jmp2202_入智者論總錄.g2.0f

局米旁大師教言集MP259入智者論總錄 22-2-1a 入智者論總錄 ༄༅། །མཁས་འཇུག་གི་སྡོམ་བྱང་བཞུགས་སོ། ། 22-2-1b ༄༅༅། །བཞི་བཅོ༷མ་དྲུག་ལྡན༷་མཐའ་ལས་འདས༷། །ཞི་འཇ༷མ་ཐུགས་རྗེའི་དཔ༷ལ་ལྡན་པ། །གཞོ༷ན་ནུར༷་གྱུར༷་པ༷་ལ༷་བཏུད་ནས། །མཁས་འཇུག་སྡོམ་བྱང་འཛིན་ཆོས་སྤེལ། །གང་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་ཡི། །གནས་བཅུ་དག་ཏུ་གསུངས་པ་ནི། །ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་རྟེན་འབྲེལ་དང་། །གནས་དང་གནས་མིན་དབང་པོ་དུས། །བདེན་པ་དང་ནི་ཐེག་པ་དང་། །འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་བཅུའོ། །གཟུགས་དང་ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་དང་། །འདུ་བྱེད་རྣམ་ཤེས་ཕུང་པོ་ལྔ། །གཟུགས་ནི་དབང་ལྔ་དོན་ལྔ་དང་། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་བཅས་སོ། །མིག་རྣ་སྣ་ལྕེ་ལུས་དབང་ལྔ། །གཟུགས་ 22-2-2a སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་དོན་ལྔ། །མིག་ཡུལ་གཟུགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལ། །སྔོ་སེར་དཀར་དམར་རྩ་བའི་མདོག །སྤྲིན་དང་དུ་བ་རྡུལ་ཁུག་སྣ། །ཉི་གྲིབ་སྣང་མུན་ཡན་ལག་བརྒྱད། །རིང་ཐུང་ལྷམ་ཟླུམ་མཐོ་དམའ་དང་། །ཕྲ་རགས་ཕྱལ་དང་ཕྱལ་མིན་དབྱིབས། །གཞན་ཡང་བཟང་ངན་བར་མ་སོགས། །ནང་གི་དབྱེ་བ་དུ་མར་འགྱུར། །སྒྲ་ཡི་ནང་གི་དབྱེ་བ་ལ། །ཟིན་འབྱུང་རྒྱུས་བྱུང་མ་བྱུང་དང་། །གཉིས་ཀ་ལས་ནི་བྱུང་བ་གསུམ། །སེམས་ཅན་དུ་སྟོན་དོན་རྗོད་བྱེད། །དེ་ཟློག་དང་གཉིས་དོན་བརྗོད་ལ། །འཇིག་རྟེན་འཕགས་པས་བཏགས་གཉིས་དང་། །གཞན་ཡང་བཟང་ངན་བར་མ་གསུམ། །ནང་གི་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་དོ། །དྲི་ལ་ཞིམ་མི་ཞིམ་ཆ་མཉམ། །ལྷན་སྐྱེས་སྦྱར་བྱུང་ 22-2-2b སོགས་དབྱེའོ། །མངར་སྐྱུར་ལན་ཚྭ་ཁ་ཚ་བསྐ། །རོ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་འདོད། །གཞན་ཡང་ཡིད་འོང་མི་འོང་དང་། །བར་མ་གསུམ་སོགས་དབྱེ་བ་མང་། །རེག་བྱ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས། །སྲ་གཤེར་དྲོ་གཡོ་རྒྱུ་འབྱུང་རེག །འཇམ་རྩུབ་ལྕི་ཡང་བཀྲེས་སྐོམ་གྲང་། །མཉེན་ལྷོད་དམ་ཚིམ་ན་རྒ་འཆི། །ངལ་སོས་པ་དང་སྤུངས་ཆེ་སོགས། །འབྲས་བུའི་རེག་བྱའི་དབྱེ་བའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་པ་ཡི་གཟུགས་ལྔ་ནི། །བསྡུས་ལས་གྱུར་དང་མངོན་པར་སྐབས་ཡོད་དང་། །ཡང་དག་བླངས་པ་ལས་བྱུང་གཟུགས་དང་ནི། །ཀུན་བཏགས་པ་དང་དབང་འབྱོར་གཟུགས་ལྔའོ། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་དང་རྡུལ་ཕྲན་དང་། །ལྕགས་ཆུ་རི་བོང་ལུག་དང་གླང་། །ཉི་ཟེར་སྲོ་མ་ཤིག་ནས་སོར། །གོང་ནས་གོང་དུ་བདུན་གྱུར་ཏེ། །སོར་མོ་ཉེར་བཞི་ཁྲུ་གང་ལ། །ཁྲུ་བཞི་གཞུ་འདོམ་གང་ཞེས་བྱ། །གཞུ་འདོམ་ལྔ་བརྒྱ་རྒྱང་གྲགས་ཏེ། །རྒྱང་གྲགས་བརྒྱད་ནི་དཔག་ཚད་དོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་དབྱེ་བ་ལ། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་བཏང་སྙོམས་གསུམ། །བདེ་དང་ཡིད་བདེ་སྡུག་བསྔལ་དང་། །ཡིད་མི་བདེ་དང་བཏང་སྙོམས་ལྔ། །མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས། །བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་དྲུག །དེ་ལ་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་ཀྱི། །དབྱེ་བས་ཚོར་བ་བཅོ་བར

【現代漢語翻譯】 入智者論總錄 局米旁大師教言集MP259 ༄༅། །མཁས་འཇུག་གི་སྡོམ་བྱང་བཞུགས་སོ། ། ༄༅༅། །四六具足超邊際，寂靜慈悲具光輝，頂禮化現少年尊，傳揚智者入門綱。於何處應成智者，所說十處即如下：蘊、處、界、緣起，處非處、根、時，諦、乘、有為、無為等十法。 色、受、想、行、識為五蘊。 色蘊即五根、五境及法處所攝之有色法。 眼、耳、鼻、舌、身為五根。 色、聲、香、味、觸為五境。 眼識之對境——色法之分類：藍黃白紅為根本色，云、煙、塵、霧、日蔭、明暗為分支色，長短、圓扁、高低、粗細、正不正之形狀，以及好、壞、中等，內部分類繁多。 聲之內部分類：有情發出、因緣生、非因緣生，以及二者所生三種。表示有情、表示意義，以及二者兼具。世俗諦、勝義諦二者，以及好、壞、中等三種，內部分類無量。 香有香、不香、等分，俱生、合成等分類。 味有甜、酸、咸、辣、苦、澀六種。 以及可愛、不可愛、中等三種，分類繁多。 觸有因、果二種。 堅、濕、暖、動為因之觸。 滑、澀、重、輕、饑、渴、冷，軟、硬、緊、松、飽、老、死，疲勞、休息、聚積等，為果之觸的分類。 法處所攝之五種色法為：總集所成色、顯現假借色、真實取色、假立色、自在色五種。 極微塵、微塵、鐵、水、兔、羊、牛、日光、虱、麥、指節，以上每一層是前一層之七倍。 二十四指為一肘，四肘為一弓，五百弓為一俱盧舍，八俱盧舍為一瑜繕那。 受蘊之分類：樂、苦、舍三種。 樂與悅意，苦與不悅意，以及舍受五種。 由眼根接觸對境所生之感受等六種。 由此分為樂受、苦受、舍受等十六種。

【English Translation】 The General Record of Entering the Wise Words of Advice from Jamgon Mipham Rinpoche MP259 ༄༅། །མཁས་འཇུག་གི་སྡོམ་བྱང་བཞུགས་སོ། ། Homage to the youthful one, possessing the glory of peace and compassion, endowed with four and six, transcending extremes. I shall propagate the teachings on upholding the summary of Entering the Wise. In what aspects should one become wise? The ten aspects spoken of are: aggregates, sources, elements, dependent origination, what is and is not, faculties, time, truths, vehicles, conditioned and unconditioned. Form, feeling, perception, formation, and consciousness are the five aggregates. The aggregate of form includes the five sense faculties, the five sense objects, and forms included in the dharma source. Eye, ear, nose, tongue, and body are the five sense faculties. Forms, sounds, smells, tastes, and tactile objects are the five sense objects. The divisions of forms, the objects of the eye consciousness, are: blue, yellow, white, and red as the root colors; clouds, smoke, dust, mist, sunlight, shade, light, and darkness as the branches; long, short, round, flat, high, low, fine, coarse, regular, and irregular shapes; and also good, bad, and intermediate, with many internal divisions. The internal divisions of sound are: produced by beings, produced by causes, not produced by causes, and the three produced by both. Indicating beings, indicating meaning, and both. The two conventional and ultimate truths, and also good, bad, and intermediate, with countless internal divisions. Smells are divided into fragrant, unfragrant, and equal, and also congenital and compound. Tastes are considered to be of six kinds: sweet, sour, salty, spicy, bitter, and astringent. And also pleasant, unpleasant, and intermediate, with many divisions. Touch has two kinds: cause and effect. Hardness, wetness, warmth, and motion are the touches that are causes. Smoothness, roughness, heaviness, lightness, hunger, thirst, cold, softness, looseness, tightness, satisfaction, old age, death, fatigue, rest, and accumulation are the divisions of the touches that are effects. The five forms included in the dharma source are: forms produced by aggregation, forms that appear by convention, forms that are truly taken, forms that are imputed, and forms that are empowered. Subatomic particles, atoms, iron, water, rabbit, sheep, cow, sunlight, lice, barley, finger joints, each level is seven times the previous one. Twenty-four finger-widths are one cubit, four cubits are one bow-length, five hundred bow-lengths are one krosha, and eight kroshas are one yojana. The divisions of the aggregate of feeling are: pleasure, pain, and equanimity. Pleasure and joy, pain and displeasure, and equanimity are the five. The feelings arising from the contact of the eye with objects, and so on, are six. Thus, feelings are divided into sixteen kinds: pleasant, painful, and equanimous.

---

ྒྱད་འགྱུར། །ཡང་ན་ལུས་ཚོར་སེམས་ཚོར་གཉིས། ། 22-2-3a ཟང་ཟིང་བཅས་དང་ཟང་ཟིང་མེད། །ཞེན་པ་རྟེན་དང་ངེས་འབྱུང་རྟེན། །ལ་སོགས་དབྱེ་བས་དུ་མར་འགྱུར། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ནི་ཕུང་པོ་ལ། །མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས། །བྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་དྲུག །དོན་དང་ཐ་སྙད་འཛིན་པས་གཉིས། །ཡང་ནི་མཚན་བཅས་མཚན་མེད་དང་། །ཆུང་ངུ་ཆེ་དང་ཚད་མེད་པ། །ཅི་ཡང་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དྲུག །དེ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་མཛད། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ནི་ཕུང་པོ་ལ། །མཚུངས་ལྡན་མཚུངས་ལྡན་མིན་གཉིས་ལས། །སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ནི། །སེམས་བྱུང་ལྔ་བཅུ་ང་གཅིག་སྟེ། །ཚོར་འདུ་སེམས་པ་ཡིད་བྱེད་དང་། །རེག་པ་ལྔ་ནི་ཀུན་འགྲོའོ། །འདུན་པ་མོས་པ་དྲན་པ་དང་། །ཏིང་འཛིན་ཤེས་རབ་ཡུལ་ངེས་ལྔ། །ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་གཉིས་མ་གཏོགས། །གཞན་ཀུན་འདུ་བྱེད་ཕུང་པོས་བསྡུས། །དད་དང་བག་ཡོད་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་། །བཏང་སྙོམས་ངོ་ཚ་ཁྲེལ་ཡོད་དང་། །མ་ཆགས་མ་སྡང་གཏི་མུག་མེད། །རྣམ་པར་མི་འཚེ་བརྩོན་འགྲུས་ནི། །དགེ་བའི་སེམས་བྱུང་བཅུ་གཅིག་སྟེ། །ངོ་བོ་དགེ་ཕྱིར་དེ་འབྲེལ་འང་དགེ། མ་རིག་འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་དང་། །ང་རྒྱལ་ཐེ་ཚོམ་ལྟ་བ་ལ། །རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་དྲུག་ཅེས་བྱ། །ལྟ་བ་དེ་ལ་ལྔར་ཕྱེ་ན། །འཇིག་ཚོགས་ལྟ་དང་རྟག་ཆད་ཀྱི། །མཐར་ལྟ་དང་ནི་ལོག་ལྟ་དང་། །ལྟ་བ་ 22-2-3b མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། །ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ནོ། །ལྟ་བ་ལྔ་དང་ལྟ་མིན་ལྔ། །རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་བཅུ་ཞེས་བྱ། །ཁྲོ་བ་འཁོན་འཛིན་འཚིག་པ་དང་། །རྣམ་འཚེ་ཕྲག་དོག་གཡོ་དང་སྒྱུ། །ངོ་ཚ་མེད་དང་ཁྲེལ་མེད་དང་། །འཆབ་པ་སེར་སྣ་རྒྱགས་པ་དང་། །མ་དད་པ་དང་ལེ་ལོ་དང་། །བག་མེད་བརྗེད་ངས་ཤེས་བཞིན་མིན། །རྨུགས་པ་རྒོད་པ་རྣམ་གཡེང་བཅས། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་ཉི་ཤུའོ། །ཉོན་མོངས་སུམ་ཅུ་དེ་དག་ལས། །འཇིག་མཐར་གཉིས་དང་དེ་གཉིས་དང་། །མཚུངས་ལྡན་མ་རིག་མ་གཏོགས་གཞན། །འདོད་ཁམས་འདིར་ནི་ངོ་བོ་ཡིས། །མི་དགེ་ཡིན་ཕྱིར་དེ་དག་དང་། །འབྲེལ་བའི་ལས་རྣམས་མི་དགེར་འགྱུར། །གཉིད་དང་འགྱོད་པ་རྟོག་དང་དཔྱོད། །གཞན་འགྱུར་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། །ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ཉེར་བཞི་ནི། །ཐོབ་དང་མ་ཐོབ་སྐལ་མཉམ་དང་། །འདུ་ཤེས་མེད་དང་དེའི་སྙོམས་འཇུག །འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་སྲོག་དབང་དང་། །སྐྱེ་གནས་རྒ་དང་མི་རྟག་དང་། །མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས། །སོ་སྐྱེ་འཇུག་པ་སོ་སོར་ངེས། །འབྱོར་འབྲེལ་མགྱོགས་པ་གོ་རིམ་དུས། །ཡུལ་དང་གྲངས་དང་ཚོགས་པ་སྟེ། །འདིས་མཚོན་གཞན་རྣམས་དེ་ལྟར་ཤེས། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས། །ཡིད་ཤེས་བར་གྱི་ཚོགས་དྲུག་དང་། ། 22-2-4a ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཡིད་དང་ནི། །ཀུན་གཞིའི་

【現代漢語翻譯】 或者，是身體感受和心理感受兩種。 包括有雜染和無雜染，具有執著的所依和具有出離的所依，等等，通過這些區分而變得多種多樣。對於想蘊來說，從眼根聚合而產生的觸所生之想等六種，通過執持意義和名稱而分為兩種。或者，分為有相和無相，小、大和無量，以及一無所有的六種想。對於這些等等，都做了區分。對於行蘊來說，分為相應的和不相應的兩種，與心相應者，即是五十一心所，感受、想、心、作意和觸五者是遍行。欲、勝解、念、等持、慧是所緣境決定之五者。除了感受和想之外，其餘都包含在行蘊中。信、不放逸、極喜、舍、慚、愧，以及無貪、無嗔、無癡，無害和精進，是十一種善心所。因為自性是善，所以與它們相關的也是善的。無明、貪慾、嗔恚、我慢、懷疑、見，被稱為六根本煩惱。如果將見細分為五種，即有身見、常見和斷見兩種邊見、邪見、見取見和戒禁取見。五見和五非見，被稱為十根本煩惱。忿、恨、覆、惱、嫉、慳、誑、諂、無慚、無愧、昏沉、掉舉和放逸等，是二十隨煩惱。這三十種煩惱中，除了有身見和邊見兩者，以及與它們相應的無明之外，其餘的在這個欲界中，因為自性是不善的，所以與它們相關的行為也變得不善。睡眠、後悔、尋和伺，被稱為四不定法。 二十四種不相應行是：得和不得、眾同分、無想定和它的等至、滅盡定、命根、生、住、老和無常，名和句和字的集合，異生性、入定、次第、時、方、數和和合。通過這些可以瞭解其他類似的情況。對於識蘊來說，從眼識到意識之間的六識，以及染污意和阿賴耶識。

【English Translation】 Or, there are two types of feelings: physical and mental. Including those with and without defilements, those with attachment as a basis and those with renunciation as a basis, and so on, they become diverse through these distinctions. For the aggregate of perception, the six perceptions arising from the contact of the assembled eye, etc., are divided into two by holding onto meaning and name. Or, they are divided into six perceptions that are with and without characteristics, small, large, and immeasurable, and nothing at all. Various distinctions are made for these and so on. For the aggregate of formation, from the two types of corresponding and non-corresponding, those that correspond to the mind are the fifty-one mental factors: feeling, perception, intention, attention, and contact are the five omnipresent ones. Desire, conviction, mindfulness, concentration, and wisdom are the five that determine the object. Except for feeling and perception, all others are included in the aggregate of formation. Faith, conscientiousness, extreme joy, equanimity, shame, embarrassment, non-attachment, non-hatred, non-ignorance, non-harming, and diligence are the eleven virtuous mental factors. Because their nature is virtuous, what is related to them is also virtuous. Ignorance, desire, anger, pride, doubt, and views are called the six root afflictions. If views are divided into five, they are the view of the aggregates, the view of extremes of permanence and annihilation, wrong view, the view of holding views as supreme, and the view of holding moral discipline and asceticism as supreme. The five views and the five non-views are called the ten root afflictions. Wrath, resentment, spite, malice, jealousy, deceit, cunning, shamelessness, lack of embarrassment, concealment, stinginess, arrogance, lack of faith, laziness, recklessness, forgetfulness, lack of awareness, drowsiness, excitement, and distraction are the twenty secondary afflictions. Among these thirty afflictions, except for the two views of the aggregates and extremes, and the ignorance corresponding to them, the others in this desire realm are non-virtuous in nature, so actions related to them become non-virtuous. Sleep, regret, investigation, and analysis are called the four variable factors. The twenty-four non-associated formations are: attainment and non-attainment, commonality, the absence of perception and its absorption, the absorption of cessation, the life faculty, birth, dwelling, aging, and impermanence, the collection of names, sentences, and letters, the state of an ordinary being, entering into absorption, sequence, time, direction, number, and aggregation. Others similar to these can be understood in this way. For the aggregate of consciousness, the six collections from eye consciousness to mind consciousness, as well as the afflicted mind and the alaya consciousness.

---

རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཅས། །རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དག་ཏུ་འདོད། །འདུས་བྱས་ཆོས་ཀུན་ཕུང་པོ་ལྔར། །འདུས་ཕྱིར་དེ་དག་གཏམ་གཞི་དང་། །རྒྱུ་བཅས་འཇིག་རྟེན་ལྟ་གནས་དང་། །སྲིད་པ་དག་ཏུའང་བརྗོད་པ་ཡིན། །འདུན་པ་དང་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི། །ཉེར་ལེན་ཟག་བཅས་ཕུང་པོ་དེ། །འཐབ་བཅས་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་དང་། །ངེས་པར་འབྱུང་བྱ་དག་ཏུ་བརྗོད། །ཕུང་ལྔའི་རབ་དབྱེ་ལ་མཁས་ན། །བདག་ལ་གཅིག་པུར་འཛིན་པ་ཡི། །ལྟ་བ་ངན་པ་ལྡོག་འགྱུར་ཞིང་། །འདུས་བྱས་ཆོས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར། །མིག་དང་གཟུགས་དང་མིག་ཤེས་ཁམས། །རྣ་བ་སྒྲ་དང་རྣ་ཤེས་ཁམས། །སྣ་དང་དྲི་དང་སྣ་ཤེས་ཁམས། །ལྕེ་དང་རོ་དང་ལྕེ་ཤེས་ཁམས། །ལུས་དང་རེག་བྱ་ལུས་ཤེས་ཁམས། །ཡིད་དང་ཆོས་དང་ཡིད་ཤེས་ཁམས། །དབང་དྲུག་ཡུལ་དྲུག་ཤེས་དྲུག་སྟེ། །དེ་ལྟར་ཁམས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །དྲུག་པོ་འདས་མ་ཐག་པ་ཡི། །རྣམ་ཤེས་གང་ཡིན་དེ་ཡིད་དབང་། །ཆོས་ཁམས་དབྱེ་བ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། །བརྟགས་འགོག་བརྟགས་མིན་ནམ་མཁའ་དང་། །དགེ་སོགས་དེ་བཞིན་ཉིད་གསུམ་དང་། །འདུ་ཤེས་མེད་དང་འགོག་སྙོམས་ཀྱི། །སེམས་མེད་གཉིས་ཏེ་འདུས་མ་བྱས། །རྣམ་པ་བརྒྱད་དང་ཚོར་བ་དང་། །འདུ་ཤེས་འདུ་ 22-2-4b བྱེད་ཆོས་ཀྱི་ནི། །སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ལྔ་དང་བཅས་སོ། །དེ་ལྟར་ཁམས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་དུ། །ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཀུན་འདུས་པས་ན། །དེ་ལ་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་སོགས། །དབྱེ་བའི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པར་བྱ། །ཡུལ་དྲུག་གཟུང་བྱའི་རྒྱུ་དང་ནི། །དབང་དྲུག་འཛིན་དང་ཤེས་དྲུག་གིས། །དེ་འཛིན་བྱེད་པར་རྟོགས་པ་ན། །བདག་རྒྱུར་ལྟ་བ་ལྡོག་པར་འགྱུར། །མིག་རྣ་སྣ་ལྕེ་ལུས་ཡིད་དང་། །གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་ཆོས་ཀྱི། །སྐྱེ་མཆེད་དག་ནི་བཅུ་གཉིས་ཏེ། །མིག་དང་གཟུགས་ནས་ཡིད་ཆོས་བར། །སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་པའི་མིང་སྦྱར་རོ། །རྣམ་ཤེས་ཁམས་བདུན་ཡིད་དུ་བསྡུས། །ཡིད་ནི་ཀུན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཏེ། །རྟོག་བཅས་ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ལ། །རྫས་བཏགས་སྣང་སེལ་འགལ་འབྲེལ་དང་། །ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་སོགས་པའི། །ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་བྱས་པ་ཡིས། །ཤེས་བྱའི་དོན་ལ་མི་རྨོངས་འགྱུར། །ཡུལ་ལ་སྣང་ཡུལ་གཟུང་ཡུལ་དང་། །ཞེན་ཡུལ་འཇུག་ཡུལ་རྣམ་པ་བཞི། །ཡུལ་ཅན་བློ་ཡི་དབྱེ་བ་ལ། །སྣང་ལ་མ་ངེས་ཡིད་དཔྱོད་དང་། །མ་རྟོགས་ལོག་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་དང་། །མངོན་སུམ་རྗེས་དཔག་ཚད་མ་གཉིས། །བཅད་ཤེས་དང་ནི་བདུན་དུ་དབྱེ། །བློ་ཀུན་མ་རྟོགས་ལོག་རྟོག་དང་། །ཐེ་ཚོམ་ཡང་དག་རྟོགས་བཞིར་འདུ། །སེལ་བར་དོན་དང་བློའི་རྣམ་གཉིས། །རྣམ་གཅོད་དང་ནི་ཡོངས་གཅོད་གཉིས། །མི་ 22-2-5a སྲིད་མི་ལྡན་གཞན་ལྡན་གཅོད། །དོན་ལྡོག་གཞི་ལྡོག་རང་ལྡོག་གསུམ། །དེ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཡོད། །འགལ་ལ་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་དང་། །ཕན་ཚུན་སྤངས་འགལ་རྣ

【現代漢語翻譯】 以及各種識（rnam par shes pa）。 識被認為是八識聚（rnam shes tshogs brgyad）。 所有有為法（'dus byas chos）都包含在五蘊（phung po lnga）中。 因此，它們被稱為談論的基礎（gtam gyi gzhi）， 以及具有原因的世界的住所（rgyu bcas 'jig rten lta gnas）， 也被稱為存在（srid pa）。 慾望（'dun pa）和貪慾（'dod chags）的 近取（nyer len）和有漏蘊（zag bcas phung po）， 與鬥爭（'thab bcas）和痛苦的根源（sdug bsngal kun 'byung）， 以及必須超越的事物（nges par 'byung bya）被稱為。 如果精通五蘊的區分， 那麼執著于自我的單一性（bdag la gcig pur 'dzin pa）的 錯誤觀點將會轉變（lta ba ngan pa ldog 'gyur zhing）， 並且會精通有為法（'dus byas chos）。 眼（mig）和色（gzugs）以及眼識界（mig shes khams）， 耳（rna ba）和聲（sgra）以及耳識界（rna shes khams）， 鼻（sna）和香（dri）以及鼻識界（sna shes khams）， 舌（lce）和味（ro）以及舌識界（lce shes khams）， 身（lus）和觸（reg bya）以及身識界（lus shes khams）， 意（yid）和法（chos）以及意識界（yid shes khams）。 六根（dbang drug）、六境（yul drug）、六識（shes drug）， 因此，共有十八界（khams ni bco brgyad）。 緊接前六者之後的 任何識都是意根（yid dbang）。 法界（chos khams）有十六種區分， 即分析的止（brtags 'gog）、非分析的止（brtags min nam mkha'）和 善等三種真如（de bzhin nyid gsum）， 無想（'du shes med）和滅盡定（'gog snyoms）的 無心二者都是無為法（'dus ma byas）。 八種相（rnam pa brgyad）以及受（tshor ba）和 想（'du shes）、行（'du byed）是法的 生處（skye mched），以及五種色（gzugs lnga）。 因此，十八界中， 所有應知法（shes bya'i chos）都包含在內， 因此，有漏（zag bcas）、無漏（zag med）等 區分的名目應該瞭解。 六境是所取的因（yul drug gzung bya'i rgyu）， 六根是能取（dbang drug 'dzin），六識 是取彼者（shes drug gis），如果理解這一點， 那麼執著于自我的因（bdag rgyur lta ba）將會轉變。 眼、耳、鼻、舌、身、意， 色、聲、香、味、觸、法的 生處共有十二處（skye mched dag ni bcu gnyis te）， 從眼和色到意和法， 都附加了'生處'這個名稱。 七識界（rnam shes khams bdun）都包含在意識中（yid du bsdus）。 意識是所有事物的對象（yid ni kun gyi yul can te）， 通過有概念的意識（rtog bcas yid kyis chos rnams la）， 對事物進行實體（rdzas）、假立（btags）、排除（snang sel）、矛盾（'gal）、關聯（'brel）和 對像（yul）與有對象者（yul can）等 各種各樣的命名， 從而不會對所知的事物感到困惑。 對於對象，有顯現對像（snang yul）、所取對像（gzung yul）、 執著對像（zhen yul）和進入對像（'jug yul）四種。 對於有對象者的心識的區分， 有顯現而不確定的意識（snang la ma nges yid dpyod）和 不理解（ma rtogs）、錯誤理解（log rtog）、懷疑（the tshom）以及 現量（mngon sum）、比量（rjes dpag）兩種量（tshad ma）， 決斷識（bcad shes）等七種區分。 所有心識都歸結為不理解、錯誤理解、 懷疑和正確理解四種。 排除分為事物和心識兩種， 分為總排除（rnam gcod）和別排除（yongs gcod）兩種。 排除不可能（mi srid）、不具備（mi ldan）、具備其他（gzhan ldan）。 事物反體（don ldog）、基礎反體（gzhi ldog）、自反體（rang ldog）三種。 諸如此類的區分有很多。 矛盾分為不能共存（lhan cig mi gnas）和 互相排斥的矛盾（phan tshun spangs 'gal）兩種。

【English Translation】 And various consciousnesses (rnam par shes pa). Consciousness is considered as the eight aggregates of consciousness (rnam shes tshogs brgyad). All conditioned phenomena ('dus byas chos) are contained within the five aggregates (phung po lnga). Therefore, they are called the basis of discussion (gtam gyi gzhi), as well as the abode of the world with causes (rgyu bcas 'jig rten lta gnas), and are also referred to as existence (srid pa). The desire ('dun pa) and craving ('dod chags) of the appropriation (nyer len) and contaminated aggregates (zag bcas phung po), along with the origin of strife ('thab bcas) and suffering (sdug bsngal kun 'byung), and things that must be transcended (nges par 'byung bya) are called. If one is skilled in distinguishing the five aggregates, then the wrong view of clinging to the singularity of self (bdag la gcig pur 'dzin pa) will be transformed (lta ba ngan pa ldog 'gyur zhing), and one will become skilled in conditioned phenomena ('dus byas chos). Eye (mig) and form (gzugs) and eye consciousness realm (mig shes khams), ear (rna ba) and sound (sgra) and ear consciousness realm (rna shes khams), nose (sna) and smell (dri) and nose consciousness realm (sna shes khams), tongue (lce) and taste (ro) and tongue consciousness realm (lce shes khams), body (lus) and touch (reg bya) and body consciousness realm (lus shes khams), mind (yid) and phenomena (chos) and mind consciousness realm (yid shes khams). Six faculties (dbang drug), six objects (yul drug), six consciousnesses (shes drug), thus, there are eighteen realms (khams ni bco brgyad). Whatever consciousness is immediately after the previous six, that is the mind faculty (yid dbang). The dharma realm (chos khams) has sixteen distinctions, namely, analytical cessation (brtags 'gog), non-analytical cessation (brtags min nam mkha'), and the three suchnesses of virtue, etc. (de bzhin nyid gsum), the two mindless states of non-perception ('du shes med) and cessation attainment ('gog snyoms) are unconditioned phenomena ('dus ma byas). Eight aspects (rnam pa brgyad) and feeling (tshor ba) and perception ('du shes), formation ('du byed) are the dharma's source (skye mched), along with the five forms (gzugs lnga). Therefore, in the eighteen realms, all knowable phenomena (shes bya'i chos) are included, therefore, the names of distinctions such as contaminated (zag bcas), uncontaminated (zag med), etc., should be understood. The six objects are the cause of what is to be taken (yul drug gzung bya'i rgyu), the six faculties are the taker (dbang drug 'dzin), and the six consciousnesses are what take them (shes drug gis), if this is understood, then the view of clinging to the cause of self (bdag rgyur lta ba) will be transformed. Eye, ear, nose, tongue, body, and mind, form, sound, smell, taste, touch, and dharma's sources are twelve places (skye mched dag ni bcu gnyis te), from eye and form to mind and dharma, the name 'source' is attached. The seven consciousness realms (rnam shes khams bdun) are all included in the mind (yid du bsdus). The mind is the object of all things (yid ni kun gyi yul can te), through conceptual mind (rtog bcas yid kyis chos rnams la), various namings are made to things such as substance (rdzas), imputation (btags), exclusion (snang sel), contradiction ('gal), relation ('brel), and object (yul) and object-possessor (yul can), etc., thereby one will not be confused about what is to be known. For objects, there are four types: appearing object (snang yul), apprehended object (gzung yul), clinging object (zhen yul), and entering object ('jug yul). For the distinctions of the mind that possesses objects, there are appearing but uncertain consciousness (snang la ma nges yid dpyod) and non-understanding (ma rtogs), wrong understanding (log rtog), doubt (the tshom), and two valid cognitions: direct perception (mngon sum) and inference (rjes dpag), and decisive cognition (bcad shes), which are divided into seven. All minds are summarized into four: non-understanding, wrong understanding, doubt, and correct understanding. Exclusion is divided into two types: object and mind, and into two types: total exclusion (rnam gcod) and specific exclusion (yongs gcod). Excluding impossible (mi srid), not possessing (mi ldan), possessing other (gzhan ldan). Three types: object opposite (don ldog), basis opposite (gzhi ldog), self opposite (rang ldog). There are many such distinctions. Contradiction is divided into not coexisting (lhan cig mi gnas) and mutually exclusive contradictions (phan tshun spangs 'gal).

