，漢語字面意思：自我）以及內外之法，使它們似乎真實存在般地增長。由於未能見到具有習氣、極其微細流動的阿賴耶識（藏文：ཀུན་གཞི་，梵文天城體：आलयविज्ञान，梵文羅馬擬音：ālayavijñāna，漢語字面意思：一切種識）剎那相續的相續，便會產生我見等外道的各種見解，並且也會對解脫道產生疑惑。這是為什麼呢？因為阿賴耶識是善惡業習氣無盡的處所，所以阿賴耶識中所儲存的習氣也是無盡的，因此無法斷定這些習氣不會存在。作為因的習氣成熟，並且作為使之覺醒為果的助緣也是多種多樣的，例如，行善會使轉生善趣的習氣覺醒，煩惱和不善會使轉生惡趣的習氣覺醒。如果轉生為人的因成熟，那麼之前轉生為人時留在阿賴耶識中的習氣就會成熟，從而獲得現在人類的身體。如果其他轉生為天等道的因成熟，那麼其他使轉生為天等道的習氣覺醒，由於未能見到從前一世轉變為另一世的力量，就會產生梵天等是世界創造者的邪見，並且以這種方式所設定的道路，即使是微小的痛苦也無法平息，也無法從三界中解脫。背離了證悟真實義的瑜伽之道，由於顛倒的分別念而誤入歧途，並且對該道產生懷疑的原因，也是因為未能證悟阿賴耶識的相續以極其微細的方式流動。這就像不認識繩子而誤以為是蛇，或者心生懷疑一樣。未能證悟的過患在於，由於執著于『我』，完全遮蔽了自己的心相續，與不執著于『我』的聖者種姓相違背，無法超越凡夫的境界。由於造作各種執著之法，從而行持各種業，產生各種痛苦，並且以不善業使三惡道得以延續。第三部分分為正說和理證兩方面。首先，各種識也是因為對色、聲等聚合的相續，執著于各自不同的自相，所以由於所知境有八種，以及能見等作用的差別，而顯現為八識聚，但實際上，識知和覺知的體性是一致的。
【English Translation】 Foolish conceptualizations, clinging to 'self' (Skt. ātma, meaning 'self') and external and internal phenomena as if they were real, cause them to grow as if they were truly established. Because one does not see the alaya-vijñana (Skt. ālayavijñāna, meaning 'storehouse consciousness'), the continuum of momentary instances that is endowed with habitual tendencies and flows in an extremely subtle manner, various views of non-Buddhists, such as the view of self, arise, and one also doubts the path to liberation. Why is this? Because this alaya-vijñana is the place where limitless habitual tendencies of virtuous and non-virtuous actions reside, so the habitual tendencies stored in the alaya-vijñana are also limitless. Therefore, one cannot definitively assert that these habitual tendencies will not exist. The conditions that ripen the habitual tendencies that serve as causes and awaken them into the nature of effects are also diverse. For example, virtue awakens the habitual tendencies to be reborn in higher realms, while afflictions and non-virtue awaken the habitual tendencies to be reborn in lower realms. If the cause to be reborn as a human matures, then the habitual tendencies of having been born as a human in a previous life, which were left in the alaya-vijñana, will mature, and one will take a human body in this life. If other causes to be born as a god, etc., mature, then other habitual tendencies that cause one to be born as a god, etc., will awaken. Because one does not see the power of transforming from a previous existence to another, one generates the evil thought that Brahma, etc., are the creators of the world, and by the path established in this way, even subtle suffering cannot be pacified, and one will not be liberated from the three realms. Turning away from the path of yoga that realizes the true meaning, and being led astray by inverted conceptualizations, and the reason for doubting that path, is also because one does not realize that the continuum of the alaya-vijñana flows in an extremely subtle manner. This is like mistaking a rope for a snake, or having doubts. The fault of not realizing is that, by clinging to 'self', one completely obscures one's own mind-stream, and is contrary to the lineage of noble ones who do not cling to 'self', and one cannot transcend the state of an ordinary being. Because one engages in various actions of clinging to phenomena, one performs various actions, and various sufferings arise, and by non-virtuous actions, the three lower realms are perpetuated. The third part is divided into two aspects: the actual statement and the reasoning. First, the various consciousnesses are also because, with respect to the continuum of aggregates of form, sound, etc., one clings to the distinct characteristics of each, so because there are eight objects of knowledge, and because of the differences in functions such as seeing, the consciousnesses appear as eight aggregates, but in reality, the nature of knowing and awareness is the same.
་རིག༷ས་ལ༷་ནི་དུ༷་མ༷་མེ༷ད་དོ། །སེམས་ལ་དུ་མ་མེད་པ་དེ༷་ཡི་ཕྱིར༷་སེ༷མས་ཀྱི༷་སྐ༷ད་ཅི༷ག་ད༷ང་པོ༷་སྟེ་ཀུན་བསྐྱེད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཀུན་གཞིའི་སྐད་ཅིག་མ་ཁོ་ན་དེ༷་ལ༷་དབང་ 13-3-7a པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས༷་ད༷ང་མ་ལུས་པའི་ཆོ༷ས་ཀུན༷་གན༷ས་སོ། །སྔ་མ་དེ༷་དག་ལ༷་བས༷མ་པ༷་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཞེ༷ན་ཅིང་ཆགས་པའི་ཕྱིར༷་བློ་ཕྱི༷་མ༷་དེ༷་ལ༷་སྔ་མ་དེ༷་ལྟ་བུར་འབྱུང༷་ཞིང་དེ༷་ལ༷་བག་ཆགས་སྨིན་པས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང༷་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ར༷ང་སེ༷མས་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན༷་ལ༷ས་འཕགས་པ༷་དང་སོ་སོའི་སྐྱེ༷་བོ༷འི་ཆོ༷ས་ནི༷་གཞ༷ན་ན༷་ཡོ༷ད་པ་མ༷་ཡི༷ན་ཏེ་ཆོས་ཀུན་སེམས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུད་དྲུག་གི་རི༷གས་དྲུག་ཡོད་ལ༷་དེ༷་ལ་ཡ༷ང་ནང་གསེས་སྣ༷་ཚོག༷ས་སུ་ཡོད་པ་དེ༷་དག༷་ནི་རང༷་རང་གི༷་ཐོག་མེད་ནས་གོམ་གོམས་པའི་ཏིང༷་ངེ་འཛི༷ན་གྱི་མཐུས་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ༷། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་འཐད་པ་བསྟན། མི་འཐད་པ་བརྒལ་ནས་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཀུན་བྱང་ཀུན་རང་སེམས་ཡིན་ལ་སེ༷མས་རྒྱུན༷་དེ༷་ནི༷་ཡོད་མེད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་དང་ཤར་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོག༷ས་དང་ཕྱོགས་གང་དུ་གནས་པ་དག་ཀྱང༷་ཅུང༷་ཟ༷ད་མེ༷ད་པས༷་གཅིག་ཏུ་བསྟན་དུ་མེད་པས་གཅི༷ག་ལ༷འང༷་བསྟན༷་པ་མེ༷ད་དེ༷། སེམས་དེ༷་ལ༷་ཕྱོག༷ས་ཅུང་ཟད་མེད་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་ཐ་དད་དུ་དབྱེར་མེད་པས་དག་མ་དག་གི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོད་ན་ནི་གཅིག་གི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་མི་རུང་སྟེ་དངོས་པོ་ལྟ་ཅི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དངོས་མེད་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ནའང་ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་ཤར་ནུབ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དབུས་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པས་གཅིག་ཏུ་མི་རུང་ཡང་སེམས་ནི་ཇི་ལྟ་བུའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མེད་པས་ན་ཐ་དད་དབྱེར་མེད་དོ། །དེས་ན་མཐ༷འ་ཡ༷ས་ཞིང༷་རྣམ༷ས་ཐ༷མས་ཅ༷ད་བད༷ག་གི༷་ལུ༷ས་ཡིན་ཏེ་དམིགས་སུ་མེད་པར་གཅིག་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདག་ཡིན་ལ། བདག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ 13-3-7b ཡིན་ཏེ་བད༷ག་གི༷་ལུ༷ས་ནི༷་མཐ༷འ་ཡ༷ས་ཞིང༷་ད༷ང་སྐྱེ༷་བོ༷འི་ལུས༷་སུ་ར༷བ་ཏུ་སྣང༷་བས་གདོད་མ་ཐོབ་པའི་ཐོབ་བྱའི་ཆོས་ནི་མེད་ན་ཡ༷ང་། སེ༷མས་ད༷ང་བ༷ག་ཆག༷ས་ནི་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་བཞིན་དུ་གཅི༷ག་མི༷ན་ལ་ཐ༷་ད༷ད་ཀྱང་མ༷་ཡི༷ན་པས་བརྟག༷་པ༷ར་ར༷བ་ཏུ༷་དཀ༷འ་འོ། །གཉིས་པ་ནི། ཐམས་ཅད་སེམས་ཡིན་ན་ཕྱིའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་ཅིས་སྣང་ཞེ་ན། ཆོས་འདི༷་ཀུན༷་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན༷་ཅིང༷་འབྲེལ༷་ཏེ་འབྱུང༷་བའི་ཚུལ༷་ཏེ༷་སེམས་ལ་རྒྱུ་ཚོགས་ཚང་ན་སྐྱེ༷་བ་ད༷ང་རྒྱུ་ལྡོག་ན་འག༷ག་པ༷ར་འགྱུར༷་རོ་ཞེས༷་བརྗོད་པ་ནི། དོན་དམ་པར་བརྟག་ན། དཔེར་ན་ཚིག༷་པ༷འི་ས༷་བོ༷ན་ལས་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེ་བ་བཞི༷ན་དུ་རྒྱུ་བདེན་པ་མེ༷ད་པ་ལ༷ས་འབྲས་བུ་མེ༷ད་པ༷་ཞིག་དོན་དམ་པར་ན་མི༷་འབྱུང༷་སྟེ་དེས་ན་འདི་ནི་རྒ
【現代漢語翻譯】 種性上沒有多種多樣。因為心沒有多種多樣，所以心的第一個剎那，即成為產生一切的基礎的阿賴耶識的剎那，擁有所有權力和所有法。對於之前的那些，因為執著和貪戀，所以之後的智慧會像之前那樣產生，並且因為習氣成熟而顯現各種各樣的現象。因此，從自心剎那的相續中，聖者和凡夫的法並非存在於其他地方，因為一切法都存在於心中。天等六道的六種種性，以及其中的各種分類，都是由於各自從無始以來串習的禪定力量而顯現的。 第二部分，闡述兩種合理的觀點，駁斥不合理的觀點。第一種觀點是：一切都是覺悟，一切都是自心，而心的相續既不存在也不存在，也不存在於東方等任何方向。因為它沒有絲毫方向，所以無法指示為一，也無法指示為一。因為心沒有絲毫方向，所以無法區分，如果存在清凈和不清凈的一面，就不能指示為一的特徵。如果有人說，事物就像虛空一樣不存在，那麼虛空也有東西南北等邊緣和中心，可以區分，但心沒有任何方向，所以無法區分。因此，無邊無際的剎土都是我的身體，因為沒有執著而合一，一切都是我，我也是一切。因為我的身體顯現為無邊無際的剎土和眾生的身體，所以即使沒有獲得原本就擁有的可獲得之法，心和習氣也像形狀和顏色一樣，既不是一也不是異，所以很難衡量。 第二種觀點是：如果一切都是心，那麼為什麼會顯現外在的因緣所生呢？對此回答說：一切法都是因緣和合而產生的，如果心中具備因的條件，就會產生，如果因的條件消失，就會停止。如果從究竟的角度觀察，就像從燒焦的種子中不會產生果實一樣，如果因不是真實的，那麼果實也不會真實產生。因此，這是一種欺騙。
【English Translation】 There are no multiplicities in nature. Because there are no multiplicities in the mind, therefore, the first moment of mind, which is the basis for generating everything, the moment of the ālaya-vijñāna (Tibetan: ཀུན་གཞི, kun gzhi, Skt: ālayavijñāna, storehouse consciousness), alone possesses the body with all powers and all phenomena without exception. Because of attachment and clinging to those previous ones, the subsequent wisdom arises like the previous ones, and because the habitual tendencies ripen, they appear in various ways. Therefore, the qualities of noble ones and ordinary beings do not exist elsewhere other than from the continuum of one's own mind-moment, because all qualities abide in the mind. The six classes of the six realms, such as gods, and the various subdivisions within them, all appear through the power of the samādhi (Tibetan: ཏིང་ངེ་འཛིན་, ting nge 'dzin, Skt: samādhi, concentration) that has been cultivated from beginningless time. The second part explains the two reasonable views and refutes the unreasonable views. The first view is: everything is enlightenment, everything is one's own mind, and the continuum of mind neither exists nor does not exist, nor does it exist in any direction such as east. Because it has no direction at all, it cannot be indicated as one, nor can it be indicated as one. Because the mind has no direction at all, it cannot be distinguished. If there is a pure and impure side, it cannot be indicated as the characteristic of one. If someone says that things are non-existent like space, then space also has edges and centers such as east and west, which can be distinguished, but the mind has no direction at all, so it cannot be distinguished. Therefore, the endless realms are all my body, because they are one without attachment, everything is me, and I am everything. Because my body appears as endless realms and the bodies of beings, even if there is no obtainable dharma that was originally possessed, the mind and habitual tendencies are like shape and color, neither one nor different, so it is very difficult to measure. The second view is: if everything is mind, then why does it appear to arise from external causes and conditions? The answer is: all these dharmas arise in dependence on causes and conditions. If the conditions for the cause are complete in the mind, it will arise, and if the conditions for the cause disappear, it will cease. If we examine it from the ultimate point of view, just as a fruit does not arise from a burnt seed, if the cause is not real, then the fruit will not really arise. Therefore, this is a deception.