---

མ་པ་གཉིས། །དང་པོར་བློ་འགལ་དོན་འགལ་གཉིས། །གཉིས་པར་དངོས་འགལ་བརྒྱུད་འགལ་གཉིས། །འབྲེལ་ལ་བདག་གཅིག་འབྲེལ་བ་དང་། །དེ་བྱུང་འབྲེལ་བ་རྣམ་གཉིས་སོ། །ཐ་སྙད་རང་གི་རྣམ་དབྱེ་ལ། །ཤེས་བརྗོད་འཇུག་པའི་ཐ་སྙད་གསུམ། །མཐོང་ཐོས་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་དང་། །མྱོང་བའི་ཐ་སྙད་རྣམ་པ་བཞི། །ཡིན་ཡོད་སྒྲུབ་དང་མེད་མིན་དགག །དགག་སྒྲུབ་ཐ་སྙད་ཡན་ལག་བཞི། །ཆོས་ཀུན་བསྡུ་ན་སྣང་བ་གཟུགས། །གཙོ་བོ་སེམས་དང་འཁོར་སེམས་བྱུང་། །ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་འདུས་མ་བྱས། །ཤེས་བྱ་གཞི་ལྔ་དེར་འདུའོ། །ཕྱི་ཡི་ཡུལ་དྲུག་ལོངས་སྤྱད་བྱ། །ནང་གི་དྲུག་པོ་སྤྱོད་བྱེད་ལ། །སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་སྣ་ཚོགས་པས། །བདག་ལ་ཟ་པོར་འཛིན་པ་ལྡོག །ཕྱི་དང་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་སྟེ་སྐྱེ། །ཕྱི་ཡི་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་བ་ནི། །ས་བོན་མྱུ་གུ་འདབ་མ་དང་། །སྡོང་བུ་སྦུ་གུ་སྙིང་པོ་དང་། །མེ་ཏོག་འབྲས་བུ་རིམ་པར་འབྱུང་། །དེ་དང་འབྲེལ་བའི་རྐྱེན་དྲུག་སྟེ། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་མཁའ་དུས་སོ། །ནང་གི་རྟེན་འབྲེལ་ 22-2-5b བཅུ་གཉིས་ནི། །འདི་ཡོད་པ་ལས་འདི་བྱུང་སྟེ། །མ་རིག་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་ཤེས། །མིང་གཟུགས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་རེག་པ། །ཚོར་བ་སྲེད་པ་ལེན་པ་དང་། །སྲིད་པ་སྐྱེ་བ་རྒ་ཤིའོ། །མ་རིག་སྲེད་ལེན་གསུམ་ཉོན་མོངས། །འདུ་བྱེད་སྲིད་པ་གཉིས་ནི་ལས། །ལྷག་མ་བདུན་པོ་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། །བསྡུ་ན་ཀུན་འབྱུང་སྡུག་བསྔལ་གཉིས། །མ་རིག་ཡོད་ན་ལུགས་འབྱུང་དུ། །མགལ་མེ་བསྐོར་ལྟར་རྒྱུན་མི་འཆད། །མ་རིག་ལྡོག་ན་ལུགས་ལྡོག་གི། །བདེན་དོན་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འགྲུབ། །དེ་དག་རྐྱེན་དྲུག་འབྲེལ་བ་སྟེ། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་མཁའ་རྣམ་ཤེས། །རྟེན་དམིགས་སྣང་མཁའ་ཡིད་བྱེད་ལྔས། །མིག་ཤེས་སྐྱེ་སོགས་ཆོས་རྣམས་ཀུན། །རྒྱུ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་འདུས་ལས་སྐྱེ། །དུས་དང་དབང་ཕྱུག་སོགས་ཀྱིས་མིན། །ཁ་ཏོན་མར་མེ་མེ་ལོང་བརྒྱ། །མེ་ཤེལ་ས་བོན་སྐྱུར་དང་སྒྲས། །ཕུང་པོ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི། །མི་འཕོ་བར་ཡང་མཁས་རྟོགས་བྱ། །དེ་ལྟར་རྟེན་འབྲེལ་དོན་རྟོགས་ན། །རྟག་མིན་ཆད་མིན་འཕོས་པའང་མིན། །རྒྱུ་ཆུང་ན་ཡང་འབྲས་བུ་ཆེ། །རྒྱུ་འབྲས་རྒྱུ་མཐུན་ཉིད་དུ་ཤེས། །ཆོས་ཀུན་རྒྱུ་མེད་མ་ཡིན་ལ། །རྒྱུ་མིན་གཞན་ལས་མ་བྱུང་སྟེ། །རྟེན་འབྲེལ་དབང་གིས་སྣང་བས་ན། །བདག་ལ་བྱེད་པོར་ལྟ་བ་ལྡོག །རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་སྣང་བ་ཀུན། །མ་སྐྱེས་རང་ 22-2-6a བཞིན་ཞི་བར་མཐོང་། །དེ་ཕྱིར་དུས་གསུམ་རྟོགས་ལ་མི་རྨོངས་ཤིང་། །འཕགས་ལམ་བརྒྱད་ལྡན་ཆོས་དང་ཤེས་བྱ་ཀུན། །ཡང་དག་གཟིགས་པ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་མཐོང་བ་དེས་མཐོང་ངོ་། །གང་ལས་གང་ཞིག་འབྱུང་བ་དང་། །མི་འབྱུང་

【現代漢語翻譯】 兩種相違：第一種是理相違和義相違；第二種是實體相違和間接相違。 關聯有兩種：一是本體同一的關聯，二是因生而有的關聯。 名相的自性分類有三種：能知、能詮、能用的名相。 有四種名相：見差別、聞差別、辨差別和體驗差別。 有四種名相的組成部分：是、有、立（肯定），以及非、無、破（否定）。 如果將一切法歸納起來，就是顯現的色法，主要的心識和伴隨的心所，不相應的行法和無為法。可知的事物都包含在這五類之中。 外在的六境是受用之處，內在的六處是能受用者。由於這些生處各不相同，因此能斷除將自我執著為受用者的觀念。 一切外在和內在的法，都是依緣而生起。外在的因和關聯是：種子、幼芽、葉子、樹幹、嫩枝、樹心、花朵、果實依次生起。 與此相關的六個緣是：地、水、火、風、空、時。 內在的十二緣起是：此有故彼生。即無明、行、識、名色、六處、觸、受、愛、取、有、生、老死。 無明、愛、取三者是煩惱，行和有二者是業，其餘七者是痛苦。總的來說，就是集和苦二諦。 如果存在無明，那麼就會像旋轉的火輪一樣，生死輪迴永不停止。如果無明止息，那麼就會逆轉輪迴，成就十二種真諦。 這六個緣是：地、水、火、風、空、識。五種所依是：所緣、對境、顯現、虛空、作意。眼識等諸法，都是由各種因緣聚合而生起，不是由時間和自在天等所創造。 譬如誦經聲、燈、鏡子、火鐮、種子、酸味和聲音，蘊的相續連線，智者應了知，它既非轉移，亦非恒常。 如果如是了知緣起的意義，就能明白既非恒常，亦非斷滅，更非轉移。即使是微小的因，也能產生巨大的果。應當了知因果是同類的。 一切法都不是無因而生，也不是從與因不同的事物中產生。由於依緣而顯現，因此能斷除將自我執著為造作者的觀念。 因、緣、緣起和顯現的一切，都可見為不生、自性寂滅。因此，對於過去、現在、未來三時，不會迷惑。具有八支聖道，通達一切法和所知，如實證悟者是佛陀的法身。證悟緣起即是見到了佛陀。 什麼從什麼產生，以及什麼不產生。

【English Translation】 Two kinds of contradictions: The first is contradiction in principle and contradiction in meaning; the second is contradiction in substance and indirect contradiction. There are two kinds of relations: one is the relation of the same entity, and the other is the relation of arising from cause. The nature classification of terms has three types: knowable, expressible, and usable terms. There are four kinds of terms: seeing difference, hearing difference, distinguishing difference, and experiencing difference. There are four components of terms: is, exists, establishes (affirmation), and not, does not exist, negates (negation). If all dharmas are summarized, they are the manifested form, the main consciousness and accompanying mental factors, non-associated formations, and unconditioned dharmas. Knowable things are all contained in these five categories. The external six objects are the places of enjoyment, and the internal six senses are the enjoyers. Because these birthplaces are different, the concept of clinging to the self as the enjoyer can be cut off. All external and internal dharmas arise dependently. The external causes and relations are: seed, sprout, leaf, trunk, branch, heartwood, flower, and fruit arise in order. The six conditions related to this are: earth, water, fire, wind, space, and time. The internal twelve links of dependent origination are: This being, that arises. Namely, ignorance, action, consciousness, name and form, six senses, contact, feeling, craving, grasping, becoming, birth, old age, and death. Ignorance, craving, and grasping are the three afflictions; action and becoming are the two karmas; the remaining seven are suffering. In summary, they are the two truths of accumulation and suffering. If ignorance exists, then like a rotating fire wheel, the cycle of samsara will never stop. If ignorance ceases, then the cycle will be reversed, and the twelve truths will be accomplished. These six conditions are: earth, water, fire, wind, space, and consciousness. The five supports are: object of focus, object, manifestation, space, and attention. All phenomena such as eye consciousness arise from the aggregation of various causes and conditions, not created by time and Ishvara (自在天，Īśvara). For example, the connection of the aggregates is like the sound of reciting scriptures, a lamp, a mirror, a flint, a seed, a sour taste, and a sound. The wise should understand that it is neither transferred nor constant. If the meaning of dependent origination is understood in this way, it can be understood that it is neither constant nor annihilated, nor transferred. Even a small cause can produce a great effect. It should be understood that cause and effect are of the same kind. All dharmas are not born without a cause, nor do they arise from things different from the cause. Because they appear dependently, the concept of clinging to the self as the creator can be cut off. All causes, conditions, dependent origination, and appearances can be seen as unborn and naturally peaceful. Therefore, there is no confusion about the three times of past, present, and future. The one who possesses the eightfold noble path, understands all dharmas and knowable things, and truly realizes them is the Dharmakaya (法身) of the Buddha. Seeing dependent origination is seeing the Buddha. What arises from what, and what does not arise.

---

གནས་དང་གནས་མིན་ལ། །རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་ཀྱང་། །གཞན་དབང་བདུན་གྱིས་མཚོན་ནས་བསྟན། །མི་འདོད་འདོད་དང་རྣམ་དག་དང་། །མཉམ་དུ་འབྱུང་དང་དབང་བྱེད་དང་། །འཐོབ་པ་དང་ནི་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི། །གཞན་དབང་རྣམ་པ་བདུན་དུ་བརྗོད། །གནས་དང་གནས་མིན་ཤེས་བྱེད་པའི། །རིག་པའི་གནས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ། །བཟོ་དང་གསོ་བ་སྒྲ་ཚད་མ། །ནང་དོན་རིག་པ་གནས་ཆེན་ལྔ། །མངོན་བརྗོད་ཟློས་གར་སྐར་རྩིས་དང་། །སྡེབ་སྦྱོར་སྙན་ངག་གནས་ཆུང་ལྔའོ། །ཕྱི་རོལ་ཏརྐལ་སྡེ་ལྔ་ནི། །གྲངས་ཅན་བྱེ་བྲག་གཅེར་བུ་པ། །སྤྱོད་པ་པ་དང་རྒྱང་འཕེན་ཏེ། །བསྡུས་ན་རྟག་ཆད་སྡེ་གཉིས་སོ། །བྱེ་བྲག་སྨྲ་དང་མདོ་སྡེ་པ། །སེམས་ཙམ་དབུ་མ་གྲུབ་མཐའ་བཞི། །ཡུལ་དབང་ཤེས་གསུམ་ཚོགས་པ་རྐྱེན། །དེས་བསྐྱེད་བློ་ནི་རྣམ་བཅས་ཏེ། །རང་རིག་གཞན་རིག་རྣམ་པ་གཉིས། །རྟོག་བཅས་རྟོགས་མེད་ལ་སོགས་སོ། །ཀུན་བརྟགས་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་ལ། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ཞེས་བྱ། ། 22-2-6b རྒྱུ་འབྲས་ངོ་བོ་ཉིད་དཔྱད་པའི། །རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མ་ཡོད་མེད་འགོག །གཅིག་དང་དུ་བྲལ་རྣམ་པ་གསུམ། །ཀུན་དཔྱོད་རྟེན་འབྲེལ་ཆེན་མོའོ། །སྣ་ཚོགས་དངོས་པོའི་གཞན་དབང་གིས། །གནས་དང་གནས་མིན་ཚུལ་ཤེས་ན། །བདག་ནི་ཀུན་ལ་དབང་སྒྱུར་བར། །འཛིན་པའི་རྨོངས་པ་རབ་བསལ་ནས། །ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་མ་རྨོངས་པའི། །ཤེས་རབ་རྒྱ་ཆེན་ཐོབ་པར་འགྱུར། །དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ནི། །མིག་རྣ་སྣ་ལྕེ་ལུས་ཡིད་དབང་། །ཕོ་དབང་མོ་དབང་སྲོག་དབང་དང་། །སྡུག་བསྔལ་དང་ནི་ཡིད་མི་བདེ། །བདེ་དང་ཡིད་བདེ་བཏང་སྙོམས་དབང་། །དད་བརྩོན་དྲན་ཏིང་ཤེས་རབ་དབང་། །ཀུན་ཤེས་བྱེད་དང་ཀུན་ཤེས་པ། །ཀུན་ཤེས་ལྡན་པའི་དབང་པོའོ། །དེ་དག་གིས་ནི་རང་རང་གི། །ལས་ལ་དབང་བྱེད་རྙེད་གཏོང་སོགས། །དབང་པོའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། །གཞུང་དུ་བསྟན་པ་བཞིན་ཤེས་བྱ། །དབང་པོའི་ཚུལ་འདི་རྟོགས་པ་ཡིས། །བདག་ནི་ཡུལ་ལ་བདག་པོ་རུ། །འཛིན་པའི་རྨོངས་སོགས་རབ་སྤངས་ནས། །ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར། །འདས་དང་ད་ལྟར་མ་འོངས་པ། །དུས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བརྗོད། །དེ་ལ་དུས་མཐའི་སྐད་ཅིག་དང་། །བྱ་བ་རྫོགས་པའི་སྐད་ཅིག་གཉིས། །དུས་མཐའི་སྐད་ཅིག་བརྒྱ་ཉི་ཤུར། །དེ་ཡི་སྐད་ཅིག་དེ་དྲུག་ཅུར། །ཐང་ཅིག་ཅེས་བྱ་དེ་སུམ་ 22-2-7a ཅུར། །ཡུད་ཙམ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བར་བརྗོད། །ཡུད་ཙམ་ཉིན་ཞག་ཟླ་བ་ནི། །གོང་ནས་གོང་དུ་སུམ་ཅུར་འགྱུར། །ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ལོ་གཅིག་སྟེ། །ལོ་ལ་དུས་བཞི་དྲུག་སོགས་དབྱེ། །དབུགས་དྲུག་ཆུ་སྲང་ཞེས་བྱ་སྟེ། །ཆུ་སྲང་དྲུག་ཅུ་ཆུ་ཚོད་གཅིག །ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུ་ཉིན་ཞག་གཅིག །ཉིན་ཞག་ཚེས་ཞག་ཁྱིམ་ཞག་གསུམ། །དབྱར་དགུན་སྟོན་དཔྱིད་དུས་བཞི་དང་། །དགུན་སྟོད་དགུན

【現代漢語翻譯】 關於處與非處，雖然有無數的區分，但可以用七種他力來概括說明：不如意、如意、極凈、俱生、支配、獲得和受用，這被稱為七種他力。 爲了瞭解處與非處，在明處的分類中，有工巧明、醫方明、聲明、因明和內明這五大明處；還有辭藻學、戲劇學、星算學、韻律學和詩學這五小明處。 外道宗義的五派是：數論派、勝論派、裸形派、行派和順世派。總的來說，可以歸納為常斷二見。 有部宗、經部宗、唯識宗和中觀宗是佛教的四大宗派。境、根、識三者聚合是緣起，由此產生的意識是有相的，分為自證和它證兩種，包括有分別和無分別等。 遍計所執性、依他起性和圓成實性被稱為三種自性。 分析因果本質的金剛屑，破斥有無；一與多分離，是三種分析；普遍的分析是偉大的緣起。 如果能通過各種事物的他力，瞭解處與非處的道理，就能消除我執，獲得對一切所知無礙的廣大智慧。 二十二根是：眼根、耳根、鼻根、舌根、身根、意根、男根、女根、命根、苦根、憂根、樂根、喜根、舍根、信根、精進根、念根、定根、慧根、未知當知根、已知根和具知根。 這些根各自對自己的作用具有支配力，如獲得和捨棄等。應當像經論中闡述的那樣，瞭解根的各種分類。 通過了解根的道理，可以斷除我執等迷惑，精通佛法。 過去、現在和未來被稱為三種時間。其中，時間終結的剎那和行為完成的剎那有兩種。 一百二十個時間終結的剎那為一個『剎那』，六十個『剎那』為一個『頃刻』，三十個『頃刻』為一個『須臾』。 『須臾』、日、月依次以三十倍遞增。十二個月為一年，一年分為四季或六季等。 六次呼吸稱為一個『水滴』，六十個『水滴』為一個『時辰』，六十個『時辰』為一日夜。一日夜分為生辰、祭辰和家辰三種。 有春夏秋冬四季，也有初冬、仲冬等劃分。

【English Translation】 Regarding what is appropriate and inappropriate, although there are countless distinctions, they can be summarized and explained by seven other-powers: undesirable, desirable, perfectly pure, co-emergent, dominating, obtaining, and utilizing. These are called the seven other-powers. In order to understand what is appropriate and inappropriate, among the categories of knowledge, there are the five major fields of knowledge: crafts, medicine, language, logic, and inner knowledge; and the five minor fields of knowledge: rhetoric, drama, astrology, metrics, and poetry. The five schools of non-Buddhist philosophies are: Samkhya, Vaisheshika, Naked Ascetics, Conduct, and Materialists. In summary, they can be categorized into the two views of permanence and annihilation. Vaibhashika, Sautrantika, Chittamatra, and Madhyamaka are the four major schools of Buddhism. The aggregation of object, faculty, and consciousness is dependent origination, and the consciousness arising from this is with aspects, divided into self-awareness and other-awareness, including conceptual and non-conceptual, etc. The completely imputed nature, the dependent nature, and the perfectly established nature are called the three natures. The Vajra Splinter, which analyzes the essence of cause and effect, refutes existence and non-existence; separation from one and many is the three analyses; universal analysis is the great dependent origination. If one can understand the principles of what is appropriate and inappropriate through the other-power of various phenomena, one can eliminate the ignorance of clinging to self and attain vast wisdom that is unobstructed to all knowable things. The twenty-two faculties are: eye faculty, ear faculty, nose faculty, tongue faculty, body faculty, mind faculty, male faculty, female faculty, life faculty, suffering faculty, displeasure faculty, pleasure faculty, joy faculty, equanimity faculty, faith faculty, effort faculty, mindfulness faculty, concentration faculty, wisdom faculty, faculty of 'I shall know the unknown', faculty of knowledge, and faculty of 'I know'. These faculties each have dominance over their respective functions, such as obtaining and abandoning. One should understand the various classifications of faculties as explained in the scriptures. By understanding the principles of the faculties, one can abandon the delusion of clinging to self as the owner of objects and become skilled in the principles of Dharma. Past, present, and future are called the three times. Among them, there are two types of moments: the moment of the end of time and the moment of the completion of action. One hundred and twenty moments of the end of time is a 'kshana', sixty 'kshanas' is a 'tatkshana', thirty 'tatkshanas' is a 'lava'. 'Lava', day, and month increase successively by thirty times. Twelve months is a year, and a year is divided into four seasons or six seasons, etc. Six breaths are called a 'water drop', sixty 'water drops' is an 'hour', sixty 'hours' is a day and night. A day and night is divided into three types: birth day, festival day, and house day. There are four seasons: spring, summer, autumn, and winter, and there are also divisions such as early winter and mid-winter.

---

་སྨད་དཔྱིད་སོས་ཀ །དབྱར་སྟོན་ཞེས་བྱ་དུས་དྲུག་གོ། །བསྐལ་པ་ཆགས་གནས་འཇིག་སྟོང་བཞི། །བར་བསྐལ་དང་ནི་བསྐལ་ཆེན་གཉིས། །བྱིས་གཞོན་ལང་ཚོ་དར་བབ་རྒུད། །ལ་སོགས་ཕྱི་ནང་དངོས་པོ་ལ། །ལྟོས་ཏེ་དུས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་བྱེད། །དུས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་བ་ཡིས། །དངོས་ཀུན་མི་རྟག་གཡོ་བར་ཤེས། །བདག་ལ་རྟག་འཛིན་རང་ལོག་ནས། །དོན་དང་ཐ་སྙད་ཀུན་ཤེས་འགྱུར། །སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་འགོག་པ་དང་། །ལམ་ནི་བདེན་པ་བཞི་རུ་འདོད། །བདེན་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ནི། །བདེན་པ་རེ་ལ་བཞི་རེ་སྟེ། །མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད། །རྒྱུ་དང་ཀུན་འབྱུང་རབ་སྐྱེ་རྐྱེན། །འགོག་ཞི་གྱ་ནོམ་ངེས་པར་འབྱུང་། །ལམ་རིག་སྒྲུབ་པ་ངེས་འབྱིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་བདེན་པའི་གཞིར་གྱུར་པ། །མ་དག་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནི། ། 22-2-7b འོག་གཞི་རླུང་ཆུ་ས་དཀྱིལ་གསུམ། །རི་རབ་རི་བདུན་མཚོ་བདུན་དང་། །གླིང་བཞི་གླིང་ཕྲན་བརྒྱད་དང་ནི། །སོ་སོའི་གཞི་དང་གནས་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་བ་སེམས་ཅན་འཇིག་རྟེན་ནི། །ཡང་སོས་ཐིག་ནག་བསྡུས་འཇོམས་དང་། །ངུ་འབོད་ངུ་འབོད་ཆེ་ཚ་བ། །རབ་ཚ་མནར་མེད་ཚ་བ་བརྒྱད། །ཨ་ཆུ་ཀྱི་ཧུད་སོ་ཐམ་པ། །ཆུ་བུར་ཅན་དང་ཆུ་བུར་རྡོལ། །པདྨ་པད་ཆེན་ལྟར་གས་པ། །ཨུཏྤལ་ལྟར་གས་གྲང་དམྱལ་བརྒྱད། །ཤལ་མ་ལི་སྡོང་སྤུ་གྲིའི་ཚལ། །རོ་མྱགས་འདམ་དང་ཐལ་ཚན་ཆུ། །ཕྱོགས་བཞིར་བཅུ་དྲུག་ཚ་དམྱལ་གྱི། །ཉེ་འཁོར་གནས་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད། །ཉི་ཚེ་བ་དང་བཅས་པ་ལ། །དམྱལ་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ཅེས་སུ་བརྗོད། །ཡི་དྭགས་བྱིངས་ན་གནས་པ་དང་། །མཁའ་ལ་རྒྱུ་བའི་རིགས་ཀྱི་གཉིས། །ནང་གི་ལས་སྣང་མྱོང་ཚུལ་གྱིས། །དབྱེ་བ་རྣམ་པ་མང་དུ་ཡོད། །དུད་འགྲོ་བྱིངས་ན་གནས་པ་དང་། །ཁ་འཐོར་བ་ཡི་རིགས་གཉིས་ཏེ། །རྐང་མེད་རྐང་གཉིས་རྐང་བཞི་དང་། །རྐང་མང་ལ་སོགས་དབྱེ་མཐའ་ཡས། །མི་ལ་གླིང་བཞི་གླིང་ཕྲན་བརྒྱད། །ལུས་འཕགས་འཛམ་གླིང་ལ་སོགས་སོ། །ཕོ་མོ་མ་ནིང་རིགས་གསུམ་དང་། །རྒྱལ་རིགས་ལ་སོགས་དབྱེ་བ་མང་། །ལྷ་མིན་རྒྱལ་པོ་སྒྲ་གཅན་དང་། །སྐར་ཕྲེང་མགུལ་ཕྲེང་ཐག་བཟང་རིས། །ལྷ་མིན་ནང་གི་རིགས་ལ་ནི། ། 22-2-8a ཚེ་དཔལ་ལྷ་སོགས་དབྱེ་བ་ཡོད། །རྒྱལ་ཆེན་རིས་བཞི་སུམ་ཅུ་གསུམ། །འཐབ་བྲལ་དགའ་ལྡན་འཕྲུལ་དགའ་དང་། །གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་དྲུག་པོ་ལ། །འདོད་ལྷ་རིས་དྲུག་ཅེས་སུ་བརྗོད། །གཟུགས་ཁམས་གནས་རིས་རྣམ་པ་བཅུ་བདུན་ནི། །བསམ་གཏན་བཞི་སྟེ་འོག་ནས་གྱེན་རིམ་གྱིས། །དང་པོར་ཚངས་རིས་མདུན་འདོན་ཚངས་ཆེན་གསུམ། །གཉིས་པར་འོད་ཆུང་ཚད་མེད་འོད་འོད་གསལ། །གསུམ་པར་དགེ་ཆུང་ཚད་མེད་དགེ་དགེ་རྒྱས། །བཞི་པར་སྤྲིན་མེད་འོད་དང་བསོད་ནམས་སྐྱེས། །འབྲས་བུ་ཆེ་གསུམ་དེ་སྟེང་གནས་གཙང་ལྔ། །མི་ཆེ

【現代漢語翻譯】 春末夏初，春夏秋冬稱為六時。 劫分為成、住、壞、空四種。 有中劫和大劫兩種。 孩童、少年、青年、壯年、衰老等， 根據內外事物， 對時間進行分類。 精通時間的人， 瞭解萬物皆無常變動。 從對自我的常執中解脫， 就能瞭解意義和名相。 痛苦、集起、止息和道路， 被稱為四聖諦。 四聖諦有十六種行相， 每個真諦有四種。 即無常、痛苦、空、無我。 因、集起、生起、緣。 滅、寂靜、殊勝、決定出離。 道、智、修習、決定引導。 作為痛苦真諦的基礎， 是不凈的器世間， 下為風、水、土三輪。 須彌山、七金山、七海， 四大洲、八小洲， 各自的基和處所。 有情眾生的世間， 有復活、黑繩、眾合、嚎叫， 大嚎叫、熱惱、極熱惱、 無間八種熱地獄。 阿啾啾、吉呼呼、索坦巴， 皰瘡、皰瘡破裂， 如蓮花、大蓮花般裂開， 如烏 উৎপལ་（藏文：ཨུཏྤལ་，梵文天城體：उत्पल，梵文羅馬擬音：utpala，漢語字面意思：青蓮花）般裂開的八種寒地獄。 有劍葉林、利刃原， 腐尸泥、灰河。 四方各有十六個熱地獄的， 近邊處被稱為近邊地獄。 加上獨一地獄， 被稱為十八地獄。 餓鬼有居住在聚集處的， 和遊蕩在空中的兩種。 根據內在的業力顯現和體驗方式， 有多種分類。 旁生有居住在聚集處的， 和分散的兩種。 無足、二足、四足和， 多足等，分類無邊。 人有四大洲、八小洲， 如勝身洲、贍部洲等。 男、女、非男非女三種， 以及婆羅門等多種分類。 阿修羅王有羅睺羅， 星鬘、頸鬘、善索等。 阿修羅內部的種類有， 壽命、福德等天神般的分類。 四大天王、三十三天， 無諍天、兜率天、樂變化天和， 他化自在天六者， 被稱為六慾天。 色界有十七處， 四禪天從下往上依次是， 初禪有梵眾天、梵輔天、大梵天三種。 二禪有少光天、無量光天、極光凈天。 三禪有少凈天、無量凈天、遍凈天。 四禪有無雲天、福生天、廣果天。 在其上有五凈居天。 無想天

【English Translation】 Late spring and early summer, spring, summer, autumn, and winter are called the six times. Kalpas are divided into four types: formation, abiding, destruction, and emptiness. There are two types of kalpas: intermediate kalpas and great kalpas. Childhood, youth, adolescence, adulthood, old age, etc., Based on internal and external things, Classifications of time are made. One who is skilled in time, Understands that all things are impermanent and changing. Liberating from the clinging to a permanent self, One can understand meaning and terms. Suffering, origination, cessation, and path, Are known as the Four Noble Truths. The Four Noble Truths have sixteen aspects, Each truth has four. Namely, impermanence, suffering, emptiness, and selflessness. Cause, origination, arising, condition. Cessation, peace, excellence, definite liberation. Path, wisdom, practice, definite guidance. As the basis of the truth of suffering, Is the impure container world, Below are the three wheels of wind, water, and earth. Mount Meru, the seven golden mountains, the seven seas, The four continents, the eight subcontinents, Each with its own base and location. The world of sentient beings, Has revival, black line, aggregation, howling, Great howling, heat, extreme heat, And uninterrupted eight hot hells. Achuchu, Jihuhu, Sotamba, Blister, blister burst, Like a lotus, split like a great lotus, Split like an উৎপལ་（藏文：ཨུཏྤལ་，梵文天城體：उत्पल，梵文羅馬擬音：utpala，漢語字面意思：blue lotus） eight cold hells. There are sword-leaf forests, razor-blade plains, Corpse mud, ash river. Each of the four directions has sixteen hot hells, The near places are called the neighboring hells. Adding the solitary hell, It is called the eighteen hells. Pretas have those who reside in gatherings, And those who wander in the sky. According to the inner karmic appearance and experience, There are many classifications. Animals have those who reside in gatherings, And the scattered two types. Footless, two-footed, four-footed, and, Many-footed, etc., classifications are endless. Humans have four continents, eight subcontinents, Such as Superior Body Continent, Jambudvipa, etc. Male, female, and non-male/non-female three types, And Brahmin, etc., many classifications. Asura kings have Rahula, Star Garland, Neck Garland, Good Cord, etc. Within the Asuras, there are, Life, merit, etc., god-like classifications. The Four Great Kings, the Thirty-three, The Non-Contention, Tushita, Enjoying Emanation, and, Controlling Others' Emanations, the six, Are called the Six Desire Realms. The Form Realm has seventeen places, The four Dhyana heavens are, from bottom to top, in order, The first Dhyana has the Heaven of Brahma's Retinue, Heaven of Brahma's Ministers, Great Brahma Heaven three. The second Dhyana has the Heaven of Limited Light, Heaven of Immeasurable Light, Heaven of Clear Light. The third Dhyana has the Heaven of Limited Virtue, Heaven of Immeasurable Virtue, Heaven of Universal Virtue. The fourth Dhyana has the Heaven of No Clouds, Heaven of Blessed Birth, and Great Fruit Heaven. Above them are the Five Pure Abodes. The Heaven of Non-Thought

---

་མི་གདུང་ཤིན་ཏུ་མཐོང་བ་དང་། །གྱ་ནོམ་སྣང་དང་འོག་མིན་དང་བཅས་པ། །བསམ་གཏན་བཞི་པའི་གནས་རིས་བརྒྱད་ཡིན་ནོ། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་། །ཅི་ཡང་མེད་དང་ཡོད་མིན་མེད་མིན་བཞི། །གཟུགས་མེད་སྐྱེ་མཆེད་མུ་བཞི་ཞེས་བྱ་སྟེ། །དེ་ལྟར་ཁམས་གསུམ་སྲིད་པ་རྣམ་པར་བཞག །དེ་ལ་སྐྱེ་སྲིད་དང་ནི་འཆི་སྲིད་དང་། །བར་སྲིད་སྔོན་དུས་སྲིད་པ་རྣམ་བཞིར་གསུངས། །དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་དུད་འགྲོ་ངན་སོང་གསུམ། །མི་དང་ལྷ་མིན་ལྷ་སྟེ་མཐོ་རིས་གསུམ། །དེ་དག་བསྡོམས་ན་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་སྟེ། །ལྷ་མིན་ལྷར་བསྡུས་གཞན་ལྔ་རྒྱུད་ལྔར་བརྗོད། །དེ་ལ་ཡང་དག་ངེས་པ་དང་། །ལོག་པར་ངེས་དང་མ་ངེས་པའི། །ཕུང་པོ་ 22-2-8b གསུམ་དང་སེམས་ཅན་རིས། །ནང་གི་དབྱེ་བ་སྣ་ཚོགས་ཡོད། །རྫུས་སྐྱེས་དང་ནི་དྲོད་གཤེར་སྐྱེས། །མངལ་སྐྱེས་སྒོང་སྐྱེས་སྐྱེ་གནས་བཞི། །ཁམ་གྱི་ཟས་དང་རེག་པའི་ཟས། །སེམས་པ་རྣམ་ཤེས་ཟས་བཞིའོ། །ཟས་དང་གཉིད་དང་ལེགས་བྱ་བ། །ཏིང་འཛིན་ལུས་རྒྱས་རྒྱུ་བཞིའོ། །སྐྱེས་མཐའ་འཆི་དང་འདུས་མཐའ་འབྲལ། །བསགས་འཛད་མཐོ་ལྟུང་མཐའ་བཞིའོ། །སེམས་ཅན་འཇིག་རྟེན་དེ་དག་གི། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འགའ་ཙམ་བརྗོད། །དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་དུད་འགྲོ་དང་། །ཚེ་རིང་ལྷ་དང་ཀླ་ཀློ་དང་། །ལོག་ལྟ་ཅན་དང་ལྐུགས་པ་དང་། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྟོང་མི་ཁོམ་བརྒྱད། །མིར་གྱུར་དབང་ཚང་ཡུལ་དབུས་སྐྱེས། །ལས་མཐའ་མ་ལོག་དད་རང་འབྱོར། །རྒྱལ་བྱོན་ཆོས་གསུངས་བསྟན་པ་གནས། །དེར་འཇུག་བཤེས་ཟིན་གཞན་འབྱོར་ལྔའོ། །མི་ཁོམ་བྲལ་བའི་དལ་བརྒྱད་དང་། །འབྱོར་བཅུ་ཚང་བ་ཆོས་ཀྱི་རྟེན། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་རྣམ་སྨིན་གྱི། །སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད། །མཐུན་པའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་དང་། །སྐྱེས་བུ་དམ་པར་བརྟེན་པ་དང་། །བདག་ཉིད་ལེགས་པར་སྨོན་པ་དང་། །སྔོན་ཡང་བསོད་ནམས་བགྱིས་རྒྱུ་ཡོད། །ཆོས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་བས་ན། །འཁོར་ལོ་ཆེན་པོ་བཞི་ཞེས་གསུངས། །ཆོས་དོན་འདོད་དང་ཐར་པ་ལ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྡེ་བཞིར་བརྗོད། །ཚེ་རིང་ནད་མེད་ 22-2-9a གཟུགས་བཟང་དང་། །སྐལ་པ་བཟང་དང་རིགས་མཐོ་བ། །ནོར་མང་བ་དང་ཤེས་རབ་ཆེ། །འདི་དག་མཐོ་རིས་ཡོན་ཏན་བདུན། །རྙེད་བདེ་གྲགས་བསྟོད་འདོད་གྱུར་ཅིང་། །མ་རྙེད་སྡུག་བསྔལ་མི་སྙན་དང་། །སྨད་པ་དག་ནི་མི་འདོད་པ། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཅེས་སུ་བཤད། །ཚེ་དང་དུས་དང་ཉོན་མོངས་དང་། །ལྟ་དང་སེམས་ཅན་སྙིགས་མ་ལྔའོ། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་གྲངས་ལ། །ཚད་མེད་ཡོད་ཀྱང་མདོར་བསྡུ་ན། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནི་སྡུག་བསྔལ་དང་། །འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་དང་། །ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་གསུམ། །རྩ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ཞེས་བྱ། །སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་སྡུག་

【現代漢語翻譯】 極喜天（梵文：Śuddhāvāsa，清凈居天），殊勝現天，不熱天，善現天，色究竟天等，包括四禪天的八個處所。 虛空無邊處，識無邊處，無所有處，非想非非想處，這四個被稱為無色界的四處。 如此安立三界輪迴。其中有生有、死有、中有、前際有四種。 地獄、餓鬼、畜生是三惡趣。人、非天、天是三善趣。 總合起來有六道眾生。將非天歸入天道，其餘五道稱為五類。 其中有正性決定，邪性決定，不定性的蘊和眾生類別。內部的差別多種多樣。 化生、濕生、胎生、卵生是四種生處。段食、觸食、思食、識食是四種食。 食物、睡眠、善行、禪定是身體增長的四種原因。生之終是死，聚之終是散，積之終是盡，高之終是墮，這是四種終結。 關於這些眾生世間的法相，略說一些。地獄、餓鬼、畜生，以及長壽天、邊鄙地、邪見者、瘖啞者，以及空無佛陀的時代，這是八無暇。 轉生為人，具足自由，生於中心地區，不造惡業，具有信心和自主，有佛出世，佛法宣說，教法住世，能入佛門，善知識攝受，這是五種自圓滿。 遠離八無暇的八暇，以及具足十圓滿，是修法的所依。業、煩惱、異熟的障礙，分為三種。 住在適宜的地方，依止殊勝的補特伽羅（梵文：pudgala，人），自身善愿，以及往昔積累的福德。因為具足修法的順緣，所以說是四大輪。 對於法、義、欲、解脫，圓滿具足稱為四眾。長壽、無病、相貌端莊，好運、高種姓，財富眾多、智慧廣大，這些是七種善趣功德。 得到利養、快樂、名聲、讚頌，以及得不到的痛苦、惡名、誹謗，這些是不想要的，被稱為世間八法。壽命衰損、時運衰損、煩惱衰損，見解衰損、眾生衰損，這是五濁。 眾生的痛苦種類雖然無量，但簡而言之，有苦苦、壞苦，以及遍行苦三種。這是三種根本的痛苦。生老病死是痛苦。

【English Translation】 The Pure Abodes (Skt: Śuddhāvāsa), Great Appearance, Akanishtha, etc., including the eight abodes of the fourth dhyana. The sphere of infinite space, the sphere of infinite consciousness, the sphere of nothingness, the sphere of neither perception nor non-perception, these four are called the four formless realms. Thus are established the three realms of existence. Among them are the four existences: birth existence, death existence, intermediate existence, and previous existence. Hell beings, hungry ghosts, and animals are the three lower realms. Humans, asuras, and gods are the three higher realms. Combined, there are six classes of beings. Asuras are included with the gods, and the other five are referred to as five classes. Among them are those who are definitely virtuous, definitely non-virtuous, and those whose aggregates are undetermined, as well as various classes of sentient beings. There are various internal distinctions. Spontaneous birth, moisture birth, womb birth, and egg birth are the four modes of birth. Solid food, contact food, volitional food, and consciousness food are the four kinds of food. Food, sleep, virtuous actions, and samadhi are the four causes for the growth of the body. The end of birth is death, the end of gathering is dispersal, the end of accumulation is exhaustion, the end of height is falling, these are the four ends. Regarding the aspects of dharma of these sentient beings and worlds, a few will be mentioned. Hell beings, hungry ghosts, animals, as well as long-lived gods, border regions, those with wrong views, mutes, and times devoid of Buddhas, these are the eight unfree states. To be born as a human, to have complete faculties, to be born in a central land, not to commit negative actions, to have faith and autonomy, a Buddha has appeared, the Dharma is taught, the teachings abide, one can enter the Dharma, and is cared for by a spiritual friend, these are the five personal endowments. The eight freedoms that are free from the eight unfree states, and possessing the ten endowments, are the basis for practicing the Dharma. The obscurations of karma, afflictions, and maturation are explained as three types. Dwelling in a suitable place, relying on a noble person (Skt: pudgala), having good aspirations oneself, and having accumulated merit in the past. Because one possesses the conducive conditions for Dharma practice, it is said to be the four great wheels. To be fully endowed with Dharma, meaning, desire, and liberation is called the four assemblies. Long life, health, a beautiful form, good fortune, high birth, great wealth, and great wisdom, these are the seven qualities of higher realms. Gaining profit, pleasure, fame, and praise, and the suffering of not gaining them, bad reputation, and blame, these are undesirable, and are called the eight worldly dharmas. Decline of lifespan, decline of time, decline of afflictions, decline of views, and decline of beings, these are the five degenerations. Although the types of suffering of sentient beings are immeasurable, in brief, there are the three sufferings: the suffering of suffering, the suffering of change, and the all-pervasive suffering of conditioning. These are the three root sufferings. Birth, aging, sickness, and death are suffering.

---

པ་འབྲལ། །མི་འདོད་ཐོག་བབ་འདོད་མི་རྙེད། །ཉེར་ལེན་ཕུང་ལྔ་སྡུག་བསྔལ་བ། །སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་གསུངས། །ཀུན་འབྱུང་ལས་དང་ཉོན་མོངས་ཏེ། །ཐོག་མར་ལས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ། །སྣང་གྱུར་མྱོང་གྱུར་ལས་གཉིས་དང་། །དེ་བཞིན་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་དང་། །རིག་བྱེད་རིག་བྱེད་མིན་གཉིས་དང་། །སྟོབས་ཆེ་བ་དང་སྟོབས་ཆུང་གཉིས། །བྱས་ལ་བསགས་དང་མ་བསགས་གཉིས། །འཕེན་བྱེད་དང་ནི་རྫོགས་བྱེད་གཉིས། །ལེགས་སྤྱད་དང་ནི་ཉེས་སྤྱད་གཉིས། །སེམས་དང་བསམ་པའི་ལས་གཉིས་དང་། །ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་ལས་གསུམ་དང་། ། 22-2-9b དགེ་དང་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན། །བསོད་ནམས་བསོད་ནམས་མིན་མི་གཡོ། །བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་མྱོང་འགྱུར་གསུམ། །ཡོན་པོ་སྐྱོན་ཅན་སྙིགས་མ་གསུམ། །དཀར་དང་གནག་དང་འདྲེས་མ་གསུམ། །མཐོང་ཆོས་དང་ནི་སྐྱེས་ནས་དང་། །ལན་གྲངས་གཞན་ལ་མྱོང་འགྱུར་གསུམ། །མྱོང་བར་མ་ངེས་དང་བཅས་བཞི། །ཟག་བཅས་ལས་ཟད་ཟག་མེད་ཉིད། །སྡོམ་དང་སྡོམ་མིན་བར་སྡོམ་གསུམ། །བར་མའི་དགེ་དང་མི་དགེ་གཉིས། །སྡོམ་པ་སོ་སོར་ཐར་པ་དང་། །བསམ་གཏན་ཟག་མེད་རྣམ་པ་གསུམ། །དགེ་སློང་ཕ་དང་དགེ་སློང་མ། །དགེ་ཚུལ་ཕ་མ་དགེ་སློབ་མ། །དགེ་བསྙེན་ཕ་མ་བསྙེན་གནས་ནི། །སོ་སོར་ཐར་པ་རིགས་བརྒྱད་དོ། །བསམ་གཏན་བསམ་གཟུགས་ཏིང་འཛིན་ལས། །ཟག་མེད་འཕགས་ལམ་ཐོབ་པའོ། །དགེ་སོགས་གསུམ་པོ་གང་ལ་ཡང་། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་མཚུངས་ལྡན་དང་། །རྗེས་འབྲེལ་སློང་བ་དོན་དམ་སོགས། །དབྱེ་བའི་རྣམ་གྲངས་གཞུང་དུ་བལྟ། །སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྒོམས་ལས་བྱུང་། །བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གསུམ། །བརྣབ་སེམས་གནོད་སེམས་ལོག་ལྟ་གསུམ། །ཚིག་རྩུབ་ཕྲ་མ་ངག་ཀྱལ་རྫུན། །སྲོག་གཅོད་མ་བྱིན་ལེན་ལོག་གཡེམ། །མི་དགེ་བ་ནི་བཅུ་ཡིན་ཏེ། །དེ་སྤངས་པ་ནི་དགེ་བ་བཅུ། །སྲོག་སྐྱབས་ལ་སོགས་ཁྱད་པར་ཅན། །རྣམ་ 22-2-10a སྨིན་དང་ནི་བྱེད་པ་དང་། །མྱོང་བ་རྒྱུ་མཐུན་བདག་འབྲས་དང་། །སྐྱེས་བུ་བྱེད་འབྲས་དང་བཅས་ལྔས། །ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ཚུལ་བཤད། །ཕ་མ་དགྲ་བཅོམ་གསོད་པ་དང་། །སངས་རྒྱས་སྐུ་ལ་ཁྲག་འབྱིན་དང་། །དགེ་འདུན་འཁོར་ལོའི་དབྱེན་བྱེད་པ། །མཚམས་མེད་པ་ཡི་ལས་ལྔའོ། །མ་དགྲ་བཅོམ་མ་སུན་བྱས་དང་། །བྱང་སེམས་ངེས་གནས་བཀུམ་པ་དང་། །འཕགས་པ་སློབ་པ་གསོད་པ་དང་། །དགེ་འདུན་འདུ་བའི་སྒོ་འཕྲོག་པ། །མཆོད་རྟེན་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ལྔ། །ཉེ་བའི་མཚམས་མེད་ཅེས་སུ་བཤད། །བདེ་གཤེགས་མཆོད་རྟེན་བྱེད་པ་དང་། །དགེ་འདུན་སྡེ་ལ་གཙུག་ལག་ཕུལ། །དགེ་འདུན་དབྱེ་བ་བསྡུམ་པ་དང་། །བྱམས་བསྒོམ་ཚངས་པའི་བསོད་ནམས་བཞིའོ། །དེ་སོགས་དགེ་དང་མི་དགེའི་ལས། །རྣམ་གྲངས་མང་པོ་མདོ་ལས་ཤེས། །ཉོན་མོངས་པ་ཡི་རྣམ་གྲངས་ལ། །གང་གིས་སྐ

【現代漢語翻譯】 離別之苦。求不得苦，不欲臨頭。五取蘊皆是苦。總說有八苦。 苦之生起是業和煩惱。首先是業的分類： 顯現之業和感受之業兩種，同樣，有漏和無漏之業，造作和非造作之業兩種，力量大和小之業兩種，已作已積和未積之業兩種，投生之業和圓滿之業兩種，善行和惡行之業兩種，心和思之業兩種，身語意之業三種， 善、不善和無記業，福德、非福德和不動業，感受樂、苦和舍受三種，好、壞和污穢三種，白、黑和混合三種，現法受、生后受和異時受三種，不定受和有餘業，有漏業盡，無漏業生。律儀、非律儀和中間律儀三種，中間的善和不善兩種，律儀是別解脫戒，禪定和無漏三種，比丘、比丘尼，沙彌、沙彌尼，式叉摩那，近事男、近事女和近住，是別解脫戒的八種。禪定是禪定、色定，從定中，獲得無漏聖道。善等三種，無論是哪一種，本體、相應、隨行、引發、勝義等，分類的名目可在經論中查閱。佈施、持戒、禪修所生，是福德的三個來源。貪心、害心和邪見三種，惡語、離間語、綺語和妄語，殺生、不予取、邪淫，是不善的十種行為，斷除這些就是十善。救護生命等是特殊的。 異熟果和造作果，等流果、增上果和士用果等五種，說明了業的果報產生的方式。殺父母、殺阿羅漢，出佛身血，破和合僧，是五無間罪。殺母親、詆譭阿羅漢，殺害已入地的菩薩，殺害聖者，破壞僧眾集會場所，破壞佛塔等五種，被稱為近五無間罪。建造如來佛塔，向僧團供養寺廟，調解僧團的紛爭，修慈心禪是四種梵福。這些善與不善之業，眾多名目可在經中瞭解。煩惱的分類中，什麼能生起

【English Translation】 The suffering of separation. The suffering of not getting what one wants, and the suffering of unwanted things happening. The five aggregates of grasping are all suffering. Generally, there are eight types of suffering. The arising of suffering is karma and afflictions. First, the classification of karma: Karma that appears and karma that is experienced, and similarly, karma with outflows and without outflows, karma that is created and not created, karma with great power and small power, karma that is accumulated and not accumulated, karma that projects and karma that completes, karma of good conduct and bad conduct, karma of mind and thought, and the three karmas of body, speech, and mind, Virtuous, non-virtuous, and neutral karma, meritorious, non-meritorious, and unwavering karma, experiencing pleasure, pain, and equanimity, three types of good, bad, and impure, three types of white, black, and mixed, three types of karma experienced in this life, in the next life, and at other times, uncertain karma and karma with remainder, karma with outflows ceases, and karma without outflows arises. Vows, non-vows, and intermediate vows, two types of intermediate good and non-good, vows are the Pratimoksha vows, the three types of meditation and without outflows, Bhikshu, Bhikshuni, Shramanera, Shramanerika, Shikshamana, Upasaka, Upasika, and Upavasatha, are the eight types of Pratimoksha vows. Meditation is meditation, form meditation, from meditation, the stainless noble path is attained. The three types of good, etc., whichever one it is, the essence, the corresponding, the following, the inducing, the ultimate, etc., the names of the classifications can be found in the scriptures. Giving, discipline, and arising from meditation, are the three sources of merit. Greed, malice, and wrong views, three types of harsh words, divisive words, frivolous words, and lies, killing, not giving, sexual misconduct, are the ten non-virtuous actions, and abandoning these is the ten virtues. Protecting life, etc., are special. The Vipaka result and the Kriya result, the Nisanda result, the Adhipati result and the Purushakara result, etc., five types, explain the way in which the results of karma arise. Killing parents, killing an Arhat, drawing blood from the body of a Buddha, and causing dissension in the Sangha, are the five actions of immediate retribution. Killing a mother, defaming an Arhat, killing a Bodhisattva who has entered the ground, killing a noble one, destroying the gathering place of the Sangha, and destroying stupas, etc., five types, are called the near five actions of immediate retribution. Building Tathagata stupas, offering monasteries to the Sangha, reconciling disputes in the Sangha, and cultivating loving-kindness meditation are the four Brahma merits. These virtuous and non-virtuous karmas, many names can be understood from the sutras. In the classification of afflictions, what can arise

---

ྱེ་བའི་རྒྱུ་བཤད་པ། །ཕྲ་རྒྱས་སྤངས་པ་མ་ཡིན་དང་། །ཡུལ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་དང་། །ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་ཡིད་བྱེད་གསུམ། །ཚོགས་པ་ལས་ནི་ཉོན་མོངས་སྐྱེ། །གང་གིས་འཁོར་བར་ཟག་བྱེད་པ། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཡིན་དེ་དག་ནི། །གང་ལ་འཕྲོད་ཅིང་རྒྱས་རུང་བ། །དེ་དག་ཟག་བཅས་ཆོས་ཞེས་གསུང་། །རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་རྣམ་དྲུག་ལས། །ལྟ་དང་ 22-2-10b ཐེ་ཚོམ་མ་རིག་པས། །རང་རིས་ཀུན་དང་གོང་མར་དམིགས། །དེ་ཕྱིར་ཀུན་འགྲོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། །དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་གི། །ལྟ་བ་ལྔ་དང་ཐེ་ཚོམ་དང་། །ཀུན་བདེན་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་བའི། །ལོག་ལྟ་ལྟ་བ་ཐེ་ཚོམ་གསུམ། །དེ་རྣམས་མཚུངས་ལྡན་མ་རིག་དང་། །མ་འདྲེས་པ་ཡི་མ་རིག་སྟེ། །བཅུ་གཅིག་དེ་ལ་ཀུན་འགྲོ་ཞེས། །རང་གི་རིས་ཀྱི་སྤང་བྱ་ནི། །ལྔ་ཆར་ཀུན་ལ་རྒྱས་པ་ཡིན། །དེ་ལས་འཇིག་མཐར་གཉིས་མ་གཏོགས། །དགུ་པོས་གོང་མའི་ས་ལའང་དམིགས། །འགོག་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་བའི། །ལོག་ལྟ་གཉིས་དང་ཐེ་ཚོམ་གཉིས། །དེ་རྣམས་མཚུངས་ལྡན་མ་རིག་དང་། །མ་འདྲེས་པ་ཡི་མ་རིག་དྲུག །ཟག་མེད་ལ་ཡང་དམིགས་པ་ཡིན། །འོན་ཀྱང་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །བདག་གིར་མ་བྱས་གཉེན་པོའི་ཕྱིར། །ཀུན་འགྲོ་མིན་རྣམས་རང་རིས་ཀྱི། །སྤང་བྱ་ལྔ་པོ་གང་དེ་ལའོ། །ཉོན་མོངས་དེ་རྣམས་སེམས་སེམས་བྱུང་། །གང་ལ་མཚུངས་ལྡན་དེ་ལ་རྒྱས། །ཟག་པའི་ངོ་བོ་ཉོན་མོངས་རྣམས། །དེ་འབྲེལ་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཚོགས། །དེའི་རྟེན་མིག་སོགས་མཚུངས་ལྡན་རྟེན། །ཟག་བཅས་དགེ་ཡང་ཟག་པས་བཅིངས། །ཟག་དང་རྗེས་འབྲེལ་གནས་ངན་ལེན། །འཕྲོད་ཅིང་དམིགས་རྒྱས་རྗེས་མཐུན་ཏེ། །ཟག་པའི་སྒོ་དྲུག་དང་འབྲེལ་བས། །འདི་རྣམས་ཟག་ 22-2-11a བཅས་ཆོས་ཞེས་བྱ། །རྗེས་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་དང་། །མ་རིག་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་དང་། །ཐེ་ཚོམ་ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་ལ། །ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དགུ་ཞེས་བཤད། །འདོད་ལ་འདུན་དང་གནོད་སེམས་དང་། །འཇིག་ཚོགས་ལྟ་དང་ཐེ་ཚོམ་དང་། །ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ནི། །ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ། །འཇིག་ལྟ་ཚུལ་བརྟུལ་མཆོག་འཛིན་དང་། །ཐེ་ཚོམ་ཀུན་སྦྱོར་གསུམ་དུ་གསུངས། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་འདོད་ཆགས་གཉིས། །རྒོད་པ་དང་ནི་རྨོངས་པ་དང་། །ང་རྒྱལ་གྱི་ནི་ཀུན་སྦྱོར་ལ། །གོང་མའི་ཆ་མཐུན་ལྔ་ཞེས་གསུངས། །སྒྱུ་གཡོ་རྒྱགས་དང་འཚིག་པ་དང་། །འཁོན་འཛིན་རྣམ་འཚེ་དྲི་མ་དྲུག །འདོད་དང་སྲིད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་དང་། །མ་རིག་ལྟ་བ་ཐེ་ཚོམ་བག་ཉལ་བདུན། །རྨུག་གཉིད་རྒོད་འགྱོད་ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་དང་། །ངོ་ཚ་མེད་དང་ཁྲེལ་མེད་ཀུན་དཀྲིས་བརྒྱད། །འདོད་པ་དང་ནི་སྲིད་པ་ལྟ་བ་དང་། །མ་རིག་པ་ཡི་ཆུ་བོ་རྣམ་པ་བཞི། །འདོད་དང་ལྟ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། །བདག་ཏུ་སྨྲ་བ

【現代漢語翻譯】 關於產生煩惱的原因的解釋：如果不是捨棄微細的貪慾，以及對境的執著，再加上不如理作意這三者聚合，就會產生煩惱。 哪些是輪迴的因呢？就是那些煩惱。哪些是能滋長煩惱的呢？就是那些有漏法。 在六種根本煩惱中，見、疑和無明，以各自的同類和更高的境界為目標，因此被稱為『一切行』。其中，苦諦所斷的見包括五種見和疑。集諦所斷的，是認為一切都是真實的邪見、見和疑這三種。這些與相應的無明，以及不相應的無明，共計十一種，被稱為『一切行』。各自同類所斷的，是五種，它們能增長一切。除了滅諦和道諦所斷的兩種之外，其餘九種也能以更高的地為目標。 滅諦和道諦所斷的邪見兩種和疑兩種，這些與相應的無明，以及不相應的無明共計六種，也能以無漏法為目標。然而，它們不會增長，因為沒有執著，而且有對治法。 不是『一切行』的煩惱，是各自同類所斷的五種。這些煩惱，無論在哪個心和心所中相應，就在那裡增長。有漏的自性是煩惱，與此相關的心的心所的集合，以及它們的所依，如眼等，和相應的所依，都是有漏法。即使是有漏的善法，也被有漏所束縛。 有漏和與其相關的惡趣，能滋長、執著和增長，並且隨順有漏的六根門，因此這些被稱為有漏法。 隨貪、嗔恨、我慢和無明、見、勝取見、疑、嫉妒、慳吝，被稱為九種遍行。 欲貪、嗔恚、壞聚見、疑和戒禁取見，被稱為五下分結。 壞聚見、戒禁取見、勝取見和疑，被稱為三種結。 色界和無色界的貪慾兩種，掉舉和無明，以及我慢的遍行，被稱為五上分結。 諂誑、憍慢、暴惡和忿恨、覆藏、惱害這六種垢染。 欲貪和有貪、嗔恨、我慢和無明、見、疑這七種隨眠。 睡眠、掉舉、後悔、嫉妒、慳吝，以及無慚和無愧這八種纏。 欲、有、見和無明這四種瀑流。 欲、見、戒禁取見和認為有我的言論。

【English Translation】 Explanation of the causes of arising afflictions: Not abandoning subtle attachment, clinging to objects, and improper attention—when these three combine, afflictions arise. What are the causes of samsara? They are those afflictions. What nourishes afflictions? They are those contaminated dharmas. Among the six root afflictions, view, doubt, and ignorance target their own category and higher realms, hence they are called 'all-pervasive.' Among them, the views abandoned by seeing the truth of suffering include the five views and doubt. Those abandoned by seeing the truth of origin are the wrong view that everything is true, view, and doubt—these three. These, along with their corresponding ignorance and non-corresponding ignorance, total eleven, and are called 'all-pervasive.' Those abandoned by their own category are five, and they can increase everything. Except for the two abandoned by seeing the truths of cessation and path, the other nine can also target higher grounds. The two wrong views and two doubts abandoned by seeing the truths of cessation and path, these, along with their corresponding ignorance and non-corresponding ignorance, total six, and can also target uncontaminated dharmas. However, they do not increase because there is no clinging and there are antidotes. The afflictions that are not 'all-pervasive' are the five abandoned by their own category. These afflictions, wherever they are associated with mind and mental factors, increase there. The nature of contamination is afflictions, the collection of mind and mental factors related to them, and their bases, such as the eye, and the corresponding bases, are contaminated dharmas. Even contaminated virtuous dharmas are bound by contamination. Contamination and the evil destinies related to it, nourish, cling, and increase, and follow the six gates of contamination, hence these are called contaminated dharmas. Attachment, anger, pride, ignorance, view, holding to the supreme, doubt, jealousy, and stinginess are called the nine pervasive attachments. Desire attachment, malice, view of the aggregates, doubt, and holding to moral discipline and asceticism are called the five lower fetters. View of the aggregates, holding to moral discipline and asceticism, holding to the supreme, and doubt are called the three fetters. The two desires of the form and formless realms, agitation and ignorance, and the pervasive attachments of pride are called the five higher fetters. Deceit, cunning, arrogance, rage, resentment, concealment, and harm are the six defilements. Desire attachment and existence attachment, anger, pride, ignorance, view, and doubt are the seven latent tendencies. Drowsiness, sleep, agitation, regret, jealousy, stinginess, and shamelessness and lack of embarrassment are the eight entanglements. Desire, existence, view, and ignorance are the four floods. Desire, view, holding to moral discipline and asceticism, and statements claiming self.

---

་ཉེ་བར་ལེན་པ་བཞི། །བརྣབ་སེམས་གནོད་སེམས་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་དང་། །བདེན་པར་མངོན་ཞེན་ལུས་ཀྱི་མདུད་པ་བཞི། །འདོད་ལ་འདུན་དང་གནོད་སེམས་རྨུག་གཉིད་གཉིས། །རྒོད་འགྱོད་གཉིས་དང་ཐེ་ཚོམ་སྒྲིབ་པ་ལྔ། །འདོད་ཆགས་དང་ནི་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ལ། ། 22-2-11b འཆིང་བ་ཐ་བ་དྲི་མ་སོགས་སུ་གསུངས། །འདོད་པ་སྲིད་པ་མ་རིག་ཟག་པ་གསུམ། །འདོད་སྲིད་མ་རིག་ལྟ་བའི་ཆུ་སྦྱོར་བཞི། །འདོད་སྲིད་ལྟ་དང་ཚུལ་བརྟུལ་ཉེར་ལེན་བཞི། །བདེན་བཞི་མཐོང་བས་སྦང་བྱ་བརྒྱ་བཅུ་གཉིས། །སྒོམ་ལམ་དགུས་སྤང་བཞི་བརྒྱ་བཅུ་བཞིར་འདོད། །སུན་འབྱིན་པ་དང་སྤོང་བ་དང་། །གཞི་དང་ཐག་སྲིང་གཉེན་པོ་བཞི། །འདོད་པའི་ཁམས་དང་ཁམས་གོང་མའི། །སྡུག་ཀུན་དང་ནི་འགོག་ལམ་གྱི། །སྤང་བྱ་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་དྲུག །ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤང་བ་དང་། །གཟུགས་ཀྱི་ཟག་པ་ཟད་པ་དང་། །ཟག་པ་ཀུན་ཟད་ཡོངས་ཤེས་དགུའོ། །འགོག་པ་རྫོགས་དང་མ་རྫོགས་དང་། །བརྡ་དང་དོན་དམ་འགོག་པ་དང་། །དགྲ་བཅོམ་རྒྱན་བཅས་རྒྱན་མེད་དང་། །ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་རྣམ་གཉིས་སོ། །དགྲ་བཅོམ་དེ་ཡི་ཡོན་ཏན་ཆ། །རིག་པ་གསུམ་དང་གྲོལ་བ་གཉིས། །མངོན་ཤེས་དྲུག་དང་ཤེས་པ་བཅུ། །སྙོམས་འཇུག་དགུ་དང་ཏིང་འཛིན་གསུམ། །རྣམ་ཐར་བརྒྱད་དང་ཟིལ་གནོན་བརྒྱད། །མི་སློབ་ཆོས་བཅུ་ཟད་པར་བཅུ། །ཉོན་མོངས་མེད་དང་སྨོན་ནས་ཤེས། །ཟག་མེད་ཕུང་པོ་ལྔ་ལྡན་ནོ། །ལམ་བདེན་ཞེས་པ་ལམ་ལྔ་སྟེ། །ཚོགས་སྦྱོར་མཐོང་སྒོམ་མི་སློབ་ལམ། །ཚོགས་ལམ་ཆུང་འབྲིང་ཆེ་གསུམ་དང་། །སྦྱོར་ལམ་དྲོད་རྩེ་བཟོད་མཆོག་བཞི། །ཆོས་ཉིད་བདེན་མཐོང་ 22-2-12a མཐོང་ལམ་གྱི། །ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་ནི། །སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཆོས་ཤེས་དང་། །རྗེས་བཟོད་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་བཞི། །དེ་བཞིན་ཀུན་འབྱུང་འགོག་ལམ་གྱི། །བཞི་སྟེ་བཅུ་དྲུག་དག་ཏུ་འདོད། །སྒོམ་ལམ་ས་དགུར་ཕྱེ་བ་ནི། །འདོད་དང་བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་བཞིའོ། །བསམ་གཟུགས་ཏིང་འཛིན་སྒྲུབ་པ་ལ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་བདུན་ནི། །མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་རིག་པ་དང་། །མོས་པ་ལས་བྱུང་དབེན་ལས་བྱུང་། །དགའ་བ་སྡུད་དང་དཔྱོད་པ་དང་། །སྦྱོར་མཐའ་སྦྱོར་འབྲས་ཡིད་བྱེད་པའོ། །བསམ་གཏན་སོ་སོའི་དངོས་གཞིའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །ཐོབ་པའི་ཚེ་ན་དེ་ཡི་ཡན་ལག་ནི། །དང་པོར་རྟོག་དཔྱོད་དགའ་བདེ་སེམས་གནས་ལྔ། །གཉིས་པར་རབ་དྭངས་དགའ་བདེ་ཏིང་འཛིན་བཞི། །གསུམ་པར་བཏང་སྙོམས་དྲན་ཤེས་བདེ་གནས་ལྔ། །བཞི་པར་བཏང་སྙོམས་གཉིས་༼ འདུ་བྱེད་ཚོར་བ་༽དྲན་ཏིང་འཛིན་བཞི། །རྟོག་དཔྱོད་འབྱིན་རྡུབ་བདེ་གཉིས་སྡུག་བསྔལ་གཉིས། །སྐྱོན་བརྒྱད་བྲལ་བ་བཞི་པའི་སྙོམ་འཇུག་གོ། །སྲེད་ལྟ་ང་རྒྱལ་མ་རིག་བཞིས་བསླད་པའི། །སྙོམས་འཇུག་ཉོན་མོངས་ཅན་དེ་དེ་བྲལ་