ྱུ༷་འདི་ནི་འབྲས༷་བུ་ཞེས་བཞག་ཏུའང་མེ༷ད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་ཞེས་ན་ཐོག་མེད་ནས་རྒྱུ་འབྲས་བདེན་པའི་དངོ༷ས་པོ༷ར་ཞེན༷་ཅིང༷་རྒྱུ༷་ད༷ང་འབྲས༷་བུར༷་སོ༷་སོར༷་རྟོག༷་པར་བྱེད་པ༷འི་ནང་གི་སེ༷མས་ཉི༷ད་ནི༷། ཕྱིའི་རྒྱུ༷་དང༷་རྐྱེན༷་ལྟར་དུ༷་སྣང༷་སྟེ༷་རྨི་ལམ་དུའང་རྟོག་པའི་དབང་གིས་གཟུགས་སོགས་སྐྱེ་འགག་ལྟར་མཐོང་ཞིང་སྣང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དེ༷་གཉི༷ས་མེ༷ད་ཕྱིར༷་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ད༷ང་སྐྱེ་བ་མེད་ན་དེ་ལོག་པའི་འཇི༷ག་པ༷འང་མེ༷ད་དོ། །སྐྱེ༷་བ་དང་འཇི༷ག་པ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན་བད༷ག་དང་གཞ༷ན་དུ་གྲུབ་པ་མེ༷ད་དེ༷་དེ་མེད་ན་སུ་ཞིག་འཆི༷་སུ་ཞིག་འཕོ༷་སྟེ་དེ་གཉིས་མེད་ལ་དེ་གཉིས་མེ༷ད་ཕྱིར་འཕོ་བ་མེད་པས་རྟག༷་པ་དང་འཆི་བ་མེད་པས་ཆ༷ད་པ་མེ༷ད་དོ། །སྐྱེ་སོགས་མེ༷ད་པ་དེ༷ས་ན་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ༷་ཞིང་འཁོ༷ར་བ་མེ༷ད་ཅིང༷་དེས་ན་འཁོར་བ་དང་བྲལ་བའི་མྱ༷་ངན༷་ལས་འད༷ས་པ༷འ༷ང་མེ༷ད་པ༷་ཉི༷ད་དུ༷་མངོ༷ན་ཏེ་ཆུ་རུ་མ་ 13-3-8a གྲུབ་ན་ཆུ་ལོག་པ་མི་འགྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་སྣང་གཞི་སེམས་ཉིད་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་ནི། བག་ཆགས་ཀྱི་གན༷ས་ཀྱི༷་ཀུན་གཞི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ༷་དང་བག་ཆགས་གཉིས་ནི་ནམ༷་ཡ༷ང་མི༷་འབྲལ༷་ཏེ་གཅིག་མེད་ན་གཅིག་མེད་དགོས་ཏེ་གང་རུང་མེད་པར་མི་སྲིད་པ་དེ༷་ཚེ༷་དེ་གཉིས་ཡོད་མེད་མཉམ༷་པར་གྱུར༷་པ་ཡིན་ལ་གང་ཚེ་བག་ཆགས་དེ༷་མེ༷ད་ན་ཀུན་གཞི་དེ་ཡང་མེ༷ད་དེ་རྒྱ་མེད་པའི་འབུར་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡིན་མོད་ཀྱང་བག་ཆགས་ཅིའི་ཕྱིར་མེད་ཅེ་ན། དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པས་ཡ༷ང་ད༷ག་པ་མ༷་ཡི༷ན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག༷་པ༷ས་བསྐྱེ༷ད་ཕྱིར༷་བ༷ག་ཆག༷ས་ཡོ༷ད་པ༷་མ༷་ཡི༷ན་པ་དང༷་། བག་ཆགས་མེད་ན་ཀུན་གཞིའི་སྤྱོད་ཡུལ་བག་ཆགས་ཡིན་པས་ན་སྤྱོ༷ད་ཡུ༷ལ་མིན་ཅིང་དེ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ཀུན་གཞི༷་མེད་ཅི༷ང་ཞེན་ཡུལ་མེད་ན་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ༷་རི༷ག་དེ༷་ཐམས་ཅད་པོ་ཡ༷ང་མེ༷ད་པ༷་ཁོ་ན་ཡི༷ན་ནོ། །གོང་ལྟར་ཕྱོག༷ས་རྣམ༷ས་མེ༷ད་ཕྱིར༷་དམི༷གས་པ་བག་ཆགས་ད༷ང་དེ་གནས་པའི་གན༷ས་ཀུན་གཞི་གཉིས་ཀ་མེ༷ད་ན་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ༷་པར་ཤེ༷ས་ཤིང་རི༷ག་པ༷་རྣམས་ཇི༷་ལྟར༷་སྐྱེ༷། དེ༷་ཕྱིར༷་སེ༷མས་དང་སེམས་བྱུང་འདི༷་རྣམས་ནི་ཡོ༷ད་པ་དང་མེ༷ད་པའི་མཐ༷འ་ལ༷ས་འད༷ས་ཤིང༷་གཅི༷ག་ད༷ང་དུ༷་མ༷་བྲལ༷་ཏེ་ཅི་ལྟ་བུར་ཡང་མི་གནས་སོ། །གཉིས་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟག་པ་ལ་བསྟན་བཤད་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ནི། བདེ༷་གཤེ༷གས་ཀྱི་བྱང༷་ཆུབ༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན་སངས་རྒྱས་དེ༷་ཡི༷རྫུ༷་འཕྲུ༷ལ་ནི་སྣང་ཡང་མི་བདེན་པ་སྒྱུ༷་མ༷་དང་འདྲར༷་འཁྲུལ༷་བ་ལ༷་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་གྲུ
【現代漢語翻譯】 因此，這甚至不能被稱為『果』（'bras bu'，結果）。為什麼說從『因』（'gyu'，因）產生『果』呢？因為從無始以來，人們執著于『因果』（'gyu 'bras'，因果）是真實的『事物』（'dngos po'，事物），並且將『因』（'gyu'，因）和『果』（'bras bu'，果）分別認知。這種內在的『心性』（'sems nyid'，心性），就像外在的『因』（'gyu'，因）和『緣』（'rkyen'，緣）一樣顯現。在夢中，由於妄念的力量，會看到色等生滅的現象。這就像一種幻覺，因為『因』和『果』（'gyu' dang 'bras bu'，因和果）二者並不存在，所以沒有從『因』產生。沒有產生，也就沒有與之相反的『壞滅』（'jig pa'，壞滅）。 因為沒有『生』（'skye ba'，生）和『滅』（'jig pa'，滅），所以沒有『我』（'bdag'，我）和『他』（'gzhan'，他）的成立。如果『我』和『他』不存在，那麼誰會『死』（'chi'，死），誰會『轉移』（'pho'，轉移）呢？因為這二者不存在，所以沒有『轉移』（'pho ba'，轉移），沒有『常』（'rtag pa'，常）和『死』（'chi ba'，死），所以沒有『斷』（'chad pa'，斷）。 因為沒有『生』等現象，所以不會從一個狀態『迷惑』（'khrul'，迷惑）到另一個狀態，沒有『輪迴』（'khor ba'，輪迴）。因此，也就沒有脫離『輪迴』（'khor ba'，輪迴）的『寂滅』（'mya ngan las 'das pa'，寂滅），這如同水未形成，就不會有洪水一樣。 第二，闡述了顯現的基礎——『心性』（'sems nyid'，心性）在勝義諦上並不成立。『習氣』（'bag chags'，習氣）的『處所』（'gnas'，處所）——『阿賴耶』（'kun gzhi'，阿賴耶）和『剎那』（'skad cig ma'，剎那）以及『習氣』（'bag chags'，習氣）二者從不分離，一個不存在，另一個也必然不存在，二者不可能有一個不存在。因此，這二者處於『有』（'yod'，有）和『無』（'med'，無）相等的狀態。如果『習氣』（'bag chags'，習氣）不存在，那麼『阿賴耶』（'kun gzhi'，阿賴耶）也不存在，如同沒有繩子的結一樣。 即使如此，為什麼說『習氣』（'bag chags'，習氣）不存在呢？因為『習氣』（'bag chags'，習氣）是由與『事物』（'dngos po'，事物）的實相不符的、不正確的『遍計』（'kun tu rtog pa'，遍計）所產生的，所以『習氣』（'bag chags'，習氣）是不存在的。如果『習氣』（'bag chags'，習氣）不存在，那麼『阿賴耶』（'kun gzhi'，阿賴耶）的行境就是『習氣』（'bag chags'，習氣），因此沒有行境，沒有行境，『阿賴耶』（'kun gzhi'，阿賴耶）也就不存在。如果沒有所執著的對境，識就不會產生，因此所有的『識』（'rnam rig'，識）也都不存在。 如上所述，因為這些『方』（'phyogs'，方）不存在，如果『所緣』（'dmigs pa'，所緣）——『習氣』（'bag chags'，習氣）和『習氣』（'bag chags'，習氣）所處的『處所』（'gnas'，處所）——『阿賴耶』（'kun gzhi'，阿賴耶）二者都不存在，那麼依賴於它們的『識』（'rnam par shes'，識）和『智慧』（'rig pa'，智慧）又如何產生呢？因此，這些『心』（'sems'，心）和『心所』（'sems byung'，心所）超越了『有』（'yod pa'，有）和『無』（'med pa'，無）的『邊』（'mtha''，邊），既不是『一』（'gcig'，一），也不是『多』（'du ma'，多），不以任何方式存在。 第二，觀察完全清凈的事物，分為教證和理證兩部分，首先是教證：因為沒有『善逝』（'bde gshegs'，善逝）的『菩提』（'byang chub'，菩提），所以『佛』（'sangs rgyas'，佛）的『神變』（'rdzu 'phrul'，神變）雖然顯現，但並不真實，如同『幻術』（'sgyu ma'，幻術）一樣，是對迷惑的顯現。 第二部分是關於非概念性智慧不成立的論述。
【English Translation】 Therefore, this cannot even be called a 'result' ('bras bu'). Why is it said that a 'result' ('gyu') arises from a 'cause' ('bras bu')? Because from beginningless time, people have been attached to the 'cause and effect' ('gyu 'bras') as being real 'things' ('dngos po'), and they separately cognize 'cause' ('gyu') and 'result' ('bras bu'). This inner 'nature of mind' ('sems nyid') appears like external 'causes' ('gyu') and 'conditions' ('rkyen'). In dreams, due to the power of delusion, one sees phenomena such as the arising and ceasing of forms. This is like an illusion, because the 'cause' and 'result' ('gyu dang 'bras bu') do not exist, so there is no arising from a 'cause'. If there is no arising, then there is no opposite of that, which is 'destruction' ('jig pa'). Because there is no 'birth' ('skye ba') and 'death' ('jig pa'), there is no establishment of 'self' ('bdag') and 'other' ('gzhan'). If 'self' and 'other' do not exist, then who will 'die' ('chi'), and who will 'transfer' ('pho')? Because these two do not exist, there is no 'transfer' ('pho ba'), no 'permanence' ('rtag pa') and no 'death' ('chi ba'), so there is no 'cessation' ('chad pa'). Because there are no phenomena such as 'birth', one does not 'wander' ('khrul') from one state to another, and there is no 'samsara' ('khor ba'). Therefore, there is no 'nirvana' ('mya ngan las 'das pa') that is separate from 'samsara' ('khor ba'), just as if water does not form, there will be no flood. Second, it is explained that the basis of appearance, the 'nature of mind' ('sems nyid'), is not established in ultimate truth. The 'abode' ('gnas') of 'habitual tendencies' ('bag chags'), the 'alaya' ('kun gzhi') and the 'moment' ('skad cig ma'), and the 'habitual tendencies' ('bag chags') are never separate. If one does not exist, the other must not exist. It is impossible for one of them not to exist. Therefore, these two are in a state of equality of 'existence' ('yod') and 'non-existence' ('med'). If the 'habitual tendencies' ('bag chags') do not exist, then the 'alaya' ('kun gzhi') also does not exist, like a knot without a rope. Even so, why is it said that 'habitual tendencies' ('bag chags') do not exist? Because 'habitual tendencies' ('bag chags') are produced by incorrect 'conceptualization' ('kun tu rtog pa') that does not accord with the reality of 'things' ('dngos po'), therefore 'habitual tendencies' ('bag chags') do not exist. If 'habitual tendencies' ('bag chags') do not exist, then the object of the 'alaya' ('kun gzhi') is 'habitual tendencies' ('bag chags'), therefore there is no object, and if there is no object, the 'alaya' ('kun gzhi') does not exist. If there is no object of attachment, consciousness will not arise, therefore all 'consciousness' ('rnam rig') does not exist. As mentioned above, because these 'directions' ('phyogs') do not exist, if the 'object of focus' ('dmigs pa')—'habitual tendencies' ('bag chags')—and the 'place' ('gnas') where 'habitual tendencies' ('bag chags') reside—'alaya' ('kun gzhi')—both do not exist, then how do the 'consciousness' ('rnam par shes') and 'wisdom' ('rig pa') that rely on them arise? Therefore, these 'mind' ('sems') and 'mental factors' ('sems byung') have transcended the 'extremes' ('mtha'') of 'existence' ('yod pa') and 'non-existence' ('med pa'), and are neither 'one' ('gcig') nor 'many' ('du ma'), and do not abide in any way. Second, examining the completely purified object, there are two parts: scriptural authority and reasoning. First is the scriptural authority: Because there is no 'enlightenment' ('byang chub') of the 'Sugata' ('bde gshegs'), the 'miraculous powers' ('rdzu 'phrul') of the 'Buddha' ('sangs rgyas'), although they appear, are not real, like an 'illusion' ('sgyu ma'), it is an appearance of delusion. The second part is a discussion on the non-establishment of non-conceptual wisdom.