【現代漢語翻譯】 四種親近：貪心、害心、戒律之偽裝、真實之顯現。 四種身體的結：慾望、嗔恨、昏沉、睡眠。 五種障礙：掉舉、後悔、懷疑。 貪慾、嗔恨、愚癡，被稱為束縛、污垢、垢染等。 三種漏：欲漏、有漏、無明漏。 四種水流：欲、有、無明、見。 四種親近：欲、有、見、戒律之偽裝。 證悟四諦能斷除一百一十二種煩惱。 通過九種修道能斷除四百一十四種煩惱。 駁斥、斷除、基礎、長短、對治，共有四種。 欲界和上界的苦、集、滅、道，對於這些應斷除的，有六種盡智。 斷除最後部分的隨順，斷除色界的煩惱，以及斷除一切煩惱，共有九種盡智。 滅盡的圓滿與不圓滿，名相和勝義的滅盡，有裝飾的阿羅漢和無裝飾的阿羅漢，有餘和無餘涅槃，共有兩種。 阿羅漢的功德部分：三種明、兩種解脫、六種神通、十種智、九種等持、三種三摩地、八種解脫、八種勝處、十種無學法、十種盡智、無煩惱和隨愿而知，具備五種無漏蘊。 道諦指的是五道：資糧道、加行道、見道、修道、無學道。 資糧道有小、中、大三種，加行道有暖位、頂位、忍位、世第一位四種。 于見道中，證悟法性真如，見道之智慧有十六剎那：苦法忍（藏文：སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་，梵文天城體：duḥkhadharma-kṣānti，梵文羅馬擬音：duhkha-dharma-ksanti，漢語字面意思：苦之法之忍）、苦法智（藏文：ཆོས་ཤེས་，梵文天城體：dharma-jñāna，梵文羅馬擬音：dharma-jnana，漢語字面意思：法之智）、苦類忍（藏文：རྗེས་བཟོད་，梵文天城體：anvaya-kṣānti，梵文羅馬擬音：anvaya-ksanti，漢語字面意思：隨之忍）、苦類智（藏文：རྗེས་སུ་ཤེས་པ་，梵文天城體：anvaya-jñāna，梵文羅馬擬音：anvaya-jnana，漢語字面意思：隨之智），如是，集、滅、道各有四種，總共十六種。 修道分為九地：欲界、四禪、四無色定。 修習禪定，有七種作意： 特徵之完全理解、由意樂而生、由寂靜而生、喜樂之攝集、尋思、結合之邊際、結合之果。 獲得每個禪定的正行等持時，它的支分是： 初禪有五支：尋、伺、喜、樂、一心。 二禪有四支：內凈、喜、樂、定。 三禪有五支：舍、念、正知、樂、一心。 四禪有四支：舍、受（行和感受）、念、定。 尋、伺、出息入息、樂受和苦受，遠離這八種過患，是四禪的等持。 被愛、見、慢、無明所染污的等持，是有煩惱的，遠離這些。

【English Translation】 Four kinds of taking to heart: greed, malice, pretense of morality, and manifestation of truth. Four knots of the body: desire, hatred, drowsiness, and sleep. Five obscurations: agitation, regret, and doubt. Desire, hatred, and ignorance are called bondage, defilement, stain, etc. Three outflows: outflow of desire, outflow of existence, and outflow of ignorance. Four currents: desire, existence, ignorance, and views. Four kinds of taking to heart: desire, existence, views, and pretense of morality. Realizing the Four Noble Truths can cut off one hundred and twelve afflictions. Through the nine paths of cultivation, four hundred and fourteen afflictions can be cut off. Refutation, abandonment, basis, length, and antidote, there are four kinds. The suffering, origin, cessation, and path of the desire realm and the higher realms, for those to be abandoned, there are six kinds of exhaustive knowledge. Abandoning the conformity of the final part, abandoning the afflictions of the form realm, and abandoning all afflictions, there are nine kinds of exhaustive knowledge. The completeness and incompleteness of cessation, the nominal and ultimate cessation, the adorned Arhat and the unadorned Arhat, Nirvana with remainder and without remainder, there are two kinds. The qualities of an Arhat: three kinds of clear knowledge, two kinds of liberation, six kinds of supernormal powers, ten kinds of wisdom, nine kinds of meditative stabilizations, three kinds of samadhi, eight kinds of liberations, eight kinds of overcoming, ten kinds of non-learning dharmas, ten kinds of exhaustive knowledge, without afflictions and knowing according to wishes, possessing five kinds of uncontaminated aggregates. The Truth of the Path refers to the five paths: the path of accumulation, the path of preparation, the path of seeing, the path of cultivation, and the path of no more learning. The path of accumulation has three kinds: small, medium, and large. The path of preparation has four kinds: warmth, peak, forbearance, and supreme mundane dharma. In the path of seeing, realizing the suchness of the nature of reality, the wisdom of the path of seeing has sixteen moments: suffering-dharma-kṣānti, suffering-dharma-jñāna, suffering-anvaya-kṣānti, suffering-anvaya-jñāna. Likewise, origin, cessation, and path each have four kinds, totaling sixteen. The path of cultivation is divided into nine grounds: the desire realm, the four dhyanas, and the four formless absorptions. When practicing meditative stabilization, there are seven kinds of mental activities: Complete understanding of characteristics, arising from aspiration, arising from solitude, gathering of joy, investigation, the edge of combination, and the fruit of combination. When obtaining the actual samadhi of each dhyana, its limbs are: The first dhyana has five limbs: vitarka, vicara, joy, happiness, and one-pointedness of mind. The second dhyana has four limbs: inner clarity, joy, happiness, and samadhi. The third dhyana has five limbs: equanimity, mindfulness, clear comprehension, happiness, and one-pointedness of mind. The fourth dhyana has four limbs: equanimity, feeling (action and sensation), mindfulness, and samadhi. Vitarka, vicara, exhalation and inhalation, pleasant feeling and unpleasant feeling, being free from these eight faults is the meditative stabilization of the fourth dhyana. Meditative stabilization contaminated by love, view, pride, and ignorance is afflicted, being free from these.

---

དག །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་སྙོམས་འཇུག་གཉིས། །ཟག་བཅས་ཟག་མེད་སྤེལ་དང་མ་སྤེལ་དབྱེ། །ཉེར་བསྡོགས་མི་ལྕོགས་མེད་པ་དང་། །དང་པོའི་དངོས་གཞི་ཙམ་ཁྱད་གཉིས། །བསམ་གཏན་ 22-2-12b ཕྱི་མ་གསུམ་བཅས་པ། །བསམ་གཏན་ས་དྲུག་དག་ཏུ་འདོད། །དེ་སྟེང་གཟུགས་མེད་སྔ་མ་གསུམ། །བསྣན་ན་བསམ་གཏན་ས་དགུ་ཡིན། །སྦྱོར་དང་བར་ཆད་མེད་རྣམ་གྲོལ། །ཁྱད་པར་ལམ་ཞེས་བཞི་རུ་བཤད། །མངོན་ཤེས་མྱུར་བུལ་ལམ་དཀའ་སླ། །ཕན་ཚུར་སྦྱོར་བ་བཞི་ཡང་ཡོད། །བརྣབ་སེམས་གནོད་སེམས་མེད་པ་དང་། །དྲན་དང་ཏིང་འཛིན་ཆོས་གནས་བཞི། །ཞི་ལྷག་ཐོབ་ཚུལ་མུ་བཞི་དང་། །ཀུན་ཤེས་བྱེད་སོགས་ལམ་གཞན་དག །སྡུད་ལ་དབང་བྱེད་ལམ་ཞེས་སོགས། །ལམ་གྱི་རྣམ་དབྱེ་སྣ་ཚོགས་ཡོད། །སྦྱོར་བ་གང་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ། །བར་ཆད་མེད་ལམ་རྡོར་ཏིང་གིས། །སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ། །མཐར་ཕྱིན་མི་སློབ་ལམ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཚེ་ཟད་དང་མི་སྐྱེ་ཤེས། །མི་སློབ་ཆོས་བཅུ་དང་ལྡན་ཏེ། །འཕགས་ལམ་བརྒྱད་དང་རྣམ་གྲོལ་དང་། །རྣམ་གྲོལ་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བཅས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཏིང་འཛིན་ཤེས་རབ་དང་། །རྣམ་པར་གྲོལ་དང་རྣམ་གྲོལ་གྱི། །ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་ལ། །ཟག་མེད་ཕུང་པོ་ལྔ་ཞེས་བྱ། །དེ་ལྟར་ལམ་དང་དེ་ཐོབ་པའི། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འགའ་བརྗོད་པ། །ཉོན་མོངས་ཕུང་པོ་འཆི་བདག་དང་། །ལྷའི་བུའི་བདུད་བཞི་བཅོམ་རྒྱལ་བ། །དབང་ཕྱུག་དང་ནི་གཟུགས་བཟང་དང་། །དཔལ་དང་གྲགས་དང་ཡེ་ཤེས་དང་། །བརྩོན་འགྲུས་ཕུན་སུམ་ 22-2-13a ཚོགས་པ་ལ། །ལེགས་པའམ་སྐལ་པ་དྲུག་ཅེས་བྱ། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་དང་། །གཏོང་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལྷ་རྗེས་དྲན། །རང་བྱུང་འདུས་མ་བྱས་ལྷུན་གྲུབ། །མཁྱེན་དང་བརྩེ་དང་ནུས་པར་ལྡན། །རང་གཞན་དོན་གཉིས་གྲུབ་པ་ཡི། །ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ལྡན་སངས་རྒྱས་ཉིད། །ལམ་ནི་དག་གསལ་གཉེན་པོ་ཉིད། །འགོག་པ་བསམ་མེད་གཉིས་མེད་ཞི། །ཆགས་བྲལ་འགོག་ལམ་རྟོགས་པའི་ཆོས། །དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ལྡན་ནོ། །རྟོགས་པའི་ཆོས་དེ་བརྗོད་བྱ་རུ། །བྱེད་པའི་གསུང་རབ་ལུང་གི་ཆོས། །ཆོས་ནི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དགེ། །དོན་དང་ཚིག་འབྲུ་བཟང་བ་གཉིས། །མ་འདྲེས་ཡོངས་རྫོགས་ཡོངས་སུ་དག །ཡོངས་བྱང་ཚངས་སྤྱོད་བཞི་ལྡན་ནོ། །ཐེག་ཆེན་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་ནི། །ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་སོ་སོ་རིག །ཆགས་ཐོགས་དམན་པའི་སྒྲིབ་ལས་གྲོལ། །རིག་གྲོལ་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ལྡན་པའོ། །དད་གཏོང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོས་པ་དང་། །ངོ་ཚ་ཤེས་དང་ཁྲེལ་ཡོད་དང་། །ཤེས་རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ། །འཕགས་པའི་ནོར་བདུན་ཞེས་བྱའོ། །ཤ་དང་ལྷ་དང་ཆོས་དང་ནི། །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་སྤྱན་ལྔའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཏིང་འཛིན་ཤེས་རབ་དང་། །གཟུངས་ནི་བྱང་སེམས་རྒྱན་བཞིའོ། །སངས་རྒྱས་མཆོད་

【現代漢語翻譯】 複次，生起因和果的等持（samāpatti）有兩種：有漏（sāsrava）和無漏（anāsrava），區分為生起和不生起。接近圓滿和不可逆轉，以及最初的本體僅有的兩種差別。包括后三個靜慮（dhyāna）。被認為是六個靜慮地。其上加上前三個無色定，就是九個靜慮地。加行道（prayoga-mārga）、無間道（ānantarya-mārga）、解脫道（vimukti-mārga）和勝道（viśeṣa-mārga），被說為四種特殊的道。神通有快有慢，道有難有易，也有四種相互結合的情況。無貪（alobha）、無嗔（adveṣa）和無癡（amoha），以及念住（smṛtyupasthāna）和四種法住（dharmasthiti）的等持。寂止（śamatha）和勝觀（vipaśyanā）獲得方式的四句，以及成辦一切智智等的其他道。攝集和自在的道等等，道的分類有多種。在任何加行道的最後，以無間道金剛喻定（vajropama-samādhi）斷除障礙的解脫道，是究竟的無學道。那時，證得盡智（kṣaya-jñāna）和無生智（anutpāda-jñāna），具有十種無學法，即八支聖道、解脫和解脫智見。戒（śīla）、定（samādhi）、慧（prajñā），以及解脫和解脫智見的蘊，被稱為五種無漏蘊。如是宣說了一些道和獲得道的法的類別。調伏煩惱蘊、死主和天子魔四魔的勝者。具有自在、美貌、光輝、名聲、智慧和精進圓滿，被稱為六種善或幸運。佛（buddha）、法（dharma）、僧（saṃgha），以及佈施（dāna）、戒律（śīla）、天（deva）隨念。自生、非由因緣和合、自然成就，具有知、悲、力，成就自他二利的八功德的佛陀。道是清凈、明晰和對治。滅是無思、二取空寂。離貪是證悟滅道之法。這也具有八功德。作為所詮釋的證悟之法，能詮釋的聖教是法的教法。法是初善、中善、后善，意義和詞句皆善。不雜、圓滿、完全清凈，具有完全菩提和四梵行。大乘聖者僧伽，如所有（yathāvat）和盡所有（yathāsaṃkhya）各自了知。從貪執、障礙和下劣的障礙中解脫。具有通達和解脫的八功德。信（śraddhā）、舍（tyāga）、戒（śīla）、聞（śruta）、慚（hrī）、愧（apatrāpya）和智慧（prajñā）圓滿，被稱為七聖財。肉眼（māṃsa-cakṣus）、天眼（divya-cakṣus）、法眼（dharma-cakṣus）和慧眼（prajñā-cakṣus）、智眼（jñāna-cakṣus）是五眼。戒、定、慧和陀羅尼（dhāraṇī）是菩薩的四種莊嚴。供養佛……

【English Translation】 Furthermore, there are two kinds of samāpatti (attainment) that generate cause and effect: sāsrava (with outflows) and anāsrava (without outflows), distinguished by whether they generate or do not generate. Approaching completeness and irreversibility, and the difference of merely the initial entity. Including the latter three dhyānas (meditative absorptions). These are considered the six dhyāna grounds. Adding the first three formless absorptions on top of that makes nine dhyāna grounds. Prayoga-mārga (path of application), ānantarya-mārga (path of immediate consequence), vimukti-mārga (path of liberation), and viśeṣa-mārga (path of distinction) are described as four special paths. Abhijñā (supernormal knowledges) can be quick or slow, and paths can be difficult or easy; there are also four ways in which they combine with each other. Absence of greed (alobha), absence of hatred (adveṣa), and absence of delusion (amoha), as well as smṛtyupasthāna (foundations of mindfulness) and samādhi (concentration) on the four dharmasthitis (establishments of dharma). The fourfold way of attaining śamatha (tranquility) and vipaśyanā (insight), and other paths such as those that accomplish omniscience. Paths of gathering and mastery, etc.; there are various kinds of paths. At the end of any prayoga-mārga, the vimukti-mārga, which dispels obscurations with the vajropama-samādhi (diamond-like concentration) of the ānantarya-mārga, is the ultimate aśaikṣa-mārga (path of no more learning). At that time, one realizes kṣaya-jñāna (knowledge of exhaustion) and anutpāda-jñāna (knowledge of non-arising), possessing ten aśaikṣa dharmas: the eightfold noble path, liberation, and the wisdom of liberation. Śīla (ethics), samādhi (concentration), prajñā (wisdom), and the aggregates of liberation and the wisdom of liberation are called the five anāsrava skandhas (aggregates without outflows). Thus, some categories of dharma of the path and the attainment of that path have been spoken. The Victorious One who subdues the aggregates of afflictions, the Lord of Death, and the four māras (demons) of the sons of the gods. Possessing mastery, beauty, splendor, fame, wisdom, and diligence in abundance is called the six good fortunes or auspiciousnesses. Buddha, Dharma, Saṃgha, as well as recollection of dāna (generosity), śīla (ethics), and devas (gods). Self-arisen, not compounded by causes and conditions, spontaneously accomplished, possessing knowledge, compassion, and power, the Buddha with eight qualities who accomplishes the benefit of self and others. The path is purity, clarity, and antidote. Cessation is without thought, non-dual, and peaceful. Freedom from attachment is the dharma of realizing the path of cessation. This also possesses eight qualities. As the dharma of realization that is expressed, the scriptural teachings that express it are the dharma of scripture. The Dharma is good in the beginning, middle, and end, both the meaning and the words are good. Unmixed, complete, and perfectly pure, possessing complete enlightenment and the four brahmavihāras (divine abodes). The Saṃgha of noble beings of the Mahāyāna each individually knows yathāvat (as it is) and yathāsaṃkhya (as many as). Liberated from the obscurations of attachment, hindrance, and inferiority. Possessing the eight qualities of understanding and liberation. Faith (śraddhā), generosity (tyāga), ethics (śīla), learning (śruta), shame (hrī), embarrassment (apatrāpya), and wisdom (prajñā) in abundance are called the seven noble riches. The flesh eye (māṃsa-cakṣus), the divine eye (divya-cakṣus), the dharma eye (dharma-cakṣus), the wisdom eye (prajñā-cakṣus), and the knowledge eye (jñāna-cakṣus) are the five eyes. Ethics, concentration, wisdom, and dhāraṇī (retention) are the four ornaments of a Bodhisattva. Offering to the Buddha…

---

དང་དམ་ཆོས་འཛིན། །ལུས་ཀུན་སྟོན་དང་ཞིང་ཀུན་འཇུག ། 22-2-13b ཕར་ཕྱིན་རྫོགས་དང་སེམས་ཅན་སྨིན། །ཞིང་སྦྱང་སྤྱོད་ཡུལ་མཐུན་པར་གནས། །སྤྱོད་ཀུན་དོན་ཡོད་བྱང་ཆེན་འཐོབ། །བྱང་སེམས་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུའོ། །སེམས་ཅན་འཇིག་རྟེན་ནམ་མཁའ་ཆོས། །མྱང་འདས་སངས་རྒྱས་དེའི་ཡེ་ཤེས། །སེམས་དམིགས་སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་དང་ཡེ་ཤེས་རྒྱུད། །མཐའ་ལ་ཐུག་མེད་གནས་བཅུའོ། །དེ་སྲིད་སྙེད་དུ་སྨོན་འགྲུབ་པའོ། །འགྲོ་ཀུན་སྡུག་བསྔལ་བསལ་སྙམ་དང་། །དེ་བཞིན་འབྱོར་པར་འཇོག་སྙམ་དང་། །ལུས་ཀྱིས་གཞན་དོན་བྱར་འདོད་དང་། །དམྱལ་གནས་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་འདོད། །སྐྱེ་འབྱོར་གཞན་ཕན་ཆེ་འདོད་དང་། །བདག་གཞན་བདེ་སྡུག་བརྗེ་འདོད་དང་། །འགྲོ་ཀུན་རེ་བ་རྫོགས་བྱ་དང་། །གཞན་དོན་སངས་རྒྱས་འགྱུར་སྙམ་པ། །འདི་དག་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་ཡི། །རྣམ་རྟོག་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་བཤད། །ཀློག་པ་ཐོས་བསམ་སྤོང་བསམ་གཏན། །བྱ་བ་ལས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ། །མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་བདག་མེད་དང་། །མི་སྡུག་འཆི་བ་སྣང་བ་དང་། །ཆགས་བྲལ་མི་འཕྲོད་མངོན་མི་དགའ། །འགོག་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པ་བཅུ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་ཡང་། །བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་གསུངས། །སྟོང་ཉིད་མཚན་མེད་སྨོན་མེད་ཀྱི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། །འདོད་ཆགས་སྤོང་དང་ཤེས་རབ་ཐོབ། །མཐོང་ཆོས་བདེ་བར་གནས་ 22-2-14a པ་དང་། །ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཐོབ་པ་ཡི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་བཞིར་གསུངས་སོ། །སྤྱོས་ལ་སླར་མི་སྤྱོ་བ་དང་། །དེ་བཞིན་བརྡེག་དང་གཤེ་པ་དང་། །ཁྲོས་ལ་སླར་མི་ཁྲོ་བ་ནི། །དགེ་སྦྱོང་དག་གི་ཆོས་བཞིར་གསུངས། །སྐྲ་སྤུ་སོ་སེན་རྡུལ་དྲི་མ། །བཤང་གཅི་མཆི་སྣབས་མཆིལ་རྒྱུས་པ། །པགས་ཤ་ཁྲག་རུས་ཚིལ་རྐང་རྩ། །གློ་སྙིང་མཆིན་མཚེར་མཁལ་མ་དང་། །ཕོ་ལོང་རྒྱུ་མ་མཉེ་མ་སྒང་། །ཞག་དང་ཆུ་སེར་རྣག་བད་ཀན། །མཁྲིས་པ་ཀླད་པ་ཀླད་རྒྱས་ཏེ། །མི་གཙང་རྫས་ནི་སོ་དྲུག་གོ། རྣམ་པར་བམ་དང་འབུས་གཞིག་དང་། །དམར་དང་སྔོ་དང་གནག་པ་དང་། །ཟོས་དང་འཐོར་དང་ཚིག་དང་རུལ། །མི་སྡུག་པ་ཡི་འདུ་ཤེས་དགུ། ཀེང་རུས་ཀྱི་ནི་རྣམ་པར་ཡང་། །སྤྲོ་ཞིང་བསྡུ་དམིགས་འདོད་ཆགས་སྦྱོང་། །ཕྱོགས་གཅིག་དང་ནི་མཐའ་དག་དང་། །རྟོགས་གནོན་སྤང་བའི་ཆགས་བྲལ་ལྔ། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་གནོད་ཉེར་བརྟན། །ཕུལ་བྱུང་རྨོངས་དང་གཉེན་པོས་དང་། །ཡོངས་ཤེས་སྤང་དང་གོང་མར་བཅས། །གོང་ན་མེད་པའི་ཆགས་བྲལ་བཅུའོ། །ཕ་མ་སྤུན་སྲིང་བུ་བུ་མོ། །གཉེན་དང་གཉེན་མཚམས་བཤེས་གྲོགས་ཀྱི། །ཚུལ་དུ་བྱམས་པའི་སེམས་བཞག་སྟེ། །བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་ཁྱབ་བྱ། །དེས་ནི་བདག་གམ་མཛའ་ལ་འདིས། །དུས་གསུམ་གནོད་སྙམ་དྲུག་དང་ནི། །དགྲ་ལ་ཕན་བཏགས་ 2

【現代漢語翻譯】 持守殊勝正法。 身現一切剎，行於一切土。 圓滿波羅蜜，成熟諸有情。 凈土行境皆安住，一切行皆具義獲大菩提。 菩薩十大宏願。 有情世間虛空法，涅槃佛陀彼智慧。 心緣佛陀行境與，世間法及智慧續。 無邊無際此十處，如是盡愿皆成就。 愿除眾生一切苦，亦愿安立於安樂。 愿以身行利他事，愿于地獄亦饒益。 愿生富饒利他大，愿自他苦樂互換。 愿滿眾生一切愿，愿為利他而成佛。 此乃大丈夫之，八種分別念。 讀誦聞思捨棄及禪定，事業之三輪。 無常痛苦無我與，不凈死亡顯現及，離貪不合不悅意，止息之十種想。 聲聞眾常時，應依止而修習。 空性無相無愿之，三摩地有三種。 捨棄貪慾獲智慧，現法安樂住。 及獲見智慧之，四種三摩地。 遭詈不還詈，如是遭打遭罵及，怒而不復怒，是為沙門四法。 發毛齒爪塵垢垢，屎尿涕唾涎痰筋，皮肉血骨脂髓脈，肺心肝膽腎臟及， 胃腸大小腸脾臟，脂肪膿血痰涎液，膽汁腦髓腦膜等，三十六種不凈物。 腐爛蟲蝕及，紅腫青瘀黑爛，食盡散壞燒焦爛，九種不凈觀。 觀白骨之相，或舒或卷，專注以凈貪慾。 於一處或一切處，覺悟調伏斷貪之五種方法。 自性與損惱所依，殊勝愚昧對治及， 遍知斷除與上上，無上離貪十種。 于父母兄弟姐妹，子女親友善知識之， 位設慈愛心，以慈愛心遍滿一切。 于自或親友，思彼三時受損之六種，于怨敵施恩

【English Translation】 Hold the supreme Dharma. Bodies manifest in all realms, acting in all lands. Perfecting the Pāramitās, maturing all sentient beings. Purifying lands, abiding in harmonious realms, all actions meaningful, attaining great Bodhi. The ten great aspirations of a Bodhisattva. Sentient beings, world, space, Dharma, Nirvāṇa, Buddha, that wisdom. Mind focusing on Buddha's realm and, world, Dharma, and wisdom lineage. These ten places are boundless and endless, fulfilling all aspirations. Wishing to remove all suffering from all beings, and wishing to establish them in happiness. Wishing to benefit others with bodily actions, wishing to benefit those in hell. Wishing to be born rich and greatly benefit others, wishing to exchange self and others' suffering and happiness. Wishing to fulfill all beings' hopes, wishing to become a Buddha for the sake of others. These are the great beings', eight kinds of conceptual thoughts. Reading, listening, thinking, abandoning, and meditating, the three wheels of activity. Impermanence, suffering, selflessness, and, impurity, death, appearance, and, detachment, disagreement, displeasure, the ten kinds of perceptions of cessation. The Śrāvakas should always rely on and practice these. The Samādhi of emptiness, signlessness, and wishlessness has three aspects. Abandoning desire and gaining wisdom, abiding in happiness in this life. And obtaining the Samādhi of seeing wisdom, there are four. Not reviling back when reviled, likewise, when beaten and scolded, and, not being angry when angered, these are the four Dharmas of a Śramaṇa. Hair, body hair, teeth, nails, dust, dirt, feces, urine, tears, mucus, phlegm, tendons, skin, flesh, blood, bones, fat, marrow, lungs, heart, liver, spleen, kidneys, and, Stomach, large intestine, small intestine, spleen, diaphragm, fat, pus, serum, phlegm, bile, brain, meninges, thirty-six impure substances. Decomposing, worm-eaten, and, red, blue, black, eaten, scattered, burned, and rotten, the nine perceptions of impurity. Regarding the appearance of white bones, either extended or contracted, focusing to purify desire. In one place or all places, the five methods of realizing, subduing, and abandoning attachment. Intrinsic nature and harm-related support, superior ignorance, antidote, and, Complete knowledge, abandonment, and higher, the ten kinds of unsurpassed detachment. Regarding parents, siblings, children, relatives, friends, and spiritual friends, Establishing a loving mind, pervading all with a loving mind. Thinking of harm to oneself or friends in the three times, the six, bestowing benefits on enemies.

---

2-2-14b གསུམ་ཚུལ་གྱི། །མནར་སེམས་དགུས་བྱུང་ཞེ་སྡང་ཞི། །ལྷ་མི་བྱམས་དང་མི་མིན་རྣམས་ཀྱང་སྲུང་། །ལུས་སེམས་བདེ་མང་དུག་དང་མཚོན་མི་ཚུགས། །འབད་མེད་དོན་ཐོབ་ཚངས་གནས་སྐྱེ་བ་སྟེ། །བྱམས་ཆོས་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ལྡན་ཐོབ་པར་འགྱུར། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་དོན་བསྒོམས་ན། །གཏི་མུག་མུན་སེལ་ཤེས་རབ་སྣང་བ་ཐོབ། །ལུས་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཚོགས་པ་རབ་དབྱེ་ནས། །སོ་སོར་བརྟག་བསྒོམ་ང་རྒྱལ་ཞི་བར་བྱེད། །ང་རྒྱལ་ཆེ་བའི་ང་རྒྱལ་དང་། །ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་དང་། །ངའོ་སྙམ་དང་མངོན་ང་རྒྱལ། །ཅུང་ཟད་སྙམ་དང་ལོག་ང་རྒྱལ། །ང་རྒྱལ་རྣམ་པ་བདུན་པོ་དག །རབ་ཏུ་ཞི་ཕྱིར་གོམས་པར་བྱ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཤས་ཆེ་བའི། །གཉེན་པོ་འབྱིན་རྔུབ་དྲན་པ་དྲུག །བགྲང་དང་རྗེས་འགྲོ་འཇོག་པ་དང་། །ཉེར་རྟོག་བསྒྱུར་དང་ཡོངས་དག་གོ། །ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དོན་དམ་པ། །འདི་ནི་བདེན་པ་གཉིས་སུ་འདོད། །བདེན་བཞིའི་དོན་ལ་མཁས་པ་དེས། །ཀུན་ཉོན་རྣམ་བྱང་དོན་ཤེས་པས། །བདག་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་། །རྣམ་བྱང་གནས་སུ་ལྟ་བ་ལྡོག །གང་གིས་འཁོར་བར་འཇུག་འགྱུར་ལ། །གང་ཞིག་གིས་ནི་ལྡོག་པ་དང་། །ཇི་ལྟར་སྣང་དང་ཇི་ལྟར་གནས། །མ་ལུས་བདེན་དོན་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཐེག་པའི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་ཡས་ཀྱང་། །བསྡུ་ན་ཐེག་པ་རྣམ་ལྔར་གསུངས། ། 22-2-15a ལྷ་མིའི་ཐེག་དང་ཚངས་པའི་ཐེག །ཉན་རང་བྱང་སེམས་ཐེག་པའོ། །སྔ་མ་གཉིས་པོ་མངོན་མཐོ་དང་། །ཕྱི་མ་གསུམ་ནི་ངེས་ལེགས་ཐེག །ཉན་རང་གཉིས་ནི་ཐེག་དམན་དང་། །བྱང་སེམས་ཐེག་པ་ཐེག་ཆེན་ནོ། །རྒྱུན་ཞུགས་ཕྱིར་འོང་ཕྱིར་མི་འོང་། །དགྲ་བཅོམ་ཉན་ཐོས་འབྲས་བུ་བཞི། །དེ་དག་ཞུགས་གནས་སོགས་དབྱེ་བས། །དགེ་འདུན་ཉི་ཤུར་འགྱུར་པ་ཡིན། །ཆོས་ཤེས་རྗེས་ཤེས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས། །གཞན་སེམས་སྡུག་ཀུན་འགོག་ལམ་ཤེས། །ཟད་ཤེས་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་ལ། །ཤེས་པ་བཅུ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན། །སློབ་དཔོན་མེད་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས། །རྟེན་འབྲེལ་འབྱུང་ལྡོག་དོན་མཐོང་ནས། །བདེན་པ་བཞི་རྟོགས་བདག་མེད་ནི། །ཕྱེད་གཉིས་རྟོགས་པ་རང་སངས་རྒྱས། །དམིགས་པ་ཆེ་དང་སྒྲུབ་པ་དང་། །ཡེ་ཤེས་བརྩོན་འགྲུས་ཐབས་མཁས་དང་། །ཡང་དག་འགྲུབ་དང་ཕྲིན་ལས་ཆེ། །ཆེན་པོ་བདུན་ལྡན་ཐེག་ཆེན་ནོ། །སྒྲུབ་པ་དམིགས་པ་ཡང་དག་འགྲུབ། །བླ་མེད་གསུམ་གྱིས་ཀྱང་འཕགས་སོ། །སེམས་དང་སྤང་རྟོགས་ཆེན་པོ་གསུམ། །ཆེད་དུ་བྱས་ནས་དམིགས་པ་དང་། །གོ་ཆ་འཇུག་པ་ཚོགས་ཆེན་པོས། །ཆེན་པོ་གསུམ་དང་མཉམ་ཉིད་དང་། །སེམས་ཅན་དོན་དང་འབད་མེད་དང་། །མཐའ་འདས་ཀུན་ཐོབ་ཀུན་མངོན་མཁྱེན། །རྒྱུན་མཐའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱིས། །ངེས་འབྱུང་སྒྲུབ་པ་བརྒྱད་ 22-2-15b ལྡན་འབྲས། །ཐེག་ཆེན་ལམ་ནི་མདོར་བསྡུ་ན། །མི་ཟད་པ་ནི་བར

【現代漢語翻譯】 以三種方式，九種苦惱生起的嗔恨得以平息，守護天人以及非人眾生，身心安樂，毒藥和武器無法傷害。無需努力即可成就，得生梵天，獲得慈愛之法的八種功德。如果修習緣起之理，就能消除愚癡的黑暗，獲得智慧的光明。如果將身心諸蘊徹底分解，並分別觀察修習，就能平息我慢。巨大的我慢，以及勝過我慢的我慢，認為『我是』的想法和現前的我慢，稍微覺得『我好』的想法和邪我慢，爲了徹底平息這七種我慢，應當勤加練習。對於分別念特別強的人，對治之法是六種憶念呼吸的方法：計數、隨行、安住、近住、轉變和清凈。世俗諦和勝義諦，這被認為是二諦。精通四諦之理的人，因爲了解了雜染和清凈的含義，就能斷除認為『我是雜染』和『我是清凈』的觀點。通過什麼進入輪迴，又通過什麼從中解脫，事物如何顯現，又如何存在，能夠如實地證悟一切真理。雖然乘的種類無量無邊，但如果歸納起來，可以分為五種乘。 天乘和人乘，梵天乘，聲聞乘、緣覺乘和菩薩乘。前兩種是增上生之乘，后三種是決定勝之乘。聲聞乘和緣覺乘是小乘，菩薩乘是大乘。預流果、一來果、不來果、阿羅漢果，是聲聞的四種果位。這些果位由於證入和安住等差別，可以分為二十種僧伽。法智、類智、世俗智、他心智、苦智、集智、滅智、道智、盡智、無生智，被稱為十智。無需導師，自己就能證悟緣起的生滅之理，證悟四諦，證悟一半的無我，是獨覺。所緣廣大，修行精進，智慧，勤奮，善巧方便，如實成就，事業廣大，具備七種偉大，是大乘。修行，所緣，如實成就，這三種也勝過無上。發心和斷證的三種偉大，通過特別的意樂和，盔甲，進入廣大之聚，通過三種偉大和等性，利益眾生和無需勤作，以及證得無邊，獲得一切，現前證悟一切，通過無間道證悟常邊，具備八種出離修行的果。

【English Translation】 In three ways, hatred arising from nine kinds of suffering is pacified, protecting gods, humans, and non-human beings, with body and mind at ease, unharmed by poison and weapons. Accomplishment is effortless, leading to rebirth in the Brahma realm, attaining the eight qualities of loving-kindness. If one practices the principle of dependent origination, the darkness of ignorance is dispelled, and the light of wisdom is attained. If the aggregates of body and mind are thoroughly analyzed and individually observed and meditated upon, pride is pacified. Great pride, and pride surpassing pride, the thought of 'I am,' and manifest pride, the slight feeling of 'I am good,' and wrong pride, to thoroughly pacify these seven types of pride, one should practice diligently. For those with particularly strong conceptual thoughts, the antidote is the six methods of mindfulness of breathing: counting, following, abiding, near abiding, transforming, and purifying. Conventional truth and ultimate truth, these are considered the two truths. One who is skilled in the principle of the Four Noble Truths, understanding the meaning of defilement and purification, can abandon the view of 'I am defiled' and 'I am purified.' Through what does one enter samsara, and through what does one liberate from it, how do things appear, and how do they exist, one will be able to realize all truths as they are. Although the types of vehicles are limitless, if summarized, they can be divided into five vehicles. The vehicle of gods and humans, the vehicle of Brahma, the vehicle of Shravakas, Pratyekabuddhas, and Bodhisattvas. The first two are vehicles of higher rebirth, and the latter three are vehicles of definite goodness. The Shravaka vehicle and the Pratyekabuddha vehicle are the Lesser Vehicle, and the Bodhisattva vehicle is the Great Vehicle. Stream-enterer, Once-returner, Non-returner, Arhat, are the four fruits of the Shravakas. These fruits, due to differences in entering and abiding, can be divided into twenty Sanghas. Knowledge of Dharma, Knowledge of the sequel, Conventional Knowledge, Knowledge of others' minds, Knowledge of suffering, Knowledge of origin, Knowledge of cessation, Knowledge of the path, Exhaustion Knowledge, Non-arising Knowledge, are called the ten knowledges. Without a teacher, one can realize the principle of arising and ceasing of dependent origination, realize the Four Noble Truths, realize half of no-self, is a Solitary Realizer. The object is vast, the practice is diligent, wisdom, diligence, skillful means, truly accomplished, the activity is vast, possessing seven greatnesses, is the Great Vehicle. Practice, object, truly accomplished, these three also surpass the unsurpassed. The three greatnesses of mind and abandonment and realization, through special intention and, armor, entering the vast gathering, through three greatnesses and equality, benefiting beings and without effort, and attaining the boundless, obtaining all, directly realizing all, through the uninterrupted path realizing the constant side, possessing the eight fruits of renunciation practice.