བ་པར་བསྟན་པ་དང་། དག་པ་འཇིག་ 13-3-8b རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ནི། དེ༷་བཞི༷ན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡང་ད༷ག་པ༷འི་ཡེ༷་ཤེ༷ས་དེ༷་ད༷ག་ཤི༷ན་ཏུ༷་དག༷་པ༷འི་རྩ་བ་ཚད་མེད་པའི་རྒྱུན༷་ཉི༷ད་ད༷ང་། ཆོས༷་ཀྱི༷་དབྱི༷ངས་མ་ནོར་བ་ཉི༷ད་ལ༷་ནི༷་ཡེ་ཤེས་དེ༷་ད༷ག་དམི༷གས་ཤི༷ང་སྐྱེ༷་བ༷ར་བརྟག༷་པ༷་ཡ༷ང་དཔྱད་ན་མ་གྲུབ་སྟེ་འདི་ལྟར་རྡོ༷་རྗེ༷འི་སྟེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེའི་གན༷ས་སམ་རྒྱུ་སེམས་ཡིན་ལ་དེ་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་མེད་པ་དེས་ན་དེ་གཉིས་མ་གྲུབ་པར་མཉམ༷་པར་གན༷ས་པས་སེམས་མ་གྲུབ་པའི་ར༷ང་བཞི༷ན་དང་ཀུན་ཏུ་འདྲར༷་གྱུར༷་ཏེ་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་ད༷ང་། རྣམ་རིག་པས་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་དོན་དམ་དུ་འདོད་པ་མ་གྲུབ་སྟེ་ཆོས༷་དབྱི༷ངས་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྡོ༷་རྗེ༷་ལྟ་བུར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩེ༷་མོ་རུ་གྱུར་པ་དེ༷་ད༷ག་ཅི་ལྟ་བུའི་ཕྱོག༷ས་ཉི༷ད་དུའང་དམིགས་སུ་མེ༷ད་པ༷ས་ན་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་མི༷ན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི། འཁོར་གསུམ་ད༷ག་པའི༷་དགེ༷་རྩ༷་ནི་གཟུ༷གས་བརྙན༷་དང་འདྲ་སྟེ་བདེན་པར་མེ༷ད་པ༷ས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་དག་པ་འཇིག༷་རྟེན༷་པའི་ཡེ༷་ཤེ༷ས་ཀྱང་ཡོ༷ད་པར་མི༷་འགྱུར༷་རོ། ། 擇定其義 སྤྱི་དོན་དྲུག་པ་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་པ་ལ་གསུམ། བསམ་པ་མཉམ་པ། སྤྱོད་པ་མཉམ་པ། དོན་བསྡུས་ཏེ་བྱང་སེམས་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལའང་། གཞི་བདེན་གཉིས་མཉམ་པས་བླང་ངོར་མེད་པར་བསྟན་པ། ལམ་བདེན་རྫུན་མཉམ་པས་ཆགས་སྡང་མེད་པ །ཡོད་མེད་མཐའ་དང་བྲལ་བས་ཀུན་ཏུ་མཉམ་པ་གསུམ་གྱི། དང་པོ་ནི། ཀུན་བྱང་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་པ་དེ༷་ཡི་ཕྱིར༷་བྱང༷་ཆུབ༷་སྟེ་སངས་རྒྱས་པ་དང་མ༷་ཆུབ༷་སྟེ་སེམས་ཅན་གཉིས་ཀ་མཚ༷ན་ཉི༷ད་མེ༷ད་པ༷ར་མཉམ་ཞིང་གཅི༷ག་པ༷ས་སངས་རྒྱས་བླང༷་བ་དང་སེམས་ 13-3-9a ཅན་དོ༷ར་བ་མེ༷ད་དོ། །དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་མེད་ན་དེ་འདི་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱང་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་དེ་གོང་དུ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་དོ༷ན་དེ༷འི་ཚུལ༷་གྱིས༷་དཔྱད་ན་དོ༷ན་ད༷མ་པའི་རྣམ༷་གྲང༷ས་སུ་བྱ་བ་སྐྱེ༷་འག༷ག་མེ༷ད་ཅེས་བྱ་བ་ད༷ང་མཉམ༷་པ་ཉི༷ད་ཅེས་བྱ་བ་དང༷་། གཉི༷ས་སུ་མེ༷ད་ཅེས་བྱ་བ་དང་བས༷མ་པ་ལས་འད༷ས་པ་དང་སྟོང༷་པ་ཉི༷ད་དང་ཆོས༷་ཀྱི་དབྱིང༷ས་བརྗོ༷ད་པ་ད༷ང་ཐ༷་སྙད༷་དང་བྲལ༷་བ་ལ༷་སོ༷གས་སུ། བསྟན༷་པ༷་དེ༷་ཀུན༷་བཀྲི་བའི་ཐ༷་སྙད༷་ཡི༷ན་ཏེ༷་ཡང་དག་ངེས་པའི་དོན་ལ་ནི་དོ༷ན་དམ༷་མེ༷ད་ཅིང༷་ཀུན༷་སྒྲིབ༷་བམ་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བའང་མེ༷ད་དོ། །ཐ་སྙད་ཙམ་མིན་པར་དོ༷ན་ད༷མ་ཚུལ༷་གྱིས༷་ལ༷མ་ཉི༷ད་འདི༷་འདྲ༷འོ་ཞེས༷་པ༷་དམིགས་སུ་ཡོད་ན་དེ༷་ཉི༷ད་ཀུན༷་སྒྲིབ༷་ཡི༷ན་གྱི་དོན་དམ་མིན་ཡང་དག་པར་ན་ཀུན་
【現代漢語翻譯】 如是顯示，以及未成立的清凈超世間智慧。二者中的第一個是：如是，無分別亦是真實的智慧，彼等清凈至極的根本是無量之流，以及無謬的法界，彼等智慧緣於此而生起，若加以觀察亦不成立。此如金剛，即無分別智慧的處所或因是心，因其不存在，故果，即智慧亦不存在。因此，二者不成立，平等安住，與心不成立的自性完全相同，即是相等。以唯識宗認為智慧是剎那，實有，亦不成立。證悟法界的智慧，如金剛般成為智慧的頂端，彼等無論如何也不可緣，因此，智慧不是剎那。第二個是：三輪清凈的善根如影像般，因其不真實，故依於此的清凈世間智慧也不可能存在。 擇定其義 總義第六，分別考察而顯示決定之義，有三：意樂平等，行為平等，總攝其義而顯示菩薩。第一個又分：基，二諦平等而顯示無取捨；道，真假平等而顯示無貪嗔；有無離邊而顯示一切平等。第一個是：俱生二者不成立，因此，菩提，即成佛與未成佛，即有情二者，無相而平等，故無有取佛舍有情。 若連'實有'之名也不存在，又怎會有'如是'的顯示之語呢？以上述方式考察，則'實有'的範疇，如無生滅、平等、無二、超思、空性、法界、言語和遠離名相等，所有這些顯示，都是引導的名稱，但在真實決定之義中，既無'實有'，也無'俱生'。若不僅是名言，而是以'實有'的方式，認為存在這樣的道，那本身就是'俱生'，而非'實有'。
【English Translation】 Thus it is shown, as well as the non-establishment of pure transcendental wisdom. The first of the two is: Likewise, non-discrimination is also true wisdom, the root of which is extremely pure, is the immeasurable stream, and the unerring Dharmadhatu (法界, Dharma-dhātu, dharmadhātu, the realm of Dharma), upon which those wisdoms arise. If examined, it is also not established. This is like a vajra (金剛，梵文：वज्र，羅馬轉寫：vajra，漢語字面意思：金剛), that is, the place or cause of non-discriminating wisdom is the mind, and because it does not exist, the result, that is, wisdom, also does not exist. Therefore, the two are not established, abiding equally, completely the same as the nature of the non-establishment of the mind, that is, equal. The Yogacara (唯識宗) school believes that wisdom is momentary and truly existent, which is also not established. The wisdom that realizes the Dharmadhatu, like a vajra, becomes the pinnacle of wisdom, and those cannot be grasped in any way, therefore, wisdom is not momentary. The second is: The root of virtue of the three wheels of purity is like an image, because it is not real, so the pure worldly wisdom based on it cannot exist. Determining its meaning The sixth general meaning, separately examining and showing the meaning of determination, has three parts: equality of intention, equality of behavior, and summarizing the meaning to show the Bodhisattva. The first also divides into: the basis, the equality of the two truths, showing no acceptance or rejection; the path, the equality of truth and falsehood, showing no attachment or aversion; the existence and non-existence, being free from extremes, showing all equality. The first is: The two co-emergent ones are not established, therefore, Bodhi (菩提), that is, becoming a Buddha, and not becoming a Buddha, that is, sentient beings, are both equal without characteristics, so there is no acceptance of the Buddha and rejection of sentient beings. If even the name 'truly existent' does not exist, how can there be words showing 'suchness'? Examining in the manner described above, the categories of 'truly existent', such as no birth and death, equality, non-duality, beyond thought, emptiness, Dharmadhatu, speech, and being free from names, etc., all these displays are guiding names, but in the true determined meaning, there is neither 'truly existent' nor 'co-emergent'. If it is not just a name, but in the manner of 'truly existent', it is thought that there is such a path, then that itself is 'co-emergent', not 'truly existent'.
རྫོབ་དང་དོན་དམ་ཞེས་བདེན་པ་གཉིས་སུ་དབྱེར་ག་ལ་ཡོད་དེ་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། བདེན་དོན་མ་མཐོང་བའི་ཐེ༷་ཚོ༷མ་ཡོ༷ད་པ་དང་མཐོང་སྟེ་ཐེ་ཚོམ་མེ༷ད་པའི་ཆོས༷་ནི༷་ག༷ང་ལ༷འང༷་ཡང་དག་པར་ན་བདེན་རྫུན་གཉིས་མེད་པས་རྫུན་པ་སྤང༷ས་ཤིང༷་བདེན་པ་ལ་གན༷ས་པ༷ར་མི༷་བྱེ༷ད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ན་ཡང་དག་པར་ན་སྒོ༷མ་པ༷་པོ་ད༷ང་ནི༷་རྟོགས་བྱ་ཆོས༷་ཀྱི་དབྱིང༷ས་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པས་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར༷་སུ་ཞིག་གང་ལ་སོམ་ཉི་ཡོད་དེ་དེ་ཕྱིར་སོ༷མ་ཉི༷་མེ༷ད་པའི་ཆོས་ལ་ད༷མ་པ༷ར་བལྟ༷་བ༷འ༷ང་མེ༷ད་དེ་ལུང་ལས་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་སྲེད་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་ཞེ་སྡང་སྤང་དགོས་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི། གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ༷་ལྟར༷་དངོ༷ས་པོ༷འི་མཐ༷འ་རྣམ༷ས་བརྟག༷ས་པ༷ས་ར༷ང་བཞི༷ན་སྒྱུ་མ༷་ཙམ་དུའང་གྲུབ་པ་མེད་པར་འགྱུར༷་ཕྱིར༷་ཡོད་པ་མིན་ཡང་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། དེ་ལྟར་ 13-3-9b ཡོད་པ་མ་གྲུབ་ན་མེད་པ་དེ་ནི་སུའི་མེད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་དག་ཡོ༷ད་པ་ལ༷་ལྟོས༷་པ༷འི་མེ༷ད་པ༷འ༷ང་མེ༷ད་དེ༷་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དགག་པའི་མེད་པ་མིན་ཡང་ཡོང་གིས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པའམ་ཡང་གིས་མེ༷ད་པ༷་ལ༷་ཡ༷ང་མེ༷ད་པ༷་གཅིག་ཐ་སྙད་གདགས་པ་མེ༷ད་དེ་མཐོང་ཐོས་མེད་ཅིང་གང་གིས་ངོ་བོར་མི་གནས་པ་དེ་ལ་སུ་ཡང་མེད་ཅེས་མི་སེམས་མི་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་མཐ༷འ་རྣམ༷ས་མེ༷ད་ཕྱིར༷་སུའི་དབུས་ཏེ་དབུས༷་ཀྱང་མེ༷ད་ལ་དབུས་མེད་པས་དབུས༷་ལ༷འ༷ང་གན༷ས་པ༷ར་མི༷་བྱེ༷ད་དོ༷། །གཉིས་པ་སྤྱོད་པ་མཉམ་པ་ནི། ཆོས་ག༷ང་ལ༷འ༷ང་འཇིག༷་རྟེན༷་གྱི་འདོད་ཡོན་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བསྒྱུར་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དབ༷ང་ཕྱུག༷་ཏུ་བྱས་ཀྱང་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པ་པ༷དྨོ༷་ལྟ་བུས་འདོད་ཡོན་ཀུན༷་ཀྱང༷་མི༷་སྤོང༷་བར་སྤྱོད་དེ་རྒྱུ་མཚན་སྐྱོན་ཡོན་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་ཁྱད་མེད་པས་འདྲ༷་ཞིང་མི་འབྱེད་དེ་མཉམ༷་པར་གན༷ས་པས་སོ། །སེམས་ཅན་ཉིད་ཀྱང་མེད་ན་སུ་ཞིག་འཁྲུལ། དེས་ན་འཁྲུལ་བ་མེད་པའི་ཆོས༷་ལ༷་འཁྲུལ༷་བ༷ར་མཐོ༷ང་བ༷་དེ༷་ཉི༷ད་འཁྲུལ༷་བ༷་ཡི༷ན་པ༷ར་ར༷བ་ཏུ་རྟོག༷ས་ཏེ༷། དེས་ན་མུ་སྟེགས་སྟོན་པ་དྲུག༷་གི༷ས་བསྟན༷་པ༷་དང་སྲོག་གཅོད་སོགས་ཉོན་མོངས་དང་བདུ༷ད་ཀྱིས༷་ལ༷ས་རྣམས་ཀྱང༷་མི་དམིགས་ཤིང་འདོར་དུ་མེད་པར་ཤེས་ནས་མི༷་འདོ༷ར་ཞིང་ང༷ན་དུ་མི༷་རྟོག་གོ༷། ཤེས༷་ར༷བ་ཐ༷བས་ཀྱི༷་སྤྱོ༷ད་པའ༷ང་ཅི་ལྟ་བུ་མཚན་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་ཅིང་མི༷་གན༷ས་པའི་ཕྱིར༷་ན༷་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་གཉིས་མ་སྐྱེས་པར་མཉམ་པར་འདྲ༷་བ༷ར་སྤྱོ༷ད་དོ། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བ་ནི་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་ལྟ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའི་འཛིན་པ་ཞུགས་ཏེ་རང༷་གི༷་ཤེ༷ས་པ༷་ནི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དམ
【現代漢語翻譯】 真諦和俗諦，二者之間有差別嗎？沒有差別。第二，沒有見到真諦而有的疑惑，以及見到真諦而沒有疑惑的法，在任何情況下，因為真實中沒有真假二分，所以不會捨棄虛假而安住于真實。為什麼呢？因為在真實中，修行者和所證悟的法之自性皆無自性，因此不存在。誰會對什麼產生懷疑呢？因此，對於沒有懷疑的法，也不應執為殊勝。因為經中說，對於與正法相符的法應生起貪戀，對於不符的法應生起嗔恨並加以捨棄。第三，如上所示，如果觀察諸法的邊際，則會發現其自性甚至連如幻亦不可得。那麼，會認為它不是有，而是無嗎？如果這樣， 既然有不存在，那麼無又是誰的無呢？因為這些無是相對於有而說的，所以無也不存在。如果認為它不是對有的否定，而是徹底的無，那麼，對於自性未生或徹底的無，也無法安立任何名言。因為對於未見未聞，且任何事物都無法安住其中的事物，誰也不會認為它是無，不會去思，也不會去說。如上所述，既然沒有邊際，那麼誰有中間呢？既然沒有中間，也就沒有安住于中間。第二，行為平等：對於任何法，即使擁有世間的一切欲妙，併成為圓滿自在的君主，也如蓮花般不被垢染，不會捨棄一切欲妙而行持。原因是，對於一切過患和功德，都能如實地平等看待，不作分別，安住于平等之中。如果眾生本身不存在，那麼誰會迷惑呢？因此，認為沒有迷惑的法是迷惑，這才是真正的迷惑。因此，要知道外道六師的教義，以及殺生等煩惱和魔業，都是不可得且不可捨棄的，因此既不捨棄，也不作惡想。智慧方便的行為又是如何呢？因為其自性不可得且不住，所以與魔的行為無二無別，平等而行。斷除一切見解：認為『對於真實的意義持有見解』，這種執著產生，認為『自己的智慧是證悟真理』。
【English Translation】 Are there distinctions between relative truth and ultimate truth? There are no distinctions. Secondly, the doubt that arises from not seeing the ultimate truth, and the dharma of having no doubt upon seeing it, in any case, since in reality there is no duality of truth and falsehood, one does not abandon the false and abide in the true. Why is that? Because in reality, the practitioner and the essence of the dharma to be realized are without inherent existence, therefore they do not exist. Who would have doubt about what? Therefore, one should not regard the dharma without doubt as supreme. Because the scriptures say that one should be attached to the dharma that is in accordance with the teachings and abandon hatred towards the dharma that is not in accordance with them. Thirdly, as shown above, if one examines the limits of phenomena, one will find that their nature is not even established as mere illusion. So, one might think, is it not existent, but is it non-existent? If so, If existence is not established, then whose non-existence is it? Because these non-existences are relative to existence, therefore non-existence does not exist either. If one thinks that it is not a negation of existence, but a complete non-existence, then even for what is unborn by nature or completely non-existent, there is no way to apply any designation. Because for what is unseen and unheard, and in which nothing can abide, no one thinks of it as non-existent, does not think, and does not speak. As mentioned above, since there are no limits, then who has a middle? Since there is no middle, there is no abiding in the middle either. Secondly, equality of conduct: For any dharma, even if one possesses all the desirable qualities of the world and becomes a perfectly sovereign ruler, one is not defiled like a lotus, and one does not abandon all desirable qualities. The reason is that one sees all faults and virtues as truly equal, without making distinctions, and abides in equality. If sentient beings themselves do not exist, then who is deluded? Therefore, to think that the dharma without delusion is delusion, that is the real delusion. Therefore, one should know that the teachings of the six non-Buddhist teachers, as well as the afflictions such as killing and the works of demons, are unattainable and cannot be abandoned, therefore one neither abandons them nor thinks of them as evil. What about the conduct of wisdom and means? Because its nature is unattainable and does not abide, it is no different from the conduct of demons, and one acts equally. Abandoning all views: The attachment arises from thinking 'to hold views about the true meaning', and one thinks 'one's own wisdom is the realization of truth'.
་ 13-3-10a པ༷ར་བྱས༷་ཏེ༷་ཀུན༷་ལ༷ས་རྒྱལ༷་ཏེ༷་ལྟ་བ་དེ༷ས་བསྙེམ༷ས་པ་སྐྱེ་ན༷། རང་ལྟ་ལ་འདོ༷ད་ཆག༷ས་གཞན་ལྟ་ལ་ཞེ༷་སྡང༷་སྐྱེས༷་ནས༷་ཕན་ཚུན་རྩོད༷་པ་འབྱུང༷་བའི་གཏི༷་མུག༷་ཡི༷ན་ཏེ༷་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པས་རང་ལྟ་བདེན་པར་བཟུང་བ་དང་རྫུན་པ་མེད་པས་གཞན་ལྟ་རྫུན་པར་བཟུང་བ་གཉིས་གནས་ཚུལ་དང་མི་མཐུན་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདེན་རྫུན་གཉིས་ཀ་མི་དམིགས་པའི་དོ༷ན་རྣལ་མ་མི༷་མཐོ༷ང་ངོ་། །གསུམ་པ་དོན་བསྡུས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྟན་པ་ནི། ཇི༷་སྲི༷ད་འཇིག་རྟེན་ཡོད་མེད་བདེན་རྫུན་སྣང་མི་སྣང་ལ་སོགས་པའི་ཡི༷ད་ཀྱི༷་གཡོ༷་བ༷་དེ༷་སྲི༷ད་བདུ༷ད་ཀྱི༷་སྤྱོད་ཡུལ༷་ཏེ༷་དེ་ནི་རྟོགས་དཀའ་བའི་ཕྲ༷་བ༷འི་ལ༷མ་ཡིན་ཅིང་། འོ་ན་མི་གཡོ་བར་གནས་སོ་ཞེ་ན། རྟོག་པ་དང་མཚན་མ་གཡོ༷འོ་ཞེས་ད༷ང་མི༷་གཡོ༷འོ་ཞེས་པའི་ཐ༷་སྙད༷་ཙམ་ཡང་མི༷་གན༷ས་པའི་གན༷ས་དེ་ལ༷འ༷ང་གན༷ས་པ༷ར་མི༷་བྱེ༷ད་དེ༷་དེས་ན་མི་གཡོ་ཞེས་པ་དེ་ལ་མི་གནས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ལྟར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཚོར་བ་དང་ཚོར་བ་འགགས་པ་དང་། ཡིན་མིན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་བཟུང་བའི་སྣང༷་བ་མེ༷ད་པ་ནི་མི་གནས་དབུ༷་མ༷འི་ལ༷མ་སྟེ་དོན་དེ༷་ལ་དེ་བཞིན་སེམས་པས་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པས་ན་བྱང༷་ཆུབ༷་སེ༷མས་ཞེ༷ས་བདེ༷་བ༷ར་གཤེ༷གས་པ༷ས་གསུང༷ས་སོ། ། 行所定義 སྤྱི་དོན་བདུན་པ་དེ་ལྟར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་ངེས་པའི་དོན་བསྒོམ་པ་ལ་གཉིས། བསྒོམ་པའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་བསྟན་པ་དང་། དེའི་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པའི་དོན་མ་ནོར་བར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་བསྒོམ་པ་ནི་བླང་དོར་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཟུག༷ས་སོགས་ད༷ང་མཚ༷ན་མ༷་དང་སྨོན༷་པ༷ར་འཛི༷ན་པ༷་ 13-3-10b གསུམ་པོ་ར༷བ་ཏུ༷་སྤང༷་ན༷ས་སུ༷། དེའི་གཉེན་པོར་སྟོང་ཉིད་སོགས་རྣམ༷་ཐ༷ར་གསུམ༷་པོ༷་བསྒོམ༷་པ༷འ༷ང་བླང་དོར་གྱི་མཐར་ལྷུང་བས་ན་བདུ༷ད་ཀྱི༷་ལ༷ས་ཡིན་ཏེ༷་གཟུག༷ས་ཉི༷ད་སྟོང༷་པའོ་དང་མཚན་མ་ཉིད་མཚན་མེད་སྨོན་པ་ཉིད་སྨོན་མེད་ཡིན་གྱི་ཐ་དད་དུ་མེད་དོ། །འཁོ༷ར་བ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ༷འི་ལ༷མ་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ༷་སྤང༷ས་ཤིང༷་མྱ༷་ང༷ན་ལས་འད༷ས་པའི་ལ༷མ་བསྒོམ༷་པར་བྱེ༷ད་པ༷འ༷ང་བདུ༷ད་ཀྱི་ལས་ཉི༷ད་དེ༷། དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་དེ༷་ཉི༷ད་ར༷ང་བཞི༷ན་མ༷་ཞི༷་བའམ་རང་བཞིན་ཞི་བ་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་ཀུན་གྱི་གནས་ཚུལ་ལམ་ར༷ང་བཞི༷ན་གྱི་དབང་དུ་ན་མྱང་འདས་བཙ༷ལ་བ་དང་འཁོར་བའི་ལམ་སྤང༷་བར་བྱེད་པ་གར༷་ཡང་མི༷་འགྲུབ་པའམ་མི་གན༷ས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕ༷གས་པ༷་ཀུན༷་གྱི༷་གཟིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ༷་ད༷ང་གྲུབ་པའི་གན༷ས་ཀྱང༷་འཁོར་བ་སྤང་བའི་ཕ་རོལ་ཞིག་ན་གུད་དུ་མ་འདྲེས་པར་མེད་ལ་མྱང་འད༷ས་སོག༷ས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཐོབ་པའི་ལ༷མ་ཡང་འདི༷
【現代漢語翻譯】 如果執著于『我勝過一切』的觀點，就會產生傲慢；如果執著于自己的觀點，就會產生貪戀，對其他觀點產生嗔恨，從而引發爭論，這是愚昧的根源。因為沒有所謂的『真理』，所以認為自己的觀點是真理，而其他觀點是虛假的，這兩種觀念都與實相不符，因此無法真正見到真假皆不可得的實相。 第三，總結要義，闡釋菩提心：只要有對世間萬物『有』或『無』、『真』或『假』、『顯現』或『不顯現』等概念的動搖，那就是魔的領域，這是難以覺察的微細之路。那麼，如何才能不為所動呢？即使是『動』或『不動』這樣的概念都不存在的地方，也不要執著于『不動』的狀態。因此，更不用說執著于『不動』了。如此一來，對於體驗感受和感受的止息，以及被『是』或『非』的觀念所束縛的顯現，都應不執著，這才是不住中道之路。如此思維，就能成就無上菩提，因此被稱為『菩提心』，這是如來所宣說的。 總義第七，如此確定之後，對於修習決定義，分為兩部分：闡述修習的違品，以及闡述修習的對治，即不錯誤地闡述修習的要義。第一部分是：修習無分別，即沒有取捨。它的違品是執著於色等現象、相和愿。 第二部分是：作為對治，修習空性等三解脫門，也落入了取捨的極端，因此是魔業。因為色即是空，相即是無相，愿即是無愿，並非是相互獨立的。 捨棄導致輪迴的貪嗔癡三毒，修習超越輪迴的涅槃之路，這也是魔業。因為如此行持，就是沒有證悟自性本寂或自性寂滅。就諸法的實相或自性而言，尋求涅槃和捨棄輪迴之路，都是無法成就或安住的。 聖者們所見的境界和成就的處所，並非在捨棄輪迴的彼岸，而是不與輪迴混雜。獲得涅槃等功德的道路，也在這裡。
【English Translation】 If one becomes attached to the view of 'I am superior to all,' arrogance arises. If one becomes attached to one's own view, attachment arises, and hatred arises towards other views, leading to disputes. This is the root of ignorance. Because there is no such thing as 'truth,' holding one's own view as truth and other views as false are both thoughts that are inconsistent with reality. Therefore, one cannot truly see the reality where neither truth nor falsehood can be found. Third, summarizing the essence and explaining the Bodhicitta: As long as there is wavering of the mind regarding 'existence' or 'non-existence,' 'truth' or 'falsehood,' 'appearance' or 'non-appearance' of the world, that is the realm of Mara (demon), which is a subtle path difficult to realize. Then, how can one remain unmoving? Even the mere concept of 'moving' or 'not moving' does not exist in that state where one does not even abide. Therefore, let alone abiding in 'not moving.' Thus, not clinging to the experience of feeling and the cessation of feeling, and the appearance grasped by the notion of 'is' or 'is not,' is the path of non-abiding Middle Way. By thinking in this way, one attains unsurpassed Bodhi, hence it is called 'Bodhicitta,' as spoken by the Thus-Gone One. The seventh general topic: Having thus determined, there are two parts to meditating on the definitive meaning: showing the opposing factors of meditation, and showing the antidote to that, which is to explain the meaning of meditation without error. The first part is: meditating on non-conceptualization, which means there is no acceptance or rejection. Its opposing factors are clinging to forms and so on, signs, and aspirations. The second part is: as an antidote, meditating on emptiness and the three doors to liberation also falls into the extreme of acceptance and rejection, therefore it is the work of Mara. Because form itself is emptiness, sign itself is signlessness, aspiration itself is aspirationlessness, they are not separate. Abandoning the three poisons of attachment, aversion, and ignorance, which cause the accomplishment of samsara, and meditating on the path of liberation from suffering, which is the path of nirvana, is also the work of Mara. Because acting in this way is not realizing self-nature as inherently peaceful or self-nature as peace. In terms of the reality or self-nature of all phenomena, seeking nirvana and abandoning the path of samsara are both impossible to accomplish or abide in. The realm seen by the noble ones and the place of accomplishment are not separate and unmixed on the other side of abandoning samsara. The path to obtaining the qualities of nirvana and so on is also here.