---

ྒྱད་ཅུར་གསུངས། །འདུན་བསམ་སྦྱོར་བ་ལྷག་བསམ་བཞི། །ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་ཚད་མེད་བཞི། །མངོན་ཤེས་ལྔ་དང་བསྡུ་དངོས་བཞི། །ཡང་དག་རིག་བཞི་རྟོན་པ་བཞི། །ཚོགས་གཉིས་བྱང་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་བདུན། །ཞི་ལྷག་གཉིས་དང་གཟུངས་སྤོབས་གཉིས། །ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞི་གཅིག་བགྲོད་ལམ། །ཐབས་མཁས་དང་བཅས་བརྒྱད་ཅུའོ། །སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟོད་བརྩོན་འགྲུས། །བསམ་གཏན་ཤེས་རབ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག །ཐབས་སྟོབས་སྨོན་ལམ་ཡེ་ཤེས་བཞི། །བསྣན་པས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་བཅུར་བཞེད། །བྱམས་དང་སྙིང་རྗེ་དགའ་བ་དང་། །བཏང་སྙོམས་དག་ནི་ཚད་མེད་བཞི། །ལྷ་ཡི་མིག་དང་རྣ་བ་དང་། །གཞན་སེམས་ཤེས་དང་སྔོན་གནས་ཤེས། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ནི་མངོན་ཤེས་ལྔ། །ཟག་ཟད་མངོན་ཤེས་བསྣན་དྲུག་གོ། །སྦྱིན་དང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། །དོན་སྤྱོད་དོན་མཐུན་བསྡུ་དངོས་བཞི། །དོན་ཆོས་ངེས་པའི་ཚིག་སྤོབས་པ། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་བཞི། །གང་ཟག་དག་ལ་མི་རྟོན་ཆོས་ཉིད་རྟོན། །ཚིགས་ལ་མི་རྟོན་དོན་ལ་རྟོན་པ་དང་། །དྲང་བའི་དོན་ལ་མི་རྟོན་ངེས་དོན་རྟོན། །རྣམ་པར་ཤེས་ལ་མི་རྟོན་ཡེ་ཤེས་རྟོན། །རྟོན་པ་བཞི་འདིས་ལུང་དང་རྟོགས་ཆོས་ལ། །ཆུད་མི་ཟ་བར་དགོངས་པའི་དོན་རྟོགས་བྱེད། །བསོད་ནམས་དང་ནི་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་གཉིས་པོ། །ཟུང་ 22-2-16a འཇུག་ལམ་གྱིས་དོན་ཀུན་ཡོངས་རྫོགས་བྱེད། །ལུས་ཚོར་སེམས་དང་ཆོས་རྣམས་ལ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི། །འདི་བཞི་ངོ་བོ་ཤེས་རབ་སྟེ། །ཡང་དག་དོན་ནི་མཐོང་བྱེད་པའོ། །དགེ་བ་སྐྱེད་དང་སྤེལ་བ་དང་། །མི་དགེ་ཞི་དང་མི་སྐྱེ་ཕྱིར། །ཡང་དག་སྤོང་བ་བཞི་ཡིས་ནི། །བརྩོན་འགྲུས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །འདུན་བརྩོན་སེམས་པ་དཔྱོད་པ་ནི། །རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་བཞི་ཡིན་ནོ། །འདི་བཞི་ངོ་བོ་ཏིང་འཛིན་ཏེ། །གུས་འབད་སེམས་གནས་དཔྱོད་ཤེས་སོ། །དད་པ་བརྩོན་འགྲུས་དྲན་པ་དང་། །ཏིང་འཛིན་ཤེས་རབ་དབང་སྟོབས་ལྔ། །དྲན་དང་ཆོས་རབ་རྣམ་འབྱེད་དང་། །བརྩོན་འགྲུས་དགའ་དང་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་བཏང་སྙོམས་ནི། །བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་བདུན་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་ལྟ་དང་རྟོག་པ་དང་། །ངག་དང་ལས་མཐའ་འཚོ་བ་དང་། །རྩོལ་བ་དྲན་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན། །འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དུ་བརྗོད། །ཉེས་པ་ལྔ་སྤངས་འདུ་བྱེད་བརྒྱད། །བརྟེན་པའི་རྒྱུས་བྱུང་ཞི་གནས་ཏེ། །ལེ་ལོ་དང་ནི་གདམས་ངག་བརྗེད། །བྱིང་རྒོད་འདུ་མི་བྱེད་འདུ་བྱེད། །ལྔ་ནི་ཉེས་པའོ་དེ་སྤོང་བྱེད། །དད་འདུན་རྩོལ་བ་ཤིན་སྦྱང་དང་། །དྲན་པ་ཤེས་བཞིན་སེམས་པ་དང་། །བཏང་སྙོམས་འདུ་བྱེད་བརྒྱད་ཡིན་ནོ། །འཇོག་དང་རྒྱུན་འཇོག་བླན་ཏེ་འཇོག །ཉེར་འཇོག་དུལ་བྱེད་ཞི་བར་བྱེད། །རྣམ་ཞི་རྩེ་ 22-2-16b གཅིག་མཉམ་པར་འཇོག །སེམས་གནས་པ་ཡི་ཐབས་དགུའོ། །ཐ

【現代漢語翻譯】 世尊如是說：『四種意樂、發心和行為，六度（paramita）和四無量心，五神通和四攝，四無礙解和四依，二資糧和三十七道品，止觀雙運和二無畏，四法印和一乘道，以及方便善巧等共八十法。』 佈施（dana）、持戒（sila）、忍辱（ksanti）、精進（virya）、禪定（dhyana）、智慧（prajna）是六度。加上方便（upaya）、愿（pranidhana）、力和智，則成為十度。 慈（maitri）、悲（karuna）、喜（mudita）、舍（upeksa）是四無量心。 天眼（divyacaksu）、天耳（divyasrotra）、他心通（paracittajnana）、宿命通（purvanivasanusmrti）、神足通（rddhi-vidhi-jnana）是五神通。加上漏盡通（asravaksaya-jnana）則為六通。 佈施、愛語、利行、同事是四攝。 義無礙解（artha-pratisamvit）、法無礙解（dharma-pratisamvit）、詞無礙解（nirukti-pratisamvit）、辯才無礙解（pratibhana-pratisamvit）是四無礙解。 不依補特伽羅而依於法，不依語而依于義，不依不了義而依了義，不依識而依智。 依此四依，能不誤解經論，通達真實義。 福德資糧（punya-sambhara）和智慧資糧（jnana-sambhara）這二資糧，以雙運道能圓滿一切。 身、受、心、法四念住。此四者自性為智慧，能如實見。 為生善、增長善，為滅惡、不生惡，以四正斷能生起精進。 欲神足（chanda-rddhipada）、勤神足（virya-rddhipada）、心神足（citta-rddhipada）、觀神足（mimamsa-rddhipada）是四神足。此四者自性為禪定，即恭敬、努力、專注和觀察。 信根（sraddha-indriya）、精進根（virya-indriya）、念根（smrti-indriya）、定根（samadhi-indriya）、慧根（prajna-indriya）是五根，生出五力（bala）。 念覺支（smrti-sambodhyanga）、擇法覺支（dharma-vicaya-sambodhyanga）、精進覺支（virya-sambodhyanga）、喜覺支（priti-sambodhyanga）、輕安覺支（prasrabdhi-sambodhyanga）、定覺支（samadhi-sambodhyanga）、舍覺支（upeksa-sambodhyanga）是七覺支。 正見（samyag-drsti）、正思惟（samyak-samkalpa）、正語（samyag-vac）、正業（samyak-karmanta）、正命（samyag-ajiva）、正精進（samyag-vyayama）、正念（samyak-smrti）、正定（samyak-samadhi）是八正道。 捨棄五過失，修持八對治，依止對治生起止觀。 懈怠和忘失教授，掉舉和沉沒，不作行和作行，此五者是過失，應捨棄。 信、欲、精進、輕安，念、正知、作意、舍，此八者是對治。 內住（sthapanacitta）、續住（avasthapanacitta）、安住（sthapana）、近住（upasthapana）、調伏（damana）、寂靜（samana）、最寂靜（vyupasthapana）、專注一趣（ekotikarana）、平等住（samadhana）是九住心的方法。 ཐ（種子字，梵文：āḥ，梵文羅馬擬音：ah，含義：啊）

【English Translation】 The Blessed One said: 'Four aspirations, bodhicitta and conduct, six perfections (paramita) and four immeasurables, five superknowledges and four ways of gathering disciples, four analytical knowledges and four reliances, two accumulations and thirty-seven factors of enlightenment, union of calm abiding and insight and two fearlessnesses, four seals of dharma and one vehicle path, and eighty dharmas including skillful means.' 'Generosity (dana), discipline (sila), patience (ksanti), diligence (virya), meditation (dhyana), wisdom (prajna) are the six perfections. Adding skillful means (upaya), power (bala), aspiration (pranidhana), and wisdom, they are considered the ten perfections.' 'Loving-kindness (maitri), compassion (karuna), joy (mudita), and equanimity (upeksa) are the four immeasurables.' 'Divine eye (divyacaksu), divine ear (divyasrotra), telepathy (paracittajnana), recollection of past lives (purvanivasanusmrti), and magical powers (rddhi-vidhi-jnana) are the five superknowledges. Adding the exhaustion of defilements (asravaksaya-jnana), there are six superknowledges.' 'Generosity, kind speech, beneficial action, and consistency are the four ways of gathering disciples.' 'Analytical knowledge of meaning (artha-pratisamvit), analytical knowledge of dharma (dharma-pratisamvit), analytical knowledge of language (nirukti-pratisamvit), and analytical knowledge of eloquence (pratibhana-pratisamvit) are the four analytical knowledges.' 'Do not rely on the person, but rely on the Dharma. Do not rely on the words, but rely on the meaning. Do not rely on the provisional meaning, but rely on the definitive meaning. Do not rely on consciousness, but rely on wisdom.' 'By relying on these four reliances, one can understand the meaning of the scriptures and treatises without misinterpreting them.' 'The two accumulations of merit (punya-sambhara) and wisdom (jnana-sambhara), through the path of union, accomplish everything completely.' 'The four mindfulnesses are mindfulness of body, feelings, mind, and phenomena. These four are by nature wisdom, which sees the true nature of things.' 'To generate virtue and increase virtue, to pacify non-virtue and prevent it from arising, diligence arises through the four right abandonments.' 'Desire, effort, mind, and investigation are the four legs of miraculous power. These four are by nature samadhi, which are respect, effort, focus, and observation.' 'Faith faculty (sraddha-indriya), effort faculty (virya-indriya), mindfulness faculty (smrti-indriya), concentration faculty (samadhi-indriya), and wisdom faculty (prajna-indriya) are the five faculties, which give rise to the five powers (bala).' 'Mindfulness enlightenment factor (smrti-sambodhyanga), discrimination of dharma enlightenment factor (dharma-vicaya-sambodhyanga), effort enlightenment factor (virya-sambodhyanga), joy enlightenment factor (priti-sambodhyanga), tranquility enlightenment factor (prasrabdhi-sambodhyanga), concentration enlightenment factor (samadhi-sambodhyanga), and equanimity enlightenment factor (upeksa-sambodhyanga) are the seven factors of enlightenment.' 'Right view (samyag-drsti), right thought (samyak-samkalpa), right speech (samyag-vac), right action (samyak-karmanta), right livelihood (samyag-ajiva), right effort (samyag-vyayama), right mindfulness (samyak-smrti), and right concentration (samyak-samadhi) are the eightfold noble path.' 'Abandon the five faults, cultivate the eight antidotes, and rely on the antidotes to generate calm abiding and insight.' 'Laziness and forgetting the instructions, agitation and dullness, non-application and application, these five are faults, which should be abandoned.' 'Faith, desire, effort, tranquility, mindfulness, awareness, attention, and equanimity are the eight antidotes.' 'Placing the mind (sthapanacitta), continuous placing (avasthapanacitta), setting (sthapana), close setting (upasthapana), taming (damana), pacifying (samana), most pacifying (vyupasthapana), single-pointedness (ekotikarana), and equipoise (samadhana) are the nine methods of abiding the mind.' ཐ (Tibetan: ཐ, Sanskrit Devanagari: आः, Sanskrit Romanization: ah, Chinese: 啊)

---

ོས་པ་བསམ་པ་དྲན་ཤེས་བཞིན། །བརྩོན་འགྲུས་ཡོངས་སུ་འདྲིས་སྟོབས་དྲུག །བསྒྲིམ་འཇུག་ཆད་འཇུག་ཆད་མེད་འཇུག །རྩོལ་བ་མེད་འཇུག་ཡིད་བྱེད་བཞིའོ། །ལུས་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱང་ཐོབ་ནས། །ཞི་གནས་ཐོབ་པས་གཡེང་བ་སྤོང་། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་ཕྱི་དང་ནང་། །མཚན་མ་གནས་ངན་ལེན་དང་ནི། །ཆུང་ངུའི་སེམས་ཀྱི་གཡེང་བ་དྲུག །ལེགས་སྤང་ཞི་གནས་མཆོག་བརྟེན་ནས། །ཇི་ལྟ་བ་དང་ཇི་སྙེད་ཆོས། །འབྱེད་དང་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་དང་། །ཡོངས་སུ་རྟོག་དང་དཔྱོད་པ་ཡི། །ལྷག་མཐོང་ཤེས་རབ་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །མི་བརྗེད་པ་ཡི་གཟུངས་ལ་ནི། །བཟོད་ཐོབ་སྒོ་དང་ཚིག་དང་དོན། །སྔགས་ཀྱི་གཟུངས་ཞེས་རྣམ་བཞིར་བརྗོད། །ཡང་ནི་གཟུངས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ། །རྣམ་སྨིན་ཐོས་དང་ཏིང་འཛིན་སྐྱེས། །སོ་སྐྱེ་ས་བདུན་དག་ས་པའི། །གཟུངས་ལ་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོར་བཤད། །ཡང་ནི་གཟུངས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ། །སྒྲ་དབྱངས་རྣམ་པར་དག་པའི་གཟུངས། །མི་ཟད་ཟ་མ་ཏོག་གི་གཟུངས། །དེ་བཞིན་འཁྱིལ་པ་མཐའ་ཡས་དང་། །རྒྱ་མཚོའི་ཕྱག་རྒྱ་པདྨ་བཀོད། །ཆགས་མེད་སྙོམས་འཇུག་གདོན་མི་ཟ། །སངས་རྒྱས་བྱིན་རླབས་གཟུངས་བརྒྱད་གསུངས། །མི་འཇིགས་པ་ཡི་སྤོབས་པ་ནི། །ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་གནས་རྣམས་ལ། །མྱུར་གསལ་རྣོ་ཞིང་ཟབ་རྒྱ་ཆེ། །རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་སྤོབས་ 22-2-17a པ་སྟེ། །དྲན་བློ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་། །གཟུངས་ཀྱིས་གྲོགས་བྱས་སྤོབས་པའི་མཆོག །ཆོས་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལྡན་ཞིང་། །བཟོད་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་ཅིང་། །ཟག་བཅས་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བ། །ཆོས་རྣམས་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་དེ། །མྱང་འདས་ཞི་བ་སྡོམ་བཞིའོ། །མཉམ་པ་ཉིད་ལ་ཞུགས་པ་ནི། །བགྲོད་གཅིག་ལམ་སྟེ་གཅིག་བགྲོད་ཀྱང་ངོ་། །རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས་དང་མངོན་ཤེས་མྱུར། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་མི་གཅོད། །ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་ཐམས་ཅད་ཀུན། །ལམ་གྱི་གྲོགས་མྱུར་ཐབས་མཁས་སོ། །དེ་ཡང་ས་གསེར་ཟླ་བ་མེ། །གཏེར་དང་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་མཚོ། །རྡོ་རྗེ་རི་སྨན་བཤེས་གཉེན་དང་། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཉི་མ་གླུ། །རྒྱལ་པོ་མཛོད་དང་ལམ་པོ་ཆེ། །བཞོན་པ་བཀོད་མའི་ཆུ་དང་ནི། །སྒྲ་སྙན་ཆུ་བོ་སྤྲིན་རྣམས་ཀྱིས། །རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་སོ། །རིགས་དང་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་། །དེ་བཞིན་སེམས་ནི་སྐྱེད་པ་དང་། །སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་སྒྲུབ་པ་དང་། །སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སྨིན་བྱེད་དང་། །ཞིང་ནི་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་དང་། །མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་པ་དང་། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་དང་སྟོན་པའོ། །རིགས་ནི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོ་སྟེ། །སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་དབྱེར་མེད་དབྱིངས། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་འདུས་མ་བྱས། །ཀུན་ཁྱབ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའོ། །རང་བཞིན་རྣམ་དག་ཆོས་ཉིད་དེ

【現代漢語翻譯】 四種作意：尋、伺、念、慧。 六種精進：完全熟悉（止觀），力量。 四種作意：策勵趣入，斷已趣入，無間趣入，無功用趣入。 獲得身心輕安后，通過獲得寂止來避免散亂。 六種微細的內心散亂：自性，外，內，相，惡處，以及小念。 通過善於斷除（散亂），依靠殊勝的寂止，如實和盡所有之法。 爲了辨別和完全辨別，爲了完全尋思和觀察，應當修習觀的智慧。 四種不忘陀羅尼（總持）：獲得安忍之門，詞，義，以及咒語陀羅尼。 此外，陀羅尼的種類有：異熟生，聽聞生，禪定生。 凡夫地，七地，清凈地的陀羅尼分為小、中、大。 此外，陀羅尼的種類有：語調完全清凈的陀羅尼，無盡藏陀羅尼， 如是，無邊旋陀羅尼，海印陀羅尼，蓮花莊嚴陀羅尼， 無染等持陀羅尼，不食鬼魅陀羅尼，宣說了八種佛加持陀羅尼。 四無畏：對於如實和盡所有之處， 快速明瞭，敏銳且深廣，無有間斷的無畏， 從憶念和智慧之因產生。 陀羅尼作為助伴，是無畏之最勝，能使持法者具有菩提心，並獲得安忍。 諸行皆無常，一切有漏皆是苦， 諸法皆空且無我，涅槃寂靜是四法印。 趣入平等性，是唯一道，即一乘道。 能速圓滿、成熟、調伏和獲得現證，不斷絕三寶之種姓。 方便與智慧雙運，一切都是道的助伴，是快速善巧之方便。 譬如地、金、月、火、寶藏、珍寶之源、海洋、 金剛、山、藥、善知識、如意寶、太陽、歌聲、 國王、倉庫、康莊大道、乘具莊嚴、水和， 美妙的樂器、河流、雲彩等二十二種譬喻。 對種姓和佛法生起信心，如是生起菩提心， 修持佈施等，趣入無過失之處， 令諸有情完全成熟，清凈佛土， 不住涅槃，以及證得無上菩提和教導眾生。 種姓即如來藏，是法身和智慧無二無別的法界。 自生智慧，無為法，是周遍且無有遷變的。 自性清凈是法性。

【English Translation】 The four applications of mind are: investigation, analysis, mindfulness, and wisdom. The six kinds of diligence are: complete familiarity (with shamatha-vipashyana), and strength. The four applications of mind are: exertion to enter, entering after ceasing, uninterrupted entering, and entering without effort. Having obtained physical and mental pliancy, avoid distraction by obtaining shamatha. The six subtle mental distractions are: nature, outer, inner, sign, bad place, and small thought. Through skillfully abandoning (distractions), relying on supreme shamatha, the suchness and all phenomena. In order to distinguish and completely distinguish, in order to completely contemplate and observe, one should cultivate the wisdom of vipashyana. The four kinds of unfailing dharanis are: the door of obtaining forbearance, words, meanings, and mantra dharanis. Furthermore, the types of dharanis are: resultant, hearing-born, and samadhi-born. The dharanis of the ordinary ground, the seven grounds, and the pure grounds are divided into small, medium, and large. Furthermore, the types of dharanis are: the dharani of completely pure intonation, the inexhaustible treasury dharani, Likewise, the endless whirling dharani, the ocean seal dharani, the lotus adorned dharani, The non-attachment samadhi dharani, the non-devouring demon dharani, the eight Buddha-blessed dharanis are taught. The four fearlessnesses are: regarding the suchness and all places, Quickly clear, sharp and profound, vast, uninterrupted fearlessness, Arises from the cause of memory and intelligence. Dharani as a companion is the supreme of fearlessness, enabling the Dharma holder to have bodhicitta and obtain forbearance. All conditioned phenomena are impermanent, all contaminated phenomena are suffering, All phenomena are empty and selfless, nirvana is peace, these are the four seals. Entering into equality is the one path, that is, the one vehicle path. Quickly perfects, matures, subdues, and attains realization, does not cut off the lineage of the Three Jewels. The union of skillful means and wisdom, everything is a companion on the path, it is a quick and skillful means. For example, earth, gold, moon, fire, treasure, source of jewels, ocean, Vajra, mountain, medicine, spiritual friend, wish-fulfilling jewel, sun, song, King, treasury, highway, adorned vehicle, water and, Beautiful musical instrument, river, clouds, these are twenty-two similes. Generating faith in lineage and Dharma, likewise generating bodhicitta, Practicing generosity and so on, entering into a place without faults, Completely maturing all sentient beings, purifying the Buddha-field, Not abiding in nirvana, and attaining supreme bodhi and teaching beings. Lineage is the Tathagatagarbha, which is the Dharmakaya and wisdom inseparable dharmadhatu. Self-born wisdom, unconditioned, is all-pervasive and immutable. Self-nature purity is the nature of Dharma.

---

། །གློ་བུར་དྲི་མའི་སྦུབས་ཞུགས་པ། ། 22-2-17b ས་འོག་གཏེར་ལ་སོགས་པ་ཡི། །དཔེ་དགུས་མཚོན་ནས་ཤེས་པར་བྱ། །ཆོས་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བདག་ལྟ་དང་། །འཁོར་བས་འཇིགས་དང་སེམས་ཅན་འདོར། །རིགས་ཀྱི་དྲི་མ་བཞི་ཡིན་ལ། །དེ་དག་སྤོང་བར་བྱེད་པ་ནི། །ཆོས་མོས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་དང་། །ཏིང་འཛིན་སྙིང་བརྩེ་བཞི་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གནས་དང་རྒྱས་འགྱུར་རིགས། །སད་པས་ཆོས་ལ་མོས་པ་འབྱུང་། །དེ་ཡིས་ཕྱི་ཡི་ཡོངས་འཛིན་ལས། །ཐབས་ཤེས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཡི། །ཤེར་ཕྱིན་གདམས་ངག་ལེགས་ནོས་ནས། །ནང་གི་ཡོངས་འཛིན་ལྡན་པར་བྱ། །སེམས་བསྐྱེད་ལྡན་པས་སྦྱིན་སོགས་བསྒྲུབ། །དེ་ནི་ས་ལ་ཞུགས་གྱུར་ནས། །སྲིད་ཞི་མཉམ་ཉིད་ཞིང་དག་སྦྱོར། །ཐབས་མཁས་སྦྱོར་བས་རྫོགས་སྨིན་སྦྱངས། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཐོབ་ནས། །ཕྲིན་ལས་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་ལྔ་པོ། །དྲན་ཉེ་སྤོང་བཞི་རྐང་པ་བཞིས། །ཚོགས་ཀྱི་ལམ་གསུམ་བགྲོད་གྱུར་ནས། །དབང་སྟོབས་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་བགྲོད། །བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་བདུན་ལྡན་པ། །མཐོང་ལམ་རབ་དགའི་ས་ཐོབ་ནས། །འཇིགས་པ་ལྔ་བྲལ་ཡོན་ཏན་ནི། །བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་དག་ཀྱང་ཐོབ། །འཕགས་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་པས། །སྒོམ་ལམ་ས་དགུར་རིམ་པ་བཞིན། །དྲི་མེད་འོད་བྱེད་འོད་འཕྲོ་དང་། །སྦྱང་དཀའ་མངོན་གྱུར་རིང་དུ་སོང་། །མི་གཡོ་ལེགས་བློ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན། །སློབ་པའི་ས་ནི་བཅུ་པོ་ལ། །སྒྲིབ་པ་གཉིས་པོ་རིམ་ 22-2-18a སྤངས་ནས། །ས་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་བརྩོན། །ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཡེ་ཤེས་ནི། །གོང་འཕེལ་ས་བཅུའི་རྒྱུན་མཐའ་ལ། །ཆོས་ཀུན་སྣང་ལ་མཉམ་པ་ཡི། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་ལས། །མི་སློབ་ལམ་གྱུར་ས་བཅུ་གཅིག །ཀུན་ཏུ་འོད་ནི་རབ་ཐོབ་སྟེ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད། །གནས་གྱུར་ཡོན་ཏན་མཐར་ཐུག་ཐོབ། །འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ས་དེ་ནི། །སྐུ་བཞི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡིས་བསྡུས། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་ཆོས་སྐུ་དང་། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་དང་སྤྲུལ་སྐུ་བཞིའོ། །དག་པ་གཉིས་ལྡན་ཟག་མེད་དབྱིངས། །གཞི་རིགས་མངོན་གྱུར་ངོ་བོ་ཉིད། །དེ་ཡི་མཁྱེན་ཆ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །ཟག་མེད་ཡོན་ཏན་ཉེར་གཅིག་ལྡན། །དག་པའི་གདུལ་བྱར་སྣང་བ་ཡི། །གཟུགས་སྐུ་མཐར་ཐུག་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས། །གནས་དང་སྐུ་དང་འཁོར་དང་ཆོས། །དུས་ཏེ་ངེས་པ་ལྔ་ལྡན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་དང་། །མཉམ་པ་ཉིད་དང་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། །བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལྡན་པའི། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་སྐུ་ནི་བསམ་མི་ཁྱབ། །བྱང་ཕྱོགས་ཚད་མེད་རྣམ་ཐར་སྙོམས་འཇུག་དང་། །ཟིལ་གནོན་ཟད་པར་ཉོན་མོངས་མེད་སྨོན་མཁྱེན། །མངོན་ཤེས་ཡང་དག་རིག་བཞི་དག་པ་བཞི། །དབང་བཅུ་སྟོབས་བཅུ་མི་འཇིགས་རྣམ་པ་བཞི། །མ་འད

【現代漢語翻譯】 突然的污垢進入（內心）。 如同地下礦藏等例子一樣，用九種比喻來理解。 對佛法憤怒、執著于自我、因輪迴而恐懼、捨棄眾生，這是四種種姓的污垢。 去除這些污垢的方法是：對佛法的虔誠、卓越的智慧、禪定和慈悲。 自性安住和增長的種姓，通過覺醒而對佛法產生虔誠。 通過這種虔誠，從外在的善知識那裡，獲得方便與智慧雙運的般若波羅蜜多教誨。 從而具備內在的善知識，具備菩提心後行持佈施等。 這如同進入了菩薩地，在輪迴與寂滅平等性的清凈剎土中修行。 通過善巧方便的修行，圓滿、成熟和凈化。 之後獲得無上菩提，事業永不間斷。 大乘的五道，通過四念住、四正斷、四神足。 走過資糧道的三個階段，然後走過加行道的權和力。 具備七覺支，在見道獲得極喜地，脫離五怖，獲得一百一十二種功德。 具備八正道，在修道的九地中依次修行。 無垢地、光明地、發光地、難勝地、現前地、遠行地、不動地、善慧地、法雲地，這十地是學道位。 依次斷除兩種障礙，努力清凈這些地。 如所有智和盡所有智，在十地的盡頭不斷增長。 在一切法顯現平等的金剛喻定中。 獲得無學道，即第十一地，普光地。 如是，一切法都轉化為，獲得究竟的功德。 果位佛地，由四身五智所攝。 自性身、法身、報身和化身四身。 具有二種清凈的無漏法界，是基、種姓顯現的自性身。 其智慧部分是法身，具備二十一種無漏功德。 為清凈的所化眾生顯現的，究竟色身是報身。 具備處所、本尊、眷屬、佛法、時間這五種決定。 法界體性智、大圓鏡智、平等性智、妙觀察智、成所作智，具備五智的佛陀智慧不可思議。 菩提分法、四無量、解脫、等持，勝伏、滅盡、無煩惱愿智。 神通、正見、四清凈、十自在、十力、四無畏。 無忘失法和永害習氣。

【English Translation】 Suddenly, defilements enter (the mind). Like examples of underground treasures, understand through nine metaphors. Anger towards the Dharma, clinging to self, fear of samsara, abandoning sentient beings—these are the four defilements of lineage. The methods to abandon these are: devotion to the Dharma, superior wisdom, samadhi, and compassion. The lineage of inherent nature and growth, through awakening, gives rise to devotion to the Dharma. Through this devotion, from an external spiritual friend, receive the instructions of Prajnaparamita, the union of skillful means and wisdom. Thereby possess an internal spiritual friend, and with Bodhicitta, practice generosity and so forth. This is like entering the Bodhisattva grounds, practicing in the pure lands of the equality of samsara and nirvana. Through skillful means, perfect, mature, and purify. Thereafter, attain supreme enlightenment, and the activity never ceases. The five paths of the Mahayana, through the four mindfulnesses, four correct abandonments, four legs of miraculous powers. Traverse the three stages of the path of accumulation, then traverse the path of preparation with power and strength. Possessing the seven branches of enlightenment, in the path of seeing, attain the Joyful Ground, free from the five fears, and attain one hundred and twelve qualities. Possessing the eightfold noble path, in the nine grounds of the path of meditation, practice sequentially. Immaculate Ground, Luminous Ground, Radiant Ground, Difficult to Conquer Ground, Manifest Ground, Far-Reaching Ground, Immovable Ground, Good Intelligence Ground, Cloud of Dharma Ground—these ten grounds are the grounds of learning. Sequentially abandoning the two obscurations, strive to purify these grounds completely. The knowledge of what is and how it is, continuously increases at the end of the ten grounds. In the Vajra-like Samadhi where all phenomena appear equally. Attain the path of no more learning, the eleventh ground, the Ground of Universal Light. Thus, all phenomena are transformed, attaining ultimate qualities. The ground of the fruit, Buddhahood, is encompassed by the four bodies and five wisdoms. The four bodies are: the Essence Body, the Dharma Body, the Enjoyment Body, and the Emanation Body. The unconditioned realm with two purities is the Essence Body, the basis and manifestation of lineage. Its wisdom aspect is the Dharma Body, possessing twenty-one unconditioned qualities. The ultimate Form Body, the Enjoyment Body, appearing to pure beings to be tamed. Possessing the five certainties: place, deity, retinue, Dharma, and time. The wisdom of the Buddhas, possessing the five wisdoms—Dharmadhatu Wisdom, Mirror-like Wisdom, Equality Wisdom, Discriminating Wisdom, and Accomplishing Wisdom—is inconceivable. Bodhipaksa dharmas, four immeasurables, liberations, samadhis, overcoming, cessation, wish-knowledge without afflictions. Supernatural powers, correct views, four purities, ten powers, ten strengths, four fearlessnesses. Non-forgetfulness and the eradication of habitual tendencies.