་ལས་གཞ༷ན་དུ་ན༷་གྲུབ་པ་མེ༷ད་དེ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་དངོས་དང་། འཐད་པ་བསྟན་པ། ཇི་ལྟར་བསྒོམ་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། ལྡང༷་ད༷ང་མི༷་ལྡང༷་ཆེད༷་དུ༷་མི༷་སྤོང༷་སེ༷མས་རྟེན༷་མི༷་འཆ༷འ་ཞེས་མཚན་མ་དང་རྟོག་པ་ལྡང་བ་ཆེད་དུ་མི་སྤང་ཞིང་མི་ལྡང་བ་ལ་སེམས་ཀྱི་རྟེན་མི་འཆའ་བར་འབྲས་བུའམ་བདེན་དོན་ལ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་མངོ༷ན་དུ༷་བྱེད་པ་མི༷ན་ཏེ། དེ་ཅིས་མི་སྤོང་ཞེ་ན། ཆོས་ཉིད་ལ་ཟུག་རྔུ་མེད་པས་འཇ༷མ་ཞིང་དེ་རྟོགས་ན་དཔལ་དུ་གྱུར་པས་དཔ༷ལ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཆོས་ཉིད་དེ་མ༷་ཡི༷ན་པའི་མཚན་རྟོག་གི་སྐྱོན་ཕྲ་མོ་རྡུལ༷་ཆ་ཙམ༷་ཞིག་གཡོ༷་ 13-3-11a བ༷འམ་ཡོད་པར་མཐོང་ནའང་དེ༷་ཉི༷ད་ཆོས་ཉིད་དོན་གྱི་ཡེ་ཤེས་སམ་འཇམ་དཔལ་དེ༷་ཡི༷ན་པས་སྤང་དུ་མེད་པས་སོ། །འོ་ན་ཆོས་ཉིད་དམ་འཇམ་དཔལ་དེར་གནས་སམ་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་པས་གནས་པར་བྱ་བའི་གཞི་མེད་པས་ན་དེར༷་ཡང་མི༷་གན༷ས་སོ། །འོ་ན་དེ་མངོན་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མིན་སྙམ་ན་བསྒོམ་བྱའི་ཆོས་ཉིད་དང་བསྒོམ་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན། སྒོ༷མ་པ༷ར་བྱ༷་བ༷འི་ས༷འམ་གཞི་མི༷་རྙེད༷་པའི་ཕྱིར༷་སུ་ཞིག་གིས་གང་ཞིག་ལ་བསྒོམ༷་པ༷ས་འབྲས་བུ་ཅི་ཞིག་རྙེད་དེ་རྙེད༷་པ༷ར་མི༷་འགྱུར༷་ཏེ༷། སེ༷མས་ཀྱི༷་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཤེས༷་པ་དེ་ལ༷་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་གང་སྣང་སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཅི་སྐྱེས་པ་དེ༷་ད༷ག་ཆོ༷ས་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་ནི༷་ཆོས༷་ཉི༷ད་ཡི༷ན་པས་གང་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་ལས་མི་གཞན་པས་གང་སྣང་ཡང་སྐྱོན་མེད་དོ། །སྐྱོན་མེད་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་འོང་ཞེ་ན། མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཚན་མའི་བདེན་ཞེན་གྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་ན་མི་འཁོར་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀུན་ལ་མཚན་མའི་རྣམ༷་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ༷་བས་ན་ཆོས་གང༷་ལ༷འ༷ང་མི་འཛིན་པས་འདི་ནི་མཆོག༷་ད༷ང་འདི་ནི་ཐ༷་མ༷་ཞེས་བླང་དོར་གྱི་རྣམ་པ་མེ༷ད་པ༷ར་བསྒོམ་པ་ནི་ལ༷མ་གྱི་མཆོ༷ག་སྟེ་ལམ་འདི༷་ལྟ་བུ་རྒྱུན་དུ་བསྒོམ༷་མོ༷། །གཉིས་པ་ནི། རྟོག་པ་ཅི་སྐྱེ་ཡང་ཅིས་མི་སྐྱོན་ན། འདུ༷་བྱེ༷ད་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ཀྱང་མ༷་སྐྱེས༷་ལ་ཆོས༷་ཀུན༷་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་འབྱུང༷་བ་མེ༷ད་པས་ན་ཤིན༷་ཏུ༷་ཆོ༷ས་རྣམ༷ས་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ༷་ང༷ན་ལས་འད༷ས་པས། བདེན་པའི་དངོ༷ས་པོ་ཅུང་ཟད་མེ༷ད་པར་རྟོགས་ 13-3-11b པ༷་དེ་ཚེ༷་རྟོག་སྣང་ཇི་སྙེད་སྐྱེ་བ་ཀུན༷་ཀྱང༷་ཆོས༷་ཀྱི༷་དབྱིང༷ས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའི་ཤེས༷་པ་དེ་ནི་མི་ཤེས་པའི་དགྲ༷་བཅོ༷མ་པ་ཡོན་ཏན་ར༷བ་ཏུ་འབྱོར༷་བ་ཡི༷ན་ནོ། །ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་དོན་ནི་ན༷མ་མཁ༷འ་བཞིན་ཏེ་དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དོན་ཅི་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་མི༷་དམ
【現代漢語翻譯】 除了（勝義）智慧之外，沒有其他成就，因為一切事物皆無自性。第二部分包括三個方面：正文、證明其合理性以及如何修習的功德。首先是：'生起與不生起，皆不捨棄，心不執著。' 也就是說，不要特意捨棄念頭和分別的生起，對於不生起，也不要執著於心的所緣。不是通過專注于果或真諦來顯現它。為什麼不捨棄呢？因為法性沒有痛苦，是寂靜的，如果證悟它，就會成為榮耀，所以稱為'榮耀'。即使法性中有微小的念頭和分別的過失，像微塵一樣動搖或存在，那本身就是法性，是意義的智慧或文殊，所以不可捨棄。那麼，法性或文殊存在於何處呢？因為它的自性未成立任何事物，所以沒有可以存在的基礎，因此它也不存在於任何地方。如果認為它不是可以顯現的，那麼，因為所修的法性和修習的智慧兩者都未成立，所以，因為找不到所修之'地'，誰又將修持什麼，又能獲得什麼果呢？因此，不會獲得任何東西。心的行境，無論顯現何種對境，生起何種心的分別，這些都是諸法的法性。因此，無論行持什麼，都不會脫離法性，無論顯現什麼，都沒有過失。如果沒有過失，那麼眾生為何流轉呢？因為他們執著于各種表相為真實。爲了表明，如果遠離對錶相的真實執著，就不會輪迴。因為一切法都遠離一切表相，所以不執著于任何法，因此，修習這種'這是殊勝的，這是低劣的'，沒有取捨之念，是道的殊勝，要持續修習這樣的道。第二是：無論生起什麼念頭，為何沒有過失呢？因為一切'積聚'（འདུ，梵文saṃskṛta，羅馬擬音saṃskṛta，聚合）都是無生的，一切法都不是由其他因緣所生，因此，諸法從本性上就是寂滅的。證悟到沒有絲毫真實的實有，那麼，所有生起的念頭和顯現，都是證悟法界自性的智慧，這是摧毀無明的敵人，是具足功德的。如上所述的意義就像虛空一樣，例如，虛空沒有任何可以指定的特徵。
【English Translation】 There is no accomplishment other than (ultimate) wisdom, because all things are without inherent existence. The second part includes three aspects: the main point, demonstrating its validity, and the merits of how to practice. First is: 'Arising and not arising, do not abandon, do not cling to the mind.' That is, do not intentionally abandon the arising of thoughts and discriminations, and do not cling to the support of the mind when they do not arise. It is not to manifest it by focusing on the result or the truth. Why not abandon it? Because the nature of reality has no pain, it is peaceful, and if you realize it, it will become glory, so it is called 'glory'. Even if there is a slight fault of thought and discrimination in the nature of reality, like a speck of dust shaking or existing, that itself is the nature of reality, it is the wisdom of meaning or Mañjuśrī, so it cannot be abandoned. So, where does the nature of reality or Mañjuśrī exist? Because its nature has not established anything, there is no basis for it to exist, so it does not exist anywhere. If you think that it is not something to be manifested, then, because both the nature of reality to be cultivated and the wisdom of cultivation are not established, because you cannot find the 'ground' to be cultivated, who will cultivate what, and what fruit can be obtained? Therefore, nothing will be obtained. The object of the mind, whatever object appears, whatever thought arises in the mind, these are all the nature of reality of all phenomena. Therefore, whatever is practiced does not deviate from the nature of reality, and whatever appears has no fault. If there is no fault, then why do sentient beings wander? Because they cling to various appearances as real. To show that if you are free from the clinging to the reality of appearances, you will not be reborn. Because all phenomena are free from all appearances, so do not cling to any phenomenon, therefore, cultivating this 'this is superior, this is inferior', without the notion of acceptance and rejection, is the supreme path, and you should continuously cultivate such a path. The second is: No matter what thoughts arise, why is there no fault? Because all 'accumulations' (འདུ，saṃskṛta，saṃskṛta, assembled) are unborn, and all phenomena are not caused by other causes and conditions, therefore, phenomena are inherently in a state of peace. Realizing that there is not the slightest bit of true existence, then all the thoughts and appearances that arise are the wisdom of realizing the nature of the realm of reality, which is destroying the enemy of ignorance and possessing abundant qualities. The meaning shown above is like the sky, for example, the sky has no specific characteristics that can be pointed out.
ི༷གས་པས་མི༷ང་ཙམ༷་ཞིག་སྟེ་དེ་ནི་དགེ༷་བ་ད༷ང་ནི་མི༷་ད༷གེ་སོགས་གཉིས་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་འབྱེ༷ད་པ་མེ༷ད་དེ་སྐྱེ༷་བ༷་མེ༷ད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤོང་བའམ་མ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་རྩོལ༷་བ༷་ཡི༷ད་ལ༷་མི༷་བྱེ༷ད་ཅིང་དམིགས་པའི་ཡུལ་གང༷་ལ༷འ༷ང་སེ༷མས་པ་མེ༷ད་དེ་སེམས་ཉིད་ཀྱང་མ་གྲུབ་པས་ཤེས་མི་ཤེས་སུ་མི་རྟོགས་པས་ཤེ༷ས་ད༷ང་མི༷་ཤེ༷ས་བྲལ༷་བའོ། །སྤང་གཉེན་ཁྱད་མེད་པས་གཉེན་པོ་དྲ༷ན་པ་ད༷ང་འབྱེ༷ད་མེ༷ད་ཆོས་གང༷་ལ༷འ༷ང་སྤང༷་བ་དགག་པ་དང་ལེ༷ན་པ་ལ་དག༷འ་བ་ད༷ང་སྤང་གཉེན་འདྲ་བའམ་མཚུ༷ངས་པར་བློ་བཞག་པའང་མེ༷ད་དེ་ཅིར་ཡང་མི༷་དམི༷གས་ཤི༷ང་། འདོད་མི་འདོད་མེད་པས་མཉམ༷་པར་གན༷ས་ལ་ཐ་དད་དུ་མི་འབྱེད་པས་གཉི༷ས་སུ༷་བརྟག༷་པའང་མེ༷ད་དེ་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཅིར་ཡང་འཛིན་པ་མེད་པས་བརྗོ༷ད་པ་དང་བྲལ༷་ཞིང་དོན་དུ་གཉེར་བ་མེད་པས་བྱ༷་བ་མེད་པ་ད༷ང་སྒོ་གསུམ་གྱི་ལས་ལ་སྐྱོན་དུ་མི་ལྟ་བས་མི༷་བྱ་བ་ཡང་མེ༷ད་དེ༷་ཚོགས་དང་ཡོན་ཏན་གསར་དུ་སོ༷གས་པ་དང་སྐྱོན་བྲི༷་བ་མེ༷ད་དེ་ཆོས་ཉིད་བྲི་འཕེལ་མེད་པས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། ཚུལ་བཞིན་བསྒོམས་པའི་རྟགས་ཅི་ལྟ་བུ་འབྱུང་ཞེ་ན་ཆེད་དུ༷་རྩོལ༷་བ༷ར་བསྒོམ་པ་ཡི༷ད་ལ༷་མི༷་བྱེ༷ད་པ་དང་ཅི༷ས་ཀྱང༷་མི༷་འཁྲུག༷ས་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཉམ༷་ཉིད་དུ་ཤེས༷་པ་ད༷ང་། ག༷ང་ལ༷འ༷ང་ཆག༷ས་ཤིང་འདོད་པ་ 13-3-12a ད༷ང་ཡུལ༷་གྱིས༷་མྱོས༷་པ་སྟེ་ཡུལ་གྱི་ཉེས་པས་རྨོངས་པ་དང་ཡུལ་གྱིས་སྐྲག༷་པ་དང་མི་འདོད་པའང་མེ༷ད་དེ༷་དེས་ན་ཆོས་གང་ཡང་སྤང་སྟེ་བྲལ་བར་མི་བྱེད་པས་མི༷་འབྲལ༷་ཞིང་གང་ཡང་སྒྲུབ་སྟེ་གནས་པར་མི་བྱེད་པས་གང་ལའང་མི༷་གན༷ས་ཤི༷ང་། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་མི༷་འཕྲོག༷་ཅིང་ཆོས་ཉིད་མཉམ༷་པའི་དོན་ཤེ༷ས་པའི་ཡེ་ཤེས་བཞི༷་པོ༷་དང་བྱང་ཕྱོག༷ས་སོ་བདུན་ད༷ང་ཕ༷་རོ༷ལ་ཕྱིན་བཅུ་ལ་སོགས་ཏེ་རྣམ་དཀར་གྱི་ཕྱོགས་དང་འབྲས་བུའི་ཡོན་ཏན་ཇི་སྙེད་པ་རྣ༷མས་བསྒོམ་དོན་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ༷ར་འདུས་ཤིང་ཆུབ་པར་རང་གི་རིག་པས་ཤེས༷་ཏེ༷། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་སུ་འདུས་པས་སེ༷མས་ཀྱི༷་དབྱི༷ངས་སུ༷་མ་ནོར་བར་བཞག་སྟེ་བསྒོམ༷་པ༷ས་ལ༷མ་གྱི༷་ཕུག༷་གམ་མཐར་ཐུག་ན༷་འདུག༷་པ༷་དེ༷་ཁོ་ན་ཡི༷ན་གྱི༷ས། དེ་ལས་གཞ༷ན་དུ༷་ཇི་ལྟར་བསྒོ༷མ་པ༷ས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་དབྱིངས་འོ༷ད་གས༷ལ་དོ༷ན་ཉི༷ད་གས༷ལ་ཞིང༷་རི༷ག་པ༷ར་མི༷་འགྱུར༷་རོ༷། ། 傳承方便為所擇義通達之法 སྤྱི་དོན་བརྒྱད་པ་བརྒྱུད་པའི་ཐབས་ཀྱིས་ངེས་པའི་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཐབས་བསྟན་པ་ནི། བརྒྱུད་པའི་ཐབས་ཀྱིས་ངེས་དོན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཐབས་ཅི་ཞེ་ན་མཛུབ་མོས་ཟླ་བ་བཞིན་དུ་བཅོས་ཤིང་རྩོལ་བའི་བྱ་བས་བྱར་མེད་མཚོན་པས་ན། ཐབས་དང་བརྡ༷འ་ཅ༷ན་གྱི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་ཡ༷ང་ད༷ག་ལེ༷ན་པ༷འ༷ང་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ
【現代漢語翻譯】 僅僅是名相而已，因為它不區分善與非善等二者，因為沒有生。不於心中產生捨棄或未成立的努力，也不緣于任何對境，因為心性本身未成立，所以不執著于知與不知，因此遠離知與不知。由於捨棄與對治無有差別，所以對於任何法，沒有捨棄、遮止和取捨的喜好，也沒有將捨棄與對治視為相同或相似的念頭，因為不緣于任何事物。由於沒有喜歡和不喜歡，所以安住于平等性中，不區分差別，因此沒有二取，因為不執著于任何事物，如『就是這樣』，所以遠離言說，由於沒有追求，所以沒有作為，由於不將三門之業視為過患，所以也沒有不作為，沒有新積聚功德和減少過患，因為法性沒有增減。第三個問題是：如理修行的徵象是什麼？答：不於心中產生刻意修行的念頭，不為任何事物所擾亂，了知一切平等性。對於任何事物，沒有貪執和慾望，不為對境所迷惑，不為對境的過患所愚昧，不為對境所驚嚇，也沒有不喜愛。因此，對於任何法，不捨棄而遠離，所以不分離，不成就而安住，所以不住于任何事物。不為違品所奪，以證悟法性平等之義的四種智慧、三十七道品、十波羅蜜多等一切白法方面和果位的功德，都彙集于如前所說的修持之義中，並以自己的覺性了知。一切法都彙集於心中，因此在心性本凈中如實安住而修持，是道的究竟之處。如果不是這樣修持，又如何能使真正的法界光明自顯現，並且不為分別念所動搖呢？ 第八個總義是：通過傳承的方法來證悟確定之義的方法。通過傳承的方法來證悟確定之義的方法是什麼呢？就像用手指指向月亮一樣，用調整和努力的作為來象徵無為，因此，通過方便和表詮的門徑，正確地領受菩提心，併成就菩提。
【English Translation】 It is merely a name, as it does not differentiate between good and non-good, etc., because there is no arising. One does not generate effort in the mind to abandon or establish anything, nor does one focus on any object, as the mind itself is unestablished. Therefore, one does not cling to knowing or not knowing, and is thus free from both. Because there is no difference between abandoning and counteracting, there is no preference for abandoning, rejecting, or accepting any dharma. There is no thought of considering abandoning and counteracting as the same or similar, as one does not focus on anything. Because there is no liking or disliking, one abides in equanimity, not differentiating between differences, and thus there is no dualistic grasping. Because one does not cling to anything, such as 'it is like this,' one is free from expression. Because there is no seeking, there is no action. Because one does not view the actions of the three doors as faults, there is also no non-action. There is no new accumulation of merit or reduction of faults, as the nature of reality has no increase or decrease. The third question is: What are the signs of proper meditation? The answer is: One does not generate the thought of deliberately meditating, is not disturbed by anything, and understands all as equanimity. One has no attachment or desire for anything, is not deluded by objects, is not blinded by the faults of objects, is not frightened by objects, and has no dislike. Therefore, one does not abandon and separate from any dharma, so one does not separate. One does not establish and abide, so one does not abide in anything. One is not robbed by opposing forces, and all the white dharma aspects and the qualities of the fruition, such as the four wisdoms that realize the meaning of the equality of dharmata, the thirty-seven factors of enlightenment, and the ten pāramitās, are gathered in the meaning of meditation as previously explained, and are known by one's own awareness. All dharmas are gathered in the mind, so abiding genuinely in the purity of mind and meditating is the ultimate point of the path. If one does not meditate in this way, how can the true dharmadhātu luminosity self-arise and not be moved by conceptual thoughts? The eighth general meaning is: The method of realizing the definitive meaning through the means of transmission. What is the method of realizing the definitive meaning through the means of transmission? Just as pointing to the moon with a finger, the act of adjusting and striving symbolizes non-action. Therefore, through the gateway of means and symbols, one correctly receives bodhicitta and accomplishes enlightenment.