---

ྲེས་བཅོ་བརྒྱད་བསྲུང་མེད་དྲན་ཉེ་གསུམ། །བསྙེལ་བ་མི་མངའ་བག་ཆགས་ཡང་དག་ 22-2-18b བཅོམ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེ་དང་རྣམ་ཀུན་མཁྱེན་ཉིད་དེ། །ཟག་མེད་སྡེ་ཚན་ཉེར་གཅིག་ཉིད་དུ་འདོད། །གཟུགས་ཅན་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། །གཟུགས་མེད་གཟུགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། །སྡུག་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་བཞི། །འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་དང་བཅས་པ། །རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་ཡིན་ནོ། །ནང་གི་གཟུགས་སུ་འདུ་ཤེས་པས། །ཆེ་ཆུང་དབྱིབས་ནི་ཟིལ་གནོན་གཉིས། །ནང་གཟུགས་མེད་པས་དེ་བཞིན་གཉིས། །སྔོ་སེར་དཀར་དམར་ཟིལ་གནོན་བརྒྱད། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའ་དང་། །སྔོ་སེར་དཀར་དམར་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །ཀུན་དུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡི། །ཟད་པར་དག་ནི་བཅུ་ཡིན་ནོ། །བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་བཞི། །འགོག་སྙོམས་དང་བཅས་སྙོམས་འཇུག་དགུ། །གནས་དང་གནས་མིན་རྣམ་སྨིན་ཁམས། །མོས་དང་དབང་པོ་བསམ་གཏན་དང་། །ལམ་དང་སྔོན་གནས་འཆི་འཕོ་དང་། །ཟག་པ་ཟད་མཁྱེན་སྟོབས་བཅུའོ། །ཚེ་དང་སེམས་དང་ཡོ་བྱད་དང་། །ལས་དང་སྐྱེ་བ་མོས་པ་དང་། །སྨོན་ལམ་རྫུ་འཕྲུལ་ཡེ་ཤེས་དང་། །ཆོས་ལ་དབང་བ་དབང་བཅུའོ། །ལུས་དང་དམིགས་པ་སེམས་ཡེ་ཤེས། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དག་བཞིའོ། །རྟོགས་དང་སྤངས་པ་ལམ་དང་གེགས། །སྟོན་ལ་མི་འཇིགས་རྣམ་པ་བཞི། །འཁྲུལ་དང་ཅ་ཅོ་དྲན་པ་ཉམས། །མཉམ་བཞག་མིན་དང་འདུ་ཤེས་ཚོགས། །མ་བརྟགས་བཏང་ 22-2-19a སྙོམས་མི་མངའ་བ། །སྤྱོད་པས་བསྡུས་པ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །འདུན་བརྩོན་དྲན་དང་ཤེས་རབ་དང་། །རྣམ་པར་གྲོལ་དང་རྣམ་གྲོལ་གྱི། །ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་ཉམས་པ་དག །མི་མངའ་རྟོགས་པས་བསྡུས་པ་དྲུག །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ལས་གསུམ་པོ། །ཡེ་ཤེས་རྗེས་འབྲང་སྤྱོད་པ་གསུམ། །འདས་དང་ད་ལྟ་མ་འོངས་པར། །ཡེ་ཤེས་གཟིགས་འཇུག་དུས་བསྡུས་གསུམ། །དེ་ལྟར་དྲུག་ཚན་གསུམ་པོ་ནི། །མ་འདྲེས་པ་ནི་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །ཆོས་ཉན་མི་ཉན་གཉིས་བཅས་ལ། །ཆགས་སྡང་གཉིས་མེད་དྲན་ཉེར་གསུམ། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་ཉེས་སྤངས་པས། །བཅབ་ཏུ་མེད་པ་བསྲུང་མེད་གསུམ། །ཕྱག་ཞབས་འཁོར་ལོས་མཚན་དང་ཞབས་མཐིལ་མཉམ། །རྟིང་པ་འཕགས་པའི་ཞབས་ཡང་འབུར་མི་མངོན། །བྱིན་པ་ཨེ་ན་ཡ་འདྲ་ཕྱག་རིང་མཛེས། །ཕྱག་ཞབས་སོར་མོ་རིང་ཞིང་དྲྭ་བས་འབྲེལ། །བ་སྤུ་རེ་རེར་གཡས་ཕྱོགས་གྱེན་དུ་སྐྱེས། །པགས་པ་གསེར་མདོག་སྲབ་ལ་འཇམ་པ་དང་། །དཔུང་པའི་མགོ་ཟླུམ་རོ་སྟོད་སེང་གེ་འདྲ། །ཕྱག་ཞབས་གཞོན་འཇམ་སྐུ་ཡི་གནས་བདུན་མཐོ། །འགྲམ་པ་ཟླུམ་རྒྱས་ལྗགས་རིང་རོ་མཆོག་སྣང་། །ཚེམས་དཀར་ཚད་མཉམ་ཐགས་བཟང་བཞི་བཅུར་ལྡན། །མཐོན་མཐིང་སྤྱན་མཛེས་ཁྱུ་མཆོག་རྫི་འདྲ་བ། །ཐལ་གོང་རྒྱས་བཅས་སྐུ་ནི་ཆེ་ཞིང་དྲང་། །ཆུ་ཞེང་གབ་སྐུ་གསང་བ་སྦུབས་སུ་ནུབ། ། 22-2-19b མཛ

【現代漢語翻譯】 十八不共法、無忘失、近念住三者，以及無忘失、習氣完全斷除，大悲心和一切種智，被稱為無漏的二十一個功德分。觀有色之色，觀無色之色，以及不凈觀解脫，還有虛空無邊等四者，加上滅盡定，是八解脫。由於內有色想，所以有大小形狀的勝伏二者。由於內無色，所以也有同樣的二者。青黃白紅勝伏八者。地水火風和虛空，以及青黃白紅，以識遍一切處，這是十遍處。四禪定和四無色定，加上滅盡定，是九次第定。處非處智力、業報智力、種種界智力、種種勝解智力、根勝劣智力、遍趣行智力、靜慮解脫等持等至智力、宿命隨念智力、死生智力、漏盡智力，是如來的十力。壽命自在、心自在、資具自在、業自在、生自在、勝解自在、意樂自在、神變自在、智自在、法自在，是十自在。身圓滿、處圓滿、心圓滿、智圓滿，是四圓滿。通達、斷除、道、障礙，於此四者說法無畏。錯亂、雜語、失念、非等持、多想，以及不思擇舍，是六不捨法。欲、勤、念、慧、解脫、解脫知見，這六者沒有退失，是六不退法。身語意三業，智慧隨行三者，過去現在未來，智慧觀照三者，如是六組三者，是不雜的十八不共法。聽法與不聽法二者，有貪與無貪二者，是近念住三者。身語意三者斷除了過失，所以有三不護。 雙足輪相莊嚴，足底平滿，足跟廣闊，雙足跟圓滿不可見。雙腿如鹿王腿般纖細，雙手臂修長美觀。每根汗毛向右生長，面板金色，薄而柔軟。雙肩圓潤，上半身如獅子。手足柔嫩，身有七處高隆。面頰圓潤豐滿，舌頭柔軟且能嚐到各種美味。牙齒潔白整齊，四十齒具足。眼睛紺青美麗，如牛王之眼。面頰豐滿，身體高大端正。身如水面般舒展，隱密的馬陰藏相。 Eighteen unshared properties, non-forgetfulness, three close mindfulnesses, as well as non-forgetfulness, complete eradication of habitual tendencies, great compassion, and omniscience, are called the twenty-one qualities of the unpolluted division. Observing form with form, observing form with formlessness, as well as the liberation of contemplating ugliness, and the four such as infinite space, plus cessation attainment, are the eight liberations. Because of the perception of form internally, there are the two of overcoming, large and small shapes. Because there is no internal form, there are also the same two. Blue, yellow, white, red overcoming eight. Earth, water, fire, wind, and space, as well as blue, yellow, white, red, pervading all places with consciousness, these are the ten all-pervading. Four concentrations and four formless concentrations, plus cessation attainment, are the nine sequential attainments. The ten powers of the Tathagata are: knowledge of what is possible and impossible, knowledge of the maturation of actions, knowledge of various realms, knowledge of various intentions, knowledge of the superiority or inferiority of faculties, knowledge of where all paths lead, knowledge of concentration, liberation, samadhi, and samapatti, knowledge of past lives, knowledge of death and rebirth, and knowledge of the exhaustion of defilements. Longevity, mind, resources, actions, birth, intention, aspiration, miraculous power, wisdom, and dharma are the ten kinds of mastery. Complete body, complete place, complete mind, complete wisdom are the four completenesses. Understanding, abandonment, path, obstacles, fearlessness in teaching these four. Confusion, chatter, loss of mindfulness, non-equanimity, many thoughts, and non-discriminating equanimity are the six non-abandonments. Desire, effort, mindfulness, wisdom, liberation, and the knowledge and vision of liberation, these six do not decline, are the six non-declining dharmas. The three actions of body, speech, and mind, the three that follow wisdom, the three of wisdom contemplating the past, present, and future, thus these six groups of three are the eighteen unshared properties that are not mixed. Listening to the Dharma and not listening to the Dharma, having attachment and not having attachment, are the three close mindfulnesses. Because the three of body, speech, and mind have abandoned faults, there are the three non-concealments. Feet marked with wheels, soles flat, heels broad, heels full and imperceptible. Thighs like a deer king's, arms long and beautiful. Each hair grows upwards to the right, skin golden, thin and soft. Round shoulders, torso like a lion. Soft hands and feet, body with seven high points. Cheeks round and full, tongue soft and able to taste all flavors. Teeth white and even, forty teeth complete. Eyes beautiful and dark blue, like a cow king's. Full cheeks, body tall and straight. Body like a water surface, secret parts retracted.

【English Translation】 The eighteen unshared properties, non-forgetfulness, three close mindfulnesses, as well as non-forgetfulness, complete eradication of habitual tendencies, great compassion, and omniscience, are called the twenty-one qualities of the unpolluted division. Observing form with form, observing form with formlessness, as well as the liberation of contemplating ugliness, and the four such as infinite space, plus cessation attainment, are the eight liberations. Because of the perception of form internally, there are the two of overcoming, large and small shapes. Because there is no internal form, there are also the same two. Blue, yellow, white, red overcoming eight. Earth, water, fire, wind, and space, as well as blue, yellow, white, red, pervading all places with consciousness, these are the ten all-pervading. Four concentrations and four formless concentrations, plus cessation attainment, are the nine sequential attainments. The ten powers of the Tathagata are: knowledge of what is possible and impossible, knowledge of the maturation of actions, knowledge of various realms, knowledge of various intentions, knowledge of the superiority or inferiority of faculties, knowledge of where all paths lead, knowledge of concentration, liberation, samadhi, and samapatti, knowledge of past lives, knowledge of death and rebirth, and knowledge of the exhaustion of defilements. Longevity, mind, resources, actions, birth, intention, aspiration, miraculous power, wisdom, and dharma are the ten kinds of mastery. Complete body, complete place, complete mind, complete wisdom are the four completenesses. Understanding, abandonment, path, obstacles, fearlessness in teaching these four. Confusion, chatter, loss of mindfulness, non-equanimity, many thoughts, and non-discriminating equanimity are the six non-abandonments. Desire, effort, mindfulness, wisdom, liberation, and the knowledge and vision of liberation, these six do not decline, are the six non-declining dharmas. The three actions of body, speech, and mind, the three that follow wisdom, the three of wisdom contemplating the past, present, and future, thus these six groups of three are the eighteen unshared properties that are not mixed. Listening to the Dharma and not listening to the Dharma, having attachment and not having attachment, are the three close mindfulnesses. Because the three of body, speech, and mind have abandoned faults, there are the three non-concealments. Feet marked with wheels, soles flat, heels broad, heels full and imperceptible. Thighs like a deer king's, arms long and beautiful. Each hair grows upwards to the right, skin golden, thin and soft. Round shoulders, torso like a lion. Soft hands and feet, body with seven high points. Cheeks round and full, tongue soft and able to taste all flavors. Teeth white and even, forty teeth complete. Eyes beautiful and dark blue, like a cow king's. Full cheeks, body tall and straight. Body like a water surface, secret parts retracted.

---

ོད་སྤུ་མཛེས་ཤིང་གཙུག་ཏོར་བལྟར་མི་མངོན། །ཚངས་པའི་དབྱངས་ལྡན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་མཚན། །གང་མཐོང་དགའ་སྐྱེད་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོར་མཚོན། །སེན་མོ་ཟངས་མདོག་མདོག་སྣུམ་མཐོ་བ་དང་། །སོར་མོ་ཟླུམ་ལ་རྒྱས་ཤིང་བྱིན་གྱིས་ཕྲ། །རྩ་རྣམས་མི་མངོན་རྩ་ཡི་མདུད་པ་མེད། །ལོང་བུ་མི་མངོན་ཞབས་མཉམ་གོམ་པ་སྙོམས། །སེང་གེ་གླང་ཆེན་ཁྱུ་མཆོག་ངང་པའི་འགྲོས། །དྲང་དང་གཡས་ཕྱོགས་མཛེས་པར་གཤེགས་པ་དང་། །དབུ་ཟླུམ་སྐྲ་མཚམས་ལེགས་འབྱེས་དཔྲལ་དབྱེས་རྒྱས། །དབུ་སྐྲ་གནག་ཅིང་སྟུག་ལ་འཇམ་པ་དང་། །མ་འཇིང་མི་གཤོར་མཆོག་ཏུ་དྲི་ཞིམ་ལྡན། །ཨུཏྤལ་འདབ་འདྲ་དཀར་ནག་འབྱེས་པའི་སྤྱན། །ར་རི་མེད་ཅིང་གཟིགས་པ་རྣམ་པར་དག །རྫི་མ་སྟུག་ཅིང་སྨིན་ཚུགས་རིང་བ་དང་། །སྤུ་འཇམ་མདོག་སྣུམ་སྤུ་རྣམས་རིང་ཐུང་མཉམ། །སྙན་གཉིས་ཚད་མཉམ་ཉམས་པ་རྣམ་པར་སྤངས། །ཤངས་ཀྱི་གཟེངས་མཐོ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད། །ཞལ་དཀྱིལ་འཚམས་མཛེས་བིམ་པ་ལྟ་བུའི་མཆུ། །པདྨ་ལྟར་གཉེན་སྲབ་ལ་དམར་བའི་ལྗགས། །མཆེ་བ་བཞི་ཟླུམ་རྩེ་རྣོ་མདོག་དཀར་ཞིང་། །རིང་ཐུང་ཚད་མཉམ་བྱིན་གྱིས་ཕྲ་ཞིང་མཛེས། །འབྲུག་སྒྲ་ལྟར་བརྗིད་མཉེན་འཇམ་ལྡན་པའི་གསུང་། །ཕྱག་རིང་རྒྱས་ཤིང་ཤིང་བལ་འདབ་ལྟར་འཇམ། །ཕྱག་རིས་མདངས་ཡོད་ཟབ་ཅིང་རིང་དུ་དོད། །འཁྲིལ་བག་ཆགས་པ་རིམ་པར་འཚམས་པའི་ 22-2-20a སྐུ། །ཆ་ཤས་ཀུན་རྫོགས་ཁོ་ལག་ཡངས་ཤིང་བཟང་། །འཇམ་ཞིང་གཞོན་ཤ་ཅན་གྱུར་ཞུམ་མེད་རྒྱས། །ཤིན་ཏུ་གྲིམ་ལྡན་ཡན་ལག་རྣམ་པར་འབྱེས། །སྨེ་བ་གནག་བག་མེད་ཅིང་སྐྱོན་གྱིས་དག །དྲི་མས་གཙང་ཞིང་བྱི་དོར་བྱས་པ་འདྲ། །དཀུ་ཟླུམ་སྐབས་ཕྱིན་མ་རྙོང་ཕྱང་ངེ་བ། །ལྟེ་བ་གཏིང་ཟབ་རི་མོ་གཡས་སུ་འཁྱིལ། །ཀུན་སྤྱོད་གཙང་ཞིང་ཀུན་ནས་ལྟ་ན་སྡུག །བཀྲ་ཤིས་རི་མོས་མཚན་ཞིང་ཀུན་ཡིད་འཕྲོག །དེ་དག་ཐུབ་ཆེན་དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། །ལྷར་བཅས་འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱིས་བསྔགས་འོས་ཉིད། །མཉེན་འཇམ་ཡིད་འོང་ཡིད་འཐད་དག་དྲི་མེད། །གསལ་ལ་སྙན་འཇེབས་མཉན་འོས་མི་ཚུགས་པ། །སྙན་ཞིང་འདུལ་བ་མི་རྩུབ་མི་བརླང་ཞིང་། །རབ་དུལ་རྣར་སྙན་ལུས་དང་སེམས་ཚིམ་བྱེད། །སྙིང་དགའ་བདེ་སྐྱིད་གདུང་མེད་ཀུན་ཤེས་པ། །རྣམ་པར་རིག་བྱ་རྣམ་གསལ་དགའ་བར་བྱེད། །མངོན་དགའ་ཀུན་ཤེས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱེད། །རིགས་པ་དང་ནི་འབྲེལ་དང་མ་ཟློས་པ། །སེང་གེ་གླང་ཆེན་འབྲུག་དང་ཀླུའི་དབང་པོ། །དྲི་ཟ་ཀ་ལ་པིངྐ་ཚངས་པའི་དབྱངས། །ཤང་ཤང་ཏེའུ་ལྷ་དབང་རྔ་སྒྲའི་དབྱངས། །མ་ཁེངས་མི་དམའ་སྒྲ་ཀུན་རྗེས་སུ་ཞུགས། །སྒྲ་ཟུར་མ་ཆག་མ་ཚང་མེད་པ་དང་། །མི་ཞུམ་མི་ཞན་རབ་དགའ་ཁྱབ་པ་དང་། །ཐ་བ་མེད་དང་རྒྱུན་ཆགས་འབེལ་བ་དང་། །སྒྲ་ཀུན་རྫོགས་བྱེད་དབང་པོ་ཚིམ་ 22-2-20b པར་བྱེད། །མ་

【現代漢語翻譯】 身毛美麗，頂髻不可見。（佛陀的身體特徵） 具梵天之音，三十二相具足。（佛陀的功德） 見者生喜，象徵大丈夫。（佛陀的象徵） 指甲紅銅色，光澤油亮且高隆。（佛陀的身體特徵） 手指圓潤豐滿，纖細勻稱。（佛陀的身體特徵） 脈絡不顯，無脈結。（佛陀的身體特徵） 踝骨不顯，足平穩，步履安詳。（佛陀的身體特徵） 如獅子、象王、鵝王的行姿。（佛陀的行姿） 正直且右旋，行走優雅。（佛陀的行姿） 頭圓，髮際線分明，前額寬廣。（佛陀的頭部特徵） 頭髮烏黑濃密柔順。（佛陀的頭髮特徵） 不蓬亂，不分叉，散發著極佳的香味。（佛陀的頭髮特徵） 眼睛如青蓮花瓣，黑白分明。（佛陀的眼睛特徵） 無眼翳，目光清澈。（佛陀的眼睛特徵） 睫毛濃密，眉毛修長。（佛陀的眼睛特徵） 毛髮柔軟光亮，長短一致。（佛陀的毛髮特徵） 雙耳大小相等，沒有任何缺陷。（佛陀的耳朵特徵） 鼻樑高挺，完全潔凈。（佛陀的鼻子特徵） 面容圓滿，嘴唇如頻婆果般紅潤。（佛陀的嘴唇特徵） 舌頭如蓮花般柔軟，薄而紅潤。（佛陀的舌頭特徵） 牙齒四顆，圓潤，尖銳，潔白。（佛陀的牙齒特徵） 長短一致，纖細勻稱，非常美麗。（佛陀的牙齒特徵） 聲音如龍吟般洪亮，柔和動聽。（佛陀的聲音特徵） 手臂修長，豐滿，如迦陵頻伽鳥的翅膀般柔軟。（佛陀的手臂特徵） 手紋清晰，深刻，且長。（佛陀的手紋特徵） 身體的盤旋姿態，次第和諧。（佛陀的身體姿態） 身體各部分完整，肢體寬廣而美好。（佛陀的身體特徵） 肌膚柔嫩年輕，豐滿而不萎縮。（佛陀的肌膚特徵） 非常緊緻，四肢分明。（佛陀的身體特徵） 痣黑而無雜色，沒有任何瑕疵。（佛陀的身體特徵） 潔凈無垢，如同擦拭過一般。（佛陀的身體特徵） 腰部圓潤，行走時不會搖擺不定。（佛陀的腰部特徵） 肚臍深陷，紋路右旋。（佛陀的肚臍特徵） 行為舉止端莊，從各方面看都很迷人。（佛陀的行為舉止） 以吉祥的紋路為標誌，吸引著所有人的心。（佛陀的吉祥紋路） 這些就是佛陀的八十種隨形好。（佛陀的功德） 值得天神和世間一切眾生讚歎。（佛陀的功德） 柔軟，令人愉快，令人滿意，純潔無染。（佛陀的聲音） 清晰，悅耳，動聽，永不厭倦。（佛陀的聲音） 悅耳，調順，不粗魯，不野蠻。（佛陀的聲音） 非常溫和，悅耳動聽，使身心愉悅。（佛陀的聲音） 令人內心喜悅，幸福快樂，沒有悲傷，使人通曉一切。（佛陀的聲音） 使人完全覺悟，清晰明瞭，令人喜悅。（佛陀的聲音） 令人顯現喜悅，通曉一切，使人完全覺悟。（佛陀的聲音） 合乎邏輯，有關聯，不重複。（佛陀的聲音） 如獅子、象王、龍和龍王。（佛陀的聲音） 如乾闥婆、迦陵頻伽、梵天的聲音。（佛陀的聲音） 如共命鳥、天神的鼓聲。（佛陀的聲音） 不高傲，不低俗，一切聲音都隨之而動。（佛陀的聲音） 聲音的音節不缺失，不遺漏。（佛陀的聲音） 不退縮，不減弱，非常喜悅，充滿。（佛陀的聲音） 沒有雜音，持續不斷，豐富。（佛陀的聲音） 使一切聲音圓滿，使感官感到滿足。（佛陀的聲音）

【English Translation】 The body hair is beautiful, and the crown of the head is invisible. (Physical characteristic of the Buddha) Possessing the voice of Brahma, endowed with the thirty-two major marks. (Merit of the Buddha) Those who see it rejoice, symbolizing a great man. (Symbol of the Buddha) The nails are copper-colored, glossy, and high. (Physical characteristic of the Buddha) The fingers are round, full, slender, and well-proportioned. (Physical characteristic of the Buddha) The veins are not visible, and there are no knots in the veins. (Physical characteristic of the Buddha) The ankles are not visible, the feet are even, and the gait is steady. (Physical characteristic of the Buddha) The gait is like a lion, an elephant king, or a swan. (Gait of the Buddha) Upright and turning to the right, walking gracefully. (Gait of the Buddha) The head is round, the hairline is well-defined, and the forehead is broad. (Head characteristics of the Buddha) The hair is black, thick, and smooth. (Hair characteristics of the Buddha) Not disheveled, not split, and emits an excellent fragrance. (Hair characteristics of the Buddha) The eyes are like blue lotus petals, with clear distinction between black and white. (Eye characteristics of the Buddha) Without cataracts, the gaze is clear. (Eye characteristics of the Buddha) The eyelashes are thick, and the eyebrows are long. (Eye characteristics of the Buddha) The hair is soft and glossy, and the hairs are of equal length. (Hair characteristics of the Buddha) The two ears are of equal size, completely free from any defects. (Ear characteristics of the Buddha) The nose is high and completely pure. (Nose characteristics of the Buddha) The face is round and beautiful, the lips are like the bimba fruit. (Lip characteristics of the Buddha) The tongue is soft like a lotus, thin, and red. (Tongue characteristics of the Buddha) The teeth are four, round, sharp, and white. (Teeth characteristics of the Buddha) Equal in length, slender, well-proportioned, and very beautiful. (Teeth characteristics of the Buddha) The voice is majestic like a dragon's roar, soft and pleasant. (Voice characteristics of the Buddha) The arms are long, full, and soft like the wings of a kalaviṅka bird. (Arm characteristics of the Buddha) The lines on the hands are clear, deep, and long. (Hand line characteristics of the Buddha) The coiled posture of the body is harmonious in sequence. (Body posture of the Buddha) All parts of the body are complete, and the limbs are broad and good. (Physical characteristics of the Buddha) The skin is soft and youthful, full without shrinking. (Skin characteristics of the Buddha) Very firm, with distinct limbs. (Physical characteristics of the Buddha) The moles are black and without impurities, free from any flaws. (Physical characteristics of the Buddha) Clean and spotless, as if wiped clean. (Physical characteristics of the Buddha) The waist is round, and it does not sway when walking. (Waist characteristics of the Buddha) The navel is deep, and the lines swirl to the right. (Navel characteristics of the Buddha) Conduct is dignified and attractive in every way. (Conduct of the Buddha) Marked with auspicious lines, captivating the hearts of all. (Auspicious lines of the Buddha) These are the eighty minor marks of the Buddha. (Merit of the Buddha) Worthy of praise by gods and all beings in the world. (Merit of the Buddha) Soft, pleasing, satisfying, pure, and without stain. (Voice of the Buddha) Clear, melodious, pleasant, and never tiring. (Voice of the Buddha) Pleasant, disciplined, not rude, not barbaric. (Voice of the Buddha) Very gentle, pleasing to the ear, making body and mind happy. (Voice of the Buddha) Making the heart rejoice, happy, without sorrow, making one know everything. (Voice of the Buddha) Making one fully aware, clear, and joyful. (Voice of the Buddha) Making joy manifest, knowing everything, making one fully aware. (Voice of the Buddha) Logical, related, and not repetitive. (Voice of the Buddha) Like a lion, an elephant king, a dragon, and a dragon king. (Voice of the Buddha) Like the voice of a gandharva, a kalaviṅka, and Brahma. (Voice of the Buddha) Like a jīvaṃjīvaka bird and the sound of a god's drum. (Voice of the Buddha) Not arrogant, not low, all sounds follow it. (Voice of the Buddha) The syllables of the sound are not missing or incomplete. (Voice of the Buddha) Not shrinking, not weakening, very joyful, and full. (Voice of the Buddha) Without noise, continuous, and abundant. (Voice of the Buddha) Making all sounds complete, satisfying the senses. (Voice of the Buddha)

---

སྨད་མི་འགྱུར་མ་རྟབས་འཁོར་ཀུན་གྲགས། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ནི། །ཐུབ་མཆོག་གསུང་དབྱངས་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་སྟེ། །ཆགས་སྡང་རྨོངས་དང་བདུད་རྣམས་འཇོམས་བྱེད་པའོ། །སྲིད་པ་ཇི་སྲིད་འགྲོ་ལ་ཕན་བདེའི་ཚུལ། །མཉམ་པར་མཛད་པ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་ནི། །བྱང་ཆུབ་ཆེ་དང་བཟོ་དང་སྐྱེ་བ་དང་། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྤྲུལ་པའི་ཚུལ་བཞིའོ། །སངས་རྒྱས་ཕྲིན་ལས་རྟག་ཁྱབ་ལྷུན་གྲུབ་སྟེ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་བཞིན་དུ་འགོག་མེད་སྣང་། །གང་ཞིག་བརྒྱ་བྱིན་རྔ་དང་སྤྲིན་བཞིན་དང་། །ཚངས་ཉི་ཡིད་བཞིན་རིན་ཆེན་ནོར་རྒྱལ་བཞིན། །སྒྲ་བརྙན་ནམ་མཁའ་ས་བཞིན་སྲིད་པའི་བར། །འབད་མེད་གཞན་དོན་མཛད་དེ་རྣལ་འབྱོར་རིག །གང་ཞིག་ཐེག་པ་ལ་མཁས་ན། །ཐེག་པ་ཉིད་ལས་རྣལ་འབྱོར་དུ། །བྱེད་ཕྱིར་བདག་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཅན། །སྙོམས་པའི་ལྟ་སོགས་རྨོངས་ཀུན་སེལ། །བདག་མེད་རྟེན་འབྲེལ་ལམ་གྱི་ནི། །ཐེག་པ་འདི་ལ་རབ་ཞུགས་པ། །ཐར་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡི། །འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་པ་ཐོབ། །འདུས་བྱས་རྒྱུས་བྱུང་སྐྱེ་འགག་ཅན། །འདུས་མ་བྱས་ནི་དེ་ལས་ལྡོག །འདུས་བྱས་ཕུང་པོ་ལྔས་བསྡུས་པ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་འབྲས་བུའི་ཆོས། །བྱེད་རྒྱུ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང་། །སྐལ་མཉམ་དང་ནི་མཚུངས་ལྡན་དང་། །ཀུན་དུ་འགྲོ་དང་རྣམ་སྨིན་ཏེ། །རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་འདོད། ། 22-2-21a རྣམ་སྨིན་འབྲས་དང་བདག་པོ་དང་། །རྒྱུ་མཐུན་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པའི་འབྲས། །བྲལ་བའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ། །འབྲས་བུ་ལྔ་ཡི་རྣམ་གྲངས་སོ། །རྒྱུ་རྐྱེན་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག །དམིགས་རྐྱེན་བདག་རྐྱེན་རྐྱེན་བཞིའོ། །འདུས་མ་བྱས་པའི་རང་བཞིན་གྱི། །དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ། །རང་བཞིན་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། །གློ་བུར་བྲལ་དག་རྣམ་པ་གཉིས། །དེ་བཞིན་དྲི་བཅས་དྲི་མེད་གཉིས། །ཆོས་དང་གང་ཟག་བདག་མེད་གཉིས། །གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་དེ་ཉིད་གསུམ། །སྟོང་ཉིད་མཚན་མེད་སྨོན་མེད་གསུམ། །ཕྱི་དང་ནང་དང་ཕྱི་ནང་སྟོང་། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོང་ཉིད་དང་། །ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ནི། །དོན་དམ་སྟོང་དང་འདུས་བྱས་སྟོང་། །འདུས་མ་བྱས་སྟོང་མཐའ་འདས་སྟོང་། །ཐོག་མཐའ་མེད་སྟོང་དོར་མེད་སྟོང་། །རང་བཞིན་སྟོང་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད། །རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་དང་། །མི་དམིགས་པ་ནི་སྟོང་ཉིད་དང་། །དངོས་མེད་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་ཉིད། །དེ་ལྟར་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་དང་། །སླར་ཡང་བསྡུས་ཏེ་བཞིར་བསྟན་པ། །དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ནི། །དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད། །གཞན་གྱི་དངོས་པོ་སྟོང་ཉིད་དོ། །དོན་དམ་རྟོགས་ཚུལ་རིམ་པ་ལས། །རྣམ་གྲངས་རྣམ་གྲངས་མིན་གཉིས་སོ། །བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་རྟོགས་ཚུལ་གྱི། །ཟབ་ 22-2-21b མོ