་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་བྱང༷་ཆུབ༷་ཆེན་པོ་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷ་མིའི་སྟོན༷་པ༷ས་ར༷བ་ཏུ་གསུང༷ས་པའི་ཕྱིར༷། གང་དངོས་སུ་རྟོགས་པའི་སྐལ་མེད་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བརྒྱུད་ནས་རྟོགས་པའི་ཐབས་ལ་འབད་དེ། དེ༷་ལ༷་འཆད་པར་འགྱུར་བ་འདི༷་ 13-3-12b ནི༷་དོན་དམ་པ་བྱང༷་ཆུབ༷་ཀྱི་སེ༷མས་ཉི༷ད་བསྐྱེ༷ད་ཅིང་བསྒོ༷མ་པ༷འི་གན༷ས་སམ་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡི༷ན་ཏེ༷། གང་ཞེ་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཕྱག་རྒྱའོ། །དེ་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཀུན་སྣང་དང་རྒྱུ་ཡི་ཏིང༷་འཛི༷ན་གསུམ༷་པོ་གོམས་པའི་དབང་གིས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་མི་འཕྲོག་པའི་བརྟན༷་པ༷ར་བྱས༷་ཤི༷ང་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་རྟགས་དང་འདྲ་བར་སྐུ་ཕྱག་ཆེན། ཐུགས་དམ་རྒྱ། ཕྲིན་ལས་ལས་རྒྱ་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྟག༷ས་ཀྱི༷་ཕྱག༷་རྒྱ༷་གསུ༷མ་བཅིང༷ས་ཤིང་བསྒོམ་ན༷ས། གསུང་གི་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆོ༷ས་ཀྱི༷་ཕྱག༷་རྒྱ་ཆེ༷ན་པོ༷ར་སེ༷མས་ཉི༷ད་བསྐྱེ༷ད་དེ༷་དེའི་སྙིང༷་པོ༷་བརྗོ༷ད་ཅི༷ང་བསྒོ༷མ་པར་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཕྱག་རྒྱ་རྣམས་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ལ་ཡིན་པ་ལྟར་ཐ་མི་དད་དུ་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་བསྒོམ་ན་དེ་ལས་དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་སྟེ། བསྒོམ་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་ཆོས་ཀུན་རང་སེམས་ལས་གཞན་དུ་མེད་པར་རང་གིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་བསྒོམ་པས་ཚོགས་སོགས་ཅིང་སྒྲིབ་པ་དག་སྟེ་ཡེ་ཤེས་ལྷས་རྒྱུད་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། ། 未菩提心所攝之過 སྤྱི་དོན་དགུ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་མ་ཟིན་ན་རྣམ་གྲོལ་མི་ཐོབ་ཅིང་དགེ་བ་ཆུད་ཟ་བར་བསྟན་པ་ནི། སེམ༷ས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་ཆོས་ཉིད་རྡོ༷་རྗེ༷་དེ་མ་ནོར་བར་བསྒོམ་པའི་སེ༷མས་དཔ༷འ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྒོ༷མ་པ༷ས་ནི་ཡང་དག་པའི་རྣམ༷་གྲོལ༷་གྱི་ལ༷མ་ཀུན༷་མ༷་ནོ༷ར་བར་ནི་བསྒོམ་པ༷་ཡི༷ན། གོང་ལྟར་རྟོགས་ན་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་མའམ་ཤེས་རབ་སྟོང་པའི་ལྷ་མོ་སྟེ་ཀུན༷་ཏུ་བཟ༷ང་མོ༷འི་སྟེ་དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ 13-3-13a སྤྱོ༷ད་པ༷ས་མ༷་ཟི༷ན་པའི་དགེ༷་བ༷འི་ཆོས༷་ནི༷་ག༷ང་ཡ༷ང་རུང༷་སྟེ༷། ཐེག་ཆེན་ཐབས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བྱམས་སོགས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཀུན༷་ཏུ༷་བཟ༷ང་པོའི་སྤྱོ༷ད་པ༷འ༷ང་ཆོས་ཉིད་དང་མི་འགལ་བར་མ་ཞུགས་པས་བདུ༷ད་ཀྱི༷་ལ༷ས་ཏེ༷་ཟ༷ད་ཅི༷ང་མཐ༷ར་ཐུག༷་པར་འགྱུར༷་རོ། །དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ༷་ད༷ང་ལྡན༷་པ༷འི་ལ༷ས་ནི༷་ལྟར་སྣང་བདུ༷ད་ཀྱི༷་ལ༷ས་ཀྱང༷་བྱང༷་ཆུབ༷་སྤྱོ༷ད་པ༷ར་གསུང༷ས་ཏེ་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་དང་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་གཅིག་ཏུ་ཆད་པའི་ངེས་པ་མེད་དེ་ཤེས་པ་དང་མི་ཤེས་པའི་དབང་ལས་ཀུན་བྱང་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། 於此起勝解之功德 སྤྱི་དོན་བཅུ་པ་དོན་འདིར་མོས་པ་ཙམ་སྐྱེས
【現代漢語翻譯】 因此，佛陀、世尊、人天導師才宣說了『是為大菩提』。那些沒有直接證悟的福分的人，也應努力通過傳承來證悟。因此，將要講解的這個，是真正菩提心的生起和修習之處或因，因為它是三摩地和手印。其中，通過修習真如、普現和因之三摩地，使其穩固，不被違逆之品所奪，如同國王的印璽一般，結縛並修習身大手印、意三昧耶印、事業業印這三種佛陀的象徵之手印。然後，唸誦並修習語之象徵的法大手印，生起心性，唸誦並修習其心髓。如果將三摩地和手印視為法性，並如是無二地生起和修習，那麼由此將生起真正的菩提心。當修習顯現時，將親自證悟一切法皆不離自心，並且通過修習它，積累資糧，清凈業障，並通過智慧本尊加持相續之門，也能證悟。 未被菩提心所攝之過患 第九個總義是，如果未被菩提心所攝持，則無法獲得解脫，並且善行會被浪費。心的自性或法性金剛，不錯誤地修習此心的菩薩，通過修習菩提心，才能不錯誤地修習正確的解脫之道。如前所述，如果證悟，那麼一切行境都是普賢的功德之源，或者說是般若空性的天女，即普賢女，未被證悟空性的真正菩提心之行所攝持的任何善法，無論是什麼，即使是大乘方便之行，如慈愛等所攝持的普賢行，如果未進入不違背法性的狀態，也會成為魔業，最終耗盡。與真正菩提心相應之業，即使表面上是魔業，也被稱為菩提行，因為內外之事物和身語意三門之行，不一定是一成不變的，而是根據知與不知而轉變，因此一切都會轉為菩提。 於此起勝解之功德 第十個總義是，僅僅對這個道理生起信心
【English Translation】 Therefore, the Buddha, the Bhagavan, the teacher of gods and humans, proclaimed, 'This is the great Bodhi.' Those who do not have the fortune to directly realize it should also strive to realize it through transmission. Therefore, this which is about to be explained is the place or cause for the arising and cultivation of the true Bodhicitta, because it is Samadhi and Mudra. Among them, through the practice of the three Samadhis of Suchness, Universal Appearance, and Cause, make it stable so that it is not taken away by opposing factors, like the royal seal. Bind and cultivate the three Mudras that are symbols of the Buddha: the great Mudra of the body, the Samaya Mudra of the mind, and the Karma Mudra of action. Then, recite and cultivate the Dharma Mahamudra, which is the symbol of speech, generate the nature of mind, and recite and cultivate its essence. If you regard Samadhi and Mudras as Dharmata and generate and cultivate the mind as non-dual, then the true Bodhicitta will arise from it. When cultivation manifests, you will personally realize that all Dharmas are not other than your own mind, and by cultivating it, you will accumulate merit, purify obscurations, and also realize it through the door of the wisdom deity blessing the continuum. The Fault of Not Being Subdued by Bodhicitta The ninth general meaning is that if one is not subdued by Bodhicitta, one will not attain liberation and virtuous deeds will be wasted. The nature of mind or Dharmata Vajra, the Bodhisattva who cultivates this mind without error, can cultivate the correct path to liberation without error by cultivating Bodhicitta. As mentioned above, if one realizes it, then all activities are the source of Samantabhadra's qualities, or the goddess of Prajnaparamita, that is, Samantabhadri. Any virtuous Dharma that is not subdued by the practice of the true Bodhicitta that realizes emptiness, no matter what it is, even the practice of the Great Vehicle's skillful means, such as the practice of Samantabhadra subdued by love, etc., if it does not enter the state of not contradicting Dharmata, it will become the work of Mara and eventually be exhausted. The actions that are in accordance with the true Bodhicitta, even if they appear to be the work of Mara, are called Bodhi actions, because the internal and external objects and the actions of the three doors of body, speech, and mind are not necessarily fixed, but change according to whether they are known or unknown, so everything will be transformed into Bodhi. The Merit of Generating Faith in This The tenth general meaning is that merely generating faith in this reason
་པས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཐོབ་པར་བསྟན་པ་ནི། ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་དོན༷་འདི༷ར་མོ༷ས་ཤིང་ཡིད་ཆེས་པ༷་དེ༷་ཡ༷ང་བྱང༷་ཆུབ༷་ཆེན༷་པོ༷་ཡི༷ན་ཞེ༷ས་རྒྱལ༷་བ༷ས་ར༷བ་ཏུ༷་བསྔག༷ས་སོ། །ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གན༷ས་བྱང་ཆུབ་སེམས་འདི༷་བསྐྱེ༷ད་པ༷་ཙམ༷་གྱིས༷་འཇི༷ག་རྟེན༷་གསུམ༷་པོ༷་དང་དེ་དག་གི་གཙོ་བོའི་བླ༷་མ༷ར་གྱུར་པ་ཚངས་དབང་དང་བཅ༷ས་པ༷་ཡི༷། མཆོ༷ད་གན༷ས་སུ་གྱུར་པ་ཉན༷་ཐོ༷ས་རྣམས་དང་སྟོབས་ཆེན་པོ་བདུ༷ད་ཀྱི༷་སྡེ༷་རྣམ༷ས་མ་ལུས་པ་ཟི༷ལ་གྱིས༷་གནོ༷ན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ༷ས་རྒྱལ༷་བ༷ས་གསུང༷ས་སོ། །བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་འགྲུབ་པའི་ཐབ༷ས་ཆེན༷་པོ་གང་ཞིག་བྱང༷་ཆུབ༷་སེ༷མས་དཔའ་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་གྱི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པས་མི་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གས༷ང་བ༷འི་སྤྱོ༷ད་པ༷འ༷ང་འདི༷་ཉི༷ད་དེ༷། བྱང་ཆུབ་སེམས་འདི༷་མེ༷ད་ན་རྒྱལ༷་བ༷ས་ཇི་སྙེད་པའི་ཤེས་བྱའི་དོན་ཀུན་དང་རིགས་ཅན་གསུམ་པོས་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ལམ་རྣམ༷་པ༷ར་སྣང༷་བར་མཛ༷ད་པའི་ཐེག༷་པ༷་གསུ༷མ་སྟོན༷་པ་མི༷་སྲི༷ད་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་མ་རྟོགས་ན་ 13-3-13b སངས་རྒྱས་མི་སྲིད་པ་ཉིད་དོ༷། །གནས་འདི་ལ་སྐ༷ད་ཅི༷ག་ཙམ༷་དུ༷་ད༷ད་པ༷འི་ཤུག༷ས་ཀྱིས༷་གང་ཟག་དེ༷་ཡ༷ང་མི་ཐོགས་པར་མྱུར༷་དུ༷་འཇ༷མ་དཔ༷ལ་གཞོན་ནུ༷ར་གྱུར༷་ཏེ་ངེས་དོན་གྱི་འཇམ་དཔལ་དང་རོ་མཉམ་པར་འགྱུར་བའོ། །ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་མ་འདུས་པ་མེད་པས་ན་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ༷་འཁོ༷ར་ཉན་རང་ལ་སོགས་པས་མི་རྟོགས་པའི་གས༷ང་བ༷ར་ཞུག༷ས་ཤི༷ང་ཐེག༷་ཆེ༷ན་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ད༷མ་ཚིག༷་མཆོ༷ག་རྣམས་ཀྱང༷་བཟུང༷་བ༷་ཡི༷ན་ལ། རིག་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ༷་ཁྲི༷མས་དང་སྡོམ༷་པ༷་ཀུན༷་ཀྱང༷་བསྲུང༷ས་ཤི༷ང་ཁམས་གསུམ་ན་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྦྱིན༷་གན༷ས་ད༷མ་པ༷ར་ར༷བ་ཏུ༷་བསྔག༷ས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་དེ༷་ཡི་ཕྱིར༷་དོན་དམ་པ་བྱང་ཆུབ༷་སེ༷མས་ཀྱི༷་བསོ༷ད་ནམ༷ས་དེ༷་ལ༷་ག༷ལ་ཏེ༷་གཟུག༷ས་ཡོ༷ད་སྲིད་ན༷། ན༷མ་མཁ༷འ་བ༷ར་སྣང༷་མུ་ཐུག་པ་མེད་པ་འདི༷་ཡང༷་སྣོ༷ད་དུ་བྱས་ན་ཆུང༷་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས༷་ཕྱོགས་དུས་ཀྱི་རྒྱལ༷་བ༷ས་མཚུང༷ས་པ༷ར་གསུང༷ས་སོ༷། ། 說入邪道者為悲心對境 སྤྱི་དོན་བཅུ་གཅིག་པ་ལོག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་སྙིང་རྗེའི་གནས་སུ་བསྟན་པ་ནི། ལས་དབང་གིས་སོ་སོར་སྐྱེ་བའི་སོ་སོའི་སྐྱེ༷་བོ༷་རྣམས་རྒྱུད་དྲུག་གི་སྐྱེ་བ༷་སྣ༷་ཚོག༷ས་པ༷་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་ད༷ག་ཏུ་སྔར་ཡང་སྐྱེས༷་ཤིང༷་ད་ལྟ་སྐྱེ༷་དང༷་ཕྱིན་ཆད་སྐྱེ༷་བར་འགྱུར༷་ཞིང་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་རྟག་ཏུ་སྐྱེ༷་བ༷འི་རྒྱུན༷་གྱི༷་དབ༷ང་དུ༷་སོ༷ང་བ༷། རང་གི་རྟོག༷་པའི་མཐ༷འ་ཡི་གནས་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་མི༷་ཤེས༷་པའི་དབང་གིས་རང་གི་ལོག་པའི་རྟོག༷་པ༷ས
【現代漢語翻譯】 此外，經文中還顯示，即使是僅僅對菩提心生起信心，也能獲得許多功德：如經文所示，對這個道理生起歡喜心和信心，也被諸佛讚歎為偉大的菩提。僅僅生起這菩提心，它是一切功德的根源，就能勝過三界及其主宰，包括梵天和自在天，以及作為應供處的聲聞眾，和強大的魔軍。諸佛如是說。獲得無上菩提的偉大方法，是菩薩們的行境，是聲聞等無法理解的秘密行持。如果沒有菩提心，諸佛就不可能示現所有應知的法義，以及為三類有情所追求的三乘道。如果不能證悟菩提心，就不可能成佛。 即使僅僅在此地（指菩提心）生起一剎那的信心，那個人也會迅速地變成妙吉祥童子（Manjushri Kumarabhuta），與真實義的妙吉祥無二無別。因為一切美好的功德都包含在菩提心中，所以它進入了自性法界的壇城，這是聲聞和緣覺等無法理解的秘密之處，並且守護著大乘不共的殊勝誓言。同時，也守護著持明者菩薩的戒律和誓言，並且被讚歎為三界無與倫比的殊勝佈施處。因此，如果將菩提心的功德實體化，那麼即使將無邊無際的虛空作為容器，也會顯得狹小。十方諸佛如是說。 （第十一個主題：將誤入歧途者視為慈悲的對象） 第十一個總主題是：將誤入歧途者視為慈悲的對象。由於業力的影響，凡夫眾生在六道輪迴中不斷地經歷各種各樣的生命形式，過去已經經歷過，現在正在經歷，將來還會繼續經歷。因為生命之流永不間斷，所以他們總是受到生命之流的支配。由於不瞭解自己覺悟的究竟狀態，他們被自己的錯誤觀念所左右。
【English Translation】 Furthermore, the scriptures also show that even just having faith in Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment) can gain many merits: As the scriptures show, rejoicing and having faith in this truth is also praised by the Buddhas as great Bodhi (བྱང་ཆུབ།, bodhi, bodhi, enlightenment). Just generating this Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment), which is the source of all merits, can overcome the three realms and their lords, including Brahma and Ishvara, as well as the Shravakas (ཉན་ཐོས།, śrāvaka, shravaka, hearer) who are worthy of offerings, and the powerful armies of Mara (བདུད།, māra, mara, demon). The Buddhas said so. The great method for attaining unsurpassed Bodhi (བྱང་ཆུབ།, bodhi, bodhi, enlightenment) is the realm of activity for Bodhisattvas (བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ།, bodhisattva, bodhisattva, enlightenment being), and it is the secret practice that Shravakas (ཉན་ཐོས།, śrāvaka, shravaka, hearer) and others cannot understand. Without Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment), it would be impossible for the Buddhas to show all the knowable meanings, and the three vehicles pursued by the three types of beings. If one cannot realize Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment), it is impossible to become a Buddha. Even just generating a moment of faith in this place (referring to Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment)), that person will quickly become Manjushri Kumarabhuta (འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ།, Mañjuśrī Kumārabhūta, Manjushri Kumarabhuta, youthful Manjushri), inseparable from the definitive meaning of Manjushri (འཇམ་དཔལ།, Mañjuśrī, Manjushri, gentle glory). Because all good qualities are contained in Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment), it enters the mandala (དཀྱིལ་འཁོར།, maṇḍala, mandala, circle) of the Dharmadhatu (ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས།, dharmadhātu, dharmadhatu, the realm of dharma) of self-nature, which is a secret place that Shravakas (ཉན་ཐོས།, śrāvaka, shravaka, hearer) and Pratyekabuddhas (རང་སངས་རྒྱས།, pratyekabuddha, pratyekabuddha, solitary buddha) and others cannot understand, and it also protects the uncommon and supreme vows of the Mahayana (ཐེག་ཆེན།, mahāyāna, mahayana, great vehicle). At the same time, it also protects the precepts and vows of the Vidyadhara (རིག་འཛིན།, vidyādhara, vidyadhara, knowledge holder) Bodhisattva (བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ།, bodhisattva, bodhisattva, enlightenment being), and is praised as the unsurpassed and supreme field of generosity in the three realms. Therefore, if the merits of the ultimate Bodhicitta (བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་, bodhicitta, bodhicitta, the mind of enlightenment) were to be materialized, even if the boundless space were used as a container, it would seem small. The Buddhas of the ten directions said so. (Eleventh Topic: Showing Those Who Have Gone Astray as Objects of Compassion) The eleventh general topic is: showing those who have gone astray as objects of compassion. Due to the influence of karma, ordinary beings in the six realms of samsara (འཁོར་བ།, saṃsāra, samsara, wandering) constantly experience various forms of life, which they have experienced in the past, are experiencing now, and will continue to experience in the future. Because the stream of life never ceases, they are always dominated by the stream of life. Because they do not understand the ultimate state of their own enlightenment, they are swayed by their own wrong ideas.
་རང་བསླུས༷་ཤིང༷་རྟོག་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ལུ་གུ་རྒྱུད་ཀྱི་རྟོག༷་པ༷འི་རྒྱུན༷་རྗེས་སུ་འབྲང༷ས་ཤིང་ཡང་དག་པའི་ལམ་ 13-3-14a བསྒོམ་པ་མེད་པ་འཁྲུལ༷་བའི་རྟོག༷་པ་ལ༷ས་རང་བཞིན་ངང་གིས་ཕྱིར༷་ལྡོག༷་པ་ནི་ནམ་ཡང་མེ༷ད་པར་འགྱུར༷་བ༷་དེ་དག་གིས། ཇི་ལྟར་ན་སྒྱུ༷་མ༷འི་སྒྱུ༷་ཐབས་སྔགས་ལ་སོགས་པ་ཤེས༷་པ་དག༷་གིས༷་སྒྱུ༷་མའི༷་གླང༷་པོ༷་སྤྲུལ་པ་དང་འདྲ་བ༷ར་མི་བདེན་པ་སྒྱུ༷་མས༷་རྨོ༷ངས་པ༷འི་སེམས་ཅན་སྒྱུ༷་མ༷་ལྟ་བུ་རྣམ༷ས། ཇི་ལྟར་ན་རྨི༷་ལ༷མ་གྱིས༷་ཡིད་རབ་ཏུ་བསླུས༷་པ་བཞི༷ན་དུ༷་རྨི༷་བ༷འི་སྟེ་རྨི་ལམ་རྨི་བ་ལྟ་བུའི་སྲིད་པའི་བདེ༷་བ༷འ༷ང་ཉམ༷ས་ཤིང༷་སྡུག་བསྔལ་བའི་རྨི༷་ལ༷མ་ལྟ་བུ་འཁྲུལ་པའི་སྣང་བའི་དབ༷ང་དུ༷་སོ༷ང་བ༷འི་རྨི༷་ལ༷མ་པ༷་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་སྙིང་རྗེ་ཞེས་སོ། །མཐའ་བྲལ་བླ་མེད་ཀྱི་ལ༷མ་འདི༷་བློས་མ་ལྕོགས་ནས་སྤང༷ས་ཤིང༷་མཐ༷འ་ལ་གནས་པའི་མུ་སྟེགས་སོགས་ཀྱི་ལམ་ད༷ང་ལ༷མ་གཞ༷ན་ལ་ཡང་དག་པའི་ལ༷མ་དུ༷་བལྟས༷་ན༷ས་འདི་ནི་མ༷་ནོར༷་བའི་ལ༷མ་ཡིན་ནོ་ཞེས༷་སྟོན༷་པ༷་ཡོད་དེ༷། དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་དེ༷་ད༷ག་ནི་དཔེར་ན་རྡོ༷་ལ༷་གསེ༷ར་ཡིན་ནོ་ཟེར་བ་བཞིན་ཐུག༷ས་རྗེར༷་རུང༷་ཞི༷ང༷་ཞེས་སྙིང་རྗེ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཡིན་ལ་ཐུག༷ས་རྗེ༷འི་བདག་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ནི་ཐུག༷ས་རྗེ༷ས་ཀྱེ༷་མ༷འོ་སྙམ་དུ་རང་དབང་མེད་པར་འཕྲོ༷གས་པ༷་ཡི༷ན་ཏེ། དཔེར་ན་ཡིད་འོང་གི་ཡུལ་ལ་སེམས་རང་དབང་མེད་པར་འཇུག་པ་ལ་ཡུལ་གྱིས་ཡིད་འཕྲོག་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར་ཐུགས་རྗེ་མངའ་བ་རྣམས་ཐུགས་རྗེས་སེམས་འཕྲོག་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་བློ་ཤིན༷་ཏུ༷་མ༷་སྦྱང༷ས་པ་གང་ཞིག་དུ༷ས་ཀྱིས༷་མན༷ར་བ༷འི་སྐྱེ༷་བོ༷་ལྔ༷་བརྒྱ༷་ཐ༷་མ༷་པ་ལ༷་སྐྱེས་པ་དག །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང༷་ར༷བ་མ་ནོར་མ་བསླད་པས་དྲི༷་མ་མེ༷ད་ཅིང་རྟོག༷ས་དཀ༷འ་བ་དག༷་ལ༷་དཔྱོད་པ་ན། ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་སྒྲ་ཇི་བཞི༷ན་དུ་སྤྱོད་པ༷ར་འགྱུར་བ་ད༷ང་དོན་གྱི་ཚུལ་ཇི་ལྟ་ 13-3-14b བ་བཞི༷ན་དུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་མི༷ན་ཏེ་ཇི་ལྟར་མུན་ཁང་གི་གསེར་དང་སྒྲོན་མ་བཞིན་དུ་དོན་དང་ཚིག་གི་རིམ་པ་མ་ཤེས་ནས་ཚིག་ཙམ་ལ་ཞེན་ནས། ཟབ་མོའི་དབྱིངས་མི་དཔོགས་ཀྱང་རང་ར༷ང་གི༷་བློ༷་གྲོ༷ས་ཀྱིས་ཇི་ཙམ་དཔོགས་པའི་སྟོབ༷ས་བཞི༷ན་དུ་འཇུ༷ག་པ་ལ༷་སོག༷ས་པ༷་སོ་སོའི་ཞེ་འདོད་ཀྱི་ལྟ༷་བ་སྣ༷་ཚོག༷ས་པ་དག༷་གིས་བསླད་ནས། མི༷་ཤེ༷ས་ཆུ༷་བོ༷ས་གཡེ༷ངས་ཤིང༷་སྟེ་ཁྱེར་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུ༷ང་གི༷་ཉིང༷་ཁུ༷་ངེས་པའི་དོན་གྱི་གཞུང་བདུད་རྩི༷་ལྟ་བུ་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣལ༷་འབྱོར༷་དང་བྲལ༷་བ་ཡིན་ནོ། ། 功德迴向菩提 སྤྱི་དོན་བཅུ་གཉིས་པ་བརྩམས་པའི་དགེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བ་ནི། རྒྱུ་མཚན་དེ༷་ཡི་ཕྱིར༷་རྒྱལ༷་བས༷་ག
【現代漢語翻譯】 那些人自我欺騙，念頭如流水般不斷，追逐著虛妄的念頭，不修習正道，心識自然而然地遠離正道是永遠不可能的。正如幻術師懂得幻術咒語等，變幻出虛假的幻象大象，愚弄那些如幻象般迷惑的眾生。又如夢境般迷惑人心，夢中的幸福轉瞬即逝，痛苦的夢境卻讓人沉淪，各種各樣的夢境體驗者實在可悲！ 由於無法理解這無邊無際、至高無上的道路，他們捨棄了它，反而將外道等偏執的道路視為正道，並宣稱『這才是真正的道路』。那些如此宣揚的人，就像指著石頭說是黃金一樣，實在令人同情，是慈悲的對象。慈悲之主的心不由自主地被慈悲所牽動，就像人們的心不由自主地被美好的事物所吸引一樣。擁有慈悲心的人，心也被慈悲所吸引。 那些沒有用智慧徹底凈化心靈的人，那些在末法時代出生的五百人，他們以不正確的方式研究如來純正無染、難以理解的教義，不能如實地理解佛陀所說的語言，也不能如實地理解其含義。他們就像在黑暗的房間里尋找黃金一樣，不明白詞句的順序和含義，只執著于文字表面。雖然無法測度深奧的真理，卻按照自己的理解妄加揣測，被各種各樣的個人偏見所迷惑。他們的心被無知之水沖昏頭腦，遠離了如來教義的精髓——甘露般的真實教義，以及如理作意的瑜伽。
【English Translation】 Those who deceive themselves, whose thoughts flow continuously, chasing after illusory notions, and do not cultivate the right path, it is impossible for their minds to naturally turn away from delusion. Just as illusionists understand illusionary spells and so on, transforming false illusory elephants, deceiving those beings who are deluded like illusions. And like dreams that deceive the mind, the happiness in dreams is fleeting, while painful dreams cause one to sink. The various dream experiencers are truly pitiable! Unable to comprehend this boundless and supreme path, they abandon it, instead regarding the paths of extremists and others as the right path, and proclaiming, 'This is the true path.' Those who proclaim this are like pointing at a stone and saying it is gold, truly deserving of compassion, objects of compassion. The hearts of the lords of compassion are involuntarily moved by compassion, just as people's hearts are involuntarily attracted to beautiful things. Those who possess compassion, their minds are also attracted by compassion. Those who have not thoroughly purified their minds with wisdom, those five hundred born in the degenerate age, they study the pure and undefiled, difficult-to-understand teachings of the Tathagata in an incorrect way, unable to understand the Buddha's words as they are spoken, nor to understand their meaning as it is. They are like searching for gold in a dark room, not understanding the order and meaning of the words, only clinging to the surface of the text. Although unable to fathom the profound truth, they speculate wildly according to their own understanding, and are deluded by various personal prejudices. Their minds are overwhelmed by the water of ignorance, and they are far from the essence of the Tathagata's teachings—the nectar-like true teachings, and the yoga of appropriate attention.