【現代漢語翻譯】 殊勝不變金剛輪普聞，具足一切種類之殊勝者，乃是至尊能仁六十支音，能摧伏貪嗔癡及諸魔軍。 乃至輪迴未空之際，恒常饒益有情眾生，平等利益之化身，具有大菩提、工巧、降生，以及種種化現之四種化身。 諸佛事業恒常周遍任運成，雖無分別然能無礙顯現。如同帝釋之鼓聲、雲朵、梵天、日光、如意寶、財王一般。 如水中月影、虛空、大地般，乃至輪迴未空之際，不費力氣成辦他利，此乃瑜伽之理。 若有精通於乘者，從乘之中入瑜伽，為作此故我乃瑜伽士，平等之見等能遣除一切愚昧。 無我、緣起，善入此道者，能獲得解脫與一切智智之無上果位。 有為法乃由因所生，具有生滅之法；無為法則與之相反。有為法由五蘊所攝，是因、緣、果之法。 能作因、俱生因、同類因、相應因、遍行因、異熟因，因有六種。 異熟果、士用果、等流果、增上果、離系果，果有五種。 因緣、等無間緣、所緣緣、增上緣，緣有四種。 無為法之自性，于真如之分類中，有自性清凈與客塵離垢清凈二種。 如是，有具垢與無垢二種。於法與補特伽羅有二種無我。于基、道、果有三種真如。空性、無相、無愿有三種。 外空、內空、內外空、空性空、大空性、勝義空、有為空、無為空、畢竟空、無始空、無終空、無舍空、自性空、一切法自相空、不可得空、無物自性空。 如是十六空性，復又攝為四種而宣說：法空性、非法空性、自性空性、他性空性。 從證悟勝義之次第而言，有異名與非異名二種。從證悟二諦雙運之方式而言，是甚深之法。

【English Translation】 The excellent and immutable Vajra Wheel is renowned everywhere, possessing the supreme qualities of all kinds. It is the Sugata's (Buddha's) voice with sixty qualities, which destroys attachment, hatred, delusion, and all the maras (demons). As long as samsara exists, the incarnate body equally benefits sentient beings by providing happiness and well-being. It has four types of incarnations: the great enlightenment, craftsmanship, birth, and various manifestations. The activities of the Buddhas are constant, pervasive, and spontaneously accomplished. Though without conceptualization, they appear unceasingly. Like Indra's drum, clouds, Brahma, the sun, wish-fulfilling jewels, and the king of wealth. Like reflections in water, the sky, and the earth, until samsara is empty, effortlessly accomplishing the benefit of others, this is the yoga principle. Whoever is skilled in the vehicle, from the vehicle itself into yoga, for the sake of doing this, I am a yogi. The view of equanimity eliminates all ignorance. Selflessness and dependent origination, those who enter this path well, will obtain the supreme fruit of liberation and omniscience. Conditioned phenomena arise from causes, having birth and cessation. Unconditioned phenomena are the opposite of that. Conditioned phenomena are gathered by the five skandhas (aggregates), which are the laws of cause, condition, and effect. Causality includes the efficient cause, co-emergent cause, similar cause, corresponding cause, pervasive cause, and ripening cause. There are six types of causes. Ripening result, dominant result, similar result, man-made result, separation result, there are five types of results. Causal condition, immediate condition, objective condition, dominant condition, there are four types of conditions. The nature of unconditioned phenomena, in the classification of suchness, there are two types: self-nature purity and adventitious defilement purity. Likewise, there are two types: with defilement and without defilement. In dharma and person, there are two types of selflessness. In base, path, and result, there are three suchnesses. Emptiness, signlessness, wishlessness, there are three. Outer emptiness, inner emptiness, outer-inner emptiness, emptiness of emptiness, great emptiness, ultimate emptiness, conditioned emptiness, unconditioned emptiness, ultimate emptiness, beginningless emptiness, endless emptiness, non-abandoning emptiness, self-nature emptiness, all dharmas' self-characteristic emptiness, imperceptible emptiness, non-entity essence emptiness. Thus, there are sixteen emptinesses, which are again condensed and taught as four: emptiness of entity, emptiness of non-entity, emptiness of essence, emptiness of other entity. From the order of realizing ultimate truth, there are two types: synonymous and non-synonymous. From the way of realizing the union of two truths, it is profound.

---

འི་ཆོས་ཉིད་རྣམ་པ་བརྒྱད། །སྐྱེ་བ་དང་ནི་འགག་པ་དང་། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཤེས་བྱ་དང་། །ཤེས་དང་དཔྱོད་དང་གཉིས་མེད་དང་། །ཐབས་མཁས་པ་ལ་ཟབ་པ་ཉིད། །འདུས་བྱས་ཟག་པ་ཟད་པ་ལས། །ཐར་པ་འདུས་མ་བྱས་ཐོབ་ཕྱིར། །བདག་ནི་གྲོལ་དང་མ་གྲོལ་བའི། །གཞི་རུ་ལྟ་བའི་རྨོངས་པ་སེལ། །འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་ཤེས་ན། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ལ་མཁས་ཞེས་བརྗོད། །ཟུང་འཇུག་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤེས་ན། །བདེན་དོན་མཐར་ཐུག་རྟོགས་པ་ཉིད། །རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་འདུས་བྱས་རྣམས། །སྐད་ཅིག་གིས་ནི་མི་རྟག་སྟེ། །སྐད་ཅིག་དང་པོ་མ་འགྱུར་ན། །མཐར་ཡང་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འབབ་ཆུ་མར་མེའི་མེ་སོགས་བཞིན། །སྐད་ཅིག་རིགས་འདྲ་བར་མེད་ལ། །བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཅིག་སྙམ་ནས། །དངོས་པོ་རྟག་པར་སྒྲོ་འདོགས་སོ། །གློག་དང་ཆུ་བུར་སྤྲིན་སོགས་ནས། །ལྷུན་པོའི་བར་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས། །སྐད་ཅིག་མ་རུ་འདྲ་བ་སྟེ། །འཇིག་རྒྱུ་གཞན་མེད་ངང་གིས་འཇིག །ཕྱི་རོལ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཡང་། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་དབང་གིས། །ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་སྤྲིན་བཞིན་དུ། །ཆགས་ཤིང་གནས་ལ་མཐར་འཇིག་གོ། །འདི་ལྟར་གནས་པའི་དུས་ཉིད་ནའང་། །རྐྱེན་གྱིས་འཕེལ་དང་འགྲིབ་པ་དང་། །ལས་ཀྱི་སྣང་བས་འགྱུར་སོགས་ཀྱིས། །མི་རྟག་དེ་ཡང་སྐད་ 22-2-22a ཅིག་མ། །ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་རྣམས། །ལས་ཀྱིས་བསྐྱེད་ཅིང་རྒྱུན་གནས་ནའང་། །མངལ་གནས་བཙས་པ་ལ་སོགས་ཀྱི། །གནས་སྐབས་རིམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད། །ཁམས་གསུམ་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས། །རྐྱེན་བཞི་ལས་སྐྱེས་ཇི་སྲིད་དུ། །ཚེ་ཡི་འཕེན་པ་རྫོགས་ཀྱི་བར། །སྐད་ཅིག་མ་ཡི་ཕྲེང་བར་གནས། །ས་བོན་ལས་ནི་མྱུག་སོགས་བཞིན། །རྒྱུ་ལས་གང་སྐྱེས་དངོས་པོ་རྣམས། །སྔ་ཕྱི་རྒྱུ་འབྲས་རིམ་སྐྱེ་བས། །ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་རུ་ཤེས། །དངོས་རྣམས་མི་རྟག་པར་ཤེས་ན། །འདུས་བྱས་ཀུན་ལ་མི་ཆགས་ཤིང་། །རྟག་པར་འཛིན་པའི་རྨོངས་པ་བྲལ། །ཡང་དག་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར། །གང་ཞིག་ཟག་དང་བཅས་པའི་ཆོས། །སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ལས་མ་འདས་ཏེ། །སྐྱེ་རྒ་ན་འཆི་མི་འདོད་ཕྲད། །ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སོགས། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ། །རྣམ་པ་མང་པོ་དག་དང་ལྡན། །གནས་སྐབས་བདེ་བ་ལྟར་སྣང་ཡང་། །སྐད་ཅིག་གིས་ནི་མི་རྟག་ཅིང་། །ཐ་མར་རྒྱུན་ཡང་འགག་འགྱུར་བས། །འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་མ་འདས། །བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་གྱིས་བསྡུས་པའི། །ཟག་བཅས་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡི་རྒྱུན། །སྡུག་བསྔལ་ཕྱི་མའི་རྒྱུར་གྱུར་པས། །ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་ཉིད། །དེ་ཕྱིར་འཁོར་བ་མཐའ་དག་ཀུན། ། 22-2-22b སྡུག་བསྔལ་རང་བཞིན་མེ་འོབས་མཚུངས། །དེ་ཤེས་ཡང་དག་བློ་ལྡན་རྣམས། །སྲིད་ལས་ཆགས་པ་ལས་གྲོལ་ཏེ། །ཟག་མེད་མྱ་

【現代漢語翻譯】 事物的八種本性：生與滅，如是與所知，知與見，無二與善巧，對善巧者而言是深奧的。 從有漏的、有為的滅盡中，爲了獲得無為的解脫，我將消除視自我為解脫與未解脫之基礎的愚癡。 如果瞭解有為與無為，就被稱為通達一切法。如果瞭解雙運的法界，那就是證悟究竟的真諦。 由因產生的有為法，剎那生滅，如果第一個剎那沒有變異，最終也不會壞滅。 如同流水、燈火等，剎那相似相續不斷，但愚童們卻認為它們是相同的，從而執著事物是常恒的。 從閃電、水泡、雲彩等，到須彌山之間的所有事物，都是剎那生滅的，沒有其他壞滅的原因，它們自然壞滅。 外在的器世間，也是由眾生的業力所致，如同天空中的雲彩一樣，成住壞空。 即使在安住的這段時間裡，也會因為外緣的增減，以及業力的顯現而發生變化，這種無常也是剎那性的。 內在的有色根身，雖然由業力所生且持續存在，但也會經歷胎生等階段的次第變化。 三界中的心與心所，由四緣所生，直到壽命終結，都處於剎那生滅的相續之中。 如同從種子中生出芽等，從因產生的任何事物，都是前後因果次第產生的，因此要知道一切都是剎那生滅的。 如果知道諸法是無常的，就不會執著於一切有為法，也不會有常恒的錯覺，從而進入正確的意義。 任何有漏的法，都無法脫離三種痛苦，即生老病死、不欲相逢、以及三惡道的痛苦等。 具有自性痛苦的事物，具有多種多樣的痛苦。即使暫時的快樂顯現，也是剎那生滅的，最終也會停止，因此無法脫離變異的痛苦。 由苦樂舍所組成的，有漏的五蘊相續，是未來痛苦的根源，因此是遍行苦，也就是行苦。 因此，輪迴中的一切，其自性都是痛苦的，如同火坑一般。瞭解這些的智者，將從對存在的執著中解脫出來，獲得無漏的寂滅。

【English Translation】 The eight natures of things: arising and ceasing, suchness and knowable, knowing and seeing, non-duality and skillful means, are profound for the skillful. From the exhaustion of contaminated, conditioned things, in order to attain the unconditioned liberation, I will dispel the ignorance of viewing the self as the basis of liberation and non-liberation. If one understands conditioned and unconditioned things, one is said to be skilled in all dharmas. If one understands the dharmadhatu of union, that is the realization of ultimate truth. Conditioned things arising from causes are momentary. If the first moment does not change, it will not decay in the end. Like flowing water, the flame of a lamp, etc., moments are similar and continuous without interruption, but children think they are the same, and thus attach permanence to things. From lightning, bubbles, clouds, etc., to things up to Mount Meru, all things are momentary. There is no other cause for decay; they decay naturally. The external vessel world is also due to the karma of sentient beings. Like clouds in the sky, it forms, abides, and eventually decays. Even during the time of abiding, it increases and decreases due to conditions, and changes due to the appearance of karma. This impermanence is also momentary. The internal sense bases with form, although generated by karma and continuously existing, also undergo gradual changes in stages such as being in the womb and being born. The minds and mental factors of the three realms, born from the four conditions, remain in a continuous stream of moments until the end of life. Like sprouts from seeds, any object that arises from a cause is produced in a sequential order of cause and effect. Therefore, know that everything is momentary. If one knows that things are impermanent, one will not be attached to all conditioned things, and one will be free from the delusion of permanence, and thus enter into the correct meaning. Any contaminated dharma cannot escape the three sufferings: birth, old age, sickness, death, unwanted encounters, and the sufferings of the three lower realms, etc. Things that are painful by nature have many kinds of suffering. Even if temporary happiness appears, it is momentary and will eventually cease, so it cannot escape the suffering of change. The contaminated five aggregates, composed of pleasure, pain, and equanimity, are the source of future suffering, and therefore are pervasive suffering, which is the suffering of conditioning. Therefore, all of samsara is by nature suffering, like a pit of fire. Those with correct understanding who know this will be liberated from attachment to existence and attain uncontaminated nirvana.

---

ངན་འདས་པར་འགྲོ། །ཟག་བཅས་འཁོར་བའི་ཕུང་པོའི་རྒྱུན། །རེས་འགའ་ཉིད་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡོད་ལ། །རྒྱུ་དེའང་དབང་ཕྱུག་སོགས་མིན་ཞིང་། །ལས་ཉོན་ཡིན་པར་རིགས་པས་མཐོང་། །ཉེས་ཀུན་རྩ་བ་བདག་ལྟའི་མུན། །བདག་མེད་སྣང་བས་བཅོམ་པ་རྣམས། །ས་བོན་བསྲེག་པ་ཇི་བཞིན་དུ། །འཁོར་བར་སྐྱེ་བ་གཏན་དུ་ཁེགས། །འཚེ་བ་མེད་དང་ཡང་དག་དོན། །རང་བཞིན་ཉིད་ལ་ཕྱིན་ལོག་གིས། །འབད་དུ་ཟིན་ཀྱང་མི་བཟློག་སྟེ། །བློ་ནི་དེ་ཕྱོགས་འཛིན་ཕྱིར་རོ། །བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་ཆོས་ཉིད་དོན། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ལ། །གློ་བུར་དྲི་མ་ཀུན་བྲལ་བའི། །མི་གནས་མྱང་འདས་ཐར་པ་མཆོག །སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་བཅས་སྤང་བ། །དག་པ་གཉིས་ལྡན་གཙང་བ་དང་། །ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཕུང་པོ་དང་། །དེ་རྒྱུ་ལོག་ཕྱིར་བདེ་བ་ཉིད། །འཁོར་འདས་མཉམ་པ་ཉིད་རྟོགས་པས། །མི་གནས་འདུས་མ་བྱས་ཆེན་རྟག །བདག་དང་བདག་མེད་སྤྲོས་པ་ཞི། །ཆོས་ཉིད་སྐུ་ཐོབ་དམ་པའི་བདག །སྟོབས་དང་དབང་བཅུ་ལ་སོགས་པ། །ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱི་བདག་ཉིད་ཆེ། །འབྲས་བུའི་མཆོག་ལ་དམིགས་ནས་སུ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་བྱ། །འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་ 22-2-23a ཆོས་རྣམས། །བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བའམ་བརྟེན་ནས་བཏགས། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་དབང་གིས་ནི། །སྣང་བ་བསླུ་མེད་ཉིད་ཡིན་ཡང་། །མ་བརྟག་ཉམས་དགའ་ཙམ་དུ་སྟེ། །རིགས་པས་དཔྱད་ན་ཡང་དག་པར། །གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། །རང་རང་ངོ་བོས་སྟོང་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོའི་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པ་ལ། །ངའོ་སྙམ་དུ་རློམ་པར་ཟད། །དཔྱད་ན་ཕུང་པོ་བདག་མིན་ལ། །ཕུང་ལས་གཞན་དུའང་བདག་མེད་དོ། །རྒྱུད་དང་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། །ཕྲེང་བ་དམག་ལ་སོགས་བཞིན་བརྫུན། །ཇི་ལྟར་ཡན་ལག་ཚོགས་རྣམས་ལ། །ཤིང་རྟ་ཞེས་སུ་བཏགས་མོད་ཀྱི། །ཡན་ལག་རེ་རེ་ཤིང་རྟ་མིན། །ཡན་ལག་རྣམས་ལས་གཞན་དུའང་མེད། །དེ་ཕྱིར་ཤིང་རྟར་ཡན་ལག་དང་། །ཡན་ལག་ལ་ཡང་ཤིང་རྟ་མེད། །དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་ལྡན་མ་ཡིན། །ཚོགས་པ་དབྱིབས་ཀྱང་ཤིང་རྟ་མིན། །རྣམ་པ་བདུན་དུ་དཔྱད་ན་མ་གྲུབ་ཀྱང་། །རྟེན་འབྲེལ་དབང་གིས་སྣང་བ་བསླུ་མེད་ལ། །བཏགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཤིང་རྟས་འཇིག་རྟེན་ན། །བྱ་བ་བྱེད་པ་བསྙོན་དུ་མི་ནུས་ལྟར། །རྣམ་པ་བདུན་དུ་དཔྱད་ན་བདག་མེད་ཀྱང་། །ཕུང་པོའི་རྒྱུན་དང་ཚོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། །མ་བརྟག་བདག་གོ་སྙམ་པའི་བློ་འབྱུང་བས། །རྣམ་མང་བདེ་སྡུག་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་སྤྱོད། །གཟུགས་ནི་བདག་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཏེ་བདག ། 22-2-23b གཟུགས་དང་མི་ལྡན་གཟུགས་ལ་བདག་ཡོད་མིན། །བདག་ལ་གཟུགས་མི་གནས་ཏེ་དེ་བཞིན་དུ། །ཕུང་པོ་ལྷག་མ་བཞི་ལ་སྦྱར་བར་བྱ། །ལྟ་རི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་རྡོ་རྗེ་ཡིས། །བཅོམ་བདག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་འཇིག་འགྱུར་བ། །འཇིག་ཚོགས་

【現代漢語翻譯】 趨向于寂滅（Ngan 'das par 'gro）。 有漏輪迴的蘊聚之流（Zag bcas 'khor ba'i phung po'i rgyun）， 有時會有再生的因（Res 'ga' nyid phyir rgyu yod la）， 而那因並非自在天等（Rgyu de'ang dbang phyug sogs min zhing）， 以理智觀察，乃是業與煩惱（Las nyon yin par rigs pas mthong）。 一切過患之根，乃是自我的黑暗（Nyes kun rtsa ba bdag lta'i mun）， 以無我之光明摧毀它們的人們（Bdag med snang bas bcom pa rnams）， 如焚燒種子一般（Sa bon bsreg pa ji bzhin du）， 徹底斷絕了在輪迴中的再生（'Khor bar skye ba gtan du khegs）。 不害與真實義（'Tshe ba med dang yang dag don）， 即使努力以自性顛倒之方式（Rang bzhin nyid la phyin log gis）， 也無法逆轉，因為心執著于那一方（'Bad du zin kyang mi bzlok ste，Blo ni de phyogs 'dzin phyir ro）。 通達無我二諦，乃是法性之義（Bdag med gnyis rtogs chos nyid don）， 心之自性是光明（Sems kyi rang bzhin 'od gsal la）， 遠離一切突如其來的垢染（Glo bur dri ma kun bral ba'i）， 不住涅槃是殊勝的解脫（Mi gnas myang 'das thar pa mchog）。 捨棄二障及其習氣（Sgrib gnyis bag chags bcas spang ba）， 具足二凈是清凈的（Dag pa gnyis ldan gtsang ba dang）， 意之自性，蘊聚（Yid kyi rang bzhin phung po dang）， 以及那原因的止息，即是安樂（De rgyu log phyir bde ba nyid）。 通達輪迴與涅槃的平等性（'Khor 'das mnyam pa nyid rtogs pas）， 不住、無為、大、常（Mi gnas 'dus ma byas chen rtag）。 自我與無我的戲論寂滅（Bdag dang bdag med spros pa zhi）， 獲得法性身，是聖者之主（Chos nyid sku thob dam pa'i bdag）。 具足十力與十自在等（Stobs dang dbang bcu la sogs pa）， 是一切功德之自性（Yon tan kun gyi bdag nyid che）。 緣于殊勝的果位（'Bras bu'i mchog la dmigs nas su）， 發起殊勝的菩提心（Byang chub mchog tu sems bskyed bya）。 有為與無為諸法（'Dus byas 'dus ma byas chos rnams）， 依賴而生，或依賴而立名（Brten nas skye ba'am brten nas btags）。 以緣起之力量（Rten cing 'brel 'byung dbang gis ni）， 顯現雖是真實不虛（Snang ba bslu med nyid yin yang）， 未經觀察，僅是悅意而已（Ma brtag nyams dga' tsam du ste）， 若以理智分析，則真實地（Rigs pas dpyad na yang dag par）， 沒有絲毫成立之處，因為各自的自性是空性（Grub pa cung zad kyang med de，Rang rang ngo bos stong phyir ro）。 對於蘊聚之流與集合（Phung po'i rgyun dang tshogs pa la）， 徒然妄執為『我』（Nga'o snyam du rlom par zad）。 若分析，蘊聚不是我（Dpyad na phung po bdag min la）， 我也不在蘊聚之外（Phung las gzhan du'ang bdag med do）。 所謂相續與集合（Rgyud dang tshogs zhes bya ba ni）， 如念珠、軍隊等，皆是虛假（Phreng ba dmag la sogs bzhin brdzun）。 猶如各部分集合起來（Ji ltar yan lag tshogs rnams la）， 被命名為『車』（Shing rta zhes su btags mod kyi）， 但每個部分都不是車（Yan lag re re shing rta min）， 車也不在各部分之外（Yan lag rnams las gzhan du'ang med）。 因此，車不在各部分中（De phyir shing rtar yan lag dang）， 各部分也不在車中（Yan lag la yang shing rta med）。 二者並非互相具有（De gnyis phan tshun ldan ma yin）， 集合的形狀也不是車（Tshogs pa dbyibs kyang shing rta min）。 以七相分析雖不成立（Rnam pa bdun du dpyad na ma grub kyang）， 然以緣起力，顯現真實不虛（Rten 'brel dbang gis snang ba bslu med la）， 僅是假立之名，車在世間（Btags pa tsam gyis shing rtas 'jig rten na）， 能夠行事作用，不可否認（Bya ba byed pa bsnyon du mi nus ltar）。 以七相分析雖無我（Rnam pa bdun du dpyad na bdag med kyang）， 然依賴於蘊聚之流與集合（Phung po'i rgyun dang tshogs pa la brten nas）， 未經觀察，便生起『是我』之念（Ma brtag bdag go snyam pa'i blo 'byung bas）， 從而體驗種種苦樂，如夢一般（Rnam mang bde sdug rmi lam lta bur spyod）。 經中說：色不是我，我（Gzugs ni bdag ma yin zhes gsungs te bdag）， 與色不相連，色中無我（Gzugs dang mi ldan gzugs la bdag yod min）， 我不住於色，同樣地（Bdag la gzugs mi gnas te de bzhin du）， 其餘四蘊也應如此類推（Phung po lhag ma bzhi la sbyar bar bya）。 以無我之見如金剛杵（Lta ri bdag med rtogs pa'i rdo rje yis）， 摧毀我見，以及隨之俱滅的（Bcom bdag gang dang lhan cig 'jig 'gyur ba）， 壞聚見（'Jig tshogs）

【English Translation】 Goes to extinction (Ngan 'das par 'gro). The stream of aggregates of contaminated existence (Zag bcas 'khor ba'i phung po'i rgyun), Sometimes there is a cause for rebirth (Res 'ga' nyid phyir rgyu yod la), And that cause is not Ishvara (自在天) etc. (Rgyu de'ang dbang phyug sogs min zhing), It is seen by reason to be karma and kleshas (Las nyon yin par rigs pas mthong). The root of all faults is the darkness of self-view (Nyes kun rtsa ba bdag lta'i mun), Those who have destroyed them with the light of no-self (Bdag med snang bas bcom pa rnams), Like burning seeds (Sa bon bsreg pa ji bzhin du), Permanently prevent birth in samsara ('Khor bar skye ba gtan du khegs). Non-harming and the true meaning ('Tshe ba med dang yang dag don), Even if one tries to reverse it with its own nature (Rang bzhin nyid la phyin log gis), It cannot be reversed, because the mind clings to that side ( 'Bad du zin kyang mi bzlok ste, Blo ni de phyogs 'dzin phyir ro). Realizing the two no-selves is the meaning of dharmata (Bdag med gnyis rtogs chos nyid don), The nature of mind is clear light (Sems kyi rang bzhin 'od gsal la), Free from all adventitious stains (Glo bur dri ma kun bral ba'i), Non-abiding nirvana is the supreme liberation (Mi gnas myang 'das thar pa mchog). Abandoning the two obscurations together with their predispositions (Sgrib gnyis bag chags bcas spang ba), Possessing the two purities is pure (Dag pa gnyis ldan gtsang ba dang), The nature of mind, aggregates (Yid kyi rang bzhin phung po dang), And the cessation of that cause is bliss (De rgyu log phyir bde ba nyid). Realizing the equality of samsara and nirvana ('Khor 'das mnyam pa nyid rtogs pas), Non-abiding, unconditioned, great, permanent (Mi gnas 'dus ma byas chen rtag). The elaboration of self and no-self is pacified (Bdag dang bdag med spros pa zhi), Obtaining the dharmakaya is the lord of the holy ones (Chos nyid sku thob dam pa'i bdag). Possessing the ten powers and ten freedoms, etc. (Stobs dang dbang bcu la sogs pa), Is the nature of all qualities (Yon tan kun gyi bdag nyid che). Focusing on the supreme fruit ('Bras bu'i mchog la dmigs nas su), Generate the supreme bodhicitta (Byang chub mchog tu sems bskyed bya). Conditioned and unconditioned dharmas ('Dus byas 'dus ma byas chos rnams), Arise dependently or are named dependently (Brten nas skye ba'am brten nas btags). By the power of dependent arising (Rten cing 'brel 'byung dbang gis ni), Appearance is unfailing reality (Snang ba bslu med nyid yin yang), Without examination, it is merely pleasing (Ma brtag nyams dga' tsam du ste), If analyzed with reason, then truly (Rigs pas dpyad na yang dag par), There is nothing at all established, because each of their own natures is empty (Grub pa cung zad kyang med de, Rang rang ngo bos stong phyir ro). Towards the stream of aggregates and the collection (Phung po'i rgyun dang tshogs pa la), One merely presumes 'I' (Nga'o snyam du rlom par zad). If analyzed, the aggregates are not self (Dpyad na phung po bdag min la), And the self is not other than the aggregates (Phung las gzhan du'ang bdag med do). What is called continuum and collection (Rgyud dang tshogs zhes bya ba ni), Like a rosary, an army, etc., are false (Phreng ba dmag la sogs bzhin brdzun). Just as when the collections of limbs (Ji ltar yan lag tshogs rnams la), Are named 'chariot' (Shing rta zhes su btags mod kyi), But each limb is not a chariot (Yan lag re re shing rta min), And the chariot is not other than the limbs (Yan lag rnams las gzhan du'ang med). Therefore, the chariot is not in the limbs (De phyir shing rtar yan lag dang), And the limbs are not in the chariot (Yan lag la yang shing rta med). The two are not mutually possessed (De gnyis phan tshun ldan ma yin), The shape of the collection is also not the chariot (Tshogs pa dbyibs kyang shing rta min). Although it is not established when analyzed in seven ways (Rnam pa bdun du dpyad na ma grub kyang), Yet by the power of dependent arising, appearance is unfailing (Rten 'brel dbang gis snang ba bslu med la), Merely by imputation, the chariot in the world (Btags pa tsam gyis shing rtas 'jig rten na), Performs actions, which cannot be denied (Bya ba byed pa bsnyon du mi nus ltar). Although there is no self when analyzed in seven ways (Rnam pa bdun du dpyad na bdag med kyang), Yet relying on the stream of aggregates and the collection (Phung po'i rgyun dang tshogs pa la brten nas), Without examination, the thought arises 'it is I' (Ma brtag bdag go snyam pa'i blo 'byung bas), Thus one experiences various pleasures and sufferings, like a dream (Rnam mang bde sdug rmi lam lta bur spyod). It is said: Form is not self, self (Gzugs ni bdag ma yin zhes gsungs te bdag), Is not connected with form, there is no self in form (Gzugs dang mi ldan gzugs la bdag yod min), Self does not abide in form, likewise (Bdag la gzugs mi gnas te de bzhin du), The remaining four aggregates should be applied similarly (Phung po lhag ma bzhi la sbyar bar bya). With the vajra of realizing the view of no-self (Lta ri bdag med rtogs pa'i rdo rje yis), The self-view is destroyed, and together with it is destroyed (Bcom bdag gang dang lhan cig 'jig 'gyur ba), The view of the perishable collection ('Jig tshogs)