སུ༷ངས་པ༷འི་ལ༷མ་མཆོ༷ག་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐུག༷ས་ཀྱི༷་གས༷ང་བ༷་ད༷མ་པ༷་འདི༷། ཀུན་ནས་ཀུན༷་ཏུ༷་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་རྒྱལ༷་བ༷་རྣམ༷ས་ཀྱི༷་ཐུག༷ས་ཀྱིས༷་སྤྱོ༷ད་ཡུལ༷་ཐུན༷་མོ༷ང་མ༷་ཡི༷ན་པ་ཡིན་པས་འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་བདག་གིས་ཀྱང་ཤེས་པ་མིན་ན་ཡ༷ང་། གསང་བ་ཡང་དག་པའི་དོན་འདི་སློབ་དཔོན་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡུན་རིང་དུ་གོམ༷ས་པར་བྱས་པ༷འི་མཐུ༷་ཡི༷ས་ལུང་དང་མན་ངག་དང་མི༷་འག༷ལ་བའི་ཚུལ༷་དུ༷་རིགས་པའི་ཚད༷་མ༷་ད༷ག་ལ༷ས་ར༷བ་ཏུ་བསྒྲུབ༷ས་ཏེ༷། འགྲོ༷་བ༷འི་དོ༷ན་དུ༷་མི༷་གཉི༷ས་པ་སྟེ་གཉིས་མེད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྟོན་པའི་ལ༷མ་མཆོ༷ག་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་གཤེགས་ཤུལ་ཉིད་གསལ་བ་འདི༷་ནི༷་མདོར་བསྡུས་ཏེ་ར༷བ་ཏུ་བགྱིས༷་པ༷་འདིས་ནི། སྐྱེ༷་བོ༷་ཐམས་ཅད་སྲིད་པར་སྐྱེ་ཞིང་སྐྱེ༷་བ༷འི་གན༷ས་སྐ༷བས་ཐ༷མས་ཅ༷ད་དུ༷་ཡ༷ང་སྐ༷ད་ཅི༷ག་མ་ཙམ༷་དུ༷་ཡ༷ང་། ཡང་དག་པའི་བསམ་པ་མི༷་མཐུན༷་ཕྱོག༷ས་ཀྱིས༷་ 13-3-15a མི༷་ཉམ༷ས་ཤིང་རྒྱལ༷་བ༷་ཀུན༷་གྱི༷་ཐུག༷ས་སུ་ཆུད་པའི་དོན་གྱི་སྙིང་པོ་འདི༷་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྟོགས་ཤིང་དེ་དག་གི་རྒྱུད་ལ་ར༷བ་ཏུ་རྒྱས༷་པར་ཤོ༷ག་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་དུ་མཛད་པའོ། ། 竟義 གསུམ་པ་མཇུག་གི་མཛད་བྱང་བསྟན་པ་ནི། བྱང༷་ཆུབ༷་སེ༷མས་བསྒོམ༷་པ༷་རྡོ༷་ལ༷་གསེ༷ར་ཞུན༷་འཇ༷མ་དཔ༷ལ་བཤེ༷ས་གཉེན༷་གྱིས༷་རྫོ༷གས་པ༷་ཆེ༷ན་པོ༷འི་རྒྱུ༷ད་ལ༷ས་བཏུས༷་པ༷་རྫོག༷ས་སོ༷། །ཞེས་པ་ནི་གོ་སླའོ། །ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་རྒྱལ་བའི་ཆོས་མཛོད་ཀྱི། །སྙིང་པོའི་ཡང་བཅུད་རྩོལ་མེད་ཐེག་པའི་ལམ། །དབང་རྣོན་ཚེ་གཅིག་གྲོལ་བྱེད་རྫོགས་པ་ཆེ། །རིག་འཛིན་བྱེ་བའི་གཤེགས་ཤུལ་འདི་རྨད་བྱུང་། །ཆོས་ཀུན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སངས་རྒྱས་པའི། །ཀུན་བྱེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མཆོག །མ་ནོར་གསལ་བྱེད་ངེས་པ་དོན་གྱི་ལུང་། །རྒྱལ་ཀུན་ཐུགས་ཀྱི་གསང་མཛོད་འདི་ཁོ་ན། །དེ་ཕྱིར་རིག་འཛིན་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་བཅུད། །གང་འབྲེལ་གདོད་མའི་རྒྱལ་སར་ངལ་འཚོའི་གསོས། །དུས་ཀྱི་མཐར་ཡང་ཉམས་མེད་ཕྲིན་ལས་རྒྱུན། །སྤེལ་སླད་ལྷག་བསམ་སྟོན་ཟླའི་དཔལ་ལ་འགྲན། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་བདག་བློ་རྨོངས་པའི་དྲིས། །འཕགས་དང་མཁས་པའི་གཞུང་བཟང་རྙོགས་པའི་ཆ། །གང་མཆིས་ཚེ་རབས་སྡིག་དང་ལྷན་གཅིག་ཏུ། །བཤགས་ན་དག་ཚངས་ཁྲུས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །འདིར་འབད་དགེ་བས་ཐེག་མཆོག་རྫོགས་པ་ཆེའི། །རིང་ལུགས་དྲི་མེད་སྲིད་མཐར་ཆེར་རྒྱས་ཤིང་། །བདག་གཞན་སྐྱེ་ཀུན་ལམ་མཆོག་འདིར་ཞུགས་ཏེ། །འཕགས་ལམ་ཆོས་ཉིད་བདེན་པས་ 13-3-15b སྲུང་གྱུར་ཅིག །ཅེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྒོམ་པ་རྡོ་ལ་གསེར་ཞུན་གྱི་མཆན་འགྲེལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། ཀུན་མཁྱེན་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེ་མི་ཕམ
【現代漢語翻譯】 殊勝之道，諸佛之意之甚深秘密，如實通達一切，乃是諸佛意之行境，非是共同之境。雖我蔣揚欽哲（'jam dpal bshes gnyen，文殊友，蔣揚欽哲旺波對此經的署名'）亦不能盡知，然此甚深秘密之義，乃是上師自身長久串習之力，以不違背經文、口訣之方式，以正理衡量而精勤闡釋。為利有情，宣說無二菩提心之殊勝道，此乃三世諸佛之足跡，簡略而精要地闡述。以此願力，愿一切眾生於輪迴中，乃至每一剎那，皆不為邪念所動搖，愿一切眾生皆能證悟諸佛之心髓，並於彼等相續中增長。 （三）結尾之署名：菩提心修法《點石成金》，蔣揚欽哲于大圓滿續部中摘錄圓滿。此言簡意賅。甚深廣闊，乃諸佛之法藏，精要之精髓，不費力之乘，利根者一生解脫之大圓滿，持明者之足跡，此乃稀有。諸法平等性中成佛之普賢菩提心之自性，無謬顯現之決定義之教證，此乃諸佛意之秘密藏。因此，持明傳承之口訣精髓，凡與之結緣者，皆能于本初佛土安息，乃至末劫亦不衰敗之事業，為弘揚此，我之發心堪比秋月之光輝。即便如此，我之智慧為愚昧所蔽，若有冒犯聖者與智者之良善論著之處，愿以生生世世之罪業一同懺悔，祈願賜予清凈之加持。愿以此精進之善，令殊勝大圓滿之無垢宗風弘揚至世界盡頭，愿自他一切眾生皆能趣入此殊勝道，愿聖道法性真諦守護之。 此《菩提心修法點石成金》之註釋——《唯明燈》，乃全知上師仁波切麥彭仁波切（mi pham，彌龐）所著。
【English Translation】 This supreme path, the profound secret of the minds of all the Buddhas, to realize everything as it is, is the realm of experience of the minds of the Buddhas, not a common realm. Although I, Jamyang Khyentse ( 'jam dpal bshes gnyen, Manjushri Friend, Jamyang Khyentse Wangpo's signature on this scripture ), do not know it completely, this profound meaning of the secret is due to the power of the master's own long-term familiarity, in a way that does not contradict the scriptures and oral instructions, and is diligently explained by measuring with correct reasoning. For the benefit of sentient beings, the supreme path of proclaiming the non-dual Bodhicitta is the footprint of the Buddhas of the three times, which is briefly and concisely explained. With this aspiration, may all beings in samsara, even for a moment, not be shaken by wrong thoughts, may all beings realize the essence of the minds of the Buddhas, and may it grow in their minds. (3) The ending signature: Bodhicitta practice 'Turning Stone into Gold', Jamyang Khyentse extracted it from the Great Perfection Tantra and completed it. This is concise and meaningful. Profound and vast, it is the Dharma treasury of the Buddhas, the essence of the essence, the effortless vehicle, the Great Perfection for the sharp-witted to be liberated in one lifetime, the footprint of the Vidyadharas, this is rare. The nature of Samantabhadra's Bodhicitta, which attains Buddhahood in the equality of all dharmas, the definitive meaning of the unerring manifestation, this is the secret treasury of the minds of the Buddhas. Therefore, the essence of the oral instructions of the Vidyadhara lineage, whoever is connected with it can rest in the primordial Buddha land, and the activities that will not decay even at the end of the kalpa, in order to promote this, my aspiration is comparable to the light of the autumn moon. Even so, my wisdom is obscured by ignorance, if there is any offense to the good treatises of the saints and scholars, may I confess it together with the sins of lifetimes, and pray for the blessing of purification. May this diligent virtue cause the immaculate doctrine of the supreme Great Perfection to flourish to the end of the world, may all beings, self and others, enter this supreme path, and may the truth of the Dharma nature of the holy path protect it. This commentary on 'Bodhicitta Practice Turning Stone into Gold' - 'The Lamp of Sole Clarity', was written by Omniscient Lama Rinpoche Mipham Rinpoche (mi pham, Mipam).
་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པའི་ཕྱག་མཆན་ལས། རྗེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་རེག་པའི་བཙུན་པ་འཇམ་དབྱངས་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་དོན་འགྲུབ་ས་ལུག་ལོར་ཞེ་ཆེན་སྒྲུབ་སྡེ་བདེ་ཆེན་པདྨ་འོད་གླིང་དུ་ཞལ་བཤུས་ཤིང་ལུང་རིགས་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་མཁན་ཆེན་ཀུན་བཟང་དཔལ་ལྡན་གྱིས་ཞུས་དག་མཛད་དེ་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཡི་གེ་པ་ནི་བློ་གསལ་ལུང་རྟོགས་མཐར་ཕྱིན་གྱིས་བགྱིས་པ་སྟེ། འདིས་ཀྱང་ཐེག་མཆོག་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག །མངྒ་ལཾ།། །།
【現代漢語翻譯】 《文殊歡喜手印》中記載，以頭頂觸碰上師之足的僧人文殊妙慧海（Jampal Lodro Gyatso），于成就地薩魯年（Sa-lug，應為藏曆土羊年）在協慶（Zhechen）修行地大樂蓮花光洲（Dechen Padma O Ling）抄寫，精通經論的自在者堪布根桑華丹（Khenchen Kunzang Palden）校對，由智慧明辨通達究竟者記錄。愿此舉成為殊勝大圓滿教法長久住世之因。吉祥圓滿！
【English Translation】 From 'Jampal's Joyful Handprint': The monk Jampal Lodro Gyatso, who touched the feet of that very master with his head, copied this at Dechen Padma O Ling, the Zhechen practice center, in the Sa-lug year (Earth-Sheep year) for the sake of accomplishment. Khenchen Kunzang Palden, the powerful master of scripture and reasoning, proofread it and established it well. The scribe was Losal Lungtok Tartchin. May this also become a cause for the long-lasting existence of the supreme vehicle, the Great Perfection's teachings. Mangalam!