---

ལྟ་རི་བརྟན་ལ་གནས་པ་ཡི། །རྩེ་མོ་མཐོར་གྱུར་ཉི་ཤུ་འདི་དག་གོ། །དེ་ལྟར་བདག་དེ་རྟག་པ་དང་། །ཁྱབ་དང་གཅིག་པུ་དབང་བསྒྱུར་སོགས། །གང་སྨྲས་རྨོངས་པའི་འཕྲུལ་འཁོར་ཏེ། །གཞི་མེད་ཁྱད་ཆོས་སྒྲོ་བཏགས་ཙམ། །རྟག་ན་གནས་སྐབས་མི་འཕོ་ཞིང་། །གཅིག་ན་ཁྱད་པར་སྣ་ཚོགས་མེད། །ཁྱབ་ན་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་འགྱུར། །དབང་བསྒྱུར་མི་འདོད་འབྱུང་བ་ཅི། །དེའི་དངོས་ཚད་མས་མ་དམིགས་བཞིན། །དེ་ཡི་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཀྱིས། །དེ་སྒྲུབ་འཁྲུལ་པ་འབའ་ཞིག་སྟེ། །མོ་གཤམ་བུ་ཡི་གོས་བཞིན་ནོ། །བདག་མེད་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་ཙམ་ལ། །ཕན་དང་གནོད་པ་བསླུ་མེད་ཕྱིར། །བླང་དོར་ཇི་བཞིན་བྱེད་པ་ནི། །བདག་མེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་རིགས། །བདག་ཡོད་དེ་ལ་ཆགས་བྲལ་ཉིད། །མི་སྲིད་དེ་ཕྱིར་འཁོར་བ་པ། །བདག་མེད་ཆགས་པ་ཀུན་བྲལ་ཏེ། །ཐར་པ་ཉིད་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། །གང་ཟག་དག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པའི། །གདགས་གཞི་ཕུང་སོགས་ཀྱིས་མཚོན་པས། །ཕྱི་ནང་འཁོར་འདས་ཆོས་ཀུན་ཀྱང་། །རང་བཞིན་མེད་དེ་ཇི་ལྟར་ན། །སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་གཟུགས་བརྙན་དང་། །སྨིག་རྒྱུ་དང་ནི་ 22-2-24a ཆུའི་ཟླ་བ། །མིག་ཡོར་བྲག་ཆ་སྤྲུལ་པ་སྟེ། །སྒྱུ་མའི་དཔེ་བརྒྱད་དག་དང་མཚུངས། །རྟེན་འབྲེལ་དབང་གིས་སྣང་བ་འདིར། །སྣང་གཞི་ཕྲ་རབ་གཉིས་དག་གམ། །གཞན་དབང་ཤེས་པ་མི་སྟོང་སོགས། །འདོད་པ་དབུ་མའི་ལམ་ལས་གོལ། །གང་ཡང་དཔྱད་བཟོད་མི་འགྲུབ་པས། །རང་གི་ངོ་བོས་མི་སྟོང་པ། །ཅུང་ཟད་མེད་ཀྱང་སྟོང་བཞིན་དུ། །སྣང་བ་ཆོས་ཉིད་རིགས་པས་ཤེས། །གལ་ཏེ་བདག་ལས་བདག་སྐྱེ་ན། །སྐྱེ་བ་དོན་མེད་ཐུག་མེད་འགྱུར། །གཞན་ལས་གཞན་དག་འབྱུང་ན་ཡང་། །ཀུན་ལས་ཀུན་ཀྱང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །གཉིས་ཀ་ལས་ནི་སྐྱེ་བ་ལ། །ཕྱོགས་གཉིས་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་གནོད། །རྒྱུ་མེད་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པར་འགྱུར། །ཆོས་གང་སྐྱེ་བ་མ་དམིགས་ན། །གནས་པ་ལ་སོགས་ག་ལ་ཡོད། །སྐྱེ་འགག་སོགས་སུ་སྣང་བ་ནི། །མ་བརྟགས་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་འདོད། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་དམིགས་ན་ནི། །ཐ་སྙད་བདེན་པ་དཔྱད་བཟོད་དང་། །དོན་དམ་སྐྱེ་བ་མི་ཁེགས་དང་། །འཕགས་ལམ་དངོས་པོའི་འཇིག་རྒྱུར་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་ཀྱང་། །སྐྱེ་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་མི་འགག་པ། །སྐྱེ་དང་སྐྱེ་མེད་མཉམ་པའི་དོན། །དབུ་མའི་ལམ་གྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར། །དུ་མས་འབྲས་བུ་གཅིག་བསྐྱེད་ན། །གཅིག་དང་ཐ་དད་རྒྱུ་མེད་འགྱུར། །དུ་མས་དུ་མ་སྐྱེད་པ་ན། ། 22-2-24b འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་གཅིག་མི་སྲིད། །གཅིག་གིས་དུ་མ་སྐྱེད་པ་ན། །ཐ་དད་འབྲས་བུ་མི་སྲིད་འགྱུར། །གཅིག་གིས་གཅིག་པུ་སྐྱེད་པ་ན། །རྒྱུ་ཚོགས་པ་ལ་དགོས་མེད་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་རྒྱུ་འབྲས་རྟེན་འབྲེལ་འདིར། །གཅིག་བདེན་བྲལ་ཕྱིར་ཐ་

【現代漢語翻譯】 這些如同山王巍然屹立， 頂峰高聳的二十種邪見啊！ 如是宣說『我』是常恒的， 是遍在的、唯一的、有主宰力的等等， 這都是愚昧的戲論， 只是毫無根據地妄加臆造的特徵。 若是常恒，則不會有狀態的改變， 若是唯一，則不會有種種差別。 若是遍在，則一切都將成為一體， 若有主宰力，為何還會產生不 желаемое 的事物？ 既然無法用量度去衡量它的實體， 卻用它所謂的幸福工具， 來論證它的存在，這純粹是謬論， 如同期待用石女的兒子的衣服一樣。 在無我的蘊聚相續中， 利弊得失是真實不虛的， 因此，如理取捨的行為， 對於無我來說是完全合理的。 如果『我』存在，那麼對『我』的執著和貪戀就無法斷除， 因此，輪迴的眾生， 因為無我，才能斷除一切執著， 從而趨向解脫。 將『人』執著為實有， 以蘊等作為假立的基礎， 內外輪迴涅槃的一切諸法， 都是無自性的，這是為什麼呢？ 如幻術、夢境、影像， 如陽焰和水中的月亮， 如眼花、山谷的回聲、化身， 這與幻術的八種比喻相似。 在此因緣和合的顯現中， 將顯現的基礎執著為極微的二元， 或者認為他空的識是不空的等等， 這些想法都偏離了中觀的道路。 因為任何事物都經不起分析，無法成立， 所以，並非以自性空， 即使絲毫也不存在，卻仍然顯現， 這種法性應以理智來了解。 如果『我』從『我』而生， 那麼出生就變得毫無意義，並且會陷入無窮無盡的境地。 如果『他』從『他』而生， 那麼一切都將從一切中產生。 如果從二者而生， 那麼就會受到同時提及兩種過失的損害。 如果無因，不依賴於其他， 那麼就將恒常存在或恒常不存在。 如果任何法都無法觀察到生， 那麼住等又怎麼會存在呢？ 顯現為生滅等， 只是未經觀察的世俗假名而已。 如果能夠觀察到生， 那麼世俗諦就將是真實的，能夠經得起分析， 勝義諦的生就不可能被遮破， 聖道將會成為壞滅事物的因。 因此，雖然從一開始就沒有產生， 但產生的幻象卻不會停止， 生與不生等同的意義， 將通過中觀的道路來證悟。 如果眾多因產生一個果， 那麼就會導致一和多，以及無因的過失。 如果眾多因產生眾多果， 那麼果的本體就不可能是一個。 如果一個因產生眾多果， 那麼眾多不同的果就不可能存在。 如果一個因產生一個果， 那麼因的聚合就沒有必要了。 因此，在這因果緣起中， 因為遠離一的實有，所以遠離多

【English Translation】 These are like the king of mountains, firmly established, these twenty kinds of wrong views with towering peaks! Thus, to say 'I' is permanent, is omnipresent, unique, and has dominion, etc., these are all deluded fabrications of ignorance, merely baseless characteristics superimposed. If it were permanent, there would be no change of state, if it were unique, there would be no diverse distinctions. If it were omnipresent, everything would become one, if it had dominion, why would undesirable things arise? Since its substance cannot be measured, yet using its so-called tools of happiness, to prove its existence is purely fallacious, like expecting clothes from a barren woman's son. In the continuum of aggregates without self, benefits and harms are infallibly true, therefore, acting according to what should be taken and abandoned, is perfectly reasonable for the selfless. If 'I' existed, attachment and aversion to 'I' could not be abandoned, therefore, sentient beings in samsara, because of no-self, can abandon all attachments, and thus proceed to liberation. Clinging to 'person' as real, with aggregates, etc., as the basis for imputation, all phenomena of inner and outer samsara and nirvana, are without inherent existence, why is that? Like illusion, dream, image, like mirage and the moon in water, like optical illusion, echo in a rock, emanation, these are similar to the eight examples of illusion. In this appearance due to dependent origination, to cling to the basis of appearance as the duality of atoms, or to think that the other-empty consciousness is not empty, etc., these thoughts deviate from the Middle Way. Since nothing can withstand analysis and be established, therefore, not empty by its own nature, even though nothing at all exists, yet it appears, this nature of phenomena should be understood by reason. If 'I' arises from 'I', then birth becomes meaningless and endless. If 'other' arises from 'other', then everything will arise from everything. If arising from both, then it is harmed by the fault of mentioning two sides simultaneously. If without cause, not relying on others, then it will either always exist or always not exist. If any phenomenon cannot be observed to arise, then how can abiding, etc., exist? Appearing as arising and ceasing, etc., is merely an unexamined conventional designation. If arising can be observed, then conventional truth will be real, able to withstand analysis, the arising of ultimate truth cannot be refuted, the noble path will become the cause of destroying things. Therefore, although not born from the beginning, the illusion of arising does not cease, the meaning of equality of arising and non-arising, will be realized through the Middle Way. If many causes produce one result, then it will lead to the fault of one and many, and no cause. If many causes produce many results, then the essence of the result cannot be one. If one cause produces many results, then many different results cannot exist. If one cause produces one result, then the aggregation of causes becomes unnecessary. Therefore, in this dependent origination of cause and effect, because it is free from the reality of one, therefore it is free from many.

---

དད་མེད། །གཅིག་དང་ཐ་དད་བཏགས་ཙམ་ལས། །ཡང་དག་དོན་ལ་སྐྱེ་བ་མེད། །འབྲས་བུ་ཡོད་ན་རྒྱུ་མི་དགོས། །མེད་ན་རྒྱུ་ཡིས་སྐྱེད་མི་ནུས། །གཉིས་ཡིན་གཉིས་མིན་མི་སྲིད་པས། །དཔྱད་ན་སྐྱེ་བ་མི་འགྲུབ་བོ། །དེ་བཞིན་སྐྱེ་དང་འགག་པ་དང་། །གནས་དང་མི་གནས་བདག་ཡོད་མེད། །ངོ་བོས་མ་གྲུབ་བཏགས་པ་ཙམ། །གང་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར། །འདི་ཞེས་ཁས་ལེན་མེད་པ་ལ། །བྱིས་པ་རྣམས་ནི་སྐྲག་མོད་ཀྱི། །སོ་སོ་རང་རིག་ཐ་སྙད་བྲལ། །སྤྲོས་བྲལ་མཐོང་རྣམས་ཡིད་ཆེས་སོ། །དྲུག་གིས་ཅིག་ཆར་སྦྱར་བ་ན། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་ཆ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར། །དྲུག་པོ་དག་ནི་གོ་གཅིག་ན། །གོང་བུའང་རྡུལ་ཕྲན་ཙམ་དུ་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་གཟུགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི། །ཡན་ལག་ཚོགས་པར་བཤིག་ནས་སུ། །ཕྲ་བའི་རྡུལ་ཀྱང་མི་འགྲུབ་པ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་ཡོད། །སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱིའི་ཆ་ཅན་ཕྱིར། །དབུས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཆ་བཅས་འགྱུར། །དེ་ལ་ཆ་ཤས་མེད་གྱུར་ན། །བསྐལ་པའང་སྐད་ཅིག་ཙམ་དུ་འགྱུར། །དེ་ལྟར་དཔྱད་ན་རྡུལ་དང་ནི། །དུས་མཐའི་ཆ་མེད་མི་འགྲུབ་པས། ། 22-2-25a དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྩོམ་གཞི་ཞིག །བདེན་གྲུབ་འདོད་པ་ཀུན་བཏགས་ཙམ། །རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་སྣང་བ་ཡང་། །རྐྱེན་ལས་བྱུང་ཞིང་མི་རྟག་ལ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཆ་བཅས་པས། །གཅིག་པུར་བདེན་པ་གང་ཡང་མེད། །གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྟོང་ཤེས་པ་ཡང་། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་སྟེ། །དམིགས་སུ་རུང་ན་གཅིག་བདེན་མེད། །མི་རུང་བ་ལ་སྒྲུབ་བྱེད་བྲལ། །དེ་ཕྱིར་གཞན་དབང་རྣམས་ཤེས་ཉིད། །བདེན་གྲུབ་འདོད་པའང་ཀུན་བརྟགས་ཏེ། །རྟེན་འབྱུང་དབང་གིས་གང་སྣང་རྣམས། །ངོ་བོས་བདེན་པ་མི་སྲིད་དོ། །ལྡན་མིན་གནས་སྐབས་བཏགས་པ་ཙམ། །འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་ངོ་བོས་དབེན། །དེ་ཕྱིར་འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས། །གང་ལའང་གཅིག་བདེན་མི་འགྲུབ་བོ། །གཅིག་མེད་ཕྱིར་ན་དུ་མ་མེད། །གཅིག་དང་དུ་མར་མེད་གྱུར་ན། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་བདེན་པ་ཞིག །མི་སྲིད་ཕུང་གསུམ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་ལས་བྱུང་། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་གང་སྣང་བ། །རང་གི་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་སྟེ། །བཅོས་མ་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཉིད། །སྣང་ཡང་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པས། །རྟག་ཆད་སྐྱེ་འགག་ལ་སོགས་བྲལ། །སྟོང་དང་རྟེན་འབྱུང་འབྲལ་མེད་ལ། །ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རུང་བ་ཉིད། །བདེན་གཉིས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ནི། །དབུ་མའི་ལམ་གྱིས་རྟོགས་བྱ་སྟེ། །སྣང་སྟོང་གཉིས་མེད་མཉམ་པ་ཉིད། །ཆོས་ 22-2-25b ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་མཐར་ཐུག་དོན། །བསམ་བརྗོད་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན། །སོ་སོ་རང་གིས་རིག་བྱའོ། །གང་གིས་ཡང་དག་དོན་འདི་རྟོགས། །དེ་ཡིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡི། །ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཡོན་ཏན་ཀུན། །ཇི་བཞིན་ངེས་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་

【現代漢語翻譯】 無有信心者啊！ 僅僅是安立為一和異， 但在真實的意義上，沒有生。 如果存在果，則不需要因； 如果不存在果，因也不能產生。 既不是二，也不是非二，不可能存在， 如果進行分析，則生是不成立的。 同樣，生和滅， 存在和不存在，有我和無我， 本體上沒有成立，僅僅是安立， 因為沒有任何可以指定的目標。 對於這種無法承認『這是什麼』的境地， 孩子們會感到害怕， 但各自的自證智，遠離言語概念， 證悟離戲者會深信不疑。 當六者同時結合時， 極微塵會分解成六個部分。 如果這六個部分佔據同一個位置， 那麼聚合體也會變得像極微塵一樣。 因此，所有有形之物， 都可以通過分解成各個部分來分析。 如果連極微塵都無法成立， 那麼事物又怎麼可能存在呢？ 因為剎那具有先後之分， 所以中間的剎那也具有部分。 如果它沒有部分， 那麼劫也就像一剎那一樣。 如果這樣分析，極微塵和 時間的最小單位都無法成立， 那麼， 所有事物的構成基礎， 認為真實存在的想法都只是假立的。 八識聚的顯現也是， 從因緣而生，並且是無常的， 具有各種各樣的相狀和部分， 因此沒有任何東西是唯一真實存在的。 能取和所取皆空的識， 其自性也是沒有成立的， 如果可以指定，則不是唯一真實； 如果不能指定，則缺乏成立的依據。 因此，其他自在的識， 認為真實存在的想法也是假立的， 依靠緣起的力量，無論顯現什麼， 其本體都不可能是真實存在的。 不相應行只是假立的概念， 無為法也缺乏自性。 因此，無論是有為法還是無為法， 在任何事物上都無法成立唯一真實。 因為沒有一，所以也沒有多； 如果既沒有一也沒有多， 那麼另一種真實的事物， 也不可能存在，因為沒有了三種自性。 一切法都從因產生， 從因和緣所顯現的一切， 其自身本體並沒有成立， 就像虛假的影像一樣。 雖然顯現，但並沒有真實成立， 因此遠離常斷、生滅等等。 空性和緣起不可分離， 一切名言概念都可以成立。 證悟二諦雙運， 需要通過中觀之道， 顯現和空性無二無別， 這就是法的究竟意義。 是超越思維和言語的真如， 需要各自親自證悟。 誰能證悟這真實的意義？ 他就能如實地 成就大乘的 道和果的所有功德。 如是甚深且廣大的

【English Translation】 Oh, you who lack faith! Merely establishing 'one' and 'different,' But in the true sense, there is no birth. If there is a result, there is no need for a cause; If there is no result, the cause cannot produce it. Neither two nor not two, it is impossible to exist, If analyzed, birth is not established. Likewise, birth and cessation, Existence and non-existence, self and no-self, Not established in essence, merely imputed, Because there is nothing to be specifically designated. For this state where there is no acceptance of 'this is it,' Children are frightened, But the self-cognizant wisdom, free from concepts, Those who see the freedom from elaboration have faith. When six are joined together at once, The subtle dust particle is divided into six parts. If the six parts occupy the same space, Then the aggregate also becomes as small as a dust particle. Therefore, all forms, Can be analyzed by breaking them down into parts. If even the subtle dust particle is not established, Then how can things exist? Because a moment has before and after parts, The middle moment also has parts. If it has no parts, Then an eon also becomes like a moment. If analyzed in this way, neither the dust particle nor The smallest unit of time is established, Therefore, The basis for the composition of all things, The idea of truly existing is merely imputed. The appearance of the eight consciousness aggregates is also, Arising from conditions and impermanent, Having various aspects and parts, Therefore, nothing is uniquely truly existent. The consciousness that is empty of grasper and grasped, Its own nature is also not established, If it can be designated, it is not uniquely true; If it cannot be designated, it lacks proof. Therefore, the other dependent consciousnesses, The idea of truly existing is also imputed, By the power of dependent arising, whatever appears, Its essence cannot be truly existent. Non-associated formations are merely imputed concepts, Unconditioned phenomena also lack essence. Therefore, whether conditioned or unconditioned, In anything, uniquely true existence is not established. Because there is no one, there is also no many; If there is neither one nor many, Then another true thing, Is also impossible, because there are no three natures. All phenomena arise from causes, Whatever appears from causes and conditions, Its own essence is not established, Like a false image. Although it appears, it is not truly established, Therefore, it is free from permanence, annihilation, birth, cessation, and so on. Emptiness and dependent arising are inseparable, All conceptual designations can be established. The union of the two truths, Needs to be realized through the Middle Way, Appearance and emptiness are non-dual and equal, This is the ultimate meaning of Dharma. It is the Suchness beyond thought and expression, To be realized individually by oneself. Who can realize this true meaning? He will truly Accomplish all the qualities of the path and fruit Of the Great Vehicle. Thus, profound and vast

---

ཆེ་བའི། །ཤེས་བྱའི་དོན་ལ་མ་རྨོངས་ཤིང་། །བློ་ལྡན་དམ་ཆོས་འཛིན་པ་དེས། །མདོ་སོགས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འཆད། །མདོ་སྡེ་དབྱངས་བསྙད་ལུང་བསྟན་ཚིགས་སུ་བཅད། །ཆེད་བརྗོད་གླེང་གཞི་རྟོགས་བརྗོད་དེ་ལྟར་བྱུང་། །སྐྱེས་རབས་རྒྱས་དང་རྨད་བྱུང་གཏན་ལ་དབབ། །འདི་དག་གསུང་རབས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སོ། །འདུལ་བ་མདོ་སྡེ་མངོན་པ་སྟེ། །རྗོད་བྱེད་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ཞེས་བྱ། །དེ་ཡིས་བརྗོད་བྱ་བསླབ་པ་གསུམ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཏིང་འཛིན་ཤེས་རབ་བོ། །དེ་དག་ཐེག་པ་ཆུང་ངུ་དང་། །ཆེན་པོ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ། །དེ་ལ་ཐོས་བསམ་བསྒོམ་པ་ཡིས། །ཁམས་བརྟས་དོན་རྟོགས་གྲོལ་བར་བྱེད། །མིང་དོན་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ། །འདོགས་པའི་ཀུན་ཏུ་ཚོལ་བ་བཞི། །རྩ་བའི་སེམས་དང་རབ་དབྱེ་དང་། །དོན་དང་ངེས་འཛིན་བསྡོམ་པ་དང་། །སྨོན་པའི་སེམས་ནི་རྣམ་དྲུག་གིས། །ཆོས་ཀྱི་དོན་ལ་ཡོངས་སུ་འཇུག །རྟོག་དཔྱོད་བཅས་དང་དཔྱོད་པ་དང་། །རྟོག་དཔྱོད་གཉིས་བྲལ་ཚུལ་གྱིས་ནི། །ཞི་ལྷག་ཟུང་དུ་འཇུག་གསུམ་གྱིས། །ཆོས་ཀྱི་དམིགས་ 22-2-26a པ་ཚོལ་བར་བྱ། ༈ །རྟོགས་ནས་གཞན་ལ་སྨྲ་བ་ནི། །ཡི་གེ་མིང་དང་ཚིག་གི་ལམ། །རང་བཞིན་རྐྱེན་དང་རྣམ་འགྱུར་གསུམ། །དེ་ལས་བརྩམ་སྟེ་རྗོད་བྱེད་ངེས། །དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ཡི་གེའི་ཚོགས། །སྔོན་རྗེས་མིང་གཞིར་འཇུག་པ་རྣམས། །འདུས་ལས་མིང་འབྱུང་དེ་ལའང་། །འདོད་རྒྱལ་རྗེས་གྲུབ་སོགས་སུ་དབྱེ། །ཆོས་དངོས་ལས་དང་བྱེད་པ་དང་། །ཆེད་དོན་འབྱུང་ཁུང་འབྲེལ་བ་དང་། །རྟེན་གནས་བོད་པ་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱད། །གཞན་ཡང་ལྷག་བཅས་སྒྲ་སོགས་སོ། །ལས་འཛིན་པ་གཉིས་གྲངས་མེད་པ། །འབྲུ་མང་པོ་དང་དེའི་སྐྱེས་བུ། །ཟླས་དབྱེ་ཞེས་བྱ་ཚིག་སྡུད་དྲུག །དེ་སོགས་སྒྲ་ཡི་མཚན་ཉིད་ཤེས། །བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མའི་རང་བཞིན་དག །ཡིད་འཕྲོག་རྒྱན་གྱི་ཉམས་ལྡན་ཞིང་། །དོན་གསལ་ཚང་ཞིང་ངེས་པ་ཡི། །ཚུལ་གྱིས་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཐོབ། །བདེན་གཉིས་དཔྱོད་པའི་ཚད་མ་གཉིས། །དབྱེ་ན་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང་། །ལྟོས་པ་ཆོས་ཉིད་འཐད་སྒྲུབ་ཀྱི། །རིགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཞེས་གསུངས། །དབང་པོ་ཡིད་དང་རང་རིག་དང་། །རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་རྣམ་པ་བཞི། །ཕྱོགས་ཆོས་རྗེས་འགྲོ་ལྡོག་ཁྱབ་ལ། །ཚུལ་གསུམ་ཞེས་བྱ་དེ་ཚང་ན། །ཡང་དག་རྟགས་ཡིན་གཞན་ལྟར་སྣང་། །དེ་ཡང་རྟོག་གེའི་ཚིག་དོན་བརྒྱད། །མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་སུ་དཔག །ལྟར་སྣང་བཅས་པ་བདག་རིག་བྱེད། །སྒྲུབ་པ་དང་ནི་སུན་འབྱིན་པ། །ལྟར་སྣང་ 22-2-26b བཅས་པ་གཞན་གོ་བྱེད། །འབྲས་བུ་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའི། །རྟགས་གསུམ་ནང་གི་དབྱེ་བ་བཅས། །རྩོད་པའི་གཞི་ནི་གང་ཞིག་ལ། །སྨྲ་བའི་རྒྱན་དང་ལྡན་པ་ཡིས། །སྒྲུབ་དང་སུན་འབྱིན་ལེགས་སྨྲས་པ། །འབེལ་བའི་གཏམ་གྱི

【現代漢語翻譯】 偉大者啊！對於知識的意義不愚昧，具有智慧並持有正法者，講解經等佛法的各種名目。 經部、諷誦、記別、伽陀（梵文：Gāthā，梵文羅馬擬音：Gatha，漢語字面意思：頌）、自說、因緣、譬喻如此產生。 本生、廣解和希有之事最終確定。這些是聖教的十二部。 律藏、經藏、論藏，稱為所說之三藏。它所說的是三學：戒律、禪定、智慧。 這些分為小乘和大乘兩種。通過聽聞、思維、禪修，增長界，理解意義，獲得解脫。 名稱、意義、本體、差別，有四種普遍尋求的方式。 根本心和詳細區分，意義和確定，總結和願心，通過這六種方式，完全進入佛法的意義。 通過有伺察、無伺察和無伺察三種方式，以及止觀雙運三種方式，尋求佛法的目標。 理解之後向他人講述，通過文字、名和句的途徑，自性、因緣和變異三種，由此開始確定表達。 元音和輔音是文字的集合，前加字、後加字、根本字等。聚合產生名，對此也分為約定俗成、隨成等。 法、物、業、作者，為誰、來源、關係和所依、呼格，是八種格。此外還有剩餘的詞等。 業的執持者眾多，許多詞和它的變體，稱為同義詞，有六種詞組。瞭解這些詞的特徵。 詩歌、散文和混合體的自性，具有引人入勝的裝飾，意義清晰、完整和確定，以這種方式獲得說話的自在。 以真俗二諦進行辨析的兩種量（ प्रमाण ，pramāṇa，量）。如果區分，有作用和作者，以及相關、法性、成立的四種理。 根、意和自證，以及瑜伽現量四種。宗法、隨行、周遍，稱為三相，如果具備這些，就是正確的相，否則就是相似相。 這也是論辯的八種詞義。現量和比量，以及相似量，是自證。成立和破斥，以及相似量，使他人理解。 果、自性和不可得，三種相的內部區分。爭論的基礎是什麼？具備說話的裝飾，善於說成立和破斥，是豐富的談論。

【English Translation】 O Great One! Not being ignorant of the meaning of knowledge, possessing wisdom and upholding the Dharma, one explains the various categories of the Dharma, such as the Sutras. The Sutra Pitaka, the Udana, the Nidana, the Gatha, the Itivuttaka, the Jataka, the Abhidhamma thus arise. The Jataka, the extensive explanations, and the extraordinary events are ultimately determined. These are the twelve parts of the Holy Teachings. The Vinaya Pitaka, the Sutra Pitaka, the Abhidhamma Pitaka, are called the Three Pitakas of expression. What it expresses are the three trainings: discipline, concentration, and wisdom. These are divided into two forms: the Hinayana and the Mahayana. Through hearing, thinking, and meditating, one increases the elements, understands the meaning, and attains liberation. Name, meaning, essence, difference, there are four ways of universally seeking. The root mind and detailed distinctions, meaning and determination, summary and aspiration, through these six ways, one fully enters into the meaning of the Dharma. Through the three ways of with investigation, without investigation, and without both, and the three ways of uniting Shamatha and Vipassana, one seeks the object of the Dharma. After understanding, speaking to others, through the path of letters, names, and sentences, the three of nature, condition, and transformation, from this one determines the expression. Vowels and consonants are the collection of letters, prefixes, suffixes, root letters, etc. Aggregation produces names, which are also divided into conventional, consequential, etc. Dharma, object, action, agent, for whom, source, relation, and location, vocative, are the eight cases. In addition, there are remaining words, etc. The holders of actions are numerous, many words and their variations, called synonyms, there are six phrases. Understand the characteristics of these words. The nature of poetry, prose, and mixed forms, possessing captivating decorations, with clear, complete, and definite meaning, in this way one attains the freedom of speech. The two valid cognitions ( प्रमाण ，pramāṇa，measure) that analyze the two truths. If distinguished, there are the four reasons of action and agent, as well as relatedness, nature, and establishment. Sense, mind, and self-awareness, and the four yogic perceptions. Property of the subject, concomitance, pervasion, are called the three modes, if these are possessed, it is the correct sign, otherwise it is the apparent sign. This is also the eight meanings of debate. Direct perception and inference, as well as apparent perception, are self-cognizant. Establishment and refutation, as well as apparent perception, make others understand. Result, nature, and non-apprehension, internal distinctions of the three signs. What is the basis of the dispute? Possessing the adornment of speech, being skilled in speaking establishment and refutation, is abundant talk.

---

ས་དོན་གསལ་བྱེད། །དེ་ལྟར་རིགས་པས་ཚུལ་བཞིན་དུ། །ངེས་ལས་རྟོན་པ་བཞི་འབྱུང་ཞིང་། །གསུང་རབ་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་དོན་ལ། །དྲང་ངེས་ལེགས་པར་ཕྱེ་བ་ཡིས། །མ་རྟོགས་ལོག་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་གྱི། །མུན་པ་རྣམ་པར་བསལ་བྱས་ནས། །ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་རབ་རྒྱས་པས། །སྤོབས་པའི་གཏེར་ཆེན་བརྒྱད་གྲོལ་ཏེ། །དྲན་དང་བློ་གྲོས་རྟོགས་པ་དང་། །གཟུངས་སྤོབས་ཆོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས། །སྒྲུབ་པ་བརྒྱད་ལྡན་སྐྱེས་བུ་དེའི། །དོན་གཉིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར། །རྒྱལ་བའི་ཆོས་མཛོད་ལ་མཁས་ཕྱིར། །སྡོམ་བྱང་འདི་ཉིད་ལེགས་པར་སྦྱར། །འདི་ཡི་དགེ་བས་འགྲོ་ཀུན་གྱིས། །ཟབ་རྒྱས་ཤེས་རབ་ཐོབ་པར་ཤོག །ཅེས་པའང་མི་ཕམ་འཇམ་དཔལ་དགྱེས་པས་བཀོད་པ་དགེ་ལེགས་སུ་གྱུར་ཅིག །མངྒ་ལཾ།། ༈ །།མཁས་ཚུལ་འཇུག་སྒོའི་སྡོམ་བྱང་ནི། །པར་དུ་བསྐྲུན་དགེས་བདག་སོགས་འགྲོ། །རྒྱལ་བའི་ཆོས་མཛོད་ལ་མཁས་ཤིང་། །ཟབ་ཡངས་ཤེས་རབ་ཐོབ་གྱུར་ཅིག །ཅེས་པའང་རྣམ་དཀར་བྱེད་པོ་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འབྱོར་ནས་སྨོན་པའོ།། །། 22-3-1a

目錄 入智者論總錄

【現代漢語翻譯】 意義顯明：如此以理如實地，從確定中生起四依，對於所有經論的意旨，通過善巧地區分了義和不了義，從而消除了未解、邪解、疑惑的黑暗，智慧之光得以極大地增長，開啟了八大無畏寶藏，即憶念、智慧、證悟、總持、無畏、正法、菩提心和修行。具備這八種功德的修行者，二利（自利和他利）自然成就。爲了精通佛陀的法藏，善巧地撰寫了這個總錄。愿以此功德，使一切眾生都能獲得深廣的智慧。這是麥彭·蔣揚·南嘉（Mipham Jamyang Namgyal）所著，愿吉祥！吉祥！ 智者入門總錄：愿以此印行之善，使我等眾生，精通佛陀的法藏，獲得深廣的智慧。這是由善業作者扎西班覺（Tashi Paljor）所發願。

【English Translation】 Meaning clarified: Thus, through reason and in accordance with reality, the four reliances arise from certainty. Regarding the meaning of all scriptures, by skillfully distinguishing between the definitive and the provisional, the darkness of non-understanding, misunderstanding, and doubt is eliminated. The light of wisdom greatly increases, opening the eight great treasures of fearlessness: mindfulness, intelligence, realization, retention, eloquence, Dharma, Bodhicitta, and practice. The practitioner who possesses these eight qualities will naturally accomplish the two benefits (benefit for oneself and benefit for others). In order to master the treasury of the Buddha's teachings, this summary is skillfully composed. May all beings, through this merit, attain profound and vast wisdom. This was written by Mipham Jamyang Namgyal, may it be auspicious! Mangalam! Summary of the Entrance to the Wise: May all beings, including myself, through the merit of this printing, master the treasury of the Buddha's teachings and attain profound and vast wisdom. This is the aspiration of Tashi Paljor, the author of virtuous deeds.

